VIII U 1166/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuDecyzją z dnia 15.06.2023 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. odmówił H. K. prawa do ponownego ustalenia wysokości emerytury, wskazując, że decyzją z 3.03.2023 r. przyjęto już najkorzystniejsze średnie dalsze trwanie życia, a emerytura będzie wypłacana w dotychczasowej wysokości. Ubezpieczona odwołała się od tej decyzji, domagając się ponownego ustalenia wysokości emerytury od 1.03.2020 r. przy zastosowaniu najkorzystniejszego średniego dalszego trwania życia, powołując się na przepisy ustawy covidowej. ZUS w odpowiedzi wniósł o oddalenie odwołania, podkreślając prawomocność decyzji z 3.03.2023 r. Sąd Okręgowy w Łodzi ustalił, że H. K. jest uprawniona do emerytury od 16.08.2017 r. W dniu 22.02.2023 r. wystąpiła z wnioskiem o ponowne obliczenie świadczenia, co skutkowało wydaniem prawomocnej decyzji z 3.03.2023 r. W dniu 17.05.2023 r. złożyła kolejny wniosek o ponowne obliczenie świadczenia z zastosowaniem najkorzystniejszego średniego dalszego trwania życia, dołączając oświadczenie dotyczące wypłaty świadczenia od 1.03.2020 r. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, uznając je za niezasadne. Podkreślono, że zgodnie z art. 114 ust. 1 ustawy emerytalnej, ponowne ustalenie prawa do świadczeń lub ich wysokości wymaga przedłożenia nowych dowodów lub ujawnienia okoliczności istniejących przed wydaniem prawomocnej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość. Ubezpieczona nie wykazała spełnienia tych przesłanek. Sąd zaznaczył, że nie jest możliwe kwestionowanie prawomocnej decyzji z 3.03.2023 r. w ramach kontroli decyzji z 15.06.2023 r., gdyż kontrola sądowa ograniczona jest do przedmiotu zaskarżonej decyzji. W związku z brakiem nowych dowodów lub ujawnienia okoliczności, decyzja ZUS z 15.06.2023 r. została uznana za prawidłową.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja i stosowanie art. 114 ust. 1 ustawy emerytalnej w kontekście ponownego ustalania wysokości świadczeń po uprawomocnieniu się decyzji.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku nowych dowodów lub okoliczności uzasadniających ponowne przeliczenie emerytury po prawomocnej decyzji ZUS.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wniosek o ponowne ustalenie wysokości emerytury, złożony po uprawomocnieniu się poprzedniej decyzji, może być rozpatrzony na podstawie art. 114 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, jeśli nie przedłożono nowych dowodów ani nie ujawniono okoliczności istniejących przed wydaniem poprzedniej decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek taki nie może być rozpatrzony, jeśli nie zostały spełnione przesłanki z art. 114 ust. 1 ustawy emerytalnej.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 114 ust. 1 ustawy emerytalnej wymaga przedłożenia nowych dowodów lub ujawnienia okoliczności istniejących przed wydaniem prawomocnej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość. Brak spełnienia tych przesłanek formalnych uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie wniosku.
Czy oświadczenie dotyczące wypłaty świadczenia od dnia spełnienia warunków (ERO) nie wcześniej niż od 1.03.2020 r., złożone wraz z wnioskiem o ponowne przeliczenie emerytury, stanowi nową okoliczność uzasadniającą ponowne ustalenie świadczenia na podstawie art. 114 ust. 1 ustawy emerytalnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo złożenie takiego oświadczenia nie stanowi nowej okoliczności w rozumieniu art. 114 ust. 1 ustawy emerytalnej, zwłaszcza gdy poprzednia decyzja o przeliczeniu świadczenia jest prawomocna i nie została zaskarżona.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że wnioskodawczyni nie przedłożyła nowych dowodów ani nie ujawniła okoliczności faktycznych istniejących przed wydaniem prawomocnej decyzji z 3.03.2023 r. Złożone oświadczenie nie zmienia faktu, że poprzednia decyzja była prawomocna i nie została wzruszona.
Czy sąd w postępowaniu odwoławczym od decyzji ZUS z dnia 15.06.2023 r. może badać zasadność i prawidłowość wcześniej wydanej, prawomocnej decyzji z dnia 3.03.2023 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd jest zobowiązany ocenić tylko i wyłącznie zaskarżoną decyzję, a kontrola sądowa ograniczona jest do przedmiotu i zakresu tej decyzji.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że kontrola sądowa decyzji organu rentowego dokonywana jest w granicach wyznaczonych przedmiotem i zakresem kontrolowanej decyzji. Nie jest dopuszczalne badanie kwestii będących przedmiotem innej, wcześniej wydanej prawomocnej decyzji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (6)
Główne
ustawa emerytalna art. 114 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość.
Pomocnicze
ustawa emerytalna art. 26 § 6
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Jeżeli jest to korzystniejsze dla ubezpieczonego, do ustalenia wysokości emerytury stosuje się tablice trwania życia obowiązujące w dniu, w którym ubezpieczony osiągnął wiek emerytalny.
ustawa emerytalna art. 129 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Świadczenia wypłaca się od dnia powstania prawa do nich, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu.
ustawa emerytalna art. 100 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Prawo do świadczeń powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa.
ustawa emerytalna art. 133 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W razie ponownego ustalenia prawa do świadczeń lub ich wysokości, przyznane lub podwyższone świadczenia wypłaca się, poczynając od miesiąca, w którym powstało prawo do tych świadczeń lub do ich podwyższenia, jednak nie wcześniej niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy lub wydano decyzję z urzędu, z zastrzeżeniem możliwości wypłaty za 3 lata wstecz w przypadku błędu organu.
ustawa covidowa art. 31zy 9 § 1
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem (...) 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Osobom, które po ustaniu stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii związanych z COVID-19 zgłoszą wniosek o przyznanie, ponowne ustalenie wysokości lub podjęcie wypłaty emerytury, renty lub innego świadczenia długoterminowego, prawo do świadczenia przysługuje, na ich żądanie, od dnia spełnienia warunków, nie wcześniej jednak niż od 1 marca 2020 r.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja ZUS z dnia 3.03.2023 r. jest prawomocna. • Ubezpieczona nie przedłożyła nowych dowodów ani nie ujawniła okoliczności istniejących przed wydaniem prawomocnej decyzji, które miałyby wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość. • Sąd nie jest uprawniony do badania zasadności prawomocnej decyzji z dnia 3.03.2023 r. w ramach kontroli decyzji z dnia 15.06.2023 r.
Odrzucone argumenty
Złożenie wniosku o ponowne przeliczenie świadczenia od 1.03.2020 r. z zastosowaniem najkorzystniejszego średniego dalszego trwania życia, wraz z oświadczeniem w sprawie świadczenia długoterminowego, stanowi nową okoliczność uzasadniającą ponowne ustalenie emerytury.
Godne uwagi sformułowania
warunkiem ponownego ustalenia prawa do świadczeń jest uzyskanie nowych dowodów lub ujawnienie okoliczności, które istniały przed wydaniem decyzji, a nie były znane organowi w chwili orzekania i mają wpływ na prawo do tych świadczeń lub ich wysokość • bez spełnienia przesłanek formalnych wniosku z art. 114 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, prowadzenie postępowania dotyczącego merytorycznej oceny prawa do świadczenia, jest bezcelowe i bezprzedmiotowe • nie jest możliwe - jak chciałby tego odwołująca się – aby przy "okazji" rozpoznawania niniejszej sprawy rozstrzygnąć także kwestie będące przedmiotem innej wcześniej wydanej prawomocnej decyzji i wzruszenia choćby w części jej rozstrzygnięć
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 114 ust. 1 ustawy emerytalnej w kontekście ponownego ustalania wysokości świadczeń po uprawomocnieniu się decyzji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku nowych dowodów lub okoliczności uzasadniających ponowne przeliczenie emerytury po prawomocnej decyzji ZUS.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego dla wielu osób tematu przeliczania emerytury i interpretacji przepisów dotyczących ponownego ustalania świadczeń. Pokazuje, jakie warunki formalne muszą być spełnione, aby ZUS rozpatrzył taki wniosek.
“Kiedy ZUS może ponownie przeliczyć Twoją emeryturę? Kluczowe warunki formalne.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.