VIII U 118/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuDecyzją z dnia 25 listopada 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. stwierdził, że M. S., jako wspólnik spółki jawnej w upadłości, podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od 1 listopada 2009 r. do 19 maja 2019 r. Organ rentowy uzasadniał to faktem zarejestrowania spółki w KRS i wykazywaniem przez M. S. przychodów z działalności gospodarczej w zeznaniach podatkowych. M. S. wniósł odwołanie, wskazując, że od dnia 29 listopada 2018 r., kiedy ogłoszono upadłość spółki, nie prowadził już działalności gospodarczej i w związku z tym nie podlegał ubezpieczeniom społecznym ani nie musiał opłacać składek zdrowotnych. Sąd Okręgowy ustalił, że spółka jawna (...) B. (...) , M. (...) Spółka Jawna w Upadłości została postawiona w stan upadłości z dniem 29 listopada 2018 r. Sąd uznał, że obowiązek ubezpieczenia społecznego wspólnika spółki jawnej wynika z faktu faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej przez spółkę. Ponieważ z dniem ogłoszenia upadłości spółka zaprzestała prowadzenia działalności, wspólnik nie podlegał już obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym. Sąd podkreślił, że przepisy obowiązujące w dacie ogłoszenia upadłości nie przewidywały jednoznacznie sytuacji wspólników spółek jawnych w upadłości, a późniejsza nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych nie mogła mieć zastosowania do stanu faktycznego sprzed jej wejścia w życie. W konsekwencji Sąd Okręgowy zmienił decyzję ZUS, ustalając, że M. S. nie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od dnia 29 listopada 2018 r. do 19 maja 2019 r.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że ogłoszenie upadłości spółki jawnej skutkuje ustaniem obowiązku ubezpieczeń społecznych dla wspólnika, jeśli spółka faktycznie zaprzestała działalności.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją z 2021 r. i sytuacji faktycznych związanych z ogłoszeniem upadłości spółki jawnej.
Zagadnienia prawne (1)
Czy wspólnik spółki jawnej, której ogłoszono upadłość, podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od dnia ogłoszenia upadłości do dnia wykreślenia spółki z KRS?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wspólnik spółki jawnej, której ogłoszono upadłość, nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od dnia ogłoszenia upadłości, jeśli spółka faktycznie zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej.
Uzasadnienie
Obowiązek ubezpieczenia społecznego wspólnika spółki jawnej wynika z faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej przez spółkę. Ogłoszenie upadłości spółki oznacza zaprzestanie tej działalności, co skutkuje ustaniem obowiązku ubezpieczeniowego, niezależnie od dalszego figurowania spółki w rejestrze. Przepisy obowiązujące w dacie ogłoszenia upadłości nie regulowały tej kwestii jednoznacznie, a późniejsze nowelizacje nie miały zastosowania wstecz.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
u.s.u.s. art. 8 § ust. 6 pkt 4
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się m.in. wspólnika spółki jawnej. Obowiązek ubezpieczenia społecznego wynika z członkostwa w spółce jawnej prowadzącej faktycznie działalność gospodarczą.
u.s.u.s. art. 13 § pkt 4
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Osoby prowadzące pozarolniczą działalność podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym w okresie od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności.
k.p.c. art. 477 § 14 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzekania przez sąd okręgowy w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 13 § ust. 4b
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Wspólnicy spółki jawnej podlegają składkom ZUS od dnia wpisania spółki do KRS do dnia wykreślenia, z wyłączeniem okresu zawieszenia działalności. Regulacja wprowadzona po dacie zdarzenia będącego przedmiotem sporu.
k.s.h. art. 22 § § 1
Kodeks spółek handlowych
Spółka jawna jest spółką osobową mającą na celu prowadzenie przedsiębiorstwa pod własną firmą.
p.p. art. 4 § ust. 1
Ustawa Prawo przedsiębiorców
Przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą.
u.ś.o.z. art. 66 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi, które prowadzą działalność pozarolniczą.
u.ś.o.z. art. 84 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Składkę na ubezpieczenie zdrowotne opłaca osoba podlegająca ubezpieczeniu zdrowotnemu.
u.ś.o.z. art. 69 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ogłoszenie upadłości spółki jawnej oznacza faktyczne zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej przez spółkę. • Obowiązek ubezpieczenia społecznego wspólnika spółki jawnej jest ściśle związany z faktycznym prowadzeniem działalności przez spółkę. • Przepisy obowiązujące w dacie ogłoszenia upadłości nie mogły być stosowane w sposób, który nakładałby obowiązek ubezpieczeniowy na wspólnika po zaprzestaniu działalności przez spółkę. • Nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z 2021 r. nie miała zastosowania wstecz.
Odrzucone argumenty
Status wspólnika spółki jawnej, nawet w upadłości, stanowi tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych. • Wpis spółki do KRS i wykazywanie przychodów w zeznaniach podatkowych przez wspólnika potwierdza prowadzenie działalności gospodarczej. • Obowiązek ubezpieczeniowy trwa do momentu wykreślenia spółki z KRS lub zbycia udziałów, niezależnie od stanu upadłości.
Godne uwagi sformułowania
obowiązek ubezpieczenia społecznego wspólnika spółki jawnej wynika wyłącznie z członkostwa w spółce jawnej prowadzącej faktycznie działalność gospodarczą • sam fakt bycia wspólnikiem spółki jawnej, która nie prowadzi faktycznie działalności gospodarczej nie spowoduje powstania tytułu ubezpieczeniowego • z dniem ogłoszenia upadłości majątek upadłego staje się masą upadłości • upadły nie prowadzi pozarolniczej działalności gospodarczej i wobec tego nie podlega ubezpieczeniom społecznym • domniemanie faktyczne ma jedynie znaczenie dowodowe i może zostać obalone
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że ogłoszenie upadłości spółki jawnej skutkuje ustaniem obowiązku ubezpieczeń społecznych dla wspólnika, jeśli spółka faktycznie zaprzestała działalności."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją z 2021 r. i sytuacji faktycznych związanych z ogłoszeniem upadłości spółki jawnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla przedsiębiorców – wpływu upadłości spółki na ich obowiązki ubezpieczeniowe. Pokazuje, jak sąd interpretuje przepisy w kontekście faktycznego prowadzenia działalności.
“Upadłość spółki jawnej: Czy wspólnik nadal płaci składki ZUS?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.