VIII SA/Wa 75/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2026-02-26
NSAinneWysokawsa
pomoc finansowamłody rolnikśrodki unijnePROWCOVID-19terminywykształceniepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o odmowie wypłaty drugiej raty pomocy dla młodego rolnika, uznając, że okres pandemii COVID-19 usprawiedliwiał opóźnienie w uzupełnieniu wykształcenia.

Skarżący, młody rolnik, ubiegał się o drugą ratę pomocy finansowej, jednak organ odmówił jej wypłaty z powodu niespełnienia warunku uzupełnienia wykształcenia w terminie. Rolnik argumentował, że opóźnienie było spowodowane pandemią COVID-19 i kwarantanną. Sąd administracyjny uznał, że przepisy dotyczące zawieszenia terminów w okresie pandemii miały zastosowanie, a skarżący spełnił warunek w wydłużonym terminie, uchylając tym samym decyzję odmowną.

Sprawa dotyczyła odmowy wypłaty drugiej raty pomocy finansowej dla młodego rolnika, przyznanej w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich. Rolnik zobowiązał się do uzupełnienia wykształcenia w ciągu 36 miesięcy od otrzymania decyzji o przyznaniu pomocy, jednak złożył dokument potwierdzający ukończenie studiów po upływie tego terminu. Jako przyczynę opóźnienia podał pandemię COVID-19 i związaną z nią kwarantannę. Organy administracji odmówiły wypłaty pomocy, uznając, że termin na uzupełnienie wykształcenia ma charakter materialny i nie podlega przywróceniu ani przedłużeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że termin na uzupełnienie wykształcenia przypadał w okresie obowiązywania stanu epidemii i zagrożenia epidemicznego, co na mocy przepisów ustawy covidowej powodowało zawieszenie biegu terminów. W związku z tym, termin na uzupełnienie wykształcenia został przedłużony, a skarżący spełnił warunek w wydłużonym terminie. Sąd podkreślił również, że organ miał obowiązek zawiadomić skarżącego o uchybieniu terminu i wyznaczyć mu możliwość złożenia wniosku o przywrócenie terminu, czego nie uczynił.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy ustawy covidowej dotyczące zawieszenia biegu terminów w okresie stanu epidemii lub zagrożenia epidemicznego miały zastosowanie również do terminów prawa materialnego, co skutkowało przedłużeniem terminu na uzupełnienie wykształcenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wykładnia językowa art. 15zzr ustawy covidowej wskazuje na intencję ustawodawcy objęcia zawieszeniem biegu terminów zarówno stanu zagrożenia epidemicznego, jak i stanu epidemii. Okres pandemii, w tym kwarantanna, uniemożliwił skarżącemu terminowe uzupełnienie wykształcenia, a sąd uznał, że termin ten został skutecznie przedłużony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (31)

Główne

rozporządzenie art. 5 § ust. 1 pkt 3

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 lipca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

rozporządzenie art. 22 § pkt 5

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 lipca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

rozporządzenie art. 23 § ust. 5

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 lipca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

rozporządzenie art. 24 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 lipca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

ustawa covid art. 15zzr § ust. 1 pkt 4 i 5

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

ustawa covid art. 15zzzzzn²

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

ustawa covid art. 15zzr § ust. 1

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Sąd uznał, że przepis ten dotyczy zarówno terminów procesowych, jak i materialnych.

Pomocnicze

ustawa o EFRROW art. 26 § ust. 1 i 2 pkt 1

Ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

ustawa o EFRROW art. 29 § ust. 3 i 4

Ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa covid art. 15zzr § ust. 1

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) art. 47 § ust. 1

Rozporządzenie Delegowane Komisji (UE) 2022/1172 z dnia 4 maja 2022 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli we wspólnej polityce rolnej oraz stosowania i obliczania kar administracyjnych art. 13

ustawa o EFRROW art. 67b § ust. 1

Ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Konstytucja RP art. 6

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

p.p.s.a. art. 3 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie § § 2 pkt 5

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 z dnia 2 grudnia 2021 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 art. 3 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 z dnia 2 grudnia 2021 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 art. 3 § ust. 1

Sąd zgodził się z organem, że skarżący nie skorzystał z procedury zgłoszenia siły wyższej.

Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 27 czerwca 2014 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków stosowania kar pieniężnych art. 4 § ust. 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Okres pandemii COVID-19 i związane z nim ograniczenia (kwarantanna) usprawiedliwiają opóźnienie w uzupełnieniu wykształcenia. Przepisy ustawy covidowej o zawieszeniu terminów miały zastosowanie do terminów prawa materialnego. Organ miał obowiązek zawiadomić stronę o uchybieniu terminu i umożliwić złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

Odrzucone argumenty

Argumenty organów administracji o materialnym charakterze terminu i braku możliwości jego przedłużenia. Argumenty organów o braku zgłoszenia siły wyższej w wymaganym terminie.

Godne uwagi sformułowania

terminy materialne, co oznacza, że konsekwencją ich uchybienia jest wygaśnięcie możliwości dokonania określonej czynności Wykładnia językowa art. 15zzr ust. 1 ustawy z dnia 31 marca 2020 r. ... prowadzi do wniosku, że intencją ustawodawcy było uregulowanie kwestii biegu terminu ... zarówno w odniesieniu do uchylonego już ... stanu zagrożenia epidemicznego, jak i trwającego stanu epidemii. Organ miał obowiązek zawiadomić stronę o uchybieniu terminu oraz wyznaczyć stronie 30 dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu

Skład orzekający

Iwona Szymanowicz-Nowak

przewodniczący

Justyna Mazur

członek

Marek Wroczyński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o zawieszeniu terminów w postępowaniu administracyjnym w okresie pandemii COVID-19, w tym dotyczące terminów prawa materialnego, oraz obowiązki organów w takich sytuacjach."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego kontekstu pandemii COVID-19 i przepisów ją regulujących. Może mieć mniejsze zastosowanie po ustaniu stanu epidemii i zagrożenia epidemicznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak przepisy nadzwyczajne (związane z pandemią) mogą wpływać na interpretację terminów w prawie administracyjnym i materialnym, co jest istotne dla zrozumienia elastyczności systemu prawnego w sytuacjach kryzysowych.

Pandemia COVID-19 przedłużyła termin na uzupełnienie wykształcenia młodego rolnika. WSA uchyla decyzję o odmowie pomocy.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VIII SA/Wa 75/26 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2026-02-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-02-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Szymanowicz-Nowak /przewodniczący/
Justyna Mazur
Marek Wroczyński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 759
par. 22 pkt 5, par 44 ust. 2
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 lipca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz  zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności  gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Dominika Jeromin, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2026 r. w Radomiu sprawy ze skargi T. F. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 19 listopada 2025 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej ze środków unijnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z 19 grudnia 2024 r. znak: [...]; 2) zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego T. F. kwotę 4 517 (cztery tysiące pięćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Syg. akt VIII SA/Wa 75/26
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia 19 listopada 2025 roku Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa( dalej jako organ odwoławczy) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjna( Dz.U z 2024 roku, poz.572 dalej jako k.p.a.) po rozpatrzeniu odwołania T. F.( dalej jako skarżący) od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej jako organ pierwszej instancji), z dnia 19 grudnia 2024 roku, nr [...] o odmowie wypłaty drugiej raty pomocy finansowej na operacje typu ,, Premie dla młodych rolników ‘’ – utrzymał zaskarżoną decyzję.
Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna.
W dniu 15 lutego 2019 roku organ pierwszej instancji decyzją nr [...] przyznał T. F. pomoc finansową na operacje typu ,, Premie dla młodych rolników ‘’ w ramach poddziałania ,, Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników ‘’ objętego PROW 2014 – 2020. W decyzji tej skarżący został zobowiązany, m.in. do uzupełnienia wykształcenia w okresie 36 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy oraz dostarczenia dokumentacji potwierdzającej uzupełnienie wykształcenia w terminie 60 dni od dnia upływu 36 miesięcy od dnia doręczenia decyzji. Decyzja stronie została doręczona 26 lutego 2019 roku.
Złożony w dniu 22 listopada 2019 roku wniosek o płatność pierwszej raty został uwzględniony i pomoc finansowa został wypłacona w dniu 21 kwietnia 2020 roku w wysokości 120 000 zł.
W dniu 30 marca 2022 roku skarżący złożył dokumenty potwierdzające uzupełnienie wykształcenia, tj. zaświadczenie o ukończeniu studiów pierwszego stopnia w formie niestacjonarnej, kierunek r. na Uniwersytecie Przyrodniczym w L. w dniu 29 marca 2022 roku.
W dniu 5 czerwca 2024 roku skarżący został wezwany do złożenia wyjaśnień w sprawie uchybienia terminu na uzupełnienie wykształcenia.
W odpowiedzi na wezwanie wyjaśnił, że opóźnienie wyniknęło z przyczyn niezależnych od niego. W okresie w którym zdobywał wymagane wykształcenie przypadał okres pandemii COVID -19, która trwała w Polsce od 20 marca 2020 roku do 15 maja 2022 roku.
Następnie organ wezwał skarżącego do przedstawienia dokumentów uprawdopodabniających zaistnienie faktów, które uniemożliwiły mu uzupełnienia wykształcenia w terminie wynikającym z rozporządzenia.
W dniu 19 lipca 2024 roku skarżący złożył wyjaśnienia wraz z dokumentacją powołując się na raporty Ministerstwa Zdrowia z okresu marca 2022 roku, tj. wtedy kiedy została wyznaczona obrona pracy inżynierskiej przypadała V fala zachorowań na SARS -CoV -2 w Polsce. Wraz z pismem strona złożyła – zaświadczenie lekarskie z 19 lipca 2024 roku, dwie kopie sprawozdania z badania z 1 wrzesnia 2021 roku D. F., potwierdzające wykrycie SARS -CoV -2. Termin na uzupełnienie przypadał na 26 lutego 2022 roku, a termin obrony przypadał po zakończonym semestrze.
W dniu 9 wrzesnia 2024 roku skarżący został zobowiązany do złożenia wyjaśnień co do choroby żony oraz o złożenie dokumentów potwierdzających rozpoczęcie nauki na Uniwersytecie Przyrodniczym na kierunku r. oraz dokumentów potwierdzających wykrycie SARS -CoV -2 u niego oraz zaświadczenie kiedy przebywał na kwarantannie.
W dniu 28 października 2024 roku skarżący złożył pismo w którym wyjaśnił, że zgodnie z zaświadczeniem lekarskim z 19 lipca 2024 roku w okresie od 7 lutego 2022 roku do 6 marca 2022 roku objęty był kwarantanną. Przystąpił do obrony pracy inżynierskiej w pierwszym możliwym terminie po zakończeniu kwarantanny w niecały miesiąc po dacie na uzupełnienie wykształcenia.
Decyzją z dnia 19 grudnia 2024 roku organ pierwszej instancji odmówił wypłaty drugiej raty pomocy finansowej.
Organ wskazał, że kwestie dotyczące warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu ,, Premie dla młodych rolników ‘’ określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 13 lipca 2015 roku Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 lipca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020 (Dz U. z 2023 r. poz. 2380) zwane dalej "rozporządzeniem" i ustawy z dnia 20 lutego 2015 r o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2023 r., poz. 2298), zwanej dalej "ustawą o EFRROW"
Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje okoliczność, że na dzień złożenia wniosku
o przyznanie pomocy finansowej strona wymaganych kwalifikacji nie posiadała. Niemniej jednak pomoc I tak mogła być mu przyznana, ponieważ zgodnie z § 5 ust. 3 rozporządzenia, "Pomoc może być przyznana osobie nieposiadającej kwalifikacji zawodowych, o których mowa w ust. 1, jeżeli osoba ta zobowiąże się do ich uzupełnienia, z wyłączeniem stażu pracy, w okresie 36 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy". Takie właśnie zobowiązanie wzięła na siebie
Strona, co znajduje potwierdzenie już we wniosku o przyznanie pomocy.
W pouczeniu decyzji nr [...] z dnia 15 lutego 2019 r. (w pkt 5 ppkt 9) strona
została zatem zobowiązana do uzupełnienia wykształcenia w okresie 36 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy (tj. od dnia 26 lutego 2019 r.), oraz do dostarczenia dokumentu potwierdzającego uzupełnienie wykształcenia w terminie 60 dni od dnia upływu 36 miesięcy od dnia doręczenia ww. decyzji.
Wskazane zobowiązanie wynika z treści przepisu 22 pkt 5 rozporządzenia, zgodnie z
którym "Beneficjent powinien uzupełnić wykształcenie w okresie 36 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy - w przypadku, o którym mowa w § 5 ust. 3 oraz z treści 23 ust, 5 rozporządzenia, zgodnie z którym "przypadku, o którym mowa w § 5 ust. 3, dokument potwierdzający spełnienie warunku, o którym mowa w § 22 pkt 5. jest przedkładany przez beneficjenta Dyrektorowi OR ARiMR w terminie 60 dni od dnia upływu 36 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy".
Należy przy tym dodać, iż zgodnie z § 24 ust. 2 rozporządzenia "W przypadku niespełnienia warunku, o którym mowa w § 22 pkt 4, lub niespełnienia warunku, o którym mowa w § 22 pkt 6 - w przypadku gdy upłynął termin, o którym mowa w § 22 pkt 6, łub niespełniania od dnia wypłaty pierwszej raty pomocy do dnia złożenia wniosku o płatność drugiej raty pomocy warunków, o których mowa w § 22 pkt 1, 3, 7 i 9, łub nieprzedłużenia wniosku o płatność, o którym mowa w § 23 ust. 1, lub dokumentów, o których mowa w § 23 ust. 4, dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję o odmowie wypłaty drugiej raty pomocy".
Respektując wskazane powyżej regulacje zawarte w przepisach prawa, organ odwoławczy ma obowiązek zbadać, czy wnioskujący o płatność drugiej raty pomocy, w tym przypadku T. F. spełnia wskazane wymogi. Wystąpienie z wnioskiem o przyznanie pomocy jest dobrowolne, a podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy zobowiązany jest do przestrzegania przepisów, kryteriów i wymogów określonych przepisami prawa, które są jednolite dla wszystkich podmiotów ubiegających się o przyznanie pomocy.
Powyższe przepisy określają zobowiązania, jakie Strona musi wykonać, aby mogła
skorzystać z otrzymanej pomocy Terminy na wykonanie powyższych zobowiązań mają
charakter materialny, co oznacza, że konsekwencją ich uchybienia jest wygaśnięcie możliwości dokonania określonej czynności (por. uchwała NSA z dnia 29 października 2012 r. o sygn. akt II GPS 3/12). Termin materialny nie podlega przywróceniu ani przedłużeniu, chyba, że taką możliwość przewiduje przepis określający dany termin. Taka szczególna sytuacja nie występuje jednak w niniejszej sprawie. Organ nie miał zatem żadnych możliwości przedłużenia terminów na uzupełnienie wykształcenia oraz przedłożenie dokumentu potwierdzającego ten fakt wskazanych odpowiednio w § 22pkt5 i § 23ust 5 rozporządzenia. Wyrok WSA sygn. akt V SA/Wa 976/22 z dnia 30 marca 2023 r.
W świetle powyższego należy zauważyć, iż decyzja nr [...] o przyznaniu
pomocy finansowej została doręczona T. F. w dniu 26 lutego 2019 r., zatem od tego dnia okres 36 miesięcy upłynął w dniu 26 lutego 2022 r.
W terminie do dnia 26 lutego 2022 r. Strona nie wywiązała się z tego obowiązku, bowiem dopiero, w dniu 30 marca 2022 r. T. F. złożył zaświadczenie o ukończeniu (w dniu 29 marca 2022 r.) studiów niestacjonarnych Uniwersytetu Przyrodniczego w L. na Wydziale A. - kierunek r., zatem po wyznaczonym rozporządzeniem terminie.
W związku z powyższym Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją nr [...] z dnia 19 grudnia 2024 r. odmówił stronie wypłaty drugiej raty pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020. W uzasadnieniu ww. rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że nie zostały spełnione przesłanki wskazane w § 24 ust. 2 rozporządzenia, w związku z § 22 ust. 5 rozporządzenia.
Na powyższe rozstrzygnięcie Dyrektora [...] OR ARiMR, Strona w dniu 24
grudnia 2024 r. złożyła odwołanie z zachowaniem terminu na jego złożenie. W odwołaniu T. F. zarzucał organowi I instancji,
-obrazę przepisów postępowania, tj. art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a., art. 8,
-obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 15 zzr ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zabieganiem przeciwdziałaniem i zwalczaniem Covid-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), w zw. z art. 6 k.p.a.,
-obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 47 ust 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr
1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania
rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 368 z 23.12.2006, str. 15, z poźn. zm.),
-obrazę przepisów prawa materialnego, art. 13 lit b Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) 2022/1172 z dnia 4 maja 2022 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli we wspólnej polityce rolnej oraz stosowania i obliczania wysokości kar administracyjnych w związku z art. 9 k.p.a.,
-obrazę przepisów prawa materialnego, tj. 67b ust. 3 ustawy o EFRROW, w związku z art. 9 k.p.a.,
-obrazę art. 7 w związku z art. 6 Konstytucji RP,
Strona wnosiła o zmianę decyzji poprzez wypłatę drugiej raty pomocy ewentualnie uchylenie decyzji i przekazanie do ponownego rozpoznania.
Prezes ARiMR przyjmując powyższe ocenia, że prawidłowe jest przyjęte przez organ pierwszej Instancji stanowisko, iż strona nie spełniła warunku uzupełnienia wykształcenia w okresie 36 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy (tj. od dnia 26 lutego 2019 r.). Nie jest bowiem sporne, że wskazany termin - liczony od dnia odbioru decyli o przyznaniu pomocy - w przypadku Strony upływał w dniu 26 lutego 2022 r
Wbrew zarzutom strony do przyczyn nieuzupełnienia wykształcenia w wymaganym okresie, w świetle przepisów prawa mających zastosowanie w tej sprawie organy administracji nie miały podstaw do uwzględnienia wniosku strony o wypłatę drugiej raty pomocy. Przywołane na wstępie rozważań przepisy jednoznacznie określają, że pomoc może być przyznana osobie, która ma wymagane wykształcenia lub zobowiąże się do ich uzupełnienia (i uzupełni) w okresie 36 miesięcy od daty doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy. T. F. znał te wymagania, skoro podpisał zawarte w części XV wniosku o przyznaniu pomocy oświadczenie, że znane mu sią zasady przyznawania i wypłaty pomocy określone w przepisach rozporządzenia, lecz warunków tych niewątpliwie nie spełnił. Podkreślić należy, że powołane przepisy określają zobowiązania, jakie beneficjent musi wykonać, aby mógł skorzystać z otrzymanej pomocy. Nie są to więc zalecenia, lecz obowiązki.
Zgodnie z przepisem art. 27 ust. 2 ustawy o EFRROW; "Strony oraz inne osoby
uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek;
ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne."
Odnosząc się do zarzutów strony podniesionych w odwołaniu warto zauważyć, że stosownie do art. 15zzr ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374, z poźn. zm.), zwanej dalej "ustawą covid", dodanego do tej ustawy przez art. 1 pkt 14 ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem CO\/ID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 568, z poźn. zm.), zmieniającej wskazaną ustawę z dniem 31.03.2020 r.: "
okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:
1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed sądem lub organem,
2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,
3) przedawnienia,
4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,
5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,
6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres."
Pomimo że w/w przepis wszedł w życie z dniem 31 marca 2020 r., to wynika z niego, że nierozpoczęcie biegu terminów, jak i zawieszenie terminów już rozpoczętych obowiązuje w okresie zagrożenia epidemicznego łub stanu epidemii. Jeśli więc stan zagrożenia epidemicznego obowiązywał na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od dnia 14 marca 2020 r., to należy przyjąć, że od tej daty z mocy prawa następuje skutek wynikający z tej normy prawnej. ""(Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 22.04.2020 r., sygn. akt I SA/Bk 177/20).
Zgodnie z obowiązującym orzecznictwem "wykładnia językowa przepisu (art.15zzs, ale
także 15zzr) prowadzi do wniosku, że intencją ustawodawcy było uregulowanie kwestii biegu terminu zarówno w odniesieniu do uchylonego już - wyraźnie wymienionego w treści przepisu - stanu zagrożenia epidemicznego, jak i trwającego w chwili wejścia w życie przepisu – stanu epidemii (...), z powodu narastającego zagrożenia wywołanego niebezpieczeństwem zachorowania na COVID-19. Przyjęcie wykładni przeciwnej tj. ograniczenie mocy obowiązującej przepisu art. 15zzs ust. 1 (oraz art.15zzr) ustawy do okresu od jego wejścia wżycie do uchylenia tzn. z wyłączeniem okresu stanu zagrożenia epidemicznego - stanowiłoby wyraz zaprzeczenia zasadzie racjonalności ustawodawcy. Wynik takiej wykładni prowadzi bowiem do sytuacji, w której uchwalony przepis w chwili jego wejścia w życie jest już częściowo niewykonalny i nie znajduje zastosowania. Racjonalność ustawodawcy, który w sposób jawny proceduje projekt
ustawy zawierający w swej treści odniesienie do stanu zagrożenia epidemicznego, a następnie uchwała ten projekt w niezmienionej wersji, mimo że stan ten został już zniesiony, przemawia za uznaniem że ustawodawca, który dał uprzednio obywatelom swego rodzaju promesę ochrony prawnej na czas stanu zagrożenia epidemicznego, mimo zniesienia tego stanu - ochronę tę wprowadza z mocą wsteczną. Przemawia to za przyjęciem, że intencją ustawodawcy było nadanie przepisowi art.15zzs ust. 1 ustawy kryzysowej charakteru retroaktywnego."" (wyrok WSA w R. z dnia (...) lipca 2020 r., I SA/Rz 372/20, CBOSA; tak też A. Dauter-Kozłowska, Uchylenie wstrzymania bądź zawieszenia biegu terminów w postępowaniu administracyjnym w trakcie stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, lex/el).
Ponadto, z wyroku WSA w Rzeszowie sygn. akt I SA/Rz 372/20 wynika, że "(...) biorąc pod uwagę kontekst społeczny towarzyszący wprowadzeniu omawianych przepisów tj. narastające obawy związane z zagrożeniem chorobowym wywołanym pandemia wirusa SARS-CoV-2, szereg wprowadzonych w kraju ograniczeń, obostrzeń i zaleceń prozdrowotnych dla obywateli, skutkujących ograniczeniem działania wielu instytucji publicznych oraz jednoczesny publiczny apel środowisk prawniczych o podjęcie systemowej ochrony interesów prawnych obywateli poprzez wprowadzenie ustawowego zawieszenia biegnących terminów procesowych - należy ocenić wprowadzenie omawianych przepisów ustawy jako wyczerpujące przesłanki wyjątkowości,
ważności i przewidywalności, o których mowa w powołanych orzeczeniach TK. Motywem bowiem oddziaływania przez ustawodawcę na sytuację już istniejącą tj. trwający bieg terminów procesowych, jest ochrona interesów prawnych obywateli, których możliwości działania zostały jednocześnie ograniczone z uwagi na szereg ograniczeń i obostrzeń uznanych za konieczne dla zminimalizowania zagrożenia epidemią COVID - 19. Rozwiązania te wprowadzone zostały w odpowiedzi na publiczny apel środowisk prawniczych i procedowane w sposób jawny - ustawodawca zapewnia bowiem obywatelom nieograniczony dostęp do treści projektów ustaw na każdym etapie ich procedowania. W tej sytuacji każdy obywatel znajdujący się w sytuacji procesowej, której omawiane przepisy dotyczą, miał nie tylko możliwość zapoznania się treścią proponowanych rozwiązań prawnych, ale miał także prawo oczekiwać, że z uwagi na istnienie w kraju stanu szczególnego, w którym ochrona zdrowia obywateli stanowi priorytet w działaniu państwa - państwo to w trosce o ochronę innych nie - priorytetowych interesów obywateli wprowadzi w sposób skuteczny i efektywny prezentowane jawnie instrumenty prawne, tak aby obywatele ograniczający swoją aktywność zgodnie z zaleceniami prozdrowotnymi, czy też doświadczający ograniczeń w działaniu instytucji publicznych nie ponieśli z tego tytułu uszczerbku."
Obowiązywanie na obszarze Rzeczypospolite] Polskiej stanu epidemii, a wcześniej stanu zagrożenia epidemicznego z powodu rozprzestrzeniania się choroby zakaźnej wywołanej wirusem SARS-CoV-2 ("COVID-19") powoduje, że z mocy prawa bieg terminów w postępowaniu administracyjnym nie rozpoczyna się, zaś bieg terminów rozpoczętych ulega zawieszeniu. Przez terminy w postępowaniu administracyjnym należy rozumieć terminy procesowe, ale także terminy prawa materialnego. Dopiero w przypadku odwołania stanu epidemii lub ewentualnie wprowadzonego w jego miejsce stanu zagrożenia epidemicznego, terminy, które nie uległy rozpoczęciu rozpoczynają swój bieg, natomiast terminy, które uległy zawieszeniu, biegną
dalej. Rozpoczęcie biegu terminów jak i kontynuowanie terminów zawieszonych następuje z mocy prawa.
Przywołane przepisy art. 15zzr ustawy covid zostały uchylone art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r., poz. 875 z poźn. zm.) zwanej dalej "ustawą o zmianie" z dniem 16 maja 2020 r.. W myśl art. 68 ust 2. ustawy o zmianie "Terminy, o których mowa wart. 15zzr ust. 1 ustawy zmienianej wart. 46, których bieg uległ zawieszeniu na podstawie art.15zzr ust. 1 tej ustawy, biegną dalej po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy".
Warto podkreślić, iż w doktrynie przyjmuje się, że zawieszenie biegu terminu polega na
wstrzymaniu rozpoczęcia lub dalszego biegu tego terminu na czas występowania okoliczności utrudniających uprawnionemu dochodzenie roszczenia. Okresu trwania tych okoliczności nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu. Po ustaniu przyczyn zawieszenia termin biegnie na nowo, co oznacza, że czas sprzed zawieszenia sumuje się z czasem po zawieszeniu.
Okres zawieszenia biegu terminu procesowego pomiędzy dniem 14 marca 2020 r.
(rozpoczęcie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego na obszarze RP), a dniem 23 maja 2020 r. (wznowienie biegu terminu), dotyczy terminu (procesowego) jak dostarczenie do ARilMR dokumentu potwierdzającego uzupełnienie wykształcenia w terminie 60 dni od dnia upływu 36 miesięcy, od dnia doręczenia ww. decyzji o przyznaniu pomocy, który wydłużył się o okres zawieszenia biegu terminu o 70 dni.
Jednakże w niniejszej sprawie nie został zachowany termin w zakresie uzupełnienia
wykształcenia, który jest terminem prawa materialnego, a zatem nie podlega wydłużeniu. Termin na wykonanie powyższego zobowiązania ma charakter materialny, co oznacza, że konsekwencją ich uchybienia jest wygaśnięcie możliwości dokonania określonej czynności"{ uchwała NSA z dnia 29 października 2012 r. o sygn. akt II GPS 3/12).
Organ I instancji nie miał zatem żadnych możliwości przedłużenia terminów na
uzupełnienie wykształcenia potwierdzającego ten fakt we wskazanym przepisie § 22 pkt
5 rozporządzenia. Skoro decyzja o przyznaniu pomocy finansowej została doręczona stronie w dniu 26 lutego 2019 r., to termin upłynął w dniu 26 lutego 2022 r.
Z dokumentów złożonych przez Stronę wynika, że w okresie 36 miesięcy od
daty doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy strona nie uzupełniła wykształcenia do czego była zobligowana zgodnie z decyzją o przyznaniu pomocy.
Nie można pominąć tego, iż T. F. ukończył 7 semestrów nauki w 2017 roku
(rozpoczęte] już w 2013 r. i kontynuowanej na Uniwersytecie Przyrodniczym w L. przed ogłoszeniem na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od dnia 14.03.2020 r. stanu zagrożenia epidemicznego.). Na zakończenie studiów, w tym uzyskanie tytułu zawodowego inżyniera Strona powinna niezwłocznie podejść do obrony pracy inżynierskiej uzyskując odpowiednie kwalifikacje zawodowe. T. F. do obrony pracy inżynierskiej z niepowodzeniem podszedł w roku 2018 roku, a następnie w roku 2022. Zatem po upływie terminu na uzupełnienie wykształcenia. z rozporządzenia Strona uzyskała kwalifikacje zawodowe. Nie można pominąć także
faktu, by strona przystąpiła do obrony pracy inżynierskiej w pierwszym możliwym terminie.
Wobec czego nie jest zasadny argument Strony spowodowany zdarzeniami losowymi
o przebywaniu na kwarantannie, czy związany z COVID-19 i w związku z trudnościami, a mianowicie zebraniem komisji egzaminacyjnej i brakiem kadrowych pracowników naukowych uprawnionych do uczestnictwa w komisji, związany z wysokim poziomem zachorowań na COWID- 19" natomiast świadczy o braku zachowania należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw, gdyż strona mogła podejść do obrony pracy inżynierskiej od 2019 roku. Zważywszy, iż do zakończenia (podjętej w 2013 r.) nauki pozostała jej obrona pracy inżynierskiej, tj. uzyskanie tytułu zawodowego inżyniera.
Organ wskazywał, że termin na uzupełnienie wykształcenia ma charakter materialny, co oznacza, że konsekwencja jego uchybienia jest jego wygaśnięcie. Nie ma możliwości dokonania czynności. Taki termin nie podlega przywróceniu ani przedłużeniu.
W niniejszej sprawie organ dokonał analizy czy sprawie można zastosować przepisy dotyczące siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności.
Stosownie do art. 26 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o EFRROW pomoc na operacje typu
"Premie dla młodych rolników" w ramach poddziałania "Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na łata 2014 - 2020 z zastrzeżeniem dopełnienia warunków, jest przyznawana w drodze decyzji administracyjnej. Organem właściwym w sprawach dotyczących przyznawania tej pomocy w drodze decyzji administracyjnej jest dyrektor oddziału regionalnego ARiMR.
Natomiast zgodnie z art. 29 ust. 3 i 4 ustawy o EFRROW w przypadku działań i poddziałań, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3 lit. a, pkt 6 lit. a-c i e, pkt 8-12a, 13a i 13b, organ właściwy w sprawach o przyznanie pomocy jest również właściwy w sprawach uznawania przypadków działania siły wyższej lub wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności, o których mowa w art. 2 ust. 2 rozporządzenia nr 1306/2013.
W myśl art. 3 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116
z dnia 2 grudnia 2021 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 1306/2013, zwanego dalej "rozporządzeniem 2021/2116". 1. Dla celów finansowania WPR, zarządzania nią i monitorowania jej siła wyższa i nadzwyczajne okoliczności mogą zostać uznane w szczególności w następujących przypadkach:
a) poważna klęska żywiołowa lub poważne zdarzenie pogodowe powodujące duże szkody w gospodarstwie;
b) zniszczenie budynków inwentarskich w gospodarstwie w wyniku wypadku;
c) ognisko choroby epizootycznej, choroby roślin łub obecność agrofaga roślin dotykające, cały inwentarz żywy łub uprawy należące do beneficjenta łub część tego inwentarza łub upraw;
d) wywłaszczenie całości łub dużej części gospodarstwa, jeśli takiego wywłaszczenia nie można było przewidzieć w dniu złożenia wniosku;
e) śmierć beneficjenta;
f) długoterminowa niezdolność beneficjenta do wykonywania zawodu.
Aby zdarzenie mogło zostać uznane za siłę wyższą musiało być zgłoszone zgodnie z art. 4 ust.2 rozporządzenia nr 640/2014 w związku z art. 13 rozporządzenia 2022/1172 wraz z odpowiednimi dowodami w ciągu piętnastu dni roboczych.
W ocenie organu nie istniały podstawy do zastosowania przepisów o sile wyższej i nadzwyczajnych okolicznościach.
Zdaniem organu terminy określone w § 22 pkt 5 i § 23 ust.4 rozporządzenia mają charakter materialny, a to oznacza, że czynność prawna podjęta przez stronę staje się bezskuteczna.
Skargę na decyzję organu odwoławczego wniósł T. F. .
Zaskarżonej decyzji zarzucał naruszenie przepisów postępowania:
- przepisu art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie przez organ II instancji zasady
prawdy obiektywnej postępowania administracyjnego, polegającej na niepodjęciu przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, niewyjaśnienie przez Organ wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności i wydanie rozstrzygnięcia, poprzez nieustalenie przez Organ w jaki sposób przejawiła się siła wyższa w stosunku do opóźnienia przez F. uzupełnienia wykształcenia, podczas gdy epidemia COVID-19 i spowodowany nią okres kwarantanny jest to zdarzenie zewnętrzne o charakterze nadzwyczajnym, przejawiającym się w nieznacznym stopniu prawdopodobieństwa jego wystąpienia oraz o charakterze przemożnym, polegającym na niemożności jego "opanowania" i zapobieżenia jego skutkom, wobec czego zaistniał związek przyczynowy pomiędzy zdarzeniem siły wyższej, a niewykonaniem zobowiązania, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez uznanie Organu II instancji, iż zachodzą przesłanki do odmowy wypłaty drugiej raty pomocy finansowej, co miało wpływ na wynik sprawy;
- przepisu art. 7, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie przez Organ I i II
instancji dowodu zaświadczenia lekarskiego z dnia 19 lipca 2024 r. wystawionego przez lekarza medycyny W. C. z Centrum Medycznego M. Sp. [...] w Z. , znajdującego się w aktach przedmiotowej sprawy, iż w okresie od 7 lutego 2022 r. do 6 marca 2022 r. objęty został restrykcjami związanymi z zakażeniem koronawirusem SARS-CoV-2, czyli tzw. kwarantanną, wbrew twierdzeniom Organu II instancji, iż w aktach sprawy nie znajdują się dokumenty potwierdzające zakażenie wirusem Covid -19. W związku z czym T. F. w wyznaczonym okresie na uzupełnienie wymaganego wykształcenia, który upływał dnia 26 lutego 2022 r. nie mógł uczestniczyć w obronie tytułu zawodowego inżyniera rolnictwa, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
przepisu art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów, w szczególności w zakresie oceny wpływu pandemii COVID-19 na możliwość terminowego uzupełnienia wykształcenia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
- przepisu art. 8 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości na niekorzyść Skarżącego oraz nieuwzględnienie szczególnych okoliczności związanych z pandemią COVID-19;
naruszenie przez organ zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, polegające na podejmowaniu przez organy wszelkich czynności zmierzających do wydania wobec skarżącego decyzji o negatywnych dla niego skutkach, w sytuacji gdy okoliczności sprawy oraz postawa skarżącego wobec prowadzonego postępowania zasługiwała na załatwienie sprawy w sposób niepociągający negatywnych skutków dla skarżącego, w tym niedochowania przez Organ obowiązku poinformowania skarżącego o niedochowaniu przez niego terminu, oraz niepoinformowania go o możliwości złożenia wniosku o przedłużenie terminu, zgodnie z art. 15 zzn" ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach
związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020 poz. 374
ze zm.), w przypadku braku możliwości uzupełnienia wykształcenia w terminie w związku epidemią Covid-19, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Obrazę przepisów prawa materialnego
- przepisu art. 15zzr ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020 poz. 374 ze zm.) w zw. z art. 6 k.p.a., poprzez pominięcie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji wskazanego przepisu, pomimo faktu iż organ zgodnie z przepisem art. 6 k.p.a. ma obowiązek działać na podstawie przepisów prawa, podczas gdy analiza treści art. 15 zzr ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, a w szczególności wszystkich przypadków zawieszenia biegu terminów, prowadzi do wniosku, że zawieszanie te zostały wprowadzone z myślą o zabezpieczeniu interesów stron, a więc na ich korzyść, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez uznanie Organu, iż zachodzą przesłanki do utrzymania zaskarżonej decyzji w mocy, oraz na błędnej wykładni wskazanego przepisu i przyjęciu przez organ że na jego podstawie nie podlegają zawieszeniu terminy prawa materialnego, w sytuacji w której przepis ten dotyczy wszystkich przepisów prawa administracyjnego zarówno procesowych jak i materialnych.
- przepisu art. 15zzzzzn ust. 1 i 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020 poz. 374 ze zm.) w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez jego pominięcie przez organ przy wydawaniu zaskarżonej decyzji i nie dostrzeżenie że organ II instancji, że nie wykonał ciążących na nim obowiązków wynikających z powyższego przepisu tj. zawiadomienia skarżącego, że uchybił terminowi, oraz wyznaczenie mu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu na uzupełnienie wymagane wykształcenia, a co za tym idzie próbą przerzucenia przez organ odpowiedzialności na skarżącego i naruszeniu zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej.
- art. 47 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r.
ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 368 z 23.12.2006 r.) poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, iż wskazane przez pełnomocnika skarżącego przesłanki siły wyższej nie mogą stanowić jednej z kategorii siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności, mających wpływ na uzupełnienie wykształcenia po upływie terminu, podczas gdy w ww. przepisie wskazano jedynie przykładowe przypadki siły wyższej i nie stanowią katalogu zamkniętego;
- art. 13 lit b Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) 2022/1172 z dnia 4 maja 2022 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli we wspólnej polityce rolnej oraz stosowania i obliczania kar administracyjnych w zw. z art. 9 k.p.a., podczas gdy okres pandemii COVID-19 trwał w Polsce aż do 1 lipca 2023 r., a jego ogólnoświatowy wręcz charakter wyłączał konieczność informowania organu o jego występowaniu, natomiast Organ nie poinformował Skarżącego o konieczności zgłoszenia okoliczności na przedłużenie terminu do wykonania zobowiązania beneficjenta do uzupełnienia wymaganego wykształcenia,
- art. 67b ust. 1 ustawy z dnia o Wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U.2023.2298)
w zw. z art. 9 k.p.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, podczas gdy istniała możliwość na przedłużenie terminu do wykonania zobowiązania beneficjenta do uzupełnienia wymaganego wykształcenia, o czym jednak Organ nie poinformował skarżącego, a nadto stronie należy przywrócić termin do dokonania czynności, jeżeli czynność, dla której określony był termin została dopełniona na później niż w terminie 60 dni po ustaniu tych przyczyn, co w sytuacji skarżącego miało miejsce, bowiem dopełnił on czynności uzupełnienia wymaganego wykształcenia w terminie 31 dni po nałożonym na niego terminie, a więc bezzwłocznie po ustaniu przyczyny uchybienia terminu;
- art. 7 w zw. z art. 6 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Konstytucja RP) poprzez nieuwzględnienie przez Organ I instancji, że przestrzeganie zasady praworządności i legalizmu przez organy władzy publicznej oznacza sferę różnorodnych czynności dotyczących zarówno prowadzenia postępowania jak i wydawania aktów je kończących, przy uwzględnieniu szeregu czynników kształtujących treść tych aktów, czynnikami są zarówno prawidłowo ustalone i przeprowadzone metody wykładni przepisów, na których opiera się organ, jak i uwzględnianie treści innych rozstrzygnięć, pozostających w obrocie prawnym, których byt ma wpływ na finalny wynik toczącego się postępowania.
Z uwagi na powyższe wnosił o zmianę zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i przyznanie skarżącemu drugiej raty pomocy finansowej,
ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I Instancji.
zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację w sprawie.
Skarżący złożył pismo z repliką do argumentacji zaprezentowanej w odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Kompetencje sądów administracyjnych określają przede wszystkim art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 t.j.) oraz art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1860 ) p.p.s.a. Z przepisów tych wynika, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, zatem zadaniem sądu administracyjnego rozpoznającego skargę na akt administracyjny jest ocena zgodności z prawem tego aktu. Dokonując tej oceny sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a.).
Rozpatrując sprawę pod kątem wskazanych wyżej kryteriów, a zatem analizując orzeczenie pod względem zgodności zarówno z przepisami procedury, jak i prawa materialnego, Sąd uznał, że zaistniały podstawy do eliminacji zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji z obrotu prawnego.
Należy zauważyć, iż istotą sporu w przedmiotowej sprawie jest ustalenie czy warunek o którym mowa w § 5 ust.1 pkt 3 rozporządzenia w zakresie uzupełnienia wykształcenia został uzupełniony w we wskazanym terminie 36 miesięcy od daty otrzymania decyzji o przyznaniu pomocy.
Należy zauważyć, iż w przedmiotowej sprawie termin do spełnienia warunku o uzupełnieniu wykształcenia przypadał w okresie zagrożenia epidemicznego oraz okresie epidemii wirusa Covid -19
Wykładnia językowa art. 15zzr ust. 1 ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 568) prowadzi do wniosku, że intencją ustawodawcy było uregulowanie kwestii biegu terminu przedawnienia zarówno w odniesieniu do uchylonego już i wyraźnie wymienionego w treści przepisu stanu zagrożenia epidemicznego, jak i trwającego stanu epidemii. Skoro stan zagrożenia epidemicznego obowiązywał na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od dnia 14 marca 2020 r., to należy przyjąć, że od tej daty z mocy prawa nastąpił skutek wynikający z tej normy prawnej. Przyjęcie wykładni ograniczającej moc obowiązującego przepisu art. 15zzr do okresu od jego wejścia w życie (31 marca 2020 r.), stanowiłoby zaprzeczenie racjonalności ustawodawcy. W tym miejscu wyjaśnić należy, że zawieszenie biegu terminu polega na wstrzymaniu dalszego biegu tego terminu na czas występowania okoliczności skutkujących zawieszeniem biegu terminu. Okresu trwania tych okoliczności nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu. Po ustaniu przyczyn zawieszenia termin biegnie dalej, co oznacza, że czas sprzed zawieszenia sumuje się z czasem po zawieszeniu. Okresem jaki należy doliczyć po ustaniu zawieszenia do okresu sprzed zawieszenia jest okres pomiędzy zawieszeniem biegu terminu a dniem, w którym termin byłby upłynął, gdyby nie doszło do jego zawieszenia, a nie okres przez który w związku z zawieszeniem termin nie biegł. Nie można więc do czasu sprzed zawieszenia doliczać całego okresu, przez który bieg termin pozostawał w zawieszeniu, lecz okres, przez który nie biegł on do dnia, w którym, gdyby nie zawieszenie, termin ten by upłynął. Termin ten - rzecz jasna - doliczamy do czasu sprzed zawieszenia dopiero od momentu ustania przyczyny zawieszenia.
W realiach niniejszej sprawy będzie to okres pomiędzy dniem 14 marca 2020 r., a 23 maja 2020 roku, w którym doszło do zawieszenia biegu terminu. Tak więc termin 36 miesięcy od daty doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy – w związku z art. 57 k.p.a. upływał 70 dni, tj. po 28 lutego 2022 roku. Skarżący spełnił warunek w postaci uzupełnienia wykształcenia w dniu 29 marca 2022 roku co mieści się w terminie przy uwzględnienia przerwy w biegu terminu.
Przepis art. 15zzr ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu COVID-19 został uchylony z dniem 23 maja 2020 r. na podstawie art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2.
Nadto trafnie skarżący wskazywał na przepis art. 15 zzzzzn² ustawy covid gdzie organ w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID -19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów wskazanymi w pkt 1 -6 miał obowiązek zawiadomić stronę o uchybieniu terminu oraz wyznaczyć stronie 30 dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, zwłaszcza, że skarżący w okresie od 7 lutego do 6 marca 2022 roku był objęty restrykcjami związanymi z zakażeniem koronawirusem SARS -CoV -2 czyli kwarantanną, co uniemożliwiało mu obronę pracy inżynierskiej przed 28 lutego 2022 roku.
Należy zgodzić się z organem co do zasady, iż termin z § 22 pkt 5 rozporządzenia jest terminem prawa materialnego i jego upływ powoduje jego wygaśnięcie. Należy zauważyć, iż w sytuacjach wyjątkowych o których mowa w przepisach art. 15 zzr i art. 15 zzzzzn² ustawy COVID zasada wyżej wymieniona podlegała w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii podlegała wskazywanym w tych przepisach ograniczeniom .
W ocenie Sądu organ co prawda zauważa wyżej powołane przepisy ale jednocześnie w sposób nieuprawniony uznał, iż nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie.
Odnosząc się zarzutów nieuznania przez organ zajścia w przedmiotowej sprawie siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności zgodnie z art. 3 ust.1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Radu(UE) 2021/216 z 2 grudnia 2021 roku w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarzadzania nią, monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 należy zgodzić się z organem, że zgodnie z art. 4 ust.2 rozporządzenia 50/2014 w związku z art. 13 rozporządzenia 2022/1172 skarżący winien zgłosić zajście takiego zdarzenia w terminie piętnastu dni roboczych od dnia w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać tej czynności. Niewątpliwe skarżący ze wskazanej drogi nie skorzystał.
Należy przyznać racje organowi, że zasady ogólne udzielania pomocy na operacje typu ,, premie dla młodych rolników ‘’objętego PROW na lata 2014 -2020 uregulowane zostały w ustawie o wspieraniu gdzie co prawda organ działa na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego jednakże z zastrzeżeniem odmienności, do których zaliczamy brak związania art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.
Jako nieuprawnione należy uznać zarzuty organu, że skarżący zwlekał z obroną pracy inżynierskiej w sytuacji gdy w 2017 roku ukończył 7 semestrów nauki kontynuowanej na Uniwersytecie Przyrodniczym w L.. Skarżący miał czas na uzupełnienie wykształcenia przez okres 36 miesięcy od daty otrzymania decyzji o przyznaniu pomocy.
Z uwagi na powyższe biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.
O kosztach postępowania orzeczono biorąc za podstawę art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie( DZ.U 2026 poz.215 ).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI