VIII U 1186/21

Sygn. akt VIII U 1186/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 grudnia 2021 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący sędzia Grzegorz Tyrka Protokolant Ewa Grychtoł po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2021 r. w Gliwicach na rozprawie sprawy (...) Z. G. , (...) Spółki jawnej w Z. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. przy udziale R. S. o podleganie ubezpieczeniom społecznym na skutek odwołania (...) Z. G. , (...) Spółki jawnej w Z. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 27 lipca 2021 r. nr (...) zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że ustala, iż zainteresowana R. S. jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek (...) Z. G. , (...) Spółki jawnej w Z. podlegała obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu w miesiącu kwietniu 2020 roku oraz podlegała dobrowolnie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym w okresie od dnia 1 listopada 2020 roku do dnia 31 stycznia 2021 roku. (-) sędzia Grzegorz Tyrka Sygn. akt VIII U 1186/21 UZASADNIENIE Decyzją z 27 lipca 2021r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. stwierdził, że R. S. jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek (...) Spółce jawnej w Z. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu od 1 kwietnia 2020r. do 30 kwietnia 2020r. oraz dobrowolnie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym od 1 listopada 2020r. do 31 stycznia 2021r. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że: zgłoszenie R. S. po obowiązującym terminie, to jest 12 maja 2020r. z datą wsteczną od 1 kwietnia 2020r. po wystąpieniu z roszczeniem o świadczenie postojowe z tytułu umowy cywilno-prawnej, to jest 22 kwietnia 2020r., dokonanie ręcznych korekt na rachunku z 16 marca 2020r. ( skreślenie informacji, że jest to rachunek do umowy z 1 marca 2020r. i wpisanie daty 31 grudnia 2019r. oraz skreślenie informacji, że umowa obowiązuje od 1 marca 2020r. i wpisanie daty 1 stycznia 2020r. ), brak potwierdzenia, że umowa była wykonywana, budzą uzasadnione wątpliwości, czy zgłoszenie R. S. do ubezpieczeń w istocie miało na celu realizację interesów płatnika składek i wykonanie umowy za wynagrodzeniem, czy jedynie uzyskanie przez ww. dodatkowego świadczenia ( świadczenia postojowego ). W tej sytuacji organ rentowy stwierdził, że umowa zlecenia zawarta przez R. S. z płatnikiem składek jest nieważna z mocy art.58§1 k.c. W odwołaniu od decyzji sprecyzowanym na rozprawie 14 grudnia 2021r. P. – S. Z. G. , (...) Spółka jawna w Z. domagała się jej zmiany przez ustalenie, że w spornych okresach zainteresowana R. S. podlegała ubezpieczeniom społecznym z tytułu umowy zlecenia obowiązkowo, a następnie dobrowolnie. W uzasadnieniu płatnik składek wskazał, że działania Spółki w żaden sposób nie miały na celu zawierania umów celem uzyskania świadczenia postojowego. Umowa z zainteresowaną była kontynuowana nieprzerwanie od 2016r. i zawierana z początkiem każdego następnego roku w związku ze zmianami stawki godzinowej. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Organ rentowy wniósł o zasądzenie od odwołującej zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na rozprawie w dniu 22 grudnia 2021r. zainteresowana R. S. oświadczyła, że przychyla się do stanowiska odwołującej Spółki . Sąd ustalił następujący stan faktyczny: odwołująca (...) S. Z. G. , (...) Spółka jawna w Z. zajmuje się obsługą solarium. Zakład prowadzony przez odwołującą Spółkę był zamknięty przez 8 miesięcy od połowy marca 2020r. do lipca 2020r., a następnie od października 2020r. do 13 lutego 2021r. z uwagi na wprowadzenie stanu pandemii. Faktycznie w tym okresie nikt nie świadczył pracy. Odwołująca Spółka zawierała z pracownikami umowy na rok, bowiem w każdym roku była inna stawka minimalna za godzinę pracy w ramach umowy zlecenia. Pierwszą umowę zlecenia z zainteresowaną R. S. Spółka zawarła w dniu 2 stycznia 2016r. na okres do 31 grudnia 2016r. W dniu 31 grudnia 2019r. również została zawarta umowa zlecenia na okres od 1 stycznia 2020r. do 31 grudnia 2020r. i potem w dniu 31 grudnia 2020r. na okres całego 2021r. W podobny sposób odwołująca Spółka zatrudniała jeszcze 29 osób. Po miesiącu pracy zleceniobiorcy przedstawiali zestawienie liczby przepracowanych godzin, które było kierowane do biura rachunkowego, a następnie biuro to wystawiało rachunek. Rachunek był podpisywany przez zleceniobiorcę i następnie było wypłacane wynagrodzenie. Rachunki takie wystawiane były na koniec miesiąca i tylko odnośnie marca 2020r. rachunki zostały wystawione w połowie miesiąca, gdy potem zakład został zamknięty. W grudniu 2019r. zainteresowana R. S. została zgłoszona do obowiązkowych ubezpieczeń z tytułu umowy zlecenia, bowiem w listopadzie zakończyła studia. Od 1 marca 2020r. odwołująca Spółka wyrejestrowała zainteresowaną z ubezpieczeń społecznych, ponieważ podjęła ona naukę w szkole Ż. , lecz okazało się, że do szkoły uczęszczała tylko jeden miesiąc. Słuchana za odwołującą Spółkę (...) wskazała, że wyrejestrowała zainteresowaną z ubezpieczeń społecznych od marca 2020r. tylko na jej słowo. Kiedy domagała się następnie do niej legitymacji lub zaświadczenia, że chodzi do szkoły, to zainteresowana powiedziała jej, że chodziła tylko miesiąc i ją ta szkoła nie interesowała. Dlatego też, aby uporządkować sytuację odwołująca w maju 2020r. zgłosiła zainteresowaną ponownie do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych, z datą wsteczną od 1 kwietnia 2020r. Faktycznie w okresach spornych objętych decyzją zaskarżoną zainteresowana nie wykonywała umowy zlecenia, gdyż solarium było zamknięte z uwagi na pandemię. W dniu 4 maja 2020r. zainteresowana zawarła umowę o pracę z Miejskim Ośrodkiem Sportu i Rekreacji w Ł. w celu zastępstwa innego pracownika na czas jego usprawiedliwionej nieobecności. W tej sytuacji zainteresowana wniosła o objęcie jej dobrowolnym ubezpieczeniem emerytalno-rentowym z datą od 1 czerwca 2020r. u płatnika składek (...) S. Z. G. , (...) Spółka jawna w Z. . W okresie od listopada 2020r. do stycznia 2021r. zainteresowana uzyskiwała minimalne wynagrodzenie za pracę. Zainteresowana do chwili obecnej jest związana z odwołującą Spółką umową zlecenia i przychodzi do pracy na zastępstwo do solarium na kilka godzin, jeżeli jest taka potrzeba. Na rozprawie 14 grudnia 2021r. słuchana za odwołującą Spółkę – jej wspólnik Z. G. wyjaśniła, że korekta na rachunku z 16 marca 2020r. była związana tym, że biuro rachunkowe popełniło błąd, bowiem nie było umowy zlecenia zawartej 1 marca 2020r., gdyż Spółka zawiera umowy na cały rok kalendarzowy z końcem poprzedniego roku. Błąd taki występuje również w przypadku innych zleceniobiorców. Zainteresowana R. S. na rozprawie 22 grudnia 2021r. oświadczyła, że organ rentowy zobowiązał ją do zwrotu świadczenia postojowego z uwagi na fakt, że podlega ubezpieczeniom społecznym i zainteresowana świadczenie to zwróciła. Odwołująca Spółka złożyła za zainteresowaną dokumenty rozliczeniowe od grudnia 2019r. do lutego 2020r. i od kwietnia 2020r. do czerwca 2021r., z czego w dokumentach złożonych za kwiecień 2020r., od listopada 2020r. do stycznia 2021r. i od kwietnia 2021r. do maja 2021r. nie wykazała podstaw wymiaru składek ( raporty zerowe ). / dowód z: akt ZUS, zeznań słuchanej za odwołującą Spółkę (...) / Sąd zważył, co następuje: odwołanie (...) S. Z. G. , (...) Spółki jawnej w Z. zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art.6 ust.1 pkt 4, art.12 ust.1 i art.13 pkt 2 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( t.j. Dz.U. 2021r., poz.423 ze zm. ), obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy zlecenia. Ubezpieczeniom podlegają od dnia oznaczonego w umowie jako dzień rozpoczęcia jej wykonywania do dnia rozwiązania lub wygaśnięcia tej umowy. W przedmiotowej sprawie istota sporu sprowadzała się do ustalenia czy pomimo bezspornego niewykonywania pracy na podstawie zawartej umowy zlecenia zainteresowana R. S. podlega ubezpieczeniom wpierw obowiązkowo a następnie dobrowolnie u płatnika składek, odwołującej (...) S. Z. G. , (...) Spółki jawnej w Z. . W pierwszej kolejności Sąd zwraca uwagę, że znane jest tut. Sądowi orzecznictwo wskazujące, że tylko faktyczne realizowanie czynności wynikających z umowy zlecenia ( umowy o pracę, wykonywania pracy w ramach prowadzenia działalności gospodarczej ) uzasadnia objęcie ubezpieczeniem społecznym. Nie można jednaj tracić z pola widzenia, że orzecznictwo takie zostało ukształtowane na tle odmiennych stanów faktycznych, gdzie umowa zlecenia została zawarta w celu obejścia przepisów prawa, gdzie celem nie był zamiar realizacji czynności z zawartej umowy, lecz chęć uzyskania świadczeń z systemu ubezpieczeń społecznych ( zasiłków chorobowych, zasiłków macierzyńskich itp. ). Z taką jednak sytuacją nie mamy do czynienia w rozpatrywanej obecnie sprawie, gdy strony, a to zainteresowaną R. S. i odwołującą Spółkę od kilku lat, bo od 2016r. łączył stosunek zlecenia, corocznie odnawiany, co potwierdzają przedłożone umowy zlecenia oraz co wynika z zeznań słuchanej za odwołującą Spółkę (...) i z oświadczenia samej zainteresowanej, przy czym zainteresowana nie wykonywała pracy w spornych okresach, gdy na skutek wprowadzenia stanu pandemii i lockodownu, którego to stanu nie można było przewidzieć wcześniej, zakład został zamknięty. Sąd miał na uwadze, że zainteresowana do chwili obecnej świadczy pracę na rzecz odwołującej Spółki w ramach zawartej w grudniu 2021r. umowy zlecenia. Wreszcie, w toku postępowania strony w sposób przekonujący wyjaśniły z jakiego powodu odwołująca Spółka wyrejestrowała zainteresowaną z ubezpieczeń społecznych w marcu 2020r., że powodem było podjęcie nauki w szkole, której jednak zainteresowana po tym czasie nie zdecydowała się kontynuować, z jakiego powodu doszło do późniejszego zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych z datą wsteczną i również z jakiego powodu dokonano korekt na rachunku z 1 marca 2020r. Reasumując, przeprowadzone postępowanie dowodowe uzasadnia przyjęcie, że zainteresowana R. S. w kwietniu 2020r. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu z tytułu zawartej z odwołującą Spółką umowy zlecenia, a od 1 listopada 2020r. do 31 stycznia 2021r. podlega dobrowolnie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, gdy w tym czasie nastąpił zbieg tytułów ubezpieczenia, bo zainteresowana miała zawartą umowę o pracę ( art.9 ust.2c ustawy systemowej ). W konsekwencji powyższego stanowiska Sąd na podstawie art.477(14 )§2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję orzekając jak w sentencji. (-) sędzia Grzegorz Tyrka