VIII SA/Wa 900/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika, który nie udokumentował poniesionych kosztów ani wydatków na cele mieszkaniowe po sprzedaży odziedziczonej nieruchomości.
Podatnik zbył odziedziczoną nieruchomość w ciągu pięciu lat od nabycia, co skutkowało obowiązkiem zapłaty 19% podatku dochodowego. Organ podatkowy określił zobowiązanie w wysokości 44 650 zł, ponieważ podatnik nie przedstawił dokumentów potwierdzających koszty uzyskania przychodu ani wydatki na cele mieszkaniowe. Podatnik, będąc pozbawionym wolności, zarzucał naruszenie prawa do czynnego udziału w postępowaniu z powodu braku możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Sąd uznał, że organy nie naruszyły przepisów, a podatnik nie wykazał, aby ewentualne uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy.
Sprawa dotyczyła skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie podatkowe z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości w wysokości 44 650 zł. Podatnik nabył lokal mieszkalny w drodze spadku po matce, a następnie zbył go w ciągu pięciu lat od końca roku kalendarzowego nabycia. Zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dochód z takiej transakcji podlega opodatkowaniu 19% podatkiem. Kluczowym problemem było brak udokumentowania przez podatnika kosztów uzyskania przychodu oraz wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe, co uniemożliwiło skorzystanie z przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 131 updof zwolnienia. Podatnik, będący osobą pozbawioną wolności, podnosił zarzut naruszenia jego praw procesowych, w szczególności prawa do czynnego udziału w postępowaniu, argumentując, że uniemożliwiono mu zapoznanie się z aktami sprawy. Sąd administracyjny uznał te zarzuty za niezasadne. Stwierdził, że organy podatkowe prawidłowo postępowały, informując stronę o możliwości wypowiedzenia się w sprawie i przedłożenia dowodów. Podkreślono, że przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują obowiązku udostępniania akt poza siedzibą organu ani możliwości ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Sąd uznał, że podatnik nie wykazał, aby naruszenia przepisów postępowania miały istotny wpływ na wynik sprawy, a kluczowe fakty (nabycie spadku, sprzedaż nieruchomości) zostały ustalone na podstawie dokumentów, w których podatnik uczestniczył. Wobec braku dowodów na poniesienie kosztów lub wydatków na cele mieszkaniowe, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, organy podatkowe nie naruszyły prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu. Podatnik był informowany o możliwości wypowiedzenia się i przedstawienia dowodów, a przepisy nie nakładają na organy obowiązku udostępniania akt poza siedzibą.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że podatnik był informowany o możliwościach procesowych, a brak możliwości osobistego wglądu w akta nie stanowił naruszenia, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zwłaszcza że kluczowe fakty wynikały z dokumentów, w których podatnik uczestniczył.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
updof art. 10 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
updof art. 30e § 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
updof art. 19
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
updof art. 22 § 6c
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
updof art. 21 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
updof art. 21 § 25
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Pomocnicze
Op art. 233 § 1
Ordynacja podatkowa
Op art. 123 § 1
Ordynacja podatkowa
k.c. art. 924
Kodeks cywilny
k.c. art. 925
Kodeks cywilny
p.u.s.a. art. 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podatnik nie udokumentował kosztów uzyskania przychodu ani wydatków na cele mieszkaniowe. Organy podatkowe nie naruszyły prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu. Brak możliwości zapoznania się z aktami sprawy poza siedzibą organu nie stanowi naruszenia istotnego wpływu na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa do czynnego udziału w postępowaniu z powodu braku możliwości zapoznania się z aktami sprawy przez osobę pozbawioną wolności. Niewłaściwe postępowanie organu pierwszej instancji w zakresie udostępnienia materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
ciężar udowodnienia, że określony wydatek został poniesiony przy spełnieniu wszystkich warunków wynikających z przepisów podatkowych spoczywa właśnie na podatniku zwrot normatywny "mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy", należy wiązać z hipotetycznymi następstwami uchybień przepisom postępowania
Skład orzekający
Iwona Szymanowicz-Nowak
przewodniczący
Leszek Kobylski
członek
Marek Wroczyński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku dokumentowania kosztów i wydatków na cele mieszkaniowe przy sprzedaży nieruchomości, a także interpretacja prawa do czynnego udziału w postępowaniu dla osób pozbawionych wolności."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji podatnika pozbawionego wolności i braku dokumentacji. Interpretacja prawa do czynnego udziału może być szersza w innych kontekstach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne problemy podatników pozbawionych wolności w postępowaniach podatkowych oraz podkreśla kluczowy obowiązek dokumentowania wydatków, co jest istotne dla wielu osób sprzedających nieruchomości.
“Pozbawienie wolności a prawo do akt: Jak sąd ocenił postępowanie podatkowe?”
Dane finansowe
WPS: 235 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVIII SA/Wa 900/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-03-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Szymanowicz-Nowak /przewodniczący/
Leszek Kobylski
Marek Wroczyński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatki inne
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 233 par. 1 pkt 2, art. 123 par. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Dz.U. 2025 poz 163
art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. b, art. 30e ust. 2
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Dominika Jeromin, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2025 r. w Radomiu sprawy ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia 17 października 2024 r. znak [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości oddala skargę.
Uzasadnienie
Syg. akt VIII SA/Wa 900/24
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 17 października 2024 roku, znak: [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 220 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa( DZ.U z 2023 roku, poz. 2383 ze zm. dalej jako Op albo Ordynacja podatkowa), po rozpatrzeniu odwołania J. M. z 12 sierpnia 2024 roku od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. [...] z 27 czerwca 2024 roku nr [...] w przedmiocie określenia jemu wysokości zobowiązania podatkowego na kwotę 44650,00 zł w podatku dochodowym z tytułu odpłatnego zbycia w 2018 roku nieruchomości i praw majątkowych – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna.
Aktem notarialnym z 13 sierpnia 2018 roku Rep A nr [...] J. M. {dalej Strona, Podatnik) dokonał odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w budynku przy ul. O. [...] w W. wraz z przynależną do niego piwnicą nr [...] oraz udziałem wynoszącym [...] części w nieruchomości wspólnej, która stanowi prawo użytkowania wieczystego oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali, za kwotę 235.000,00 zł. Powyższą nieruchomość nabył na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia Rep. A nr [...] z 4 lipca 2018 roku po zmarłej [...] maja 2018 roku K. M.. Podatnik nie złożył zeznania podatkowego PIT-39 za 2018 rok z tytułu sprzedaży ww. nieruchomości.
Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] pismem z 12 października 2023 roku nr [...] wezwał Stronę do złożenia zeznania PIT-39 za 2018 rok oraz przedłożenia dokumentów tj. aktu notarialnego sprzedaży nieruchomości, dowodów otrzymania środków ze sprzedaży nieruchomości, dokumentów potwierdzających wysokość poniesionych kosztów odpłatnego zbycia Zgodnie z art. 19 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U, 2016 r., poz. 2032 ze zm., zwana dalej updof), dokumentów potwierdzających wysokość poniesionych kosztów uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia zgodnie z art. 22 ust. 6c-6d updof, oraz dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków na własne cele mieszkaniowe określone w art. 21 ust. 25 updof. Na powyższe wezwanie strona nie udzieliła odpowiedzi.
Pismem z 8 stycznia 2024 roku nr [...]Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] ponowił wezwanie do przedłożenia dokumentów wskazanych w wezwaniu z 12 października 2023 roku oraz złożenia zeznania PIT-39 za 2018 rok.
Postanowieniem z 6 maja 2024 roku nr [...] (doręczonym stronie 13 maja 2024 roku) Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] wszczął wobec strony postępowanie podatkowego w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu odpłatnego zbycia w 2018 roku nieruchomości i praw majątkowych opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30e updof. Postanowienie zostało wysłane na adres Aresztu Śledczego w R. tj. [...] R., ul. W. [...], zgodnie z otrzymaną pismem z 22 kwietnia 2024 roku informacją z Centralnego Zarządu Służby Więziennej.
Decyzją z 27 czerwca 2024 roku nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] określił stronie wysokość zobowiązania podatkowego w kwocie 44.650,00 zł w podatku dochodowym z tytułu odpłatnego zbycia w 2018 roku nieruchomości i praw majątkowych.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że uzyskany przez stronę przychód ze sprzedaży nieruchomości nie został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 updof. Organ pierwszej instancji wskazał, że w toku czynności sprawdzających i na etapie postępowania podatkowego strona nie przekazała żadnej informacji ani dokumentów, które potwierdzałyby, że dochód uzyskany ze zbycia nieruchomości w 2018 roku przeznaczyła na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych. W zaskarżonej decyzji Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] stwierdził ponadto, że strona nie poniosła kosztów związanych ze zbyciem nieruchomości (art. 19 updof), a także nie poniosła kosztów uzyskania przychodów (art. 22 ust. 6c-6d updof).
Od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. [...] z 27 czerwca 2024 roku nr [...] Podatnik złożył odwołanie z 12 sierpnia 2024 roku, w którym zarzucił organowi pierwszej instancji nieudostępnienie materiału dowodowego w trakcie postępowania podatkowego. Wskazał, że pomimo złożenia w terminie wniosku o udostępnienie akt przedmiotowej sprawy organ pierwszej instancji ich nie przesłał, a poinformował jedynie, że akta sprawy są w urzędzie. Strona podkreśliła, iż jest pozbawiona wolności i nie może przyjechać do urzędu, jedynie urząd może przesłać akta do Aresztu Śledczego w R., o co też wnosiła.
Organ wskazał, że w niniejszym postępowaniu weryfikacji podlega decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego W. [...] z 27 czerwca 2024 r. Nr [...] w sprawie określenia stronie wysokości zobowiązania podatkowego na kwotę 44.650,00 zł w podatku dochodowym z tytułu odpłatnego zbycia w 2018 roku nieruchomości i praw majątkowych nabytych lub wybudowanych po 31 grudnia 2008 roku, opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30e updof udostępnieniu akt postępowania podatkowego podejmie decyzję odnośnie dalszych kroków prawnych.
Z akt sprawy wynika, że aktem notarialnym z 13 sierpnia 2018 r. Rep A nr [...]strona dokonała odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego n r[...] położonego przy ul. O. [...] w W. wraz z przynależną do niego piwnicą nr [...] oraz udziałem wynoszącym [...] części w nieruchomości wspólnej, którą stanowi prawo użytkowania wieczystego oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli, za kwotę 235.000,00 zł. Powyższą nieruchomość Strona nabyła na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia Rep. A nr [...] z 4 lipca 2018 roku po zmarłej [...] maja 2018 roku K.M..
Zgodnie z art. 924 ustawy z 23 kwietnia 1964 roku Kodeks Cywilny (t.j. Dz.U. z 2017 roku, poz. 459 ze zm.) spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast zgodnie z art. 925 ustawy Kodeks Cywilny spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.
Ponieważ sprzedaż ww. nieruchomości nastąpiła przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym miało miejsce nabycie, uzyskany ze sprzedaży dochód, stosownie do art. 10 ust, 1 pkt 8 lit. b) i art. 30e ust. 2 updof podlega opodatkowaniu 19% podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 updof: opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art, 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów ustawy Ordynacja Podatkowa zaniechano poboru podatku.
W myśl art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) updof:
| Źródłem przychodu jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
prawa wieczystego użytkowania gruntów,
- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.
Stosownie do art. 19 ust, 1 updof:
Przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej.
Zgodnie z art, 22 ust. 6c updof:
Koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art, 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.
Z treści art. 22 ust. Ge updof wynika, że:
Wysokość nakładów, o których mowa w ust. 6c i 6d, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych.
Przepis art. 30e ust. 1 - ust. 2 i ust. 4 - ust. 7 updof stanowi, że:
Od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku (ust. 1).
Podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i Gd, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw (ust. 2).
Po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. la pkt 3, wykazać:
1) dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
2} dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 (ust. 4),
Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł (ust. 5).
Przepisy ust. 1-4 nie mają zastosowania, jeżeli:
1) budowa i sprzedaż budynków mieszkalnych lub lokali mieszkalnych oraz sprzedaż gruntów i prawa wieczystego użytkowania gruntów są przedmiotem działalności gospodarczej podatnika;
2) przychód ze sprzedaży nieruchomości i praw stanowi przychód z działalności gospodarczej lub z działów specjalnych produkcji rolnej w rozumieniu art. 14 ust, 2 pkt 1 (ust. 6)
W przypadku niewypełnienia warunków określonych w art. 21 ust, 1 pkt 131 podatnik jest obowiązany do złożenia korekty zeznania, o którym mowa w art. 45 ust. la pkt 3, i do zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę; odsetki nalicza się od następnego dnia po upływie terminu płatności, o którym mowa w art. 45 ust. 4 pkt 4, do dnia zapłaty podatku włącznie (ust. 7}.
Stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 131 updof: wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e, w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe; udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.
W myśl art. 21 ust. 25 upciof:
Za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się:
1) wydatki poniesione na:
nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,
budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,
rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego
położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej;
2) wydatki poniesione na:
aj spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, na cele określone w pkt 1,
spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, na spłatę kredytu (pożyczki), o którym mowa w lit. a,
spłatę każdego kolejnego kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, na spłatę kredytu (pożyczki), o których mowa w lit. a lub b
w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej, z zastrzeżeniem ust. 29 i 30.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że zarówno w toku czynności sprawdzających (wezwania z 12 października 2023 roku i 8 stycznia 2024 roku), jak i w toku prowadzonego postępowania podatkowego (postanowienie z 27 maja 2024 roku) Strona nie udzieliła żadnych informacji i nie złożyła żadnych dokumentów potwierdzających poniesienie kosztów w związku ze sprzedaną nieruchomości czy wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe. Zatem, w przedmiotowej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] nie miał możliwości ustalenia poniesionych przez stronę nakładów na zbywaną nieruchomość oraz ustalenia czy uzyskany w 2018 roku przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości strona wydatkowała na własne cele mieszkaniowe.
Ustalenie faktów, o których wiedzę posiada wyłącznie podatnik, jest poza zakresem możliwości organu podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek złożenia stosownej dokumentacji, w przypadku korzystania z ulg i zwolnień podatkowych. Obowiązek udowodnienia, że określony wydatek został poniesiony przy spełnieniu wszystkich warunków wynikających z przepisów podatkowych spoczywa właśnie na podatniku. Zatem to strona była zobowiązana do wykazania faktu wydatkowania w ustawowym terminie przychodu ze sprzedaży nieruchomości na cele określone w art. 21 ust. 25 updof, jak również udokumentowanie kosztów uzyskania przychodu oraz nakładów poniesionych na zbywaną nieruchomość.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. zauważył, że strona w toku prowadzonego postępowania podatkowego nie przedstawiła dokumentów świadczących o poniesionych nakładach na zbywaną nieruchomość ani wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe. Zatem, Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] prawidłowo ustalił podlegający opodatkowaniu przychód w kwocie 235.000,00 zł i określi zobowiązanie podatkowe w wysokości 44.650,00 zł.
W złożonym odwołaniu strona zarzuciła, że Naczelnik Urzędu Skarbowego W.
[...] nie udostępnił jej materiału dowodowego zgromadzonego w trakcie prowadzonego postępowania podatkowego informując, że jest pozbawiona wolności i nie mogła przyjechać do urzędu osobiście w celu zapoznania się z aktami sprawy.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. uważa, że powyższy zarzut jest niezasadny.
Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] w postanowieniu z 6 maja 2024 roku nr [...] (doręczonym 13 maja 2024 roku) o wszczęciu postępowania podatkowego pouczył Stronę o prawie do ustanowienia pełnomocnika, z którego to prawa Podatnik nie skorzystał. Podkreślić należy, że od początku prowadzonego postępowania podatkowego Strona miała świadomość, że nie będzie mieć możliwości do wglądu w akta sprawy.
Zgodnie bowiem z art. 178 Op:
Strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, odpisów oraz sporządzania kopii przy wykorzystaniu własnych przenośnych urządzeń. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania.
Czynności określone w § 1 dokonywane są w lokalu organu podatkowego w obecności pracownika tego organu.
Analiza zgromadzonego materiału dowodowego w przedmiotowym postępowaniu podatkowym jednoznacznie potwierdza, że strona była informowana o możliwości wypowiedzenia się w sprawie i brania czynnego udziału w postępowaniu podatkowym. Akta sprawy dowodzą, że Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] nie uchybił w tym zakresie regułom postępowania podatkowego. Zatem, w ocenie organu odwoławczego, nie doszło do naruszenia prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu jaki i wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego.
Zauważyć należy, że również na etapie prowadzonego postępowania odwoławczego strona nie kwestionowała treści skarżonej decyzji, nie odniosła się w sposób merytoryczny do jej treści oraz nie przedstawiła żadnych dokumentów czy informacji, które mogłyby wpłynąć na zmianę stanowiska organu pierwszej instancji. Strona nie wskazała czy poniosła wydatki na własne cele mieszkaniowe, które spełniałyby warunki określone w art. 21 ust. 1 pkt 131 updof jak również nie przedstawiła żadnych dokumentów, które ewentualnie poniesione wydatki mogłyby potwierdzić.
Pismem z 11 września 2024 roku organ odwoławczy wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.
16 września 2024 roku do tutejszego organu wpłynęło pismo strony, stanowiące odpowiedź na stanowisko Naczelnika Urzędu Skarbowego W. [...] w sprawie odwołania z 30 sierpnia 2024 roku. Strona podniosła, że urząd skarbowy jest organem państwowym, który w każdym momencie może wystąpić o transport w konwoju do urzędu skarbowego, co przecież nie jest niczym nadzwyczajnym. Strona dodała, że nie jest też jej winą, że organ pierwszej instancji mimo wniosku o konwój nie wystąpił. Zdaniem strony organ pierwszej instancji miał świadomość, że nie może przysłać akt, co dziwi stronę gdyż sądy powszechne czy prokuratury stosują takie rozwiązania. Podatnik jest przekonany, że w obecności strażnika służby więziennej takie akta można mu udostępnić, a jeśli nie to można przewieźć go z Aresztu Śledczego w R. na zapoznanie z aktami postępowania o co też wniósł.
Ponadto 30 września 2024 roku do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. wpłynęło pismo Podatnika, w którym wniósł o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu z uwagi na fakt pozbawienia wolności od dwóch lat oraz brak oszczędności i uzyskiwania przychodów. Strona ponowiła również wniosek o udostępnienie akt sprawy względnie o doprowadzenie do budynku Izby Administracji Skarbowej w W., a przewidują również możliwości przyznawania prawa do pełnomocnika z urzędu.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. zauważył, że przepisy Ordynacji podatkowej, na podstawie której działają organy podatkowe nie przewidują możliwości konwojowania więźnia w celu zapoznania ze zgromadzonym materiałem dowodowym. W sytuacji gdy Strona jest pozbawiona wolności, jak już wcześniej wskazano, może działać przez ustanowionego przez siebie pełnomocnika. Przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują również możliwości przyznawania prawa do pełnomocnika z urzędu.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł J. M..
W uzasadnieniu skargi podnosił, że w toku postępowania zostały naruszone jego prawa jako strony postępowania. Argumentował, że jest osobą pozbawioną wolności i uniemożliwiono mu przejrzenie akt sprawy.
Podnosił również, że przedmiotowe mieszkanie po zmarłej matce było przez niego dwukrotnie remontowane.
Z uwagi na brak możliwości zapoznania się z aktami sprawy nie ma możliwości przedstawienia pełnych zarzutów procesowych.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowaną argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami ordynacji podatkowej według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Sąd dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji nie dostrzega naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także naruszeń przepisów prawa materialnego.
Według ustaleń organu skarżący na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia z dnia 4 lipca 2018 roku nabył spadek( w tym lokal mieszkalny w W.) po zmarłej w dniu [...] maja 2018 roku matce K. M.. Następnie aktem notarialnym z 13 sierpnia 2018 roku dokonał zbycia tegoż lokalu nr [...] położonego w W. przy ulicy O. [...] za kwotę 235 000 zł.
Ponieważ sprzedaż nieruchomości nastąpiła przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym miało miejsce nabycie, uzyskany ze sprzedaży dochód, stosownie do art. 10 ust.1 pkt 8 lit.b) i art. 30e ust.2 updof podlega opodatkowaniu 19% podatkiem od osób fizycznych. Podstawą obliczenia podatku jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust.6c i 6b, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust.1 pkt 1 dokonywanych od zbywanych nieruchomości lub praw( ust.2).
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu, gdy sąd stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji lub postanowienia, a więc na ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego materialnego lub procesowego.
Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu, o której mowa w art. 123 § 1 o.p. realizowana jest poprzez zaznajomienie strony z tymi dowodami i umożliwienie jej wypowiedzenia się w ich zakresie. Organy podatkowe temu obowiązkowi nie uchybiły, gdyż zgodnie z art. 200 § 1 o.p. wyznaczyły stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, informowały o możliwości przedstawienia dowodów. Ponadto strona nie wykazała by ewentualne naruszenie art. 123 § 1 O.p. miało jakikolwiek wpływ na wynik sprawy. Przypomnieć tylko należy, że w orzecznictwie, jak i w piśmiennictwie wskazuje się, że zwrot normatywny "mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy", należy wiązać z hipotetycznymi następstwami uchybień przepisom postępowania. Oznacza to po stronie skarżącego obowiązek uzasadnienia, że następstwa stwierdzonych uchybień były na tyle istotne, iż kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia (por. wyroki SN z: 21 marca 2007 r., I CSK 459/06, 21 marca 2006 r., I CSK 63/05; wyroki NSA z 27 maja 2021 r., II GSK 1040/18, 23 marca 2021 r., III OSK 205/21; T. Wiśniewski, Apelacja i kasacja. Nowe środki odwoławcze w postępowaniu cywilnym, Warszawa 1996, str. 167).
Należy zgodzić się z organem, że istotne kwestie w sprawie zostały ustalone na podstawie dokumentów - poświadczenia dziedziczenia oraz akcie notarialnym – umowie sprzedaży oddziedziczonego lokalu mieszkalnego w Warszawie, w których to czynnościach skarżący uczestniczył osobiście. Faktycznie zgodnie z art. 178 Op podatnik może zapoznawać się z aktami, sporządzać notatki, odpisy ale organ nie ma obowiązku udostępniania akt poza siedzibą organu.
Co prawda skarżący jako osoba osadzona w Zakładzie Karnym nie ma możliwości swobodnego przemieszczania się, ale mógł wnosić o dostarczenie mu określonych dokumentów, mógł ustanowić pełnomocnika, był informowany o możliwości przedkładania stosownych dowodów, wskazywać dokumenty, fakty, które mogły mieć wpływ na treść decyzji. Żadnych dowodów w toku postępowania nie przedłożył, a wręcz przyznawał, że należnego podatku nie uiścił z powodu traumy po śmierci matki i prosił o rozłożenie należności na raty( pismo skarżącego k- 28 akt administracyjnych. Nadto skarżący w trakcie postępowania nie przestawił żadnych dowodów – dokumentów, informacji czy pieniądze uzyskane ze sprzedaży mieszkania przeznaczył na własne cele mieszkaniowe oraz poniesione koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia.
Z tych też względów biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI