VIII U 1084/25

Sygn. akt VIII U 1084/25 UZASADNIENIE całości wyroku Decyzją z dnia 4.03.2025 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. stwierdził, że I. A. , jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. , podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu w okresie od 5 do 23.12.2024 r. oraz od 22.01.2025 r., a także określił miesięczne podstawy wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne, tj. emerytalne, rentowe i wypadkowe, na ubezpieczenie zdrowotne a także na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za miesiące grudzień 2024 r. i styczeń 2025 r. Organ rentowy, w uzasadnieniu tej decyzji, w szczególności wskazał, że od 5 do 23.12.2024 r. oraz od 22.01.2025 r. płatnik zgłosił I. A. , obywatela (...) , z tytułu wykonywania umowy zlecenia wyłącznie do ubezpieczenia zdrowotnego. ZUS argumentował, że ustalono, iż w spornym okresie od 5 do 23.12.2024 r. oraz od 22.01.2025 r. I. A. nie posiadał innego tytułu do ubezpieczeń społecznych, który zwalniałby z obowiązku podlegania ubezpieczeniom z tytułu umowy zlecenia zawartej z płatnikiem składek. Zakład zaznaczył, że podstawą wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne zleceniobiorcy jest przychód faktycznie otrzymany lub postawiony do jego dyspozycji, a nie wynikający z umowy. (decyzja k. 9-11 akt ZUS) (...) sp. z o.o. w Ł. odwołała się od ww. decyzji, wnosząc o jej zmianę poprzez uznanie, że ubezpieczony, jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek nie podlega w spornym okresie obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego i kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 5 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych polegającą na wadliwym stanowisku, że ww. przepis wyłącza z obowiązku podlegania ubezpieczeniu społecznemu jedynie obywateli państw obcych, których pobyt nie ma charakteru stałego i którzy są jednocześnie zatrudnieni w obcych przedstawicielstwach dyplomatycznych, urzędach konsularnych i misjach międzynarodowych. Ponadto na podstawie art. 177 §1 pkt 1 k.p.c. wniesiono o zawieszenie postępowania, albowiem rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, a to postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów toczącego się przed Zakładem Ubezpieczeń Społecznych w L. , a w najbliższym czasie przed Sądem Okręgowym w Łodzi. Na podstawie art. 467 § 4 k.p.c. wniesiono także o zwrot organowi rentowemu akt sprawy w celu uzupełnienia materiału sprawy, albowiem występują istotne braki w materiale, a także organ rentowy zastosował błędną podstawę prawną oraz faktyczną. W uzasadnieniu wskazano, że płatnik składek, w sprawie (...) przed Sądem Okręgowym w Gliwicach uzyskał korzystny wyrok określający, iż nie ma obowiązku odprowadzania składek z ubezpieczenia społecznego, o których mowa w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych w przypadku obecnie oraz w przyszłości zatrudnianych cudzoziemców, ponieważ zatrudnienie cudzoziemców następuje na pobyt czasowy, niemający charakteru stałego, a zatrudnieni cudzoziemcy nie posiadają kart stałego pobytu. Ponadto wskazano także, że w sprawie o tożsamym stanie prawnym w wyniku postępowania toczącego się przed Sądem Okręgowym w Katowicach sygn. akt XI U 603/18 oraz Sądem Apelacyjnym w Katowicach sygn. akt III AUa 1555/18, spółka dwukrotnie uzyskała wyrok wskazujący na prawidłowość złożonej interpretacji. Podał, że (...) Oddział w L. złożył skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy postanowieniem z 16 czerwca 2020 roku odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dodatkowo odwołujący wskazał, iż w sprawie III AUa (...) oraz III AUa (...) o tożsamym stanie prawnym Sąd Apelacyjny w Łodzi wydał wyrok korzystny dla spółki, tj. zmieniający zaskarżony wyrok oraz poprzedzającą go decyzję organu rentowego. (odwołanie – k. 3-5) W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, oddalenie wniosku o zwrot akt sprawy organowi rentowemu i wniosku o zawieszenie postępowania, a także o zasądzenie od płatnika składek na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. (odpowiedź na odwołanie k. 8-9) Postanowieniem z dnia 5.05.2025 r. Sąd Okręgowy oddalił oba wnioski strony odwołującej o zawieszenie postępowania oraz o zwrot akt organowi rentowemu. (postanowienie k. 11) Postanowieniem z dnia 21.07.2025 r. Sąd Okręgowy na podstawie art. 144 § 1 k.p.c. ustanowił kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu I. A. w osobie radcy prawnego. (postanowienie k. 30) Piśmie procesowym z dnia 3.09.2025 r. kurator oświadczył, że nie nawiązał kontaktu z zainteresowaną, ani nie ustalił miejsca jej obecnego pobytu, a także, że pozostawia sprawę do rozstrzygnięcia Sądu zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem. Dodatkowo oświadczył, że koszty sprawowanej kurateli nie zostały w żadnej części pokryte, w związku z czym wniósł o ich zasądzenie w wysokości określonej odpowiednimi przepisami prawa. (pismo procesowe k. 38) Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Przedmiotem przeważającej działalności płatnika składek - (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. jest prowadzenie agencji pracy tymczasowej świadczenie usług outsourcingu. Płatnik składek zatrudnia cudzoziemców na podstawie umów zlecenia i zgłasza ich z tego tytułu do ubezpieczenia zdrowotnego. (okoliczności bezsporne, a nadto odpis z KRS k. 7-7v.) Płatnik składek, jako zleceniodawca, zawarł z obywatelem (...) – I. A. , jako zleceniobiorcą, pisemną umowę zlecenia z dnia 5.12.2024 r., na mocy której ten zobowiązał się do wykonania prostych prac produkcyjnych na rzecz (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. w okresie od 5.12.2024 r. do 5.05.2026 r. za wynagrodzeniem wg aktualnie obowiązującej minimalnej stawki zgodnie z ustawą z 10.10.2002 r. o wynagrodzeniu minimalnym za pracę. Ww. ubezpieczony złożył pisemne oświadczenia, że na terenie Polski przebywa tymczasowo oraz, że nie jest zainteresowany pozostaniem na jej terenie na stałe. (okoliczności bezsporne, a nadto umowa zlecenia wraz oświadczeniem k. 20-20 verte) W badanym okresie od 5 do 23.12.2024 r. oraz od 22.01.2025 r. ubezpieczony w sposób ciągły wykonywał dla (...) sp. z o.o. z/s w Ł. ww. zlecenie i stale przebywał w Polsce. (okoliczność bezsporna) W związku z zawartą umową zlecenia, płatnik składek zgłosił ubezpieczonego od 5 do 23.12.2024 r. oraz od 22.01.2025 r. jedynie do ubezpieczenia zdrowotnego oraz złożył dokumenty rozliczeniowe, w których obliczył i rozliczył składki na ubezpieczenie zdrowotne od miesięcznych podstaw ich wymiaru. (okoliczności bezsporne) W badanym okresie od 5 do 23.12.2024 r. oraz od 22.01.2025 r. ubezpieczony nie posiadał innego tytułu do ubezpieczeń społecznych, który zwalniałby z obowiązku podlegania ubezpieczeniom z tytułu umowy zlecenia zawartej z płatnikiem składek. (okoliczności bezsporne) Stan faktyczny w n/n sprawie był bezsporny, a Sąd ustalił powyższe fakty w oparciu o powołane dokumenty, których prawdziwości żadna ze stron nie kwestionowała. W rozpoznawanej sprawie do rozstrzygnięcia pozostawało jedynie zagadnienie prawne czy ubezpieczony, jako obywatel (...) w badanym okresie objętym w n/n postępowaniu zaskarżoną decyzją powinna zostać zgłoszony do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego i czy w związku z tym powinny być odprowadzone składki z tego tytułu, a także na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie nie jest zasadne i podlega oddaleniu. Na wstępnie należy podnieść, że brak było podstaw do zwrotu akt organowi rentowemu na podstawie art. 467 § 4 k.p.c. Trzeba przypomnieć, że Sąd ubezpieczeń społecznych może i powinien dostrzegać jedynie takie wady formalne decyzji administracyjnej, które decyzję tę dyskwalifikują w stopniu odbierającym jej cechy aktu administracyjnego. Wskazuje się także, że możliwość przekazania sprawy do rozpoznania organowi rentowemu przez sąd pierwszej instancji została ograniczona tylko do dwóch sytuacji, przewidzianych w art. 467 § 4 k.p.c. oraz art. 477 14 § 4 k.p.c. ; poza tym sąd pierwszej instancji obowiązany jest rozstrzygnąć sprawę merytorycznie. (por. wyrok SA w Szczecinie z 9.02.2022 r., III AUa 439/21, LEX nr 3360319) Na podstawie art. 467 § 4 k.p.c. z całą pewnością nie mogą być uzupełnione te wady, które decyzję organu rentowego dyskwalifikują w stopniu odbierającym jej cechy aktu administracyjnego jako przedmiotu odwołania, a więc gdy decyzja taka została wydana przez organ niepowołany lub w zakresie przedmiotu orzeczenia bez jakiejkolwiek podstawy w obowiązującym prawie materialnym, względnie z oczywistym naruszeniem reguł postępowania administracyjnego. W takich przypadkach decyzja jest bowiem bezwzględnie nieważna (nieistniejąca prawnie) i nie wywołuje skutków prawnych (koncepcja tzw. bezwzględnej nieważności decyzji administracyjnej) (por. postanowienie SN z 27.01.2021 r., II UZ 25/20, LEX nr 3112876). Jednocześnie należy wskazać, że brak było podstaw do zawieszenia niniejszego postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. W tym miejscu należy przypomnieć, że zgodnie z art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego. Należy zaznaczyć, że pełnomocnik strony odwołującej się wskazał jedynie, że rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, a to postępowania dotyczącego wydania indywidualnej interpretacji przepisów, toczącego się przed Zakładem Ubezpieczeń Społecznych w L. , a w najbliższym czasie przed Sądem Okręgowym w Łodzi. Tym samym pełnomocnik strony skarżącej odniósł się do tej kwestii jedynie w sposób ogólny. W związku z powyższym należy wskazać, iż brak jest dowodów potwierdzających, że takie postępowanie się toczy. Nie można również tracić z pola widzenia, iż wskazana w art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. podstawa do zawieszenia postępowania zachodzi, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego. Zależność ta musi być tego rodzaju, że orzeczenie, które ma zapaść w innym postępowaniu cywilnym, będzie prejudykatem, czyli podstawą rozstrzygnięcia sprawy, w której ma być zawieszone postępowanie. Przepis art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. znajduje zastosowanie, gdy wynik jednego postępowania cywilnego zależy od wyniku innego postępowania cywilnego, gdyż przedmiot postępowania prejudycjalnego stanowi element podstawy faktycznej rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu cywilnym. Oznacza to, że nie jest możliwe rozstrzygnięcie sprawy w toczącym się postępowaniu cywilnym bez wcześniejszego rozstrzygnięcia kwestii prejudycjalnych (por. postanowienie SA w Szczecinie z 5.09.2012 r., III AUz 71/12, LEX nr 1216392). Niewątpliwie taka sytuacja nie ma miejsca w przedmiotowej sprawie. Mając na względzie powyższe, Sąd przystąpił do merytorycznego rozpoznania sprawy. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r. poz. 497, dalej jako „ustawa systemowa”) osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy oświadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, zwanymi dalej „zleceniobiorcami”, oraz osobami z nimi współpracującymi, z zastrzeżeniem ust. 4. Zleceniobiorcy podlegający ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu (art. 12 ust. 1 cytowanej ustawy). Obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają zleceniobiorcy od dnia oznaczonego w umowie jako dzień rozpoczęcia jej wykonywania do dnia rozwiązania lub wygaśnięcia tej umowy (art. 13 pkt 2 ustawy). Każda osoba objęta obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowym podlega zgłoszeniu do ubezpieczeń społecznych. Obowiązkiem płatnika składek – z mocy art. 46 ust. 1 i art. 47 ust. 1 ustawy systemowej – jest obliczanie, rozliczanie i opłacanie należnych składek za każdy miesiąc kalendarzowy oraz przesyłanie w wyznaczonym terminie deklaracji rozliczeniowych, imiennych raportów miesięcznych oraz opłacanie składek za dany miesiąc. Płatnik składek jest zobowiązany do zgłoszenia w terminie 7 dni zleceniobiorcy do ubezpieczeń społecznych od daty powstania obowiązku ubezpieczenia oraz do zgłoszenia wyrejestrowania od dnia wygaśnięcia tytułu do ubezpieczeń społecznych (art. 36 ust. 1, ust. 2, ust. 4 i ust. 11 ustawy systemowej). Na podstawie zaś art. 66 ust. 1 pkt. 1 lit. „e” ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych z 27 sierpnia 2004 roku (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r. poz. 146 ze zm.) osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi, które są osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, podlegają obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe zleceniobiorców stanowi przychód, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy oświadczenie usług, jeżeli w umowie o świadczenie usług określono odpłatność za jej wykonanie kwotowo, w kwotowej stawce godzinowej lub akordowej albo prowizyjnie (art. 18 ust. 1 i 3 w związku z art. 4 pkt ustawy systemowej). Jak stanowi art. 20 ust. 1 ustawy systemowej, podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe oraz ubezpieczenie wypadkowe stanowi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i ubezpieczenia rentowe, z zastrzeżeniem ust. 2 i ust. 3. Zgodnie z § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych z 21 września 2017 r. (tekst jednolity Dz.U. z 2022 r. poz. 1771) dla każdego ubezpieczonego, którego podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe stanowi przychód, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, płatnik składek w raporcie lub imiennym raporcie miesięcznym korygującym, o którym mowa w art. 41 ust. 6 ustawy, zwanym dalej „raportem korygującym”, oraz w deklaracji i deklaracji rozliczeniowej korygującej, o której mowa w art. 47 ust. 3 ustawy, zwanej dalej „deklaracją korygującą”, uwzględnia należne składki na ubezpieczenia społeczne od wszystkich dokonanych lub postawionych do dyspozycji ubezpieczonego wypłat – od pierwszego do ostatniego dnia miesiąca kalendarzowego, którego deklaracja dotyczy – stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, z uwzględnieniem ograniczenia, o którym mowa w art. 19 ustawy. Z powyższego wynika, że podstawę wymiaru składek stanowi przychód faktyczny wypłacony w danym miesiącu. Do ustalenia zaś podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne osób, o których wyżej mowa, z mocy art. 81 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych , stosuje się przepisy określające podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe tych osób, z zastrzeżeniem ust. 5 i 6 ust. 5 art. 81 stanowi, że przy ustalaniu podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne nie stosuje się ograniczenia, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych . Z kolei wymieniony ust. 6 art. 81 przewiduje, że podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne pomniejsza się o kwoty składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i chorobowe finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek, potrąconych przez płatników ze środków ubezpieczonego, zgodnie z przepisami o systemie ubezpieczeń społecznych. W świetle art. 9 i art. 29 ust. 1 ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r. poz. 1087), pracodawca jest obowiązany opłacać składki na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za zleceniobiorców od wypłat stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe bez stosowania ograniczenia, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się do ustalenia, czy do ubezpieczonego ma zastosowanie, czy też nie ma – norma przewidziana w art. 5 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , a zatem czy stanowisko organu rentowego w przedmiocie podlegania przez zainteresowanego obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu w okresach wskazanych w treści zaskarżonej decyzji, jako osoby wykonującej pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek jest prawidłowe. Płatnik składek (...) sp. z o.o. z/s w Ł. , prezentował stanowisko, że do ubezpieczonych (cudzoziemców) nie mają zastosowania przepisy dotyczące podlegania przez nich ubezpieczeniom społecznym w związku z zawartą umową zlecenia, biorąc pod uwagę treść normy przewidzianej w art. 5 ust. 2 ustawy systemowej. W ocenie płatnika jego stanowisko jest spójne z ugruntowaną linią orzecznictwa Sądu Najwyższego – w przypadku obecnie oraz w przyszłości zatrudnianych cudzoziemców nie istnieje obowiązek odprowadzania składek z ubezpieczenia społecznego, o których mowa w przywołanej ustawie, gdyż zatrudnienie cudzoziemców następuje na pobyt czasowy, który nie ma charakteru stałego. Przywoływane stanowisko nie znajduje, jednak, zastosowania na gruncie przedmiotowej sprawy, ani nie ma odzwierciedlenia w, ukształtowanym w tym temacie, orzecznictwie. W tym miejscu warto przytoczyć treść, analizowanego przepisu, art. 5 ust. 2 ustawy systemowej, który stanowi, że nie podlegają ubezpieczeniom społecznym określonym w ustawie obywatele państw obcych, których pobyt na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej nie ma charakteru stałego i którzy są zatrudnieni w obcych przedstawicielstwach dyplomatycznych, urzędach konsularnych, misjach, misjach specjalnych lub instytucjach międzynarodowych, chyba, że umowy międzynarodowe stanowią inaczej. Wynika stąd, że jedynie ratyfikowana umowa międzynarodowa, jako prawo nadrzędne, może wykluczyć zastosowanie polskich przepisów w tym zakresie, a z taką sytuacją nie mamy do czynienia na gruncie badanej sprawy w przypadku zainteresowanego. Z wykładni powołanych przepisów wynika, że, zarówno, w przypadku pracowniczego tytułu podlegania ubezpieczeniom społecznym, jak i tytułu, wynikającego z wykonywania umowy zlecenia sam zamiar czasowego przebywania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, czy też legitymowanie się jedynie zezwoleniem na pobyt czasowy nie mają rozstrzygającego znaczenia. Istotne jest jedynie, czy podczas wykonywania wyżej wymienionych działalności można mówić o stałym przebywaniu danej osoby na terytorium Polski. W konsekwencji przyjazd, choćby i cykliczny (regularny) do Polski celem wykonywania pewnych aktywności zawodowych jak np. prowadzenie wykładów, czy świadczenie usług doradczych na podstawie umowy zlecenia albo umowy o pracę nie będzie powodował objęcia obywatela państwa trzeciego polskim systemem ubezpieczenia społecznego. Natomiast stałe przebywanie w Polsce w okresie wykonywania tych czynności (np. zamieszkanie w Polsce i prowadzenie wykładów lub badań przez jeden semestr), chociażby przez krótki (sumarycznie) okres czasu determinowany czasowym zezwoleniem na pobyt, będą prowadzić do objęcia polskim systemem ubezpieczeń społecznych. Tym samym, z przepisu tego nie wynika wymóg łącznego spełnienia dwóch wymienionych w tym przepisie przesłanek niepodlegania obowiązkowi ubezpieczenia społecznego przez obywateli państw obcych. Przepis ten kreuje dwie niezależne od siebie kategorie określonych w nim osób, które obowiązkowi temu nie podlegają. Są nimi - po pierwsze - obywatele państw obcych, których pobyt na obszarze Polski nie ma charakteru stałego oraz - po drugie - obywatele państw obcych, którzy zatrudnieni są w wymienionych w tym przepisie placówkach (por. wyrok Sądu Najwyższego z 1.10.2019 r., (...) UK 194/18). W przedmiotowej sprawie ubezpieczony w spornym okresie wykonywał przedmiotową umowę zlecenia, otrzymywał wynagrodzenie, a zatem przebywał stale w Polsce. Okoliczności przeciwnych odwołujący nie wykazywał. Podkreślenia, dodatkowo, wymaga, iż wykonywania owych prac zostało powierzone cudzoziemcowi, wykonującemu czynności w charakterze pracownika tymczasowego, bowiem płatnik składek, w tej relacji, występował jako agencja pracy tymczasowej. Tym samym, biorąc pod uwagę analizowany w niniejszej sprawie przypadek, pobyt na terenie Polski, choćby, nawet czasowy, którego ramy są ściśle określone nie oznacza, że pobyt ten nie ma charakteru stałego o którym mowa w art. 5 ust. 2 ustawy systemowej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2017 r., II UK 295/16). Wskazać wreszcie należy na najnowsze orzecznictwo, które stoi na stanowisku, że wykonywanie przez obywatela (...) aktywności zarobkowej stanowiącej tytuł ubezpieczeń społecznych (w tym umowy zlecenia) na terenie RP oznacza jego podleganie polskim ubezpieczeniom społecznym bez względu na charakter pobytu, gdyż wyjątek z art. 5 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych nie znajduje zastosowania. Sąd Najwyższy stoi na stanowisku, że charakter pobytu obywatela państwa obcego na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej (stały albo niestały) należy odnosić do powszechnego obowiązku podlegania ubezpieczeniom społecznym, czyli do podstawy ubezpieczenia. Kluczowy jest zatem charakter aktywności zarobkowej cudzoziemca stanowiącej tytuł ubezpieczeniowy i sposób jej realizacji w okolicznościach indywidualnej sprawy . Charakter pobytu nie zależy natomiast od zamiaru, jaki co do okresu przebywania w Polsce przejawia cudzoziemiec; rodzaju posiadanego dokumentu pobytowego; kwestii formalno-meldunkowych itp. W szczególności uzyskanie przez cudzoziemca zezwolenia na pobyt na czas oznaczony nie przeczy stałemu pobytowi w rozumieniu art. 5 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (por. wyrok SN z dnia 25 kwietnia 2023 r., I (...) 60/22, wyrok SN z dnia 20 kwietnia 2023 r., I (...) 31/22). W tym kontekście, za objęciem ubezpieczeniem, cudzoziemca, przemawia „niezmienny” pobyt na terenie RP w okresie realizacji podstawy ubezpieczenia, który w szczególności ma miejsce wówczas, gdy chodzi o cudzoziemców - obywateli odległych przestrzennie państw, którzy w okresie realizacji umów zatrudnieniowych w Rzeczypospolitej Polskiej nie powracają regularnie do kraju pochodzenia, np. w związku z dniami wolnymi od pracy (jak się wydaje dotyczy to obywateli Armenii, (...), Uzbekistanu, (...) , Tadżykistanu, Kazachstanu, Nepalu, Bangladeszu, Indii, Pakistanu, Indonezji, Malezji). Nawiązując do wypracowanej w orzecznictwie przesłanki „centrum interesów życiowych cudzoziemca”, można wręcz przyjąć, że w okresie jakkolwiek czasowego, to jednak długookresowego pobytu takich cudzoziemców na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ich „centrum interesów życiowych” znajduje się właśnie na terytorium Polski / zob. wyrok Sądu Najwyższego z 18.10.2023 r., I (...) 79/22, LEX nr 3616248/. Termin „nie podlegają ubezpieczeniom społecznym obywatele państw obcych, których pobyt na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej nie ma charakteru stałego”, zawarty w treści art. 5 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , należy dekodować w powiązaniu z systemem ubezpieczenia społecznego, a nie przez odwoływanie się do przepisów o charakterze meldunkowym, ilościowym (ile razy dana osoba wjeżdża do kraju i jak długo tu pozostaje). Wobec tego uzyskanie przez cudzoziemca zezwolenia na pobyt na czas oznaczony wcale nie przeczy stałemu pobytowi w rozumieniu art. 5 ust. 2 ustawy systemowej, jako że nawet taki pobyt jest również stały w sensie „niezmienny w danym okresie” (por. postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 12 czerwca 2019 r., II UK 229/18 L. , postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 22 maja 2019 r., II UK 167/18, L. ). Nie jest uprawnione założenie wykluczające, z pojęcia pobytu stałego, w rozumieniu cytowanego przepisu, pobytu cudzoziemca, na podstawie zezwolenia na czas oznaczony i akceptujące taki stały pobyt dopiero w przypadku zezwolenia na pobyt na czas nieoznaczony (art. 19 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach z 1997 r.) albo zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE (art. 65 ust. 7 ustawy o cudzoziemcach z 2003 r.) (por. postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 22 maja 2019 r., II UK 167/18, postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 22 maja 2019 r., II UK 169/18) Wykonywanie przez obywatela (...) , aktywności zarobkowej, stanowiącej tytuł ubezpieczeń społecznych (w tym umowy zlecenia) na terenie Rzeczypospolitej Polskiej oznacza jego podleganie polskim ubezpieczeniom społecznym bez względu na charakter pobytu, gdyż wyjątek z art. 5 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych nie znajduje zastosowania. Rolą ustawodawcy jest jednak budowanie takich systemów instytucji ogólnych, które prawu pozytywnemu umożliwiają nadanie cechy zrozumiałego i spójnego zbioru norm prawnych, z odniesieniem do aksjologii oraz ekonomicznej analizy prawa (por. postanowienie SN z 28.11.2023 r., (...) 97/23, LEX nr 3645246). Obowiązkowe ubezpieczenie społeczne powstaje ipso iure, co odwołujący się płatnik musiał mieć na względzie zawierając umowę z ubezpieczonym. W przedmiotowej sprawie ubezpieczony zawarł z płatnikiem składek umowę zlecenia, w ramach której był on zobowiązany do wykonywania na rzecz płatnika pracy. Powyższa umowa opiewała na określony czas, podczas którego ubezpieczony systematycznie wykonywał pracę i przebywał stale w Polsce. Tym samym działania ubezpieczonego nie miały bez wątpienia charakteru incydentalnego, przykładowo sprowadzającego się do przyjazdu na jeden dzień pracy. Reasumując – stały pobyt w rozumieniu art. 5 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych podlega ocenie w zależności od charakteru aktywności zarobkowej osoby ubezpieczonej, stanowiącej tytuł ubezpieczeniowy – od rodzaju oraz sposobu realizacji umowy, z której wynika ustawowy obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym; w przypadku realizacji przez cudzoziemca (obywatela (...) ) umowy zlecenia zawartej na czas określony kilkunastu miesięcy, wykonywanej stale na terenie RP, nie jest możliwe zakwalifikowanie tego stanu jako zmienności (niestałości) jego pobytu, zwalniającej płatnika z obowiązku zgłoszenia do ubezpieczenia społecznego takiej osoby. W świetle powyższych uwag uznać należy, że ubezpieczony nie jest adresatem normy wskazanej w art. 5 ust. 2 ustawy systemowej. Oznacza to, że w przypadku badania rzeczywistego charakteru pobytu ubezpieczonego w Polsce i ustalenia, że pobyt ten nie ma charakteru tymczasowego, a mimo to obywatel państwa obcego nie został zgłoszony do ubezpieczeń jako zleceniobiorca, organ rentowy powinien wydać stosowną decyzję, jak w niniejszej sprawie. Tym samym należało uznać, że zaskarżona decyzja organu rentowego w przedmiocie podlegania przez ubezpieczonego ubezpieczeniom społecznym w spornym okresie na zasadach ogólnych, o których mowa w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych , jako osoby wykonującej pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek, jest prawidłowa. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Okręgowy, na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. , oddalił odwołanie, jako niezasadne (punkt 1 sentencji wyroku). O kosztach procesu Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z § 9 ust. 2 w zw. z § 15 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2023 poz. 1935 ze zm.). O odsetkach ustawowych za opóźnienie od zasądzonej kwoty tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego orzeczono zgodnie z art. 98 § 1 1 k.p.c. (punkt 2 sentencji wyroku). Sąd Okręgowy przyznał i nakazał wypłacić ze środków Skarbu Państwa-Sądu Okręgowego w Łodzi na rzecz kuratora r.pr. J. P. – ustanowionego dla nieznanego z miejsca pobytu zainteresowanego, wynagrodzenie zgodnie z § 1 ust. 1, ust. 3 pkt 1-3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9.03.2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz. U. z 2018 r. poz. 536), ustalając jego wysokość na podstawie § 9 ust. 2 rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, powiększoną o kwotę podatku od towarów i usług (punkty 3 i 4 sentencji wyroku).