VIII SO/Wa 12/26 - Postanowienie WSA w Warszawie Data orzeczenia 2026-11-09 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2026-09-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Marek Wroczyński /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6480 658 Hasła tematyczne Grzywna w trybie p.p.s.a. Skarżony organ Inne Treść wyniku Orzeczono o wymierzeniu grzywny -art.55 ustawy PoPSA Powołane przepisy Dz.U. 2026 poz 143 art. 154 par. 6 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Wroczyński po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku J. S. o wymierzenie Prezesowi Ochotniczej Straży Pożarnej w B. grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z 20 czerwca 2026 r. postanawia: 1. wymierzyć Prezesowi Ochotniczej Straży Pożarnej w B. grzywnę w wysokości 100 (sto) złotych; 2. zasądzić od Prezesa Ochotniczej Straży Pożarnej w B. na rzecz J. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Pismem z 21 września 2021 r. J. S. (dalej: skarżący, strona) złożyła wniosek do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie grzywny Prezesowi Ochotniczej Straży Pożarnej w B. (dalej: organ) za nieprzekazanie do Sądu skargi z 20 czerwca 2026 r. w przedmiocie bezczynności organu w sprawie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji nr [...] z dnia 19 maja 2026r. wydanej z wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 3 kwietnia 2025r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek skarżącego jest zasadny. Na wstępie wyjaśnić należy, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności wniosku o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jego wniesienia. Wniosek jest dopuszczalny, gdy wniosek wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia on wymogi formalne. Zgodnie z uchwałą NSA w składzie 7 sędziów z dnia 7 kwietnia 2008 r., II FPS 1/08, ONSAiWSA 2008, nr 3, poz. 42, wniosek o wymierzenie organowi grzywny, wymieniony w art. 55 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a., jest pismem wszczynającym odrębne postępowanie w rozumieniu art. 63 p.p.s.a., od którego na podstawie art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. pobiera się wpis sądowy. Zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a. organ, za pośrednictwem którego wniesiono skargę na jego działanie lub bezczynność obowiązany jest przekazać skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W razie niezastosowania się do tego obowiązku, sąd, w oparciu o art. 55 § 1 p.p.s.a., na wniosek skarżącego, może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie natomiast z art. 21 pkt 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176, dalej: u.d.i.p.) do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy p.p.s.a., z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Mając na uwadze charakter prawa dostępu do informacji publicznej jako publicznego prawa podmiotowego, wynikającego z art. 61 Konstytucji RP, ustawodawca w art. 21 pkt 1 u.d.i.p. zwiększył gwarancje procesowe nadania biegu sprawie i skrócił przewidziany w art. 54 § 2 p.p.s.a. termin do 15 dni. Przewidziany w art. 54 § 2 p.p.s.a. (w tej sprawie w związku z art. 21 pkt 1 u.d.i.p.) obowiązek przekazania sądowi skargi, akt sprawy i odpowiedzi na skargę, ma charakter bezwzględny. W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy. Z treści ww. przepisów wynika, że wymierzenie grzywny może nastąpić, gdy spełnione są łącznie dwa warunki, tj. stwierdzenie uchybienia terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz złożenie przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny. Oznacza to, że przesłanką do wymierzenia grzywny jest sam fakt nieprzekazania wskazanych wyżej dokumentów sądowi administracyjnemu w ustawowym terminie, bez względu na przyczyny. Wymierzając natomiast grzywnę, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności danej sprawy. Jak zwraca się w uwagę w orzecznictwie, art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-represyjny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r. o sygn. akt II OSK 1024/06, dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Funkcja dyscyplinująca polega na przymuszeniu organu grzywną do przesłania skargi, odpowiedzi na nią oraz akt sprawy. Aktualizuje się ona wtedy, gdy organ nie dopełnił tej czynności, a sąd chce na nim wymóc jej dokonanie. Wprawdzie oczywiste w tym wypadku jest także uchybienie terminowi przewidzianemu w art. 54 § 2 p.p.s.a., ale funkcja dyscyplinująca kwestii przekroczenia terminu nie dotyczy. Przekroczenie terminu wiąże się z funkcją represyjną, niezależnie od tego, czy organ przesłał skargę, odpowiedź na skargę i akta do sądu, czy też nie. Różnica sprowadza się do tego, że w pierwszym przypadku funkcja represyjna występuje obok funkcji dyscyplinującej, w drugim zaś już nie. Funkcja represyjna z art. 55 § 1 p.p.s.a. znajduje uzasadnienie w potrzebie ochrony konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji), w sytuacji, gdy sąd rozpoznaje wniosek o wymierzenie grzywny mimo dopełnienia przez organ obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. przed powiadomieniem sądu, ale z uchybieniem terminu. W związku z powyższym zauważyć należy, że orzeczenie sądu w sprawie wymierzenia organowi grzywny ma charakter uznaniowy. Użyte w art. 55 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "może" oznacza, że ustawodawca pozostawił sądowi ocenę zasadności wymierzenia grzywny. Oznacza to, że sąd może, ale nie musi wymierzać grzywny. Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny sąd winien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc na jakim etapie postępowania sądowego w sprawie głównej został złożony wniosek, jaka jest motywacja skarżącego, jak duże było przekroczenie terminu, jakie były przyczyny niedopełnienia obowiązku przez organ. Konstrukcja ustawowa w kwestii wymierzenia organowi grzywny w oparciu o art. 55 § 1 p.p.s.a., jest w tej mierze elastyczna i dopasowana do zmiennych realiów praktyki i zawsze należy mieć na względzie okoliczności konkretnej sprawy. W rozpoznawanej sprawie uznać należało, że Prezes Ochotniczej Straży Pożarnej w B. uchybił piętnastodniowemu terminowi do przekazania Wojewódzkiemu Sądu Administracyjnemu w Warszawie skargi na bezczynności organu (w sprawie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji nr [...] z dnia 19 maja 2026r. o umorzeniu postępowania w sprawie udostępnienia informacji publicznej z wniosku z 3 kwietnia 2025r.) wniesionej przez J. S. w dniu 20 czerwca 2026r. (skierowanej do Wojewódzkiemu Sądu Administracyjnemu w Warszawie) w wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, co uzasadniało wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. Skarga ta, co wynika z akt sprawy o sygn. VIII DK/Wa 20/26, została przekazana organowi przez sąd przy piśmie z dnia 23 czerwca 2029r., w celu udzielenia odpowiedzi i przesłania jej wraz z kompletnymi aktami administracyjnymi. Odbiór przesyłki sądowej został potwierdzonym przez organ dnia 24 czerwca 2026r. Do dnia rozpoznania wniosku skarżącego o wymierzenie Prezesowi Ochotniczej Straży Pożarnej w B. grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., skarga ta (wraz z odpowiedzią i aktami sprawy) nie została przekazana sądowi administracyjnemu, a zatem organ uchybił terminowi do jej przekazania zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a. (w tej sprawie w związku z art. 21 pkt 1 u.d.i.p.). Wysokość grzywny wskazanej w art. 154 § 6 p.p.s.a. określa się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Aktualnie stanowi o tym komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2026 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2025 r. (M.P. z 2026 r. poz. 192), zgodnie z którym wynagrodzenie to wyniosło – 8 903,56 zł. Minimalna kwota grzywny nie została określona przez ustawodawcę. Wobec braku przekazania skargi, zasadne było wymierzenie grzywny w wysokości 100 zł, która nie przekracza maksymalnej wysokości grzywny określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., jak Sąd orzekł w pkt 1 postanowienia. O kosztach postępowania (pkt 2 postanowienia) Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając uiszczony przez wnioskodawcę wpis w wysokości 100 zł.
Pełny tekst orzeczenia
VIII SO/Wa 12/26
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.