VIII U 1164/13

Sygn. akt VIII U 1164/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 października 2013 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Elżbieta Trybulec-Czernek Protokolant: Katarzyna Busz po rozpoznaniu w dniu 02 października 2013 r. w Gdańsku sprawy W. B. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o ustalenie podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników na skutek odwołania W. B. od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 30 kwietnia 2013 r. nr PU/KW- (...)- (...) oddala odwołanie /na oryginale właściwy podpis/ Sygn. akt VIII U 1164/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 30.04.2013 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział (...) w K. stwierdził ustanie ubezpieczenia społecznego rolników w zakresie ubezpieczenia emerytalno – rentowego, wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego w stosunku do ubezpieczonego W. B. od dnia 01.04.2006 r. do dnia 28.03.2013 r. W uzasadnieniu decyzji, przywołując treść art. 5a ust. 1 pkt 1 , ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. (Dz. U. z 2008 r., Nr 50, poz. 291 ze zm.) organ ubezpieczeniowy wskazał, iż W. B. nie dotrzymał terminu wynikającego z ww. przepisu, tj.: po rozpoczęciu prowadzenia działalności gospodarczej w dniu 27.03.2006 r. nie dopełnił obowiązku poinformowania Placówki Terenowej KRUS w K. o prowadzeniu działalności gospodarczej oraz nie złożył w tym celu stosownego oświadczenia w ciągu 14 dni od dnia jej rozpoczęcia, w związku z czym został wyłączony z ubezpieczenia społecznego rolników w okresie podanym w decyzji. Ubezpieczony odwołał się od powyższej decyzji podnosząc, iż wbrew stanowisku Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, skoro zgłosił fakt rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, to również musiał o tym poinformować KRUS. Jeżeli tego nie zrobił, to tylko i wyłącznie z niewiedzy, a powinien być o takim obowiązku poinformowany przez ZUS przy rozpoczynaniu prowadzenia działalności gospodarczej. Nie mogę być więc karany za brak wiedzy i to z winy pracowników ZUS. Organ ubezpieczeniowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie wskazując, iż zarzuty zawarte w odwołaniu są niezasadne. Niezachowanie terminu złożenia oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia jest, zgodnie z art. 5a ust. 5 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników , równoznaczne z ustaniem ubezpieczenia z końcem kwartału, w którym rolnik lub domownik rozpoczął wykonywanie pozarolniczej działalności gospodarczej. Jest to przepis prawa materialnego i co do zasady termin w nim zawarty nie podlega przywróceniu. Może on być jednak przywrócony w drodze wyjątku, na wniosek zainteresowanego rolnika i tylko w sytuacji, gdy rolnik udowodni, że niezachowanie terminu nastąpiło wskutek zdarzeń losowych (art. 5a ust. 7 ustawy). Pozwany nie podziela stanowiska Wnioskodawcy o braku pouczenia go o ciążącym na rolniku obowiązku złożenia pozwanemu w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia rolniczego. Pouczenie takie znalazło się w decyzji z dnia 20.04.2005 r. (dowód; k- 61 akt). Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny : W. B. jest wspólnie z żoną D. B. współwłaścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 38,4162 ha, co stanowi 28,1922 ha przeliczeniowych. Na mocy decyzji pozwanego z dnia 09.01.1997 r. wnioskodawca podlegał ubezpieczeniu rolniczemu z mocy ustawy od dnia 09.12.1996r. W okresie od 05.03.1998r. do 29.03.2005r. wnioskodawca prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie wpisu w ewidencji pod nr (...) prowadzonej przez Burmistrza Miasta i Gminy P. . Decyzją z dnia 18.03.2005 r. KRUS stwierdził ustanie ubezpieczenia społecznego rolników z powodu braku złożenia w terminie zaświadczenia o wysokości należnego podatku za miniony rok z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Decyzją z dnia 19.04.2005 r. KRUS stwierdził podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników w związku z ponownym zgłoszeniem do ubezpieczenia rolników i wykreśleniem działalności gospodarczej z ewidencji z dniem 29.03.2005 r. W powyższej decyzji znalazło się pouczenie o ciążącym na rolniku obowiązku złożenia pozwanemu w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia rolniczego. Skarżący od dnia 27.03.2006 r. widnieje w ewidencji osób prowadzących działalność gospodarczą . W okresie od 28.03.2013r. do 27.03.2015r. ubezpieczony zawiesił wykonywanie działalności gospodarczej. W dniu 04.04.2013r. pozwany uzyskał za pośrednictwem Centrali KRUS wniosek o wpis informacji o zawieszenie działalności do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej z dnia 28.03.2013r. Na tej podstawie pozwany wszczął postępowanie wyjaśniające , które wykazało, iż skarżący od dnia 27.03.2006 r. widnieje w ewidencji osób prowadzących działalność gospodarczą Urzędu Skarbowego w K. . Z kolei Zakład Ubezpieczeń Społecznych - Inspektorat w K. wskazał, że po otrzymaniu od wnioskodawcy zaświadczenia o wpisie działalności gospodarczej, w drodze korespondencji uzyskał od Skarżącego w dniu 13.03.2006r oświadczenie o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu rolników. Wnioskodawca nie zgłosił pozwanemu w ustawowym terminie faktu rozpoczęcia z dniem 27.03.2006 r. prowadzenia działalności gospodarczej i nie złożył stosownego oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia rolniczego. W związku z powyższym, zaskarżoną decyzją z dnia 30.04.2013 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział (...) w K. stwierdził ustanie ubezpieczenia społecznego rolników w zakresie ubezpieczenia emerytalno – rentowego, wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego w stosunku do ubezpieczonego W. B. od dnia 01.04.2006 r. do dnia 28.03.2013 r. /okoliczności niesporne , vide: dokumenty w aktach KRUS : akt notarialny- k. 2 , decyzja z dnia 09.01.1997 r. –k.8, zaświadczenia –k. 49, 50, decyzja z dnia 18.03.2005 r. –k. 50, zgłoszenie do ubezpieczenia – k. 58, decyzja o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej-k. 60, wniosek o wpis zawieszenia-k. 150, wydruk z CEiDG –k. 154 , pismo Naczelnika US w K. -k. 157, pismo ZUS –k. 159, decyzja z dnia 30.04.2013 r. –k. 161 , odwołanie –k.2,3 akt sprawy / Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentacji zgromadzonej w aktach niniejszej sprawy oraz w aktach ubezpieczeniowych pozwanego organu emerytalnego, których wiarygodność nie była przez żadną ze stron kwestionowana. Sąd również nie znalazł podstaw do podważenia ich wiarygodności z urzędu. Zeznania wnioskodawcy na okoliczność przyczyn nie dopełnienia obowiązku informacyjnego nie zasługiwały na przyznanie im waloru wiarygodności. Sąd odmówił wiary ubezpieczonemu w zakresie w jakim twierdził, iż udał się do placówki KRUS i poinformował ustnie o rozpoczęciu działalności gospodarczej, a urzędniczka odnotowała na kartce ten fakt. Powyższa wizyta nie znalazła odzwierciedlenia w aktach KRUS i brak jest obiektywnych dowodów, że miała miejsce; nadto zeznania o tej treści stoją w sprzeczności z treścią odwołania , gdzie ubezpieczony wskazał, że nie poinformował pozwanego, bo nie wiedział, że należy to zrobić. Nadto zeznania ubezpieczonego są sprzeczne z treścią doręczonej mu decyzji z dnia 19.04.2005 r. , w której zawarto pouczenie o ciążącym na rolniku obowiązku złożenia pozwanemu w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia rolniczego. Okoliczność podnoszona przez ubezpieczonego, że nie zapoznał się z treścią powyższego pouczenia nie stanowi okoliczności usprawiedliwiającej uchybienie ustawowego obowiązku . Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego W. B. nie zasługuje na uwzględnienie i jako takie podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 5a ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291 ze zm.) rolnik lub domownik, który podlegając ubezpieczeniu w pełnym zakresie z mocy ustawy nieprzerwanie przez co najmniej 3 lata, rozpocznie prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej lub rozpocznie współpracę przy prowadzeniu tej działalności, podlega nadal temu ubezpieczeniu w okresie prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracy przy prowadzeniu tej działalności, jeżeli spełnia jednocześnie następujące warunki: 1)złoży w Kasie oświadczenie o kontynuowaniu tego ubezpieczenia w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia wykonywania pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracy przy tej działalności, 2)jednocześnie nadal prowadzi działalność rolniczą lub stale pracuje w gospodarstwie rolnym, obejmującym obszar użytków rolnych powyżej 1 ha przeliczeniowego, lub w dziale specjalnym, 3)nie jest pracownikiem i nie pozostaje w stosunku służbowym, 4)nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty albo do świadczeń z ubezpieczeń społecznych, 5)kwota należnego podatku dochodowego za poprzedni rok podatkowy od przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej nie przekracza kwoty 2.528 zł. Jak wynika z obowiązującego do dnia 30.09.2009 r. art. 5a ust. 5 ustawy, niezachowanie terminu złożenia oświadczenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, jest równoznaczne z ustaniem ubezpieczenia z końcem kwartału, w którym rolnik lub domownik rozpoczął wykonywanie pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracę przy prowadzeniu tej działalności. Natomiast zgodnie z obowiązującym od dnia 01.10. 2009 r. ust. 5 art. 5a : Niezachowanie terminu złożenia oświadczenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, jest równoznaczne z ustaniem ubezpieczenia od dnia rozpoczęcia wykonywania pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracy przy prowadzeniu tej działalności. Zgodnie z ust 7. art. 5a termin określony w ust. 1 pkt 1 może zostać przywrócony na wniosek zainteresowanego rolnika lub domownika, jeżeli ten rolnik lub domownik udowodni, że niezachowanie terminu nastąpiło wskutek zdarzeń losowych. W świetle okoliczności faktycznych niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, iż wnioskodawca nie wypełnił obowiązku wynikającego z cytowanych wyżej przepisów art. 5a ust. 1 pkt 1 oraz ust. 5, a także przepisu art. 37 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym, rolnik jest obowiązany, nie czekając na wezwanie, w ciągu 14 dni zgłaszać Kasie osoby podlegające ubezpieczeniu w jego gospodarstwie oraz informować Kasę o okolicznościach mających wpływ na podleganie ubezpieczeniu i o zmianach tych okoliczności. Wnioskodawca, z racji rozpoczętej w dniu 27.03.2006 r. nowej działalności gospodarczej, obowiązany był poinformować o tym fakcie pozwanego w ciągu 14 dni, a nadto zgodnie z art. 5a ust 1 pkt 5 i ust. 4 w/wym. ustawy w kolejnych latach dostarczać do dnia 31 maja każdego roku zaświadczenia z urzędu skarbowego, że nie została przekroczona kwota podatku dochodowego 2 528 zł – czego przez cały okres prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej dobrowolnie nie uczynił. Wbrew twierdzeniom ubezpieczonego został on prawidłowo pouczony o obowiązku informowania organu o wszystkich okolicznościach mających wpływ na podleganie ubezpieczeniu i o każdej zmianie tych okoliczności, w tym m.in. o podjęciu pozarolniczej działalności gospodarczej. Ubezpieczony twierdził, iż po rozpoczęciu działalności udał się do placówki KRUS i poinformował ustnie o tym fakcie, a urzędniczka odnotowała to na kartce. Jednakże powyższa wizyta nie znalazła odzwierciedlenia w aktach KRUS – brak jakiejkolwiek notatki służbowej , jak również brak obiektywnych dowodów na to , że miała miejsce. Pełnomocnik pozwanego na rozprawie podniosła, że gdyby taka wizyta miała miejsce , to zgodnie z praktyką obowiązującą u pozwanego , ubezpieczony zostałby zobowiązany do wypełnienia na miejscu pliku formularzy, które załączono by do akt. Jak wynika z cytowanych przepisów obowiązujących w dacie rozpoczęcia działalności gospodarczej, niezachowanie 14 – dniowego terminu do złożenia oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia rolniczego jest równoznaczne z ustaniem ubezpieczenia odpowiednio z końcem kwartału, w którym rolnik lub domownik rozpoczął wykonywanie pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracę przy prowadzeniu tej działalności . Jest to termin, którego przywrócenie na wniosek zainteresowanego rolnika może nastąpić tylko wtedy, gdy udowodni, że jego niezachowanie nastąpiło wskutek zdarzeń losowych (art. 5a ust 7 ustawy). Niewątpliwie z sytuacją taką nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, ubezpieczony przynajmniej od 2005 r. był świadomy obowiązków, jakie spoczywają na rolniku prowadzącym działalność gospodarczą, a mimo tego ich nie dopełnił. Twierdzenie ubezpieczonego , że nie czyta pouczeń stanowi okoliczność obciążającą , a nie usprawiedliwiającą uchybienie obowiązku , z uwagi na fakt, iż od osoby prowadzącej działalność rolniczą i gospodarczą wymaga się dochowania należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw. W świetle wskazanych wyżej rozważań Sądu, stwierdzić należy, iż wobec rozpoczęcia przez wnioskodawcę nowej działalności gospodarczej z dniem 27.03.2006 r. pozwany organ rentowy prawidłowo stwierdził ustanie ubezpieczenia społecznego rolników wnioskodawcy od dnia01.04.2006 r. W konkluzji, z przytoczonych wyżej względów Sąd Okręgowy na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. w związku z cytowanymi wyżej przepisami orzekł jak w sentencji wyroku. SSO Elżbieta Trybulec--Czernek