Orzeczenie · 2025-01-23

VIII SA/WA 923/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2025-01-23
NSAAdministracyjneWysokawsa
pomoc finansowaśrodki unijneARiMRpostępowanie administracyjnewznowienie postępowaniadecyzja kasatoryjnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiKodeks postępowania administracyjnegozasada dwuinstancyjnościart. 153 p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprzeciw Grupy Producentów Owoców i Warzyw "[...]" Spółka z o.o. od decyzji Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z dnia 29 października 2024 r., która uchyliła decyzję organu I instancji i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Sprawa dotyczyła pomocy finansowej ze środków unijnych przyznanej decyzją z 2013 r., która następnie była przedmiotem wznowienia postępowania administracyjnego. Sąd uznał, że Prezes ARiMR, wydając decyzję kasatoryjną, naruszył art. 153 p.p.s.a. oraz art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ nie zastosował się do wiążących wytycznych sądów poprzednich instancji, które nakazywały mu ponowne zbadanie i uzasadnienie przesłanek wznowienia postępowania. Zamiast tego, organ odwoławczy zlecił organowi I instancji przeprowadzenie dalszych wyjaśnień, co Sąd uznał za niedopuszczalne w kontekście zasady dwuinstancyjności i związania oceną prawną wyrażoną w poprzednich orzeczeniach. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy nie może wydawać decyzji kasacyjnej, jeśli sporną kwestią jest jedynie ocena prawna zebranego materiału dowodowego. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa ARiMR i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wiążący charakter wytycznych sądów administracyjnych dla organów administracji publicznej oraz zasady stosowania art. 138 § 2 k.p.a. i art. 153 p.p.s.a.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania w przedmiocie sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej oraz interpretacji przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ odwoławczy, wydając decyzję kasatoryjną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., może zlecić organowi pierwszej instancji wyjaśnienie przesłanek wznowienia postępowania, jeśli sądy poprzednich instancji wiążąco nakazały mu samodzielne zbadanie tych przesłanek?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie może zlecać organowi pierwszej instancji wyjaśnienia przesłanek wznowienia postępowania, jeśli sądy poprzednich instancji wiążąco nakazały mu samodzielne zbadanie tych przesłanek, naruszając tym samym art. 153 p.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ odwoławczy naruszył art. 153 p.p.s.a., nie stosując się do wiążących wytycznych sądów poprzednich instancji, które nakazywały mu ocenę przesłanek wznowienia postępowania. Zamiast tego, organ odwoławczy przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, co jest niedopuszczalne w sytuacji, gdy kwestia sporna dotyczy oceny prawnej zebranego materiału dowodowego.

Czy organ odwoławczy może wydać decyzję kasatoryjną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., jeśli kwestią sporną jest jedynie ocena prawna zebranego w sprawie materiału dowodowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie może wydać decyzji kasatoryjnej, jeśli kwestią sporną jest jedynie ocena prawna zebranego w sprawie materiału dowodowego, ponieważ decyzja kasacyjna jest wyjątkiem od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że art. 138 § 2 k.p.a. stanowi wyjątek od zasady merytorycznego rozstrzygania sprawy przez organ odwoławczy. Decyzja kasatoryjna może być wydana tylko wtedy, gdy organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Jeśli spór dotyczy oceny prawnej dowodów, organ odwoławczy powinien rozstrzygnąć sprawę merytorycznie.

Czy organ odwoławczy powinien z urzędu zbadać, czy w sprawie należy uwzględnić art. 146 § 1 k.p.a. (termin 5 lat na uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 k.p.a.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy powinien z urzędu zbadać, czy w sprawie należy uwzględnić art. 146 § 1 k.p.a., ponieważ orzeka na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego, uwzględniając stan prawny i faktyczny z daty orzekania.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko skarżącej, że organ odwoławczy powinien z urzędu zbadać zastosowanie art. 146 § 1 k.p.a., który ogranicza możliwość uchylenia decyzji po upływie 5 lat od jej doręczenia. Organ odwoławczy orzeka na podstawie stanu prawnego i faktycznego z daty orzekania, co obejmuje również badanie terminów procesowych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Prezesa ARiMR z dnia 29 października 2024 r. i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Przepisy (23)

Główne

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 64a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 64b § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 64c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 64d § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 64e

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151a § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 136

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 146 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 151 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 151 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 139

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa o Agencji art. 10 § 1

Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

ustawa o Agencji art. 10 § 2

Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy naruszył art. 153 p.p.s.a., nie stosując się do wiążących wytycznych sądów poprzednich instancji. • Organ odwoławczy nie mógł zlecić organowi pierwszej instancji wyjaśnienia przesłanek wznowienia postępowania, gdyż sam był związany nakazem sądów do ich zbadania. • Organ odwoławczy nie mógł wydać decyzji kasatoryjnej, gdy sporną kwestią była ocena prawna zebranego materiału dowodowego. • Organ odwoławczy powinien z urzędu zbadać zastosowanie art. 146 § 1 k.p.a.

Godne uwagi sformułowania

organ odwoławczy nie wykonał wytycznych sądów, które orzekały w zakresie zgodności z prawem decyzji wydawanych na skutek odwołania od decyzji z 6 września 2016 r., czym naruszył art. 153 p.p.s.a. • niezasadne jest zlecanie organowi I instancji, aby wyjaśnił, czy zaszły przesłanki uzasadniające wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. • decyzja kasacyjna nie może zostać wydana, jeśli kwestią sporną jest tylko ocena prawna zebranego w sprawie materiału dowodowego • organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania rozstrzygnięcia kasacyjnego, jeśli organ I instancji nieprawidłowo ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy

Skład orzekający

Iwona Szymanowicz-Nowak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wiążący charakter wytycznych sądów administracyjnych dla organów administracji publicznej oraz zasady stosowania art. 138 § 2 k.p.a. i art. 153 p.p.s.a."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania w przedmiocie sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej oraz interpretacji przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie przez organy administracji wiążących wytycznych sądów i jak sąd administracyjny kontroluje prawidłowość stosowania przepisów proceduralnych, nawet w sprawach dotyczących pomocy finansowej.

Sąd administracyjny karze ARiMR za ignorowanie wyroków: kluczowa lekcja o przestrzeganiu prawa!

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst