VIII U 1107/16

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2016-11-10
SAOSubezpieczenia społeczneskładki na ubezpieczenia społeczneŚredniaokręgowy
ubezpieczenie zdrowotneskładkiZUSdziałalność gospodarczaspółka cywilnazaległościodsetkipodstawa wymiaru składki

Sąd Okręgowy stwierdził, że ubezpieczony nie jest dłużnikiem ZUS z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne, ponieważ faktycznie osiągał przychody tylko z jednej działalności gospodarczej.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z maja 2014 r. ustalił dla S. K. zaległe składki na ubezpieczenie zdrowotne wraz z odsetkami na kwotę ponad 39 tys. zł. Ubezpieczony odwołał się, twierdząc, że jedyną jego działalnością jest udział w spółce cywilnej. Po wcześniejszych uchyleniach wyroku przez Sąd Apelacyjny, Sąd Okręgowy ustalił, że S. K. faktycznie prowadził tylko jedną działalność gospodarczą, z której opłacał składki, a z drugiej zarejestrowanej działalności nie osiągał przychodów. W związku z tym stwierdzono, że nie powstała zaległość składkowa.

Decyzją z dnia 26 maja 2014 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. ustalił dla S. K. zaległe składki na ubezpieczenie zdrowotne za okres od marca 2004 r. do lutego 2014 r. w łącznej kwocie 25.289,66 zł wraz z odsetkami w kwocie 14.081,00 zł, co dało sumę 39.370,66 zł. Organ rentowy wskazał, że S. K. był zobowiązany do opłacania składek i naliczono odsetki za zwłokę. S. K. wniósł odwołanie, argumentując, że jedyną jego działalnością jest udział w firmie (...) PP1 (...) S.C., a nie indywidualna działalność gospodarcza, którą również posiadał zarejestrowaną. ZUS podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na prawomocną decyzję Dyrektora (...) Oddziału Wojewódzkiego (...) w K. z dnia 3 kwietnia 2013 r. o objęciu go ubezpieczeniem zdrowotnym z obu tytułów. Sąd Okręgowy w Gliwicach pierwotnie oddalił odwołanie, jednak Sąd Apelacyjny uchylił ten wyrok, wskazując na potrzebę dokładniejszego zbadania kwestii osiągania przychodów z obu działalności. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Sąd Okręgowy ustalił, że S. K. faktycznie osiągał przychody wyłącznie z działalności w ramach spółki cywilnej, a z indywidualnej działalności gospodarczej nie osiągał żadnych przychodów w spornym okresie. Na podstawie zebranych dowodów, w tym zaświadczenia Urzędu Skarbowego, Sąd uznał, że mimo objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym z obu tytułów, S. K. nie miał obowiązku opłacania składek z tytułu działalności, z której nie osiągał przychodów. W konsekwencji, stwierdzono brak powstania zaległości składkowej. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że S. K. nie jest dłużnikiem ZUS.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli z jednej z zarejestrowanych działalności gospodarczych nie osiąga się przychodów, nie powstaje obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne z tego tytułu, nawet jeśli osoba jest objęta ubezpieczeniem zdrowotnym z obu działalności.

Uzasadnienie

Sąd ustalił, że odwołujący faktycznie osiągał przychody tylko z jednej działalności gospodarczej (spółka cywilna), a z drugiej zarejestrowanej działalności nie osiągał żadnych przychodów w spornym okresie. Zgodnie z przepisami, składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana od każdego uzyskanego przychodu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Skoro z jednej działalności nie było przychodów, nie powstał obowiązek opłacania składek z tego tytułu, a tym samym nie powstała zaległość.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmienia zaskarżoną decyzję

Strona wygrywająca

S. K.

Strony

NazwaTypRola
S. K.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (9)

Pomocnicze

u.s.u.s. art. 83 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.ś.o.z. art. 109

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 66 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 81 § 2

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 82 § 2

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 82 § 3

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 82 § 5

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Ustawa z dnia 23 stycznia 2003r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia art. 24 § 3

Ustawa z dnia 23 stycznia 2003r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia art. 9 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

S. K. faktycznie prowadzi wyłącznie działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej i z tego tytułu osiąga przychody. S. K. nie osiągał przychodów z indywidualnej działalności gospodarczej zarejestrowanej pod numerem (...), mimo objęcia jej ubezpieczeniem zdrowotnym.

Odrzucone argumenty

ZUS argumentował, że S. K. posiadał dwie zarejestrowane działalności gospodarcze i został prawomocnie objęty ubezpieczeniem zdrowotnym z obu tytułów, co rodzi obowiązek opłacania składek.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Okręgowy niedostatecznie zbadał kwestię osiągania przez odwołującego przychodów z obu zarejestrowanych przez niego działalności gospodarczych Sąd ustalił, że S. K. faktycznie w spornym okresie prowadzi wyłącznie działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej. Nie prowadzi natomiast indywidualnej działalności zarejestrowanej pod numerem (...) i z tego tytułu nie osiągał w spornym okresie przychodów. Mają na uwadze powyższe, nie budzi wątpliwości Sądu, że Dyrektor (...) Oddziału Wojewódzkiego (...) w K. miał prawo wydać decyzję w zakresie podlegania przez odwołującego ubezpieczeniu społecznemu.

Skład orzekający

Teresa Kalinka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne w przypadku posiadania kilku zarejestrowanych działalności gospodarczych, z których tylko część generuje przychody."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji posiadania dwóch zarejestrowanych działalności gospodarczych i faktycznego braku przychodów z jednej z nich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest faktyczne prowadzenie działalności i osiąganie przychodów przy ustalaniu obowiązku składkowego, nawet jeśli formalnie istnieje objęcie ubezpieczeniem z kilku tytułów. Jest to praktyczny przykład dla przedsiębiorców.

Dwie firmy, jedna płaci składki? Sąd wyjaśnia, kiedy ZUS może się mylić.

Dane finansowe

WPS: 39 370,66 PLN

składki na ubezpieczenie zdrowotne: 25 289,66 PLN

odsetki: 14 081 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII U 1107/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 listopada 2016 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Teresa Kalinka Protokolant: Ewa Grychtoł po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2016 r. w Gliwicach sprawy S. K. ( K. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o składki na ubezpieczenie zdrowotne na skutek odwołania S. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 26 maja 2014 r. nr (...) zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że stwierdza, iż S. K. nie jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne wraz z odsetkami za okres od marca 2004 roku do lutego 2014 roku w łącznej wysokości 39370,66 zł (trzydzieści dziewięć tysięcy trzysta siedemdziesiąt złotych sześćdziesiąt sześć groszy). (-) SSO Teresa Kalinka Sygn. akt VIII U 1107/16 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 26 maja 2014r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. , powołując się na art. 83 ust. 1 i art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych , ustalił dla S. K. , jako płatnika składek, wysokość zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od marca 2004r. do lutego 2014r. w łącznej w kwocie 25.289,66 zł wraz z odsetkami w łącznej w kwocie 14.081,00 zł; W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że płatnik składek S. K. był zobowiązany do opłacania comiesięcznych składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz, że od składek nieuiszczonych w terminie naliczane są odsetki za zwłokę. W załączniku do tej decyzji organ rentowy zamieścił szczegółowe zestawienie należnych i nieopłaconych składek z rozbiciem na poszczególne fundusze i miesiące za które miały być opłacone, jak również z uwzględnieniem należności głównej i należnych odsetek. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł S. K. wskazując, że w jego odczuciu naliczenie przez ZUS spornych zaległości jest bezpodstawne, bowiem jedyną prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, jest udział w firmie (...) PP1 (...) S.C. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. ZUS wskazał, że odwołujący posiada również wpis do ewidencji działalności gospodarczej pod numerem (...) . Dalej ZUS wskazał, że obowiązek podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu z tego tytułu, został określony prawomocną decyzją Dyrektora (...) Oddziału Wojewódzkiego (...) w K. z dnia 3 kwietnia 2013r. Organ rentowy wyjaśnił ponadto, że w oparciu o powyższą decyzję NFZ wydał w dniu 25 lipca 2013r. decyzję na mocy której ustalił dla odwołującego podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne, z tytułu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, pod wpisem (...) . Wyrokiem z dnia 19 lutego 2015r. w sprawie VIII U 1469/14 Sąd Okręgowy w G. oddalił odwołanie od przedmiotowej decyzji. Następnie wyrokiem z dnia 10 marca 2016r. Sąd Apelacyjny w Katowicach, wydanym w sprawie III AUa 1001/15, uchylił powyższy wyrok Sądu Okręgowego i przekazał temu sądowi sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu Sąd Apelacyjny wskazał, że Sąd Okręgowy niedostatecznie zbadał kwestię osiągania przez odwołującego przychodów z obu zarejestrowanych przez niego działalności gospodarczych, a w szczególności zarejestrowanej pod wpisem (...) , co winno stanowić przedmiot postępowania dowodowego przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez ten Sąd. Sąd Okręgowy ponownie rozpoznając sprawę, ustalił co następuje: S. K. od roku 1991 jest uprawniony do górniczej emerytury. W roku 1990 dokonał zgłoszenia do ewidencji działalności gospodarczej, który został zarejestrowany pod numerem (...) . Od roku 2006 prowadzi działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej (...) PP1 (...) S.C. , która została wpisana do rejestru pod numerem (...) . Ubezpieczony jako płatnik składek zgłosił się do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego wyłącznie z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej zarejestrowanej pod numerem (...) . Należne z tego tytułu składki opłaca w terminie i we właściwej wysokości i tym samym nie posiada zaległości z tego tytułu. Decyzją z dnia 3 kwietnia 2013r. Dyrektor (...) Oddziału Wojewódzkiego (...) w K. , stwierdził objęcie odwołującego obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej zarejestrowanej pod numerem (...) , od dnia 1 stycznia 1999r. oraz zarejestrowanej pod numerem (...) , od dnia 20 czerwca 2006r. Decyzji tej ubezpieczony S. K. nie skarżył, tym samym stała się ona prawomocna. Równocześnie odwołujący w związku z powyższą decyzją nie złożył w organie rentowym wymaganej dokumentacji zgłoszeniowej i rozliczeniowej z tytułu podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu w związku z prowadzeniem obu powyższych działalności gospodarczych. W konsekwencji organ rentowy w dniu 25 lipca 2014r. wydał decyzję numer (...) , mocą której ustalił podstawy wymiaru składek na to ubezpieczenie z obu powyższych tytułów. Również i od tej decyzji ubezpieczony nie złożył odwołania. W dniu 26 maja 2014r. organ rentowy wydał zaskarżoną decyzję ustalając dla ubezpieczonego wysokość zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od marca 2004r. do lutego 2014r., wraz z odsetkami łącznie na kwotę główną 39.370,66 zł. Okoliczności powyższe nie były sporne. Z kolei w toku procesu Sąd ustalił, że S. K. faktycznie w spornym okresie prowadzi wyłącznie działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej. Nie prowadzi natomiast indywidualnej działalności zarejestrowanej pod numerem (...) i z tego tytułu nie osiągał w spornym okresie przychodów. Powyższe okoliczności Sąd ustalił na podstawie akt organu rentowego oraz zeznań świadka T. W. (k.99-100) i wyjaśnień samego odwołującego (k.100-101), a także zaświadczenia Naczelnika I Urzędu Skarbowego w G. z dnia 5 września 2016r., nr (...)- (...) -1.4060.173.2016 (k.91). Zebrane dowody Sąd uznał za wystarczające i mogące być podstawą ustaleń faktycznych oraz rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. W szczególności Sąd w pełni dał wiarę zeznaniom świadka i wyjaśnieniom ubezpieczonego, bowiem znajdują one pełne potwierdzenie w dowodzie z dokumentu, tj. zaświadczenia Urzędu Skarbowego. Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie. W przedmiotowej sprawie spornym nie było, że odwołujący z tytułu indywidualnej działalności gospodarczej, zarejestrowanej pod numerem (...) , został przez NFZ prawomocnie objęty obowiązkiem podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu oraz, że prawomocnie ustalono dla niego z tego tytułu podstawę wymiaru składek. Przedmiotem sporu było natomiast, czy mimo ustalenia powyższego obowiązku, ubezpieczony był zobowiązany w spornym okresie do opłacania składek na to ubezpieczenie i czy w związku z tym powstała po jego stronie zaległość składkowa. Zgodnie z treścią art. 109 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. 215r., poz. 581 ze zm.) „1. Dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu rozpatruje indywidualne sprawy z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego. Do indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego zalicza się sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym i ustalenia prawa do świadczeń. 2. Do spraw, o których mowa w ust. 1, nie należą sprawy z zakresu wymierzania i pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne należące do właściwości organów ubezpieczeń społecznych. 3. Wniosek o rozpatrzenie sprawy, o której mowa w ust. 1, zgłasza ubezpieczony, a w zakresie objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym wniosek może zgłosić w szczególności Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego lub członek rodziny ubezpieczonego, także w zakresie dotyczącym objęcia ubezpieczeniem w okresie poprzedzającym złożenie wniosku. 4. Dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu rozpatruje sprawy, o których mowa w ust. 1, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia ich wniesienia, wydając decyzję. Uzasadnienie decyzji sporządza się z urzędu. 5. Odwołanie od decyzji wydanej w sprawach, o których mowa w ust. 1, wnosi się do Prezesa Funduszu w terminie 7 dni od dnia jej otrzymania. 6. W sprawach, o których mowa w ust. 1, w zakresie nieregulowanym niniejszą ustawą, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego ”. Z kolei obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą wynika z art. 66 ust 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych . Zgodnie z art. 81 ust 2 podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne osób, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c , stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 75 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski". W myśl art. 83 ust. 1 ustawy systemowej ZUS wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących m.in. przebiegu ubezpieczeń, ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek. Mając na uwadze powyższe, nie budzi wątpliwości Sądu, że Dyrektor (...) Oddziału Wojewódzkiego (...) w K. miał prawo wydać decyzję w zakresie podlegania przez odwołującego ubezpieczeniu społecznemu. Również ZUS miał prawo wydać decyzję określającą podstawę wymiaru składek na to ubezpieczenie. Przede wszystkim należy jednak mieć na uwadze, że odwołujący wykazał, że w całym spornym okresie nie osiągał przychodu z działalności zarejestrowanej pod numerem (...) , a jedynie z działalności zarejestrowanej pod numerem (...) . Zgodnie z obowiązującym do 26 września 2004r. art. 24 ust. 3 w zw. z art. 9 ust. 1 pkt l lit. c) ustawy z dnia 23 stycznia 2003r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym -Funduszu Zdrowia, jeżeli ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego źródła przychodów w ramach tego samego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 9 ust, pkt 1 lit. c (prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej), składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana od każdego ze źródeł przychodów. Z kolei jak stanowi art. 82 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (obowiązującym od 27 września 2004r.) w przypadku gdy w ramach jednego z tytułów do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego wymienionych w art. 66 ust. 1 ubezpieczony uzyskuje więcej niż jeden przychód, składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana od każdego z uzyskanych przychodów odrębnie, przy czym jeżeli ubezpieczony prowadzący działalność pozarolniczą uzyskuje przychody z więcej niż jednego z rodzajów działalności określonych w ust. 5 , składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana odrębnie od każdego rodzaju działalności, z zastrzeżeniem ust. 4 . Równocześnie zgodnie z ust. 5 ww. artykułu rodzajami działalności są: - działalność gospodarcza prowadzona w formie spółki cywilnej; - działalność gospodarcza prowadzona w formie jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością; - działalność gospodarcza prowadzona w formie spółki jawnej; - działalność gospodarcza prowadzona w formie spółki komandytowej; - działalność gospodarcza prowadzona w formie spółki partnerskiej; - wykonywanie działalności twórczej lub artystycznej jako twórca lub artysta; - wykonywanie wolnego zawodu w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne; - wykonywanie wolnego zawodu, z którego przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych; Reasumując, ubezpieczony podważył w toku postępowania prawidłowości wydanej decyzji. Mianowicie wykazał, że w spornym okresie osiągał przychody wyłącznie z jednego rodzaju działalności podlegającego obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, natomiast nie osiągał takiego przychodu z tytułu indywidualnej działalności gospodarczej. Tym samym należało uznać, że mimo, iż w tym czasie podlegał obowiązkowo ubezpieczeniu zdrowotnemu, to jednak równocześnie nie miał obowiązku opłacania z tego tytułu składek na to ubezpieczenie, a w konsekwencji nie doszło do powstania zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne. Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy na mocy art. 477 14 § 2 k.p.c. , orzekł jak w sentencji. (-) SSO Teresa Kalinka

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI