VIII U 699/21
Podsumowanie
Sąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonej od decyzji ZUS dotyczącej ponownego ustalenia wysokości emerytury, uznając, że przeliczenie świadczenia zgodnie z nowymi przepisami było prawidłowe.
Ubezpieczona, urodzona w 1953 r., odwołała się od decyzji ZUS ponownie ustalającej wysokość jej emerytury. ZUS, działając z urzędu po wyroku Trybunału Konstytucyjnego, przeliczył emeryturę przyznaną w 2013 r. zgodnie z art. 194j ustawy emerytalnej, eliminując pomniejszenie podstawy obliczenia o kwoty pobranych wcześniej emerytur. Ubezpieczona kwestionowała sposób obliczenia, domagając się ustalenia świadczenia według stanu z daty wydania nowej decyzji. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, stwierdzając, że ZUS prawidłowo zastosował przepisy, uwzględniając prawo nabyte w 2013 r. i korygując je jedynie w zakresie niekonstytucyjnego przepisu.
Sprawa dotyczyła odwołania ubezpieczonej G. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. z dnia 12 stycznia 2021 r., która ponownie ustaliła wysokość jej emerytury. ZUS, działając z urzędu na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019 r. (sygn. akt P 20/16) oraz przepisów wprowadzonych ustawą z 19 czerwca 2020 r., przeliczył emeryturę przyznaną ubezpieczonej decyzją z 21 czerwca 2013 r. od dnia 5 czerwca 2013 r. (data osiągnięcia wieku emerytalnego), bez pomniejszania podstawy obliczenia o kwoty pobranych wcześniej emerytur. Ubezpieczona urodzona w 1953 r. nabyła prawo do emerytury w wieku obniżonym na podstawie decyzji z 7 sierpnia 2008 r., a następnie w 2013 r. złożyła wniosek o emeryturę powszechną, która została obliczona z zastosowaniem art. 24 ustawy emerytalnej, co skutkowało pomniejszeniem podstawy o sumę pobranych emerytur. Wypłata tej emerytury została zawieszona, gdyż korzystniejsza była dotychczasowa emerytura. Po wyroku TK, który uznał art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej za niezgodny z Konstytucją w zakresie dotyczącym kobiet z rocznika 1953, które przed 1 stycznia 2013 r. nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46, ZUS wznowił postępowanie i wydał decyzję z 12 stycznia 2021 r. Ubezpieczona kwestionowała tę decyzję, domagając się ustalenia wysokości emerytury według stanu z daty wydania nowej decyzji. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, wyjaśniając, że prawo do świadczenia nabywa się według stanu prawnego obowiązującego w dniu spełnienia warunków, a późniejsze przeliczenie, zgodnie z art. 194j ustawy emerytalnej, ma na celu jedynie wyeliminowanie niekonstytucyjnego przepisu, a nie ponowne ustalenie wysokości świadczenia na nową datę. Sąd podkreślił, że decyzja ZUS była zgodna z prawem i uwzględniała zarówno prawo nabyte przez ubezpieczoną w 2013 r., jak i orzeczenie TK.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Ponowne ustalenie wysokości emerytury powinno uwzględniać stan prawny z daty pierwotnego nabycia prawa do świadczenia, z tym że należy wyeliminować stosowanie przepisów uznanych za niekonstytucyjne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że prawo do świadczenia nabywa się według stanu prawnego obowiązującego w dniu spełnienia wszystkich warunków. Późniejsze przeliczenie, wynikające z orzeczenia TK i nowelizacji ustawy, ma na celu jedynie skorygowanie obliczeń o niekonstytucyjny przepis, a nie zmianę daty nabycia prawa czy ponowne ustalenie wysokości świadczenia na nową datę.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. M. | osoba_fizyczna | ubezpieczona/wnioskodawczyni |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (12)
Główne
u.e.r.FUS art. 24
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
u.e.r.FUS art. 194i
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dotyczy ustalenia podstawy obliczenia emerytury dla ubezpieczonych urodzonych w 1953 r., którzy złożyli wniosek w terminie 6 miesięcy od wejścia w życie ustawy z 19.06.2020 r., pod warunkiem nabycia prawa do emerytury przed 1.01.2013 r. na podstawie art. 46.
u.e.r.FUS art. 194j
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dotyczy ponownego ustalenia wysokości emerytury przyznanej na podstawie art. 24 ubezpieczonym urodzonym w 1953 r., którzy wcześniej pobierali emeryturę wymienioną w art. 25 ust. 1b na podstawie wniosku złożonego przed 1 stycznia 2013 r. Pozwala na ustalenie emerytury od podstawy ustalonej z zastosowaniem art. 194i, czyli bez pomniejszenia o kwoty pobranych wcześniej emerytur.
Pomocnicze
u.e.r.FUS art. 25 § ust. 1b
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Uznany za niezgodny z Konstytucją w zakresie dotyczącym kobiet z rocznika 1953, które przed 1.01.2013 r. nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46.
u.e.r.FUS art. 26
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
u.e.r.FUS art. 46
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
u.e.r.FUS art. 100
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Prawo do świadczeń powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa.
k.p.c. art. 477¹⁴ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.a. art. 149 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 146 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. z 2020 r., poz. 53 ze zm.
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dz.U. poz. 1222
Ustawa z dnia 19 czerwca 2020 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do świadczenia emerytalnego nabywa się według stanu prawnego obowiązującego w dniu spełnienia wszystkich warunków. Ponowne ustalenie wysokości emerytury, wynikające z orzeczenia TK i nowelizacji ustawy, ma na celu jedynie skorygowanie obliczeń o niekonstytucyjny przepis, a nie zmianę daty nabycia prawa czy ponowne ustalenie wysokości świadczenia na nową datę. Przepisy art. 194i i 194j ustawy emerytalnej wprowadzają korzystniejszą regulację dla ubezpieczonych z rocznika 1953, eliminując pomniejszenie podstawy obliczenia emerytury, ale nie zmieniają daty nabycia prawa do świadczenia. Ubezpieczona miała prawo samodzielnie decydować o dacie przejścia na emeryturę, co wpływa na sposób obliczenia świadczenia. Zawieszenie wypłaty emerytury powszechnej nie oznacza, że ubezpieczona nie zrealizowała prawa do niej.
Odrzucone argumenty
Emerytura powinna zostać obliczona według stanu prawnego z daty wydania nowej decyzji (12.01.2021 r.). Nierówne traktowanie ubezpieczonej w porównaniu do osób, które złożyły wniosek o przeliczenie emerytury po wejściu w życie ustawy z 19 czerwca 2020 r.
Godne uwagi sformułowania
podstawa obliczenia emerytury nie podlega pomniejszeniu o kwoty pobranych wcześniej emerytur prawo do świadczeń określonych w ustawie powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa rozpoznanie wniosku o ustalenie prawa do emerytury wymaga - o ile przepisy prawa nie stanowią inaczej - potwierdzenia tego prawa oraz jego wysokości według stanu prawnego obowiązującego w dniu złożenia wniosku nie sposób przyjąć, że z wnioskiem ubezpieczonej z 11.06.2013 r. o emeryturę z wieku powszechnego, nie należy wiązać jakichkolwiek skutków prawnych.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości emerytury powszechnej po wyroku Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza w kontekście przepisów przejściowych i prawa nabytego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej grupy ubezpieczonych (kobiety urodzone w 1953 r., które nabyły prawo do emerytury przed 1.01.2013 r. na podstawie art. 46 ustawy emerytalnej) oraz interpretacji przepisów wprowadzonych po wyroku TK.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej z prawami emerytalnymi i wpływem orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego na indywidualne świadczenia. Pokazuje, jak złożone mogą być procedury przeliczeniowe i jak istotna jest data nabycia prawa do świadczenia.
“Emerytura przeliczona po latach: jak wyrok TK wpłynął na świadczenie i dlaczego data wniosku ma kluczowe znaczenie?”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt VIII U 699/21 UZASADNIENIE WYROKU W CAŁOŚCI Decyzją z 12 stycznia 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. , z urzędu, ponownie ustalił, G. M. , wysokość emerytury, przyznanej na podstawie art. 24 ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 53 ze zm.) od dnia, od którego byłaby podjęta wypłata emerytury tj. od 05.06.2013 r., bez dokonywania pomniejszeń o kwoty pobranych wcześniej emerytur. Zakład wskazał, że podstawa obliczenia emerytury nie podlega pomniejszeniu o kwoty pobranych wcześniej emerytur, i że wysokość emerytury została obliczona od podstawy obliczenia niepomniejszonej o kwoty pobranych wcześniej emerytur. Organ rentowy podał, że: podstawa obliczenia emerytury wynosi 326 126,02 zł (50 670,59 zł + 275 455,43 zł), wysokość emerytury od 08.12.2013 r. wynosi 1285,48 zł. ZUS wskazał, że przy ustaleniu wysokości emerytury uwzględnił wszystkie zmiany w wysokości świadczenia jakie miały miejsce od dnia jej przyznania do 31.12.2020 r. w tym, zmiany waloryzacji, jakimi emerytura była objęta oraz zmiany, wynikające z załatwienia zgłoszonych wniosków. Wysokość emerytury od 1.01.2021 r. wynosi 1602,28 zł. Ponadto podniesiono, że emerytura ustalona w n/n decyzji nadal jest świadczeniem mniej korzystnym od dotychczas pobieranej wcześniej emerytury, przyznanej decyzją z dnia 07.08.2008 r., wobec czego Zakład nadal będzie kontynuował wypłatę tego świadczenia. (decyzja k. 58 akt ZUS) Odwołanie od powyższej decyzji wniosła ubezpieczona, domagając się zmiany zaskarżonej decyzji z uwagi na to, że uważa ją za krzywdzącą. ( odwołanie k. 3-7) Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania podtrzymując zajęte stanowisko. ( odpowiedź na odwołanie k. 9-10) W piśmie procesowym z 08.04.2021 r. wnioskodawczyni podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie ( k. 14). Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: G. M. urodziła się (...) (okoliczność bezsporna) Ubezpieczona była uprawniona do emerytury w wieku obniżonym (art. 46 ustawy o emeryturach i rentach z FUS) na mocy decyzji z dnia 07.08.2008 r . ( okoliczność bezsporna) Decyzją z 21.06.2013 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. , po rozpoznaniu wniosku z 11.06.2013 r., przyznał ubezpieczonej emeryturę od 05.06.2013 r., tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego, której wysokość obliczono z zastosowaniem art. 24 ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 153 poz. 1227 ze zm.), czyli podstawę emerytury pomniejszono o sumę kwot pobranych emerytur. Zakład do obliczenia emerytury uwzględnił: - kwotę składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji 50 670,59 zł - kwotę zwaloryzowanego kapitału początkowego 275 455,43 zł - sumę kwot pobranych emerytur 77 282,88 zł, - średnie dalsze trwanie życia 253,70 miesięcy, - emerytura wyniosła 980,86 zł i została obliczona przez ZUS, zgodnie z art. 26 ustawy emerytalnej w następujący sposób [( (...) ,59 + (...) ,43)- (...) ,88]/253,70= 980,86 zł. Wypłata emerytury została zawieszona, gdyż korzystniejszym świadczeniem była dotychczasowa emerytura. (decyzja k. 40 akt ZUS) Kolejnymi decyzjami z dnia 8 lipca 2015 roku i 5 listopada 2015 roku ZUS I Oddział w Ł. , po rozpoznaniu wniosku ubezpieczonej, przeliczył emeryturę przyznaną decyzją z dnia 21 czerwca 2013 roku, nadal wskazując, że wypłata emerytury jest zawieszona, gdyż jest świadczeniem mniej korzystnym. Decyzją z dnia 17 stycznia 2018 r. odmówił ponownego przeliczenia emerytury, z powodu braku zmian w podstawach dla jej wyliczenia. (decyzje – k.44-45, k. 48-49, k.51 akt ZUS) Wyrokiem z 6.03.2019 r. w sprawie P 20/16 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 25 ust. 1 b ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2018 r. poz. 1270 oraz z 2019 poz. 39 ) w brzmieniu obowiązującym do 30.09.2017 r. w zakresie w jakim dotyczy urodzonych w (...) r. kobiet, które przed 1.01.2013 r. nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 tej ustawy jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej . (okoliczność znana notoryjnie) W dniu 08.04.2019 r. ubezpieczona złożyła w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych skargę o wznowienie postępowania i uchylenie decyzji o przyznaniu emerytury oraz jej obliczeniu z uwzględnieniem art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Wniosła o wydanie nowej decyzji, w której emerytura zostanie obliczona bez zastosowania w/w przepisu tj. bez pomniejszania o kwotę pobranej wcześniej emerytury. (wniosek k. 52 akt ZUS) ZUS I Oddział w Ł. postanowieniem z dnia 17.04.2019 r. na podstawie art. 149 §1 k.p.a. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją z dnia 21.06.2013 r. dotyczącą ubezpieczonej z uwagi na orzeczenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej , art. 25 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w brzmieniu obowiązującym do 30 września 2017 r. w zakresie w jakim dotyczy kobiet urodzonych w (...) roku, które przed 1 stycznia 2013 r. nabyły prawo do emerytury na podstawie ww. ustawy. (postanowienie – k.53 akt ZUS) Decyzją z dnia 29.04.2019 r. ZUS odmówił G. M. wznowienia postępowania z uwagi na to, że uchylenie decyzji z dnia 21.01.2014 r., nie jest możliwe , z uwagi na upływ 5 lat od jej doręczenia i stwierdził jej wydanie z naruszeniem prawa, powołując się na brzmienie art. 146 § 1 k.p.a. ( decyzja k.54 akt ZUS) W dniu 24 lipca 2019 r . ubezpieczona złożyła kolejny wniosek o ponowne przeliczenie emerytury. ZUS I Oddział w Ł. w odpowiedzi na wniosek udzielił informacji iż w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 19 czerwca 2020 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zgodnie z jej przepisami, ponowne ustalenie wysokości emerytury powszechnej zostanie dokonane z urzędu. Decyzją z dnia 12 stycznia 2021 r. organ dokonał ponownego ustalenia wysokości emerytury niepomniejszonej o kwoty pobranych wcześniej emerytur. Zakład wskazał, że przy ustaleniu wysokości emerytury uwzględnił wszystkie zmiany w wysokości świadczenia, jakie miały miejsce, od dnia jej przyznania do 31.12.2020 r. w tym zmiany waloryzacji, jakimi emerytura była objęta oraz zmiany, wynikające z załatwienia zgłoszonych wniosków. Wysokość emerytury od 1.01.2021 r. wynosi 1602,28 zł. Emerytura ustalona w tej wysokości nadal jest świadczeniem mniej korzystnym od dotychczas pobieranej wcześniejszej emerytury wobec czego Zakład będzie kontynuował wypłatę emerytury korzystniejszej. (decyzja k.58-59 akt ZUS) Ustalenia faktyczne, Sąd poczynił na podstawie całokształtu materiału dowodowego, zgromadzonego w procesie, w szczególności, w oparciu o dokumenty, zawarte w aktach sprawy, w tym o dokumenty z akt emerytalnych wnioskodawczyni. Podnieść należy, że stan faktyczny był, co do zasady, bezsporny między stronami. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Wstępnie wskazać należy, że kwestie, które w uzasadnieniu odwołania, podnosi odwołująca się, tj. równego traktowania kobiet urodzonych (...) , w świetle zasad przeliczenia ich emerytur w wieku powszechnym była już przedmiotem rozpoznania Trybunału Konstytucyjnego w sprawie P 20/16 zakończonej wyrokiem z 6.03.2019 r. Wnioskodawczyni zresztą ma niewątpliwie taką świadomość, skoro sama, domagając się wznowienia postępowania zakończonego prawomocną decyzją przed ZUS z 21.06.2013 r. , na to właśnie orzeczenie TK powoływała się. Przechodząc do oceny merytorycznej zasadności odwołania, Sąd Okręgowy zważył, że zgodnie z art. 194i ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 291) do ustalenia podstawy obliczenia emerytury, o której mowa w art. 24 , ubezpieczonego urodzonego w (...) r., nie stosuje się przepisu art. 25 ust. 1 b, jeżeli wniosek o przyznanie tej emerytury zgłosi w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy z 19.06.2020 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. poz. 1222), pod warunkiem , że prawo do emerytury przed osiągnięciem wieku emerytalnego ma ustalone na podstawie wniosku złożonego przed dniem 1.01.2013 r. Z kolei stosownie do treści art. 194j ust. 1 ustawy emerytalnej kwotę emerytury przyznanej na podstawie art. 24 ubezpieczonemu urodzonemu w (...) r., który wcześniej pobierał emeryturę wymienioną w art. 25 ust. 1b na podstawie wniosku złożonego przed dniem 1 stycznia 2013 r., ustala się ponownie od podstawy ustalonej z zastosowaniem art. 194i. Przeliczeniu podlega podstawa obliczenia emerytury przyjęta w decyzji o ustaleniu prawa do emerytury (art. 194j ust. 2 ustawy emerytalnej). Do ustalenia nowej kwoty emerytury, przyjmuje się średnie dalsze trwanie życia przyjęte w decyzji o ustaleniu prawa do emerytury, a następnie uwzględnia się kolejne zmiany wysokości świadczenia (art. 194j ust. 3 ustawy emerytalnej). Emerytura w ponownie ustalonej wysokości przysługuje od dnia, od którego podjęto wypłatę emerytury przyznanej na podstawie art. 24, a w przypadku gdy prawo do tej emerytury było zawieszone - od dnia, od którego mogłaby być podjęta jej wypłata (art. 194j ust. 4 ustawy emerytalnej). Jeżeli, ponownie ustalona wysokość emerytury, przyznanej na podstawie art. 24, jest wyższa od wypłacanej dotychczas, emerytowi wypłaca się wyrównanie. Kwotę wyrównania stanowi różnica między sumą kwot emerytur, jakie przysługiwałyby w okresie od dnia, o którym mowa w ust. 4, do dnia wydania decyzji, o której mowa w ust. 1, z uwzględnieniem ich waloryzacji, a sumą kwot wypłaconych, w tym okresie ( art. 194j ust. 5 ustawy emerytalnej). Z uzasadnienia odwołania wynika, że skarżąca stoi na stanowisku, że z uwagi na ustalenie wysokości jej emerytury powszechnej decyzją z 21.06.2013 r. ,w oparciu o niekonstytucyjny, wobec niej, jako kobiety z rocznika 1953, przepis art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej i nie pobieranie przez nią emerytury powszechnej (świadczenie to było zawieszone), a wyłącznie emerytury wcześniejszej, należy uznać, że, do skutecznego nabycia przez nią prawa do emerytury powszechnej, doszło dopiero z dniem wydania zaskarżonej w n/n postępowaniu decyzji z 12.01.2021 r., co, według skarżącej, powinno skutkować obliczeniem wysokości jej emerytury powszechnej na podstawie art. 24 ustawy emerytalnej na nowo według stanu z 12.01.2021 r., ale bez zastosowania art. 25 ust. 1 b ustawy. Stanowisko to nie zasługuje na uwzględnienie. Należy przypomnieć, że wnioskodawczyni złożyła wniosek o przyznanie prawa do emerytury powszechnej w dn. 11.06.2013 r. Wniosek ten nie został cofnięty przed uprawomocnieniem decyzji o przyznaniu emerytury powszechnej decyzją z 21.06.2013 r., a zatem, wywołał on nieodwracalne skutki prawne. Ponadto, należy podkreślić, że przepis art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej nie został usunięty z porządku prawnego wobec wszystkich ubezpieczonych, a jedynie wobec osób z rocznika 1953. Do pozostałych ubezpieczonych ma on nadal zastosowanie. Brak tym samym, podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni została nierówno potraktowana w zakresie prawa do zabezpieczenia społecznego po osiągnieciu wieku emerytalnego. Wręcz przeciwnie, art. 194j ustawy emerytalnej, wprowadził dla ubezpieczonych z rocznika 1953 wyjątek, w stosunku dla pozostałych ubezpieczonych, w postaci korzystniejszej regulacji, polegającej na wyeliminowaniu przy ustalaniu wysokości emerytury art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej. Wnioskodawczyni podjęła samodzielnie decyzję, składając wniosek emerytalny w dn. 11.06.2013 r., co do daty przejścia na emeryturę. Data przejścia na emeryturę decyduje o tym w jaki sposób obliczana jest wysokość świadczenia. W realiach n/n sprawy na mocy zaskarżonej decyzji z 12.01.2021 r. na podstawie art. 194j ustawy emerytalnej z urzędu w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 6.03.2019r. w sprawie P 20/16 ponownie ustalono dla ubezpieczonej wysokość emerytury przyznanej na podstawie art. 24 ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 53 ze zm.) od dnia, od którego byłaby podjęta wypłata emerytury tj. od 05.06.2013 r., bez dokonywania pomniejszeń o kwoty pobranych wcześniej emerytur. Wysokość emerytury nabytej wraz z osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego w zaskarżonej decyzji z 12.01.2021 r. określono zatem zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 26 w/w ustawy emerytalnej, z pominięciem art. 25 ust 1 b tej ustawy, czyli podstawy emerytury nie pomniejszono o sumę kwot pobranych emerytur. Stosownie, bowiem, do treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 6.03.2019 r. w sprawie P 20/16: art. 25 ust. 1 b ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2018 r. poz. 1270 oraz z 2019 poz. 39 ) w brzmieniu obowiązującym do 30.09.2017 r. w zakresie w jakim dotyczy urodzonych w (...) r. kobiet, które przed 1.01.2013 r. nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 tej ustawy jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (OTK-A 2019/11). W dniu 10.07.2020 r. weszła w życie ustawa z 19.06.2020 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. poz. 1222; dalej także jako ustawa zmieniająca). Ustawa ta dostosowała przepisy do orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z 6.03.2019 r., P 20/16, wprowadzając możliwość obliczenia wysokości emerytury powszechnej bez pomniejszania podstawy jej obliczenia. Ustawa zmieniająca w art. 1, dodała do ustawy emerytalnej art. 194i, na mocy którego osoby urodzone w (...) r., pobierające wcześniejszą emeryturę, przyznaną przed 2013 r., mogą obecnie przejść na emeryturę powszechną bez pomniejszania podstawy jej obliczenia o kwoty wypłaconej dotychczas wcześniejszej emerytury. Natomiast osobom, które przeszły już z wcześniejszej emerytury na emeryturę powszechną, świadczenie to zostanie przeliczone o czym z kolei stanowi przepis art. 194j ustawy emerytalnej. Sytuacja prawna ubezpieczonej z rocznika 1953, która przeszła na emeryturę w 2013 r., jest odmienna od sytuacji ubezpieczonych z rocznika 1953, którzy wniosek o emeryturę złożyli zgodnie z art. 194 i ustawy emerytalnej w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy z 19.06.2020 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. poz. 1222). Inna jest bowiem data przejścia na emeryturę tych osób, co ma wpływ na sposób obliczenia świadczenia. Nie jest to nierówność wobec prawa. Każdy bowiem z ubezpieczonych z rocznika 1953 r. miał prawo do samodzielnego podjęcia decyzji o tym, w jakiej dacie przejdzie na emeryturę. Dodatkowo należy zauważyć, że prawo do zabezpieczenia społecznego zostało ustalone w najwyższym hierarchicznie aktem jakim w porządku krajowym jest Konstytucja RP . W myśl art. 67 ust. 1 Konstytucji RP , obywatel ma prawo do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo oraz po osiągnięciu wieku emerytalnego. Zakres i formy zabezpieczenia społecznego określa ustawa. Tym samym, z art. 67 ust. 1 Konstytucji RP nie da się wyprowadzić konstytucyjnego prawa do konkretnej postaci świadczenia społecznego, a podstawą ewentualnych roszczeń osób ubiegających się o rentę, emeryturę czy inną formę zabezpieczenia społecznego mogą być przepisy ustaw (ewentualnie rozporządzeń wykonawczych wydanych w granicach upoważnienia ustawowego), regulujące szczegółowo te kwestie (tak Sąd Najwyższy - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w postanowieniu z 24.01.2019 r., I UK 4/18, L. ). Ze zgromadzonego w sprawie, materiału dowodowego wynika, że zaskarżoną decyzją z 12.01.2021 r. przeliczono świadczenie wnioskodawczyni z poszanowaniem w/w zasad, czyli bez pomniejszenia podstawy emerytury wnioskodawczyni o sumę kwot pobranych emerytur. Wysokość emerytury ponownie ustalono zaskarżoną decyzją z 12.01.2021 r. na dzień 05.06.2013 r. podstawę obliczenia emerytury w kwocie 326 126,02 zł, będącej wynikiem sumy kwoty składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji wynoszącą 50 670,59 zł i kwoty zwaloryzowanego kapitału początkowego wynoszącego 275 455,43 zł, podzieloną przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę danego ubezpieczonego czyli 253,70 miesięcy. Tak wyliczone świadczenie emerytalne na dzień 05.06.2013 r. bez dokonywania dotychczas wykonywanych potrąceń oczywiście wzrosło i wyniosło 1285,48 zł (k. 58 akt ZUS), podczas, gdy kwota, uprzednio ustalonej emerytury, decyzją z 21.06.2013 r., wynosiła 980,86 zł (k. 40 akt ZUS). W ocenie Sądu, odwołanie jest, zatem, pozbawione uzasadnionych argumentów, albowiem nie ma żadnych podstaw, by traktować wnioskodawczynię, przy ponownym ustalaniu wysokości jej emerytury na dzień 05.06.2013 r., jako osobę, która składa wniosek o emeryturę, w wieku powszechnym, po raz pierwszy. Podkreślić, bowiem, należy, że nie sposób przyjąć, że z wnioskiem ubezpieczonej z 11.06.2013 r. o emeryturę z wieku powszechnego, nie należy wiązać jakichkolwiek skutków prawnych. Sąd Okręgowy zważył, że zarówno w doktrynie, jak i judykaturze, podkreśla się odrębność instytucji nabycia prawa do świadczenia od jego wypłaty. Zgodnie z art. 100 ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , prawo do świadczeń określonych w ustawie powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa. Ponadto Sąd Okręgowy zważył, że Sąd Najwyższego - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w postanowieniu z 21.10.2020 r., I UK 377/19, przyjął, że rozpoznanie wniosku o ustalenie prawa do emerytury wymaga - o ile przepisy prawa nie stanowią inaczej - potwierdzenia tego prawa oraz jego wysokości według stanu prawnego obowiązującego w dniu złożenia wniosku. W przypadku ubezpieczonej, realizacja przesłanek warunkujących prawo do emerytury powszechnej z art. 24 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych nastąpiła z dniem 05.06.2013 r., a więc wraz z osiągnięciem przez ubezpieczoną powszechnego wieku emerytalnego. Skarżąca nabyła zatem prawo do świadczenia na podstawie przepisów obowiązujących w dniu 05.06.2013 r., dlatego też do ustalenia wysokości świadczenia stosuje się przepisy obowiązujące w tej dacie, chyba że ustawa stanowi inaczej. Takim wyjątkiem przy ustalaniu wysokości emerytury powszechnej wnioskodawczyni jest art. 194j ustawy emerytalnej, w zakresie w jakim pozwala na pominięcie stosowania art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej. Okoliczność, że wypłata emerytury powszechnej została zawieszona z uwagi na to, że była świadczeniem mniej korzystnym od pobieranej emerytury wcześniejszej, nie oznacza, że ubezpieczona nie zrealizowała prawa do emerytury powszechnej. Obecnie obowiązujący przepis art. 194j ustawy emerytalnej, pozwala, przy ustaleniu wysokości emerytury powszechnej wnioskodawczyni, według stanu z października 2013 r., jedynie na pominięcie przy obliczeniu niekonstytucyjnego, wobec niej, art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej, czyli nie pomniejszanie podstawy wymiaru emerytury o sumę kwot pobranych wcześniej emerytur. Wszystkie pozostałe składniki stanowiące podstawę obliczenia emerytury powszechnej pozostają niezmienne i wynikają z decyzji z 05.11.2015 r., a dotyczy to: składek zaewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji, zwaloryzowanego kapitału początkowego oraz średniego dalszego trwania życia. Tym samym, w dokonanym, zaskarżoną decyzją z 12.01.2021 r., przeliczeniu świadczenia wnioskodawczyni, nie sposób dopatrzyć się jakichkolwiek nieprawidłowości, skoro ZUS, zgodnie z art. 194j ustawy emerytalnej, z urzędu ponownie ustalił odwołującej wysokość emerytury powszechnej od 05.06.2013 r. tj. od dnia, od którego podjęta byłaby wypłata świadczenia. Podkreślić należy, że wysokość tej emerytury nie jest ustalana na nowo, na datę wydania zaskarżonej aktualnie decyzji z 12.01.2021 r., tak jak chce skarżąca, ale jest przeliczana z zastosowaniem art. 194j ustawy emerytalnej. Przeliczeniu podlega zatem podstawa obliczenia emerytury przyjęta w decyzji o ustaleniu prawa do emerytury z 21.06.2013 r. w kwocie 326 125,02 zł, stanowiącej sumę: kwoty składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji wynoszącą 50 670,59 zł i kwoty zwaloryzowanego kapitału początkowego wynoszącego 275 455,43 zł. Tak ustalona podstawa obliczenia emerytury nie została już pomniejszona w zaskarżonej decyzji z 12.01.2021 r. o sumę kwot pobranych emerytur. Do ustalenia nowej wysokości kwoty emerytury Zakład prawidłowo przyjął na dzień 05.06.2013 r. średnie dalsze trwanie życia przyjęte w decyzji o ustaleniu prawa do emerytury z 21.06.2013 r., które w przypadku wnioskodawczyni wynosi 253,70 miesięcy, a następnie uwzględnił kolejne zmiany wysokości świadczenia. Emerytura w ponownie ustalonej wysokości przysługuje wnioskodawczyni od dnia, od którego mogłaby być podjęta wypłata emerytury - czyli od 05.06.2013 r. (art. 194j ust. 4 ustawy emerytalnej). W taki właśnie, prawidłowy, sposób ZUS, z urzędu, ustalił ponownie wysokość emerytury wnioskodawczyni. Reasumując - Sąd Okręgowy uznał, że organ rentowy prawidłowo dokonał ponownego ustalenia wysokości emerytury wnioskodawczyni, trafnie uznając, że spełnia ona warunki do przeliczenia, z urzędu, jej świadczenia, zgodnie z regulacją art. 194j ustawy emerytalnej. Mając na względzie wskazane okoliczności , Sąd Okręgowy, na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. , oddalił odwołanie wnioskodawczyni, jako niezasadne. ZARZĄDZENIE Odpis uzasadnienia doręczyć pełnomocnikowi wnioskodawczyni adwokat A. C. za pośrednictwem PORTALU INFORMACYJNEGO
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę