VIII SA/WA 868/19

VIII SA/Wa 868/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-02-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-12-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Leszek Kobylski
Marek Wroczyński /sprawozdawca/
Renata Nawrot /przewodniczący/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
I GSK 1345/20 - Wyrok NSA z 2023-11-29
I GSK 1245/20 - Wyrok NSA z 2024-06-18
V SA/Wa 1615/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-03-12
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 935
art. 9 ust. 1 pkt 3 i 4
Ustawa z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu - t.j.
Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 671 art. 8a
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólną organizację rynków  produktów rolnych oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), Protokolant specjalista Mariola Pronobis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2020 r. w Radomiu sprawy ze skargi Grupy Producentów Owoców i Warzyw [...] sp. z o.o. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych oddala skargę.
Uzasadnienie
Syg. akt VIII SA/Wa 868/19
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2019 roku, nr [...]Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, z poźn. zm.) zwanej dalej "Kpa", po rozpatrzeniu odwołania z dnia [...]listopada 2018 r. Grupy Producentów Owoców i Warzyw "[...]" Sp. 2 o. o. od decyzji nr [...]z dnia [...]października 2018 r. wydanej przez Dyrektora [...]Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...], zwany dalej "Dyrektorem OR ARiMR" o odmowie przyznania pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego za rok 2017 r., w wyniku z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 9 792,00 zł oraz nałożenia kary finansowej w wysokości 7 027,80 zł, - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podnosił, iż Organizacja jest w trakcie realizacji programu operacyjnego na lata 2017-2021 (zwany dalej "P.O.lub programem"), który został zatwierdzony decyzją Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego (zwany dalej; "Dyrektorem OT ARR") nr [...]z dnia [...]stycznia 2017 r. Powyższą decyzją została zatwierdzona również:
- wysokość wydatków na działania w programie operacyjnym na rok 2017,
- wysokość funduszu operacyjnego na 2017 rok, w kwocie 168 198,00 zł,
pomoc finansowa ze środków pochodzących z Unii Europejskiej na 2017 rok
w wysokości 100 918,80 zł,
- określono kwalifikowalność wydatków od dnia 1 stycznia 2017 roku.
W ramach realizacji P.O. na 2017 r. strona zaplanowała w 2017 r. (III kwartał 2017 r.) następujące inwestycje:
- działanie 5.1- "Prowadzenie szkoleń zawodowych", polegające na przeprowadzeniu 6- cio dniowego szkolenia "Aktualne tendencje w sposobie przechowywania owoców wpływające na podniesienie jakości przy zastosowaniu nowoczesnych rozwiązań logistycznych i organizacyjnych w Europie w oparciu doświadczenia producentów z [...]i [...]" dla 24 członków Organizacji za kwotę 96 000,00 zł netto,
- działanie 6.8 - "Zastępowanie starych, tradycyjnych opryskiwaczy lub ich elementów, nowymi bardziej przyjaznymi dla środowiska" poprzez zakup 2 szt. Opryskiwaczy sadowniczych za kwotę 68 000,00 zł netto,
- działanie 6.12 - "Horyzontalne działania: uczestnictwo w szkoleniach, korzystanie z usług doradczych w zakresie ochrony środowiska, przeprowadzanie analiz wody i roślin odnoszących się do ochrony środowiska", poprzez przeprowadzenie specjalistycznych szkoleń dla członków Organizacji, biorących udział w działaniu numer 6.8 za kwotę 900,00 zł netto.
W dniu [...]lutego 2018 r. Dyrektor OR ARiMR wystosował do strony pismo powiadamiające o poziomie zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce oraz wysokości pomocy finansowej na dofinansowanie funduszy operacyjnych organizacji producentów za 2017 r. oraz informację o konieczności złożenia wniosku przyznanie pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego lub rozliczenie wypłaconych środków finansowych za 2017 r. do dnia [...]lutego 2018 r., uwzględniającego zmianę poziomu wsparcia funduszu
operacyjnego za 2017 r. z 60 % na 50 % faktycznie poniesionych w 2017 r. wydatków.
W dniu [...]lutego 2018 r. Organizacja złożyła do [...]Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: ,;OR ARiMR'') wniosek o przyznanie pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego lub rozliczenie wypłaconych środków finansowych za okres od 01 stycznia 2017 r. do 30 grudnia 2017 r.(zwany dalej: "wnioskiem o rozliczenie za 2017 r.)
W dniu [...]października 2018 roku organ wydał decyzję o odmowie przyznania pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego za rok 2017 r., w wyniku z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 9 792,00 zł oraz nałożenia kary finansowej w wysokości 7 027,80 zł,
W dniu [...]listopada 2018 r. złożyła odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia.
W odwołaniu wniosła o jej uchylenie i wydanie decyzji przyznającej stronie całość wnioskowanej kwoty pomocy finansowej.
Następnie w dniu [...]listopada 2018 r. strona złożyła uzupełnienie odwołania, wnosząc o uchylenie całości decyzji Dyrektora OR ARiMR a zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1) błędne zastosowanie art. 77 § 1 w zw. z art. 7 w zw. z art. 80 Kpa, poprzez przejęcie, że w trakcie kontroli inspektorzy terenowi nie pozyskali żadnych dokumentów świadczących o organizacji i realizacji szkolenia wyjazdowego, a w konsekwencji błędne pomniejszenie pomocy finansowej o kwotę 9 792,00 zł i błędne nałożenie kary finansowej w wysokości 7027,80 zł, pomimo że:
- Protokół z czynności kontrolnych nr [...]przeprowadzonych
w dniach [...]lipca 2018 r. - [...]lipca 2018 r. w siedzibie strony, potwierdza zrealizowanie szkolenia ze specyfikacjami zatwierdzonymi w P.O., w tym na podstawie dokumentów zweryfikowanych w ramach dokumentacji organizatora
szkolenia,
- decyzja administracyjna w sprawie wniosku kwartalnego, rozstrzygająca o kwalifikalności kosztów szkolenia, została wydana z naruszeniem przepisów Kpa
i została zaskarżona przez stronę odrębnym odwołaniem;
2) błędne zastosowanie art. 77 § 1 w zw. z art. 7 w zw. z art. 80 w zw. z art. 103 d ust. 2 Rozporządzenia Rady nr 1234/2007 w zw. z art. 41 ust. 1, art. 42 ust.1, art. 50 ust.1-4, ust.6 i 7 rozporządzenia KE nr 543/20112 z dnia 7 czerwca 2011 r. w zw. z § 1 pkt 4 lit. f w zw. z § 7 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 września 2013 r. w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw, uznawania organizacji producentów owoców i warzyw oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania, zwanego dalej "rozporządzeniem MRiRW z 19 września 2013 r.", poprzez przyjęcie, iż wartość produktów sprzedanych przez stronę firmie [...] w okresie od wejścia w życie rozporządzenia z 19 września 2013 r. a przed wprowadzeniem zakazu sprzedaży produktów do członków strony w umowie spółki stron (13 maj 2014 r.) nie może być wliczona do wartości produkcji sprzedanej strony, pomimo że:
a) art. 103 d ust. 2 Rozporządzenia Rady nr 1234/2007, inaczej niż art. 65 tego rozporządzenia (dla rynku mleka) nie definiuje wprowadzania do obrotu, w szczególności nie ogranicza pojęcia wprowadzania do obrotu na rynku owoców
do sprzedaży bezpośredniej;
b) pojęcie wartości produkcji sprzedanej na gruncie rozporządzenia nr 543/2011
należy rozumieć tak samo, jak zakreślił to ustawodawca europejski w rozumieniu
rozporządzenia nr 1234/2007;
c) przepisy rozporządzenia z 19 września 2013 r. ustanawiały nakaz wprowadzenia w umowie spółki zakazu sprzedaży przez spółkę produktów na rzecz członków grupy, a nie zakaz takiej sprzedaży, wobec czego taka sprzedaż stała się niedozwolona dopiero z chwilą wprowadzenia wymaganej przez ww. przepis zmiany w umowie spółki tj. z dniem 13 maja 2014r.;
d) organ I instancji nie poczynił żadnych ustaleń, co do tego, czy produkty sprzedane przez stronę firmie [...], a zatem odrębnemu podmiotowi prawa, zostały potem sprzedane podmiotowi trzeciemu;
3) błędne zastosowanie art. 77 § 1 w zw. z art. 7 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 Kpa oraz art. 75 Kpa, poprzez:
- zaniechanie dołączenia do akt sprawy sprawozdania do Komisji Europejskiej za
2016 r., o którym mowa w dołączonej do akt analizie poziomu zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce;
- oparcie decyzji na ww. analizie poziomu zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce dołączonej do akt, pomimo że nie jest ona podpisana i nie wskazuje ona jej autora; co w zakresie okoliczności przekroczenia poziomu 20 % stopnia zorganizowania rynku owoców i warzyw oznacza oparcie się organu I instancji o materiały, które nie mogą stanowić dowodu, a nieudowodnienie użytych przez organ liczb nie pozwała na ich weryfikację przez stronę;
4) błędne przyjęcie, że okresem referencyjnym jest rok 2015, podczas gdy zarówno z dokumentów organu znajdujących się w aktach sprawy, jak i wniosku strony wynika, że okresem referencyjnym jest rok 2014;
5) naruszenie art. 107 § 3 Kpa, poprzez błędne oznaczenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji numeru decyzji rozstrzygającej wniosek o płatność za III kwartał 2017 r.
W dniu [...]lipca 2019 r.. Prezes ARiMR wydał decyzję nr [...]o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji wydanej przez Dyrektora OR ARiMR nr [...]z dnia [...]października 2018 r. o odmowie przyznania częściowej pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego za III kwartał 2017 r., wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 52 623,84 zł oraz nałożenia kary finansowej w wysokości 28 111,20 zł.
W wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego organ zważył, co następuje:
Prezes ARiMR zaznaczył, że wniosek o rozliczenie za 2017 r. jest związany z rozliczeniem kwot przyznanych i wypłaconych stronie wnioskiem o płatność za III kwartał 2017 r., w którym ujęte zostały planowane inwestycje i zakwalifikowane kwoty do przyznania płatności.
W dniu [...]lipca 2019 r., po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego w sprawie wniosku o płatność za III kwartał 2017 r. Prezes ARiMR wydał ostateczną decyzję nr [...]o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji wydanej przez Dyrektora OR ARiMR [...]z dnia [...]października 2018 r. o odmowie przyznania częściowej pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego za III kwartał 2017 r., wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 52 623,84 zł oraz nałożenia kary finansowej w wysokości 28 111,20 zł.
Organ wskazał, iż w ramach działania 5.1 prowadzenie szkoleń zawodowych P.O zgłosiła szkolenie na temat - ,, aktualne tendencje w sposobie przechowywania owoców wpływające na podniesienie jakości przy zastosowaniu nowoczesnych rozwiązań logistycznych i organizacyjnych w Europie w oparciu o doświadczenia producentów z Niemiec i Włoch ‘’. Kwota 96 000 zł – netto poniesiona na ten wydatek nie została zakwalifikowana w ramach tego działania. To działanie zostało zgłoszone przez stronę w ramach przedmiotowego wniosku o rozliczenie 2017 roku.
W wyniku przeprowadzonego postępowania organ uznał, iż nie wykazano aby szkolenie objęte programem operacyjnym się odbyło. Wskazywał, iż brak materiałów potwierdzających odbycie szkolenia w postaci biletów za usługi transportowe, rachunków za pobyt w hotelach, rachunków za przeprowadzone wykłady, kopi materiałów szkoleniowych otrzymanych przez uczestników. Organ podkreślał, iż szkolenie wyjazdowe jest specjalistycznym szkoleniem branżowym i należy zapewnić zgodność merytoryczną z programem i uzyskanie efektów wymaganych programem operacyjnym. Świadczący taką usługę podmiot musi posiadać odpowiedni potencjał ludzki, techniczny, organizacyjny i finansowy, który pozwala na przeprowadzenie działań szkoleniowych, a organizator stowarzyszenie [...]takiego doświadczenia w organizowaniu tego rodzaju szkoleń nie posiadał. Przesłuchani uczestnicy wyjazdu rozbieżnie zeznawali na temat organizatora wyjazdu, w jakim języku odbyło się szkolenie, rodzaju odbytego szkolenia. Organ zauważał, iż przeprowadzona kontrola przeprowadzona u organizatora nie ujawniła dokumentów źródłowych w zakresie szczegółowej kalkulacji z rozbiciem na szczegółowe koszty.
Zgodnie z art. 106 rozporządzenia Komisji(UE) nr 543/2011 w kontekście weryfikacji wniosków o przyznanie pomocy państwa członkowskie przeprowadzają kontrole w organizacjach producenckich, aby zapewnić zgodność z warunkami przyznania pomocy.
W odniesieniu do obniżenia wysokości pomocy finansowej na dofinasowanie funduszu operacyjnego na 2017 rok z 60 % do 50 % faktycznie poniesionych wydatków, to organ stwierdzał, iż zaistniała przesłanka do obniżenia wysokości pomocy finansowej do 50 % albowiem wynika ona z niespełnienia warunku zgodności z przepisem art. 34 ust.3 lit.f) rozporządzenia (UE) nr 1308/2013 uprawniającym do korzystania z pomocy na 60 % poziomie.
Organ wskazał, że [...]sierpnia 2018 roku zostało opublikowane rozporządzenie wykonawcze Komisji(UE) 2018/1146 zmieniające rozporządzenie Wykonawcze Komisji(UE) 2017/892 ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady(UE) nr 1308/2013 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw. Zgodnie z art. 8a rozporządzenia (UE) nr 2017/892 wprowadzonym rozporządzeniem (UE) 2018/1146 - ,, zwiększenie limitu unijnej pomocy finansowej z 50% na 60% w przypadku programu operacyjnego lub części programu operacyjnego uznanej organizacji producentów, o której mowa w art. 34 ust.3 lit.f) rozporządzenia (UE) nr 1308/2013 przyznaje się jeżeli : - warunki, o których mowa w art. 34 ust.3 lit.f) rozporządzenia (UE) nr 1308/2013 są spełnione w każdym roku realizacji programu operacyjnego oraz zastrzeżeniem procedury, o której mowa w art. 9 ust.2 lit.g) niniejszego rozporządzenia. Państwa członkowskie w czasie trwania programu operacyjnego sprawdzają, czy spełniono warunki zwiększenia limitu pomocy finansowej Unii z 50% do 60%. Zgodnie z art. 9 ust.2 pkt g) rozporządzenia (UE) nr 2017/892 do wniosków o przyznanie pomocy załącza się dokumenty uzupełniające zawierające informacje dotyczące zgodności z art. 33 ust.3, art. 33 ust.5 akapit pierwszy oraz art. 34 rozporządzenia (UE) nr 1308/2013. Organizacja składając wniosek o zatwierdzenie programu operacyjnego i zaznaczając, iż wnioskuje o limit na poziomie 60% powinna wziąć pod uwagę treść art. 34 ust.1 wyżej powołanego rozporządzenia, że pomoc finansowa unii jest równa faktycznie wpłaconej składce i jest ograniczona do 50% faktycznie poniesionych wydatków. Na wniosek organizacji po spełnieniu jednego z określonych warunków – art. 34 ust.3 lit. a-g pomoc może zostać zwiększona do 60 %.
W związku z powyższym organ zweryfikował czy organizacja spełniała na etapie przyznania płatności 2017 roku warunki do zwiększenia limitu pomocy finansowej do 60%. Warunkiem otrzymania zwiększonej pomocy jest wprowadzanie przez organizacje producenckie w państwie członkowskim nie więcej niż 20 % wyprodukowanych owoców i warzyw. W roku 2017 stopień zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce przekroczył 20 %. Organ wskazywał, że wyliczenia stopnia zorganizowania rynku uwzględniały dane GUS dotyczące wartości produkcji owoców i warzyw ( w tym grzybów i ziół) i w 2016 roku ten stopień już przekroczył 20% - wynosił 20,7 %. Odnośnie roku 2017 organizacja została poinformowana, iż stopień zorganizowania również przekroczył 20%.
Organ uznał, iż na mocy § 1 pkt 4 lit.f rozporządzenia MRiRW z dnia 19 września 2013 roku statut albo umowa organizacji producentów owoców i warzyw oprócz wymagań określonych w odrębnych przepisach zawiera zasady i warunki sprzedaży owoców i warzyw wytworzonych przez członków tego podmiotu, z wyłączeniem możliwości sprzedaży owoców i warzyw członkom tego podmiotu. Wskazany przepis wszedł w życie od 4 listopada 2013 roku( § 7 rozporządzenia). Od tej daty organizacja nie powinna sprzedawać produktów wytworzonych przez swoich członków do członków grupy, w tym dokonywać sprzedaży do firmy [...]w okresie referencyjnym tj. 2014 – przyjętym we wniosku o rozliczenie 2017 roku. Organizacja składając wniosek w dniu [...]lutego 2018 roku o rozliczenie 2017 roku bez podstawy włączyła kwotę 210 869,45 zł ze sprzedaży produktów do firmy [...], która była członkiem grupy producenckiej ,, [...] ". Nie ma znaczenia dla sprawy, iż organizacja zmieniła w tym zakresie statut dopiero od [...]maja 2014 roku.
Ustalając wysokość pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego za 2017 rok organ uwzględnił – wysokość wpłat na fundusz operacyjny – 195 500 zł, wysokość wydatków wynikających z decyzji z [...]stycznia 2017 roku – 168 198 zł , wysokość pomocy finansowej ze środków unijnych wynikającą z decyzji z [...]stycznia 2017 roku – 100 918,80, wnioskowaną kwotę pomocy z wniosku o rozliczenie 2017 roku, wysokość niezakwalifikowanych wydatków – 96 000 zł, wysokość rzeczywiście poniesionych wydatków na działania zakwalifikowane – 7 027 zł, wysokość kosztów ogólnych zarządzania programem operacyjnym – 1 378 zł, kwotę częściowej pomocy przyznanej za III kwartał 2017 roku, po uwzględnieniu kary, wartość obniżki pomocy należnej(kary)- 7027,80 zł, kwota z tytułu poniesionych wydatków z uwzględnieniem 50% limitu wsparcia 35 139 zł, należna kwota pomocy częściowej po zastosowaniu kary – 0 zł. Biorąc pod uwagę łączną kwotę należnej pomocy finansowej w roku objętym wnioskiem naliczoną przed zastosowaniem kar z tytułu wnioskowania o kwotę wyższą niż należna tj. 28 111,20 zł wyliczona kwota rozliczenia wyniosła 7 027,80 zł.
Skargę na decyzję organu odwoławczego wniosła Grupa Producentów Owoców i Warzyw ,, [...] " sp. z oo.
Zaskarżonej decyzji zaskarżonej decyzji Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zarzucała naruszenie następujących przepisów postępowania:
1. błędne zastosowanie art. 80 w zw. z art. 77 § 1 i art 7 w zw. z art. 107 § 3 Kpa, poprzez:
1) przyjęcie, że zakres wpisanego w KRS PKD organizatora szkolenia - Stowarzyszenia [...] (podmiot trzeci] i cele statutowe organizatora szkolenia dowodzą, że nie miał on doświadczenia w organizacji szkoleń, pomimo że:
a) organ oparł się wyłącznie na PKD organizatora ujawnionym w odpisie KRS,a pominął fakt, że zgodnie z § 8 pkt 20 Statutu organizatora, znajdującego się w aktach sprawy, organizator prowadzi działalność gospodarczą także w zakresie pozostałej działalności profesjonalnej, naukowej i technicznej, gdzie indziej niesklasyfikowanej [kod PKD 74.90.Z] oraz w zakresie pozostałych pozaszkolnych form edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane [kod PKD 85.59.B] oraz pominął fakt, że zgodnie z § 7 ust. 2 pkt 12 Statutu organizatora realizuje on swoje cele m.in. poprzez organizowanie szkoleń i konferencji naukowych;
b) o doświadczeniu osoby prawnej decyduje doświadczenie zawodowe osób piastujących funkcje w zarządzie osoby prawnej i ewentualnie pracowników/podwykonawców osoby prawne], a nie wpisy w dziale PKD w
KRS czy postanowienia Statutu;
c) Organ nie zbadał doświadczenia zawodowego osób piastujących funkcje w zarządzie Stowarzyszenia;
d) Prezesem Zarządu Stowarzyszenia jest A. G., która 4 lata była członkiem zarządu organizacji producentów owoców i warzyw [...]sp. z oo i jako członek zarządu tej spółki zorganizowała wiele szkoleń, zajmowała się prowadzeniem postępowań ofertowych, a zatem siłą rzeczy musiała poznać rynek owoców i warzyw i nabyć doświadczeń, umiejętności organizacyjnych; czynną rolę A. G. jako organizatora szkolenia działającego w imieniu organizatora potwierdzają zeznania świadka – A. S.;
e) Organ ustalił, że podwykonawcą Stowarzyszenia był doradca rolniczy A. S., który zeznał, że jego rola polegała m.in. na "zaplanowaniu i zorganizowaniu szkoleń", co potwierdza dostrzeżona przez organ faktura stwierdzająca wykonanie na rzecz Stowarzyszenia usługi "merytoryczne doradztwo koordynacji wyjazdu szkoleniowego";
2) przyjęcie, że protokół kontroli przeprowadzonej przez innych pracowników Organu [raport [...]) nie podważa ustaleń Organu, jakoby organizator szkolenia nie przedstawił dokumentów potwierdzających poniesienie kosztów biletów za usługi transportowe, rachunków za pobyt w hotelach, rachunków za wykłady, materiały szkoleniowe, pomimo że:
a] w ww. raporcie pracownicy Organu potwierdzili weryfikację w Stowarzyszeniu "dokumentacji księgowej potwierdzającej księgowanie faktur, samych faktur, umowy na szkolenia, listy uczestników", nadto stwierdzili, że kontrola w Stowarzyszeniu "nie wykazała nieprawidłowości i potwierdziła ustalenia organu kontroli dokumentów u strony" jak również, że "kontrola dokumentów, w tym finansowych potwierdza wykonanie działań zgodnie z zatwierdzonym Programem Operacyjnym";
b) organ mimo kwestionowania raportu z kontroli dokonanej przez własnych pracowników nie przeprowadził dodatkowej kontroli u organizatora szkolenia;
3) przyjęcie, że "inspektorzy terenowi organu w siedzibie organizatora szkolenia
nie pozyskali żadnych dodatkowych dokumentów niż te przedstawione do wniosku świadczących o organizacji i realizacji szkolenia wyjazdowego", podczas gdy dokładne porównanie wykazu załączników złożonych do wniosku o przyznanie pomocy z treścią raportu z protokołu kontroli [raport [...]] potwierdza, że jest to nieprawdą – inspektorzy terenowi w trakcie kontroli u organizatora szkolenia potwierdzili weryfikację w Stowarzyszeniu "dokumentacji księgowej potwierdzającej księgowanie faktur, samych faktur, umowy na szkolenia";
4) dokonanie wykluczających się i wzajemnie sprzecznych ustaleń, tj. jednoczesne przyjęcie, że szkolenie zostało zrealizowane przez podmiot nieposiadający doświadczenia i nie przyniosło wymaganych rezultatów i jednoczesne stwierdzenie, iż organ odwoławczy nie jest przekonany co do faktycznej realizacji szkolenia;
5) przyjęcie, że nie ustalono żadnych informacji odnośnie tożsamości osób prowadzących szkolenia, ich
kwalifikacji i doświadczenia, co ma wykluczać jakość szkolenia, pomimo że dokładna lista osób prowadzących szkolenia - z imionami, nazwiskami, zakresem kwalifikacji została przedstawiona w szczegółowych i obszernych zeznaniach świadka A, S. (odp. na pyt. nr 35), których treści w tym zakresie Organ w ogóle nie wziął pod uwagę i które zostały przez Organ całkowicie pominięte;
6) zasugerowanie, że szkolenie w ogóle nie zostało zrealizowane - z powodu braku dokumentów z miejsc, w których odbywały się szkolenia, braku imion i nazwisk wykładowców, braku materiałów szkoleniowych, pomimo że 24 świadków zeznało, że byli obecni na szkoleniu wyjazdowym w [...]i [...], a organ odmówił przeprowadzenia wnioskowanej przez skarżącą na tę okoliczność dodatkowej kontroli w siedzibie organizatora szkolenia;
7) przyjęcie, że nieprzedstawienie przez organizatora szkolenia materiałów szkoleniowych dowodzi braku profesjonalizmu organizatora i nieosiągnięcia przez szkolenie zaplanowanych celów, pomimo że:
a) 23 świadków - uczestników szkolenia zeznając potwierdziło, że otrzymali materiały szkoleniowe, a jedyna osoba, która zeznała, że tego nie pamięta to A. S., który był przedstawicielem organizatora szkolenia i koordynatorem na miejscu, zatem nie mógł otrzymać jakichkolwiek materiałów, które były adresowane do uczestników szkolenia a nie do pracowników organizatora;
b) Strategia Krajowa MRiRW dla zrównoważonych programów operacyjnych organizacji producentów nie uzależnia kwalifikowalności kosztu szkolenia (Informacja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia z dnia 9 sierpnia 2016 r. w sprawie Strategii Krajowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi dla zrównoważonych programów operacyjnych organizacji producentów owoców i warzyw oraz zrzeszeń organizacji producentów owoców i warzyw w Polsce na lata 2010 - 2017 – Dziennik Urzędowy Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 11 sierpnia 2016 r., poz. 18;) od zachowania przez uczestników materiałów szkoleniowych przez okres kolejnego 1,5 roku;
c) skarżąca nie może ponosić odpowiedzialności za nieprzechowywanie materiałów szkoleniowych przez uczestników szkolenia, tj. za zachowania osób trzecich niezależnych od skarżącej;
8) przyjęcie, że cena szkolenia zrealizowana przez organizatora wybranego przez skarżącą była ceną wysoką, pomimo że już z faktów wskazanych z uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - wysokości innych ofert pozyskanych przez skarżącą w postępowaniu ofertowym, a złożonych w postępowaniu o zatwierdzenie Programu Operacyjnego - wynika jednoznacznie, że cena organizatora wybranego przez Skarżącą była najniższą ceną uzyskaną w postępowaniu ofertowym przeprowadzonym przez Skarżącą;
9) przyjęcie, że:
a) "żadna z osób Stowarzyszenia [...] nie uczestniczyła w organizowaniu i przeprowadzeniu szkolenia", a
b) "odpowiedzialny za cały wyjazd był A. S.", który na etapie postępowania ofertowego złożył samodzielną ofertę realizacji szkolenia [droższą o ponad 10.000 zł);
c) organizator szkolenia był zatem jedynie pośrednikiem w zorganizowaniu szkolenia, a nie samym organizatorem, pomimo że:
a) każde z ww. ustaleń organu jest sprzeczne ze zgromadzonym materiałem dowodowym i doświadczeniem życiowym:
b) organ pominął, że organizacja szkolenia nie polega na obecności podczas szkolenia, ale przede wszystkim na znalezieniu i wyborze odpowiednich hoteli, środków transportu, miejsc spotkań szkoleniowych i samych szkoleniowców;
c) w aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek dowodu na to, że ww. czynności nie wykonywała A. G. - członek Zarządu organizatora;
d) przeczą temu zeznania samego A. S., który zeznał, że był jedynie koordynatorem merytorycznym szkolenia, natomiast organizatorem szkolenia było Stowarzyszenie [...];
10) przyjęcie, że zeznania świadków są rozbieżne, skoro świadkowie - uczestnicy
szkolenia jako organizatora szkolenia wskazywali bądź Skarżącą [17 osób], bądź organizatora zewnętrznego [4 osoby), bądź oba te podmioty [3 osoby), pomimo że:
a) organ pominął fakt, iż od realizacji szkolenia do chwili składania zeznań przez świadków upłynęło ponad 1,5 roku;
b) organ pominął fakt, iż uczestnicy szkolenia nie musieli wiedzieć, czy skarżąca organizuje szkolenie samodzielnie czy kupując usługę realizacji szkolenia u organizatora zewnętrznego;
c) organ pominął fakt, że z punktu widzenia uczestników szkolenia organizatorem mogła być skarżąca, która płaciła za szkolenie, co nie stoi w sprzeczności z tym, iż skarżąca zorganizowała je za pośrednictwem podmiotu zewnętrznego;
11) przyjęcie, że zeznania świadków są rozbieżne, skoro 2 świadków - uczestników szkolenia jako język szkolenia wskazało na j. angielski, włoski, niemiecki z tłumaczeniem na polski; 8 świadków - na j. angielski; 4 świadków - na j. angielski i niemiecki, 4 świadków - na języki obce z tłumaczeniem, 6 świadków - na tłumaczenie na j. polski, pomimo że:
a) organ pominął fakt, iż od realizacji szkolenia do chwili składania zeznań przez świadków upłynęło ponad 1,5 roku i świadkowie mogli nie pamiętać dokładnych szczegółów szkolenia, zwłaszcza skoro wobec obecności tłumacza byli odbiorcami treści w j. polskim, a nie obcym;
b) wszyscy wskazywali zgodnie na języki obce i ich tłumaczenie na j. polski, wszyscy wskazywali zgodnie na j. angielski lub j. niemiecki a organ nie ustalił, czy dwie osoby, które wskazały także na j. włoski nie miały na myśli tego, że część szkolenia odbywało się w gospodarstwach włoskich, co mogło w praktyce przekładać się na drugoplanowe użycie j. włoskiego w trakcie;
c) organ zadał pytania otwarte, a nie zamknięte - zgodna z zasadami doświadczenia życiowego ocena zeznań świadków, uwzględniająca punktową percepcję każdego człowieka i zapominanie szczegółów z upływem czasu, uniemożliwia automatyczne założenie, że świadkowie, którzy wskazali na j. angielski jako j. szkolenia mieli również na myśli, że był to wyłącznie j. angielski i nie był to j. niemiecki, a Organ nie zadał świadkom pytań, które by to wykluczyły;
12) przyjęcie, że zeznania świadków są rozbieżne, skoro świadkowie - uczestnicy
szkolenia wskazywali, że szkolenie było szkoleniem w terenie (15 osób], szkoleniem połączonym w wizytami w terenie (5 osób], szkoleniem w sali wykładowej i terenie (3 osoby], pomimo że:
a) organ pominął fakt, iż od realizacji szkolenia do chwili składania zeznań przez świadków upłynęło ponad 1,5 roku i świadkowie mogli nie pamiętać dokładnych szczegółów szkolenia;
b) odpowiedź, iż szkolenie było szkoleniem w terenie i odpowiedź, że szkolenie było połączone z wizytami w terenie wcale nie są ze sobą rozbieżne - oba rodzaje wypowiedzi opisują ten sam fakt, a jedynie używają odmiennych słów;
c) organ zadał pytania otwarte, a nie zamknięte - zgodna z zasadami doświadczenia życiowego ocena zeznań świadków, uwzględniająca punktową percepcję każdego człowieka i zapominanie szczegółów z upływem czasu, uniemożliwia automatyczne założenie, że świadkowie, którzy wskazali na szkolenie w terenie mieli na myśli, że było to wyłącznie szkolenie w terenie;
13) niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, czy i jaki wpływ na ustalenia organu miały ww. rzekome rozbieżności;
14) przyjęcie, że zeznania świadków - uczestników szkolenia na pytania o zastosowanie w swoim gospodarstwie nowoczesnej metody związanej z przygotowaniem i przechowywaniem owoców poznaną podczas szkolenia w [...]i [...]podważają cel jaki miał zostać osiągnięty poprzez realizację szkolenia, tj. zdobycie nowej wiedzy i umiejętności, wskutek czego -
organ błędnie ustalił, iż "realizowanie szkolenia było bezzasadne", pomimo że:
a) w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób wybiorczy przytoczono tylko fragmenty zeznań niektórych, wybiorczo dobranych przez organ świadków;
b) rzeczywiste zeznania świadków - uczestników szkolenia wskazują, że wielu uczestników szkolenia pozyskało nową wiedzę, umiejętności i doświadczenia i precyzyjnie je określiło;
c) skarżąca nie może odpowiadać za to, ile z przekazanych im informacji zapamiętali uczestnicy szkolenia; celem szkolenia zgodnie z treścią zatwierdzonego Programu Operacyjnego było poznanie nowoczesnych technologii i rozwiązań, a nie wyedukowanie w tym zakresie uczestników szkolenia i weryfikacja ich wiedzy z tego zakresu - z kryteriów kwalifikowalności kosztów szkoleń określonych na str. 23 i 35 Strategii Krajowej Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi dla zrównoważonych programów operacyjnych organizacji producentów owoców i warzyw oraz zrzeszeń organizacji producentów owoców i warzyw w Polsce na lata 2010 - 2017 wprost wynika, że zapamiętanie przez uczestników szkolenia wiedzy nie jest kryterium kwalifikowalności kosztów szkolenia, a jedyne wskaźniki kwalifikowalności to liczba osób, które ukończyły pełne szkolenie/ pełen program szkoleniowy (wskaźnik rezultatu), liczba dni szkoleń odbytych przez uczestników (wskaźnik produktu);
wskutek czego (zarzut nr 1, pkt -14), Organ drugiej instancji błędnie zastosował art 31 ust. 2 rozporządzenia delegowanego Komisji [UE] 2017/8912 z zapisami pkt 3.1. (str. 23] i pkt 3.2.5. [str. 35] Strategii Krajowej MRiRW dla zrównoważonych programów operacyjnych organizacji producentów, tj. błędnie ustalił, iż koszt szkolenia zrealizowanego przez skarżącą nie jest kosztem kwalifikowanym;
15) zaniechanie dołączenia do akt sprawy sprawozdania do Komisji Europejskiej
za 2016 r., o którym mowa w dołączonej do akt analizie poziomu zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce;
16) oparcie decyzji na ww. analizie poziomu zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce dołączonej do akt, pomimo że nie jest ona podpisana i nie wskazuje ona jej autora, co w zakresie okoliczności przekroczenia poziomu 20 % stopnia zorganizowania rynku owoców i warzyw oznacza brak możliwości zweryfikowania ww. analizy przez Sąd i przez skarżącą;
Rozporządzenie delegowane Komisji [UE] 2017/891 uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady [UE] nr 1308/2013 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i
warzyw, uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady [UE] nr 1306/2013 w odniesieniu do kar, które mają być stosowane w tych sektorach, a także zmieniające rozporządzenie wykonawcze Komisji [UE] nr 543/2011 Informacja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia z dnia 9 sierpnia 2016 r. w sprawie Strategii Krajowej Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi dla zrównoważonych programów operacyjnych organizacji producentów owoców i warzyw oraz zrzeszeń organizacji producentów owoców i warzyw w Polsce na lata 2010 - 2017 – Dziennik Urzędowy Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 11 sierpnia 2016 r.. poz. 18;
III. Zaskarżonej decyzji zarzucał także naruszenie przepisów prawa materialnego.tj.:
1. błędną wykładnię § 1 pkt 4 lit.,"f' rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju
Wsi z dnia 19 września 2013 r poprzez przyjęcie, iż przepis ten zakazuje wliczenia do wartości produkcji sprzedanej wartości produktów sprzedanych przez wstępnie uznaną grupę producentów owoców i warzyw firmie podmiotowi
powiązanemu w okresie od wejścia w życie ww. Rozporządzenia a przed wprowadzeniem zakazu sprzedaży produktów do członków grupy w Umowie Spółki, pomimo że:
a) art 103d ust. 2 rozporządzenia Rady nr 1234/2007, inaczej niż art. 65 tego rozporządzenia [dla rynku mleka] nie definiuje wprowadzania do obrotu, w szczególności nie ogranicza pojęcia wprowadzania do obrotu na rynku owoców do sprzedaży bezpośredniej;
b) pojęcie wartości produkcji sprzedanej na gruncie rozporządzenia nr 543/2011
należy rozumieć tak samo jak zakreślił to ustawodawca europejski w rozporządzeniu nr 1234/2007;
c) przepisy Rozporządzenia z 19.IX.2013 r. ustanawiały nakaz wprowadzenia w
umowie spółki zakazu sprzedaży przez spółkę produktów na rzecz członków grupy, a nie zakaz takiej sprzedaży, wobec czego taka sprzedaż stała się niedozwolona dopiero z chwilą wprowadzenia wymaganej przez ww. przepis zmiany w umowie spółki, tj. z dniem 13.V.2014 r.; wskutek czego Organ błędnie zastosował ww. przepis i błędnie przyjął, że skarżąca nie może wliczyć do wartości produkcji sprzedanej wartości owoców sprzedanych przez Skarżącą firmie [...], pomimo że organ nie poczynił jakichkolwiek ustaleń, co do tego, czy produkty sprzedane przez stronę firmie [...], a zatem odrębnemu podmiotowi prawa, zostały potem sprzedane podmiotowi trzeciemu;
2. błędną wykładnię art. 34 ust. 3 lit. "r rozporządzenia [UE] nr 1308/2013 w zw.
z art. 8 i art. 8a ust. 1-4 Rozporządzenia wykonawczego Komisji [UE] 2017/892 poprzez przyjęcie, iż przekroczenie przez rynek owoców i warzyw w państwie członkowskim 20 % stopnia zorganizowania w trakcie realizacji Programu Operacyjnego skutkuje utratą prawa do wyższego limitu unijnej pomocy finansowej także za wcześniejsze lata realizacji Programu Operacyjnego, pomimo że: :
a) z przewidzianego w art. 8a ust. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji [UE]
2017/892 obowiązku poinformowania organizacji producentów o wysokości unijnej pomocy finansowej w terminie do dnia 15 grudnia roku poprzedzającego realizację programu operacyjnego wynika, iż warunek 4 Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 września 2013 r. w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw, uznawania organizacji producentów owoców i warzyw oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady [UE] nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające
wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylające rozporządzenia Rady [EWG] nr 922/72, [EWG] nr 234/79, [WE] nr 1037/2001 i [WE] nr 1234/2007
Rozporządzenie wykonawcze Komisji [UE] 2017/892 ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady [UE] nr 1308/2013 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw dotyczący zwiększonego limitu unijnej pomocy finansowej musi być obliczony przed rokiem realizacji Programu Operacyjnego, tj. w niniejszej sprawie – na rok 2016,
b) prawomocną i ostateczną decyzją Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] stycznia 2017 r., zatwierdzono wartość pomocy finansowej ze środków UE na pokrycie wydatków programu operacyjnego w roku 2017 w wysokości 100.918,80 PLN;
c] ww. wykładnia znajduje oparcie w wyrokach Wydziału V WSA w Warszawie
zapadłym na gruncie takich samych spraw; wskutek czego organ błędnie zastosował ww. przepisy, poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na stopniu zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce w roku 2017 a nie w roku 2016; zaniechał obliczenia stopnia zorganizowania rynku owoców i warzyw w roku i błędnie przyjął, że poinformowanie Skarżącej w dniu [...]lutego 2018 r. o stopniu zorganizowania rynku owoców i warzyw w Polsce w 2017 r. realizuje dyspozycję art 8 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji [UE) 2017/892, podczas gdy przedmiotem niniejszego postępowania jest Program Operacyjny zrealizowany w roku 2017, zatem Organ powinien był zawiadomić skarżącą nie później niż do 15 grudnia 2016 r. - i to o stopniu zorganizowania rynku owoców i warzyw w roku 2016, a nie 2017;
IV. na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wnosił o dopuszczenie dowodu z zaświadczenia wystawionego przez spółkę [...]sp. z o.o. w dniu [...]października 2019 r., którego kopię dołączył do skargi na okoliczność (1) doświadczenia organizatora szkolenia i wadliwości ustaleń Organu w tej kwestii; (2) wadliwości ustaleń Organu co do braku doświadczenia organizatora szkolenia [zarzut nr II.l pkt 1); (3) wpływu naruszenia zarzuconego w zarzucie nr II.l pkt 1 skargi na wynik postępowania;
V. mając na uwadze powyższe, wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2108 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
W świetle art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 dalej jako p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba, że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji przeprowadza ocenę zgodności decyzji z prawem. W szczególności istotne jest ustalenie, czy w postępowaniu przed organami administracyjnymi zostały dostatecznie i w sposób prawidłowy wyjaśnione okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Ustalenie, iż okoliczności te nie zostały w zostały w sposób prawidłowy wyjaśnione uniemożliwia dokonanie oceny, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, w szczególności, czy nastąpiło naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy( por. wyrok NSA z dnia 10 lutego 1981 roku, syg. akt S.A. 910/80, ONSA 1981, nr 1, poz. 7).
Zdaniem Sądu dokonując oceny zarzutów przedstawionych przez skarżącą należy uznać, iż nie znajdują one swoich usprawiedliwionych podstaw.
W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego w zakresie wadliwości poczynionych ustaleń, poprzez błędne zastosowanie art. 80 Kpa w związku z art. 77 § 1 i art. 7 w związku z art. 107 § 3 Kpa, art. 78 § 1 i 2 w związku z art. 75 § 1 w związku z art. 85 § 2 Kpa, art. 79a § 1 w związku z art. 10 § 1 Kpa.
Istotą problemu w świetle podnoszonych zarzutów jest kwestia czy organ zebrał pełny materiał dowodowy, dokonał jego oceny w całokształcie oraz czy dokonana ocena jest swobodną oceną zebranego materiału dowodowego.
Obowiązek rozpatrzenia całego materiału dowodowego jest ściśle związany z zasadą swobodnej oceny dowodów. Swobodna ocena dowodów aby nie przerodziła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem reguł tej oceny, tj. po pierwsze – opierać się należy na materiale dowodowym zebranym przez organ, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w przepisach prawa. Po drugie ocena powinna być oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego i po trzecie – organ powinien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy, z zastrzeżeniem ograniczeń dotyczących dokumentów urzędowych, które na podstawie art. 76 § 1 Kpa mają szczególną moc dowodową. W końcu po czwarte – rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych, powinno być zgodne z zasadami logiki( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 2019 roku, II OSK 2876/17).
Przedmiotem kontrowersji i sporu w niniejszej sprawie była ocena czy doszło do realizacji działania 5.1 polegającego na przeprowadzeniu 6 dniowego szkolenia ,, aktualne tendencje w sposobie przechowywania owoców wpływające na podniesienie jakości przy zastosowaniu nowoczesnych rozwiązań logistycznych i organizacyjnych w Europie w oparciu o doświadczenia producentów z Niemiec i Włoch ‘’ dla 24 członków organizacji.
Zgodnie z art. 27 ust.5 rozporządzenia(UE) nr 2017/892 – państwa członkowskie przeprowadzają kontrole na miejscu na terenie organizacji producentów, zrzeszeń organizacji producentów i ich spółek zależnych, w stosownych przypadkach, w celu zapewnienia zgodności z warunkami uznania, przyznawania pomocy lub jej wyrównywania na dany rok, zgodnie z art. 9 ust.1, które to kontrole stanowią uzupełnienie kontroli administracyjnych.
Zgodnie z informacją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 sierpnia 2016 roku w sprawie strategii krajowej dla zrównoważonych programów operacyjnych organizacji producentów owoców i warzyw oraz zrzeszeń organizacji producentów owoców i warzyw w Polsce na lata 2010 – 2017( DZ.Urz. MRiRW z 2016 roku, p. 16) stanowi, że ,, w przypadku realizowania szkoleń w programie operacyjnym należy wskazać liczbę planowanych szkoleń, tematykę i program szkolenia, termin przeprowadzenia oraz liczbę osób objętych szkoleniem........ Organizacja producentów lub zrzeszenie organizacji producentów dołącza do wniosku o przyznanie pomocy finansowej kopię umowy zawartej z organizatorem działania( wykonawcą), zawierającą jego deklarację, że wyraża zgodę na kontrolę ze strony instytucji, które są odpowiedzialne za weryfikację zgodności pomocy finansowej z warunkami zatwierdzonymi w programie operacyjnym oraz udostępni wszelkie dokumenty dotyczące podmiotu umowy, jak i poświadczające realizację usługi oraz warunki realizacji ‘’.
Organ przeprowadzając kontrolę realizacji zadania operacyjnego oznaczonego 5.1 żądał dokumentacji faktycznej realizacji tego zadania zgodnie z ramowym planem wyjazdu szkoleniowego [...] ( bilety za usługi transportowe, rachunki za przeprowadzone wykłady, za pobyt w hotelach, przedstawienie materiałów szkoleniowych).
Należy zauważyć, iż złożona przez organizacje oraz organizatora wyjazdu stowarzyszenie [...] dokumentacja, kwestii tych nie wyjaśniała. Odwoływanie się do wyjaśnień A. S., co do osób przeprowadzających szkolenie, tematyki i miejsc przebywania nie może zastąpić dokumentacji z tym związanej. W ocenie Sądu trudno uznać za wiarygodne wypłacenie kwoty 96 000 zł organizatorowi, bez rozliczeń na podstawie poniesionych kosztów, które wynikałyby ze źródłowych dokumentów finansowych. Trudno również uznać za wiarygodne, iż pobyt – wykłady, zwiedzanie gospodarstw, pobyty w hotelach odbywały się bez jakiejkolwiek dokumentacji finansowej. Również wątpliwości budzi brak jakichkolwiek materiałów szkoleniowych, które mogłyby być pomocne celem ich wykorzystywania w prowadzeniu swoich gospodarstw. Mało wiarygodnym wydaje się, iż były przygotowane i rozdane materiały szkoleniowe, których nikt nie ma. Organizacja wiedziała, iż zgłaszając do realizacji przedmiotowe zadanie( poza granicami) będzie musiała liczyć się z kontrolą jego wykonania na podstawie posiadanej dokumentacji.
W ocenie Sądu organ kontrolując prawidłowość wydatkowania środków unijnych miał prawo, a nawet obowiązek sprawdzenia prawidłowości jego wykonania. Należy też się zgodzić z organem, iż sposób oraz wyłoniony podmiot do organizacji tego zadania nie był podmiotem specjalizującym się w tego rodzaju zadaniach. Trafnie organ zauważył, iż Stowarzyszenie [...] zasadniczo zajmuje się sprawami czystego środowiska, odnawialnymi źródłami energii, a nie organizowaniem szkoleń zawodowych dla grup producenckich. Sam fakt potwierdzania odbycia szkolenia za granicą([...],[...])przez jego uczestników w sytuacji całkowitego braku dokumentacji szkoleniowo – finansowej stawia pod znakiem zapytania fakt ich odbycia.
Organ dokonując oceny materiałów miał prawo dokonywać oceny zgromadzonego materiału, żądać jego uzupełnienia i wyciągać wnioski z braku przedłożenia żądanej dokumentacji.
Skarżący co prawda wskazuje na wadliwości dokonanej oceny materiału w tym zakresie, ale nie sposób uznać, iż dokonana ocena przedłożonych dowodów i braku dowodów – dokumentacji finansowo – szkoleniowej dokonana przez organ wskazywałaby na dowolność zaprezentowanej oceny. To, iż organ inaczej widzi fakt wykazania odbycia szkolenia, nie może być dowodem na dokonanie wadliwej oceny materiału dowodowego. Należy zauważyć, iż organ w trakcie postępowania żądał pewnej dokumentacji, przeprowadzał kontrole w stowarzyszeniu [...] i zarzuty, iż nie zgromadził pełnego materiału dowodowego w sprawie nie znajdują usprawiedliwienia. Ocena zaś materiału dowodowego została przeprowadzona w całokształcie zgromadzonych dowodów i nie można jej postawić wadliwości w zakresie logicznego rozumowania.
Odnosząc się do zarzutu braku podstaw do obniżenia stopnia pomocy finansowej to zgodnie z art. 34 ust.1 rozporządzenia(UE) nr 1308/2013 unijna pomoc finansowa jest równa faktycznie wpłaconej kwocie składek, o których mowa w art. 32 ust.1 lit.a), i jest ograniczona do 50 % faktycznie poniesionych wydatków. Przepis ust.3 lit. f) powołanego rozporządzenia wskazuje, że na wniosek organizacji producentów limit 50 % przewidziany w ust.1 podwyższa się do 60 %, w przypadku gdy program operacyjny lub jego część spełniają co najmniej jeden z warunków – w lit. f) f) został przedstawiony przez organizacje producentów w państwach członkowskich, w których organizacje producentów wprowadzają mniej niż 20 % wyprodukowanych owoców i warzyw.
Zgodnie z art. 9 ust.2 lit.g) rozporządzenia 2017/892 do wniosków o przyznanie pomocy załącza się dokumenty uzupełniające zawierające informacje dotyczące zgodności z art. 33 ust.3, art. 33 ust.5 akapit pierwszy oraz art. 34 rozporządzenia(UE) nr 1308/2013. Oznacza to, że na etapie oceny wniosku o przyznanie pomocy finansowej na dany rok realizacji programu operacyjnego organ zobowiązany był do ponownej weryfikacji spełniania przez organizacje warunku, o którym mowa w art. 34 ust.3 lit.f) wyżej powołanego rozporządzenia.
Weryfikacja wniosku w zakresie stopnia nasycenia rynku – ilości wprowadzenia wyprodukowanych owoców i warzyw w danym okresie powinna być przeprowadzona w postępowaniu administracyjnym o przyznanie pomocy unijnej dla producentów. Wnioski o przyznanie płatności odnoszą się do okresów w danym roku, kiedy dochodzi do realizacji programu operacyjnego.
W rozporządzeniu wykonawczym Komisji(UE) 2018/1146 zmieniającym rozporządzenie wykonawcze (UE) 2017/892 dodano art. 8a w brzmieniu:
1. Zwiększenie limitu unijnej pomocy z 50% do 60 % w przypadku programu operacyjnego lub części programu operacyjnego uznanej organizacji producentów, o której mowa w art. 34 ust.3 lit.f) rozporządzenia (UE) nr 1308/2013, przyznaje się jeżeli:
a) warunki o których mowa w art. 34 ust.3 lit. f) są spełnione w każdym roku realizacji programu operacyjnego oraz z zastrzeżeniem procedury, o której mowa w art. 9 ust.2 lit. g) niniejszego rozporządzenia;
b) organizacja producentów wniosła o to w momencie przedkładania swego programu operacyjnego.
W sytuacji gdy pomoc odnosiła się do roku 2017, to weryfikacja stopnia nasycenia mogła zostać dokonana w roku 2018. Organ wydając zaskarżoną decyzję wiedział, że poziom wprowadzenia w 2017 roku przekroczył limit 20 % . O stopniu zorganizowania rynku zostały również poinformowane organizacje producenckie.
Brak weryfikacji spełnienia wymogu otrzymania pomocy w wyższej stawce powodował by, iż dany podmiot otrzymałby niedozwoloną pomoc i doszłoby do nieuprawnionego wydatkowania środków unijnych.
Skarżący się co prawda powołują się na brak wyliczeń stopnia zorganizowania rynku w danym roku, w tym przypadku ich zdaniem powinien być to rok 2016, a nie rok 2017 i podnoszą błędność wyliczenia, to nie można tego zarzutu uznać za zasadny.
Organ odwołuje się do danych wyspecjalizowanego organu Głównego Urzędu Statystycznego, a nadto organ dane o stopniu zorganizowania przedstawia rynku w każdym roku przedstawia w sprawozdaniu rocznym do Komisji Europejskiej. Dane GUS są danymi powszechnie dostępnymi i zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 roku o statystyce publicznej ( Dz.U z 2019 roku, p. 649, 730, 2294) określa ona zasady i tworzy podstawy rzetelnego, obiektywnego, profesjonalnego i niezależnego prowadzenia badań statystycznych, których wyniki mają charakter oficjalnych danych statystycznych........’’. Organ w piśmie z dnia [...]stycznia 2020 roku wskazał na sposób obliczania zorganizowania rynku i podaje, iż w roku 2017 stopień ten wyniósł 22, 7%( k- 116 -122 akt ). Przedstawione wyliczenia są spójne i logiczne. Nota bene stopień zorganizowania rynku również przekroczył poziom 20 % ( informacja przekazana do Komisji Europejskiej przez organ – uzasadnienie w sprawie V SA/Wa 647/19).
W ocenie Sądu stopień zorganizowania rynku w przypadku przyznawania pomocy za dany rok, winien odnosić się do tego roku kiedy zostały zrealizowane programy operacyjne i złożono wniosek o przyznanie pomocy za dany okres, danego roku. Nie ma żadnych racjonalnych podstaw aby uznać, iż dane przedstawione przez organ i przekazywane organizacjom producenckim, przedstawiane Komisji Europejskiej w sprawozdaniu były danymi zafałszowanymi i podawały nieprawdziwy stopień zorganizowania rynku.
Odnosząc się zarzutu błędnej wykładni § 1 pkt 4 lit.f) rozporządzenia MRiRW z 19 września 2013 roku poprzez przyjęcie, iż przepis ten zakazuje wliczania do wartości produkcji sprzedanej wartości produktów sprzedanych przez wstępnie uznaną grupę producencką na rzecz jego członka należy wskazać, iż przepis § 1 pkt 4 lit.f) rozporządzenia MRiRW z 19 września 2013 roku nakazuje, aby statut organizacji producenckiej zawierał zapis o zakazie sprzedaży owoców i warzyw członkom podmiotu. Przepis ten obowiązywał od 4 listopada 2013 roku i należy uznać, iż od tej daty taka sprzedaż była zakazana. W ocenie Sądu przedmiotowego zapisu nie można rozumieć w ten sposób, że w dowolnym czasie organizacje producenckie muszą tylko dokonać zmian w statucie. Organizacje czy do czasu wejścia w życie wskazanego przepisu powinny dokonać zmian statutowych. Brak zmian w tym zakresie nie powodował, że takie ograniczenie nie obowiązywało, a dopiero wtedy gdy organizacja dokonała zmian statutowych. Gdyby dokonać takiej wykładni przepisu to należałoby uznać, iż różne podmioty w różnym czasie obowiązywałby zakaz sprzedaży produktów na rzecz swoich członków. W ocenie Sądu kwestia zakazu sprzedaży produktów przez spółkę na rzecz członków organizacji została zawarta w wyżej powołanym rozporządzeniu i odwoływanie się do art. 103d ust.2 rozporządzenia Rady nr 1234/2007 ( brak definicji wprowadzania do obrotu) czy też pojęcia wartości produkcji sprzedanej z rozporządzenia nr 534/2011 nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia tej kwestii. Zakaz podmiotowy sprzedaży produktów przez organizacje na rzecz członków uregulowało rozporządzenie z 19 września 2013 roku. Sprzedaż dokonana na rzecz członka organizacji [...]nie mogła zostać uznana.
Z tych też względów biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.