VIII SA/Wa 720/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2024-11-20
NSAtransportoweŚredniawsa
transport drogowytowary niebezpieczneADRgaśnicekara pieniężnakontrola drogowaodpowiedzialność przewoźnikawyposażenie pojazdu

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę firmy transportowej na decyzję nakładającą karę pieniężną za nieprawidłowe wyposażenie jednostki transportowej w gaśnice zgodne z umową ADR.

Spółka z o.o. złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymującą w mocy karę pieniężną w wysokości 500 zł nałożoną za przewóz towarów niebezpiecznych jednostką transportową, która nie posiadała wymaganych przez umowę ADR gaśnic. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym odmowę zastosowania przepisów pozwalających na odstąpienie od nałożenia kary. Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały prawo, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi złożonej przez [...] Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD), która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) o nałożeniu na spółkę kary pieniężnej w wysokości 500 zł. Kara została nałożona za naruszenie przepisów umowy ADR dotyczących wyposażenia jednostki transportowej w gaśnice podczas przewozu towarów niebezpiecznych. Kontrola wykazała, że jedna z gaśnic o pojemności 6 kg nie posiadała plomby potwierdzającej jej nieużywanie, co było niezgodne z wymogami ADR. Spółka zarzucała organom naruszenie przepisów k.p.a. (art. 7, 8, 77) oraz ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych (u.p.t.n.), w tym odmowę zastosowania art. 4 u.p.t.n. w zw. z przepisami ADR oraz art. 109 u.p.t.n. pozwalającego na odstąpienie od nałożenia kary. GITD argumentował, że przepisy ADR dotyczące wyposażenia są sztywne, a brak plomby stanowi naruszenie. Podkreślił, że odpowiedzialność przedsiębiorcy opiera się na zasadzie ryzyka, a zaniedbania pracowników nie są podstawą do zwolnienia z odpowiedzialności. Sąd administracyjny, kontrolując legalność decyzji, uznał, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały prawo. Stwierdził, że jednostka transportowa nie była właściwie wyposażona zgodnie z umową ADR, a brak plomby na gaśnicy był istotnym naruszeniem. Sąd oddalił skargę, uznając, że nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani proceduralnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Podkreślono, że przedsiębiorca jako profesjonalista ma obowiązek dołożenia maksimum staranności i liczenia się z konsekwencjami naruszeń.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, brak plomby na gaśnicy potwierdzającej jej nieużywanie jest naruszeniem przepisów umowy ADR (konkretnie art. 8.1.4.4), co uzasadnia nałożenie kary pieniężnej zgodnie z ustawą o przewozie towarów niebezpiecznych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepis art. 8.1.4.4 umowy ADR jednoznacznie wskazuje na wymóg posiadania przez gaśnice plomby potwierdzającej ich nieużywanie. Brak takiej plomby oznacza, że jednostka transportowa nie była właściwie wyposażona zgodnie z wymogami ADR, co skutkuje obowiązkiem nałożenia kary pieniężnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (31)

Główne

ADR art. 107 § ust. 1-2, ust. 4 pkt 1

Umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)

ADR art. 110 § ust. 1

Umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)

u.p.t.n. art. 107 § ust. 1-2, ust. 4 pkt 1

Ustawa o przewozie towarów niebezpiecznych

u.p.t.n. art. 110 § ust. 1

Ustawa o przewozie towarów niebezpiecznych

u.p.t.n. art. Ip. 5.2 zał nr 1

Ustawa o przewozie towarów niebezpiecznych

Pomocnicze

ADR art. 4

Umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)

ADR art. 11

Umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)

ADR art. 13

Umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)

ADR art. 59

Umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)

u.p.t.n. art. 151

Ustawa o przewozie towarów niebezpiecznych

p.p.s.a. art. 134

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189a § § 2 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189d

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189e

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 189f

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo przedsiębiorców art. 10

Ustawa Prawo przedsiębiorców

Prawo przedsiębiorców art. 11

Ustawa Prawo przedsiębiorców

u.p.t.n. art. 109 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o przewozie towarów niebezpiecznych

u.p.t.n. art. 4

Ustawa o przewozie towarów niebezpiecznych

u.p.t.n. art. 59

Ustawa o przewozie towarów niebezpiecznych

ADR art. 8.1.4.1

Umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)

ADR art. 8.1.4.3

Umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)

ADR art. 8.1.4.4

Umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)

ADR art. 8.1.4.5

Umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe wyposażenie jednostki transportowej w gaśnice niezgodne z umową ADR (brak plomby na jednej z gaśnic).

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. (art. 7, 8, 77) przez organy administracji. Zarzut odmowy zastosowania art. 4 u.p.t.n. w zw. z przepisami ADR. Zarzut odmowy zastosowania art. 109 u.p.t.n. (zwolnienie z odpowiedzialności). Argumentacja, że naruszenie miało charakter nagły i niezależny od przedsiębiorcy.

Godne uwagi sformułowania

Gaśnica powinna być zaopatrzona w plombę potwierdzającą, że nie była używana. Odpowiedzialność przedsiębiorcy nie jest oparta na zasadzie winy, lecz na zasadzie ryzyka. Przedsiębiorca jako profesjonalista ma obowiązek dołożyć maksimum staranności.

Skład orzekający

Marek Wroczyński

przewodniczący

Leszek Kobylski

sprawozdawca

Iwona Szymanowicz-Nowak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ADR dotyczących wyposażenia jednostek transportowych w gaśnice oraz zasady odpowiedzialności przewoźnika towarów niebezpiecznych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego związanego z brakiem plomby na gaśnicy i interpretacją art. 109 u.p.t.n.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu bezpieczeństwa w transporcie towarów niebezpiecznych i odpowiedzialności przedsiębiorców, co jest istotne dla branży transportowej i prawników specjalizujących się w tym obszarze.

Kara za brak plomby na gaśnicy w ciężarówce z towarami niebezpiecznymi – co musisz wiedzieć o przepisach ADR?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VIII SA/Wa 720/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-11-20
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-10-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Szymanowicz-Nowak
Leszek Kobylski /sprawozdawca/
Marek Wroczyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U.UE.L 2022 poz 2147 art. 4, art. 11, art. 13, art. 59, art. 107 ust. 1-2, ust. 4 pkt 1 i art. 110 ust. 1; lp. 5.2 zał nr 1 zał do uptn
Ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych - t.j.
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca) Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 20 listopada 2024 r. sprawy ze skargi [... Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 29 lipca 2024r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w transporcie drogowym oddala skargę.
Uzasadnienie
Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: organ odwoławczy, GITD) decyzją z 29 lipca 2024 r. znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej: k.p.a.), art. 4, art. 11, art. 13 i art. 59 oraz art. 107 ust. 1 i 2 oraz ust. 4 pkt 1 i art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 643; dalej: u.p.t.n.), przepisów 1.4.1.1, 1.4.2.2.1, 8.1.4.1, 8.1.4.3, 8.1.4.4 i 8.1.4.5 załącznika A i B do Umowy dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 891) oraz Ip. 5.2 załącznika nr 1 załącznika do u.p.t.n., po rozpatrzeniu [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: strona, skarżąca, Spółka) od decyzji [...]-[...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ I instancji, WITD) z 12 grudnia 2023 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 500 zł, utrzymał zaskarżoną decyzję w całości w mocy.
Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 30 października 2023 r. w miejscowości M. na drodze krajowej nr [...] dokonano kontroli drogowej zespołu pojazdów składającego się z ciągnika samochodowego marki S. o numerze rejestracyjnym [...] i naczepy marki K.o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował M. P.. Kierujący wykonywał krajowy transport drogowy rzeczy z [...] do W.. Kierujący przewoził 25048 kg towaru niebezpiecznego UN 1202 OLEJ NAPĘDOWY, 3, HI, (D/E). Przewóz ten wykonywał w imieniu przedsiębiorcy [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K.. Podczas kontroli ustalono, że w ww. jednostce transportowej znajdowały się 3 gaśnice, z których 2 zawierały po 6 kg środka gaśniczego, a 1 gaśnica zawierała 2 kg środka gaśniczego. Termin badań wszystkich gaśnic był wyznaczony na lipiec 2024 r. Jednak jedna z 6 kg gaśnic nie posiadała plomby potwierdzającej, że nie była używana. Przebieg i wyniki kontroli udokumentowano protokołem kontroli nr [...] z dnia 30 października 2023 r.
Decyzją z 12 grudnia 2023r. organ I instancji na podstawie art. 107 ust. 1, art. 107 ust. 2, art. 107 ust. 4 pkt 1 u.p.t.n. oraz na podstawie Ip. 5.2 załącznika nr 1 do u.p.t.n. orzekł o nałożeniu kary w kwocie 500 zł z tytułu niewyposażenia jednostki transportowej w rozumieniu przepisów ADR przewożącej towary niebezpieczne w wymagane gaśnice lub wyposażenie tej jednostki w gaśnice niespełniające warunków określonych w przepisach ADR, stanowiące naruszenie ujęte pod Ip. 5.2 załącznika nr 1 do u.p.t.n.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła Spółka, wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji i umorzenie postępowania. Zarzuciła naruszenie przepisów prawa tj.: - art. 77 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie; - art. 7 k.p.a. poprzez całkowity brak dążenia do dokładnego wyjaśnienia i załatwienia sprawy; - art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niepogłębiający zaufania do organów państwa; - art. 4 up.t.n. w zw. z przepisami podrozdziału 8.1.4.4 załącznika B do umowy ADR poprzez odmowę ich zastosowania; - art. 107 ust. 1 i 2 u.p.t.n. poprzez ich zastosowanie; - art. 109 u.p.t.n. poprzez odmowę jego zastosowania; - art. 10 i art. 11 ustawy z dnia 06 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (tj. Dz.U. z 2023 r. poz. 221) poprzez dokonanie wykładni przepisów i rozstrzygnięcie wątpliwości na niekorzyść strony.
GITD, w uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji, przedstawił ramy prawne postępowania przytaczając brzmienie art. 4, 11, 13, 59 u.p.t.n., przepisów 1.4.1.1, 1.4.2.2.1 załącznika A do umowy ADR, przepisów 8.1.4.1., 8.1.4.3, 8.1.4.4, 8.1.4.5, załącznika B do umowy ADR, jak i art. 107 ust. 1-2 oraz ust. 4 pkt 1, art. 110 ust. 1 u.p.t.n., lp. 5.2 załącznika nr 1 do u.p.t.n. Dalej wyjaśnił, iż przepisy te określają w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia wskazane w tym załączniku. A zatem w tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych, dlatego regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a.. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Zastosowania w sprawie nie znajdą również art. 189e i art. 189f k.p.a., które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały bowiem uregulowane odrębnie w art. 109 ust. 1 pkt 1 u.p.t.n.
Organ odwoławczy wskazał, że przepis 8.1.4.1 załącznika B do umowy ADR określa minimalne wymagania dotyczące wyposażenia w gaśnice jednostki transportowej, którą są przewożone towary niebezpieczne. Przepis ten określa ilość gaśnic, w które należy taką jednostkę transportową wyposażyć, a także określa do jakich pożarów mają być przeznaczone te gaśnice. Ilość gaśnic spełniających warunki określone w tym przepisie, które muszą się znajdować w jednostce transportowej przewożącej towary niebezpieczne, jest uzależniona od dopuszczalnej masy całkowitej jednostki transportowej. W przypadku jednostki transportowej o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 7.5 tony taka jednostka transportowa musi być wyposażona w co najmniej 2 gaśnice o minimalnej pojemności gaśnic wynoszącej 12 kg. Przepis ten wskazuje również, że jedna z gaśnic znajdujących się w jednostce transportowej powinna być odpowiednia do gaszenia pożaru silnika lub i kabiny i powinna mieć pojemność minimalną 2 kg. a z gaśnic dodatkowych co najmniej jedna powinna mieć minimalną pojemność 6 kg. Pozostałe wymagania gaśnic określają przepisy 8.1.4.3 i 8.1.4.4 załącznika B do umowy ADR. Wymieniony przepis 8.1.4.3 wskazuje, że środek gaśniczy powinien być odpowiedni do użycia w pojeździe i powinien spełniać odpowiednie wymagania normy EN 3 Gaśnice przenośne, Część 7 (EN 3-7:2004 + A 1:2007). Środek gaśniczy nie powinien także powodować uwalniania gazów toksycznych do wnętrza kabiny kierowcy lub pod wpływem ciepła wydzielanego podczas pożaru. Natomiast zgodnie z ww. przepisem 8.1.4.4 gaśnice powinny być poddawane kontrolom okresowym zgodnie z przyjętymi normami krajowymi w celu zapewnienia bezpiecznego działania gaśnic. Przepis ten wskazuje również, że gaśnica powinna być zaopatrzona w plombę, która umożliwia stwierdzenie, że gaśnica jest przydatna do użycia jej na wypadek pożaru. Tym samym plomba umieszczona na gaśnicy jest dowodem świadczącym o nieużywaniu gaśnicy.
Dalej wyjaśnił, iż kontrolowana jednostka powinna być wyposażona w co najmniej dwie gaśnice o minimalnej pojemności 12 kg przeznaczone do gaszenia grup pożarów A. B. C. W tym jedna z gaśnic znajdujących się w tej jednostce transportowej powinna być odpowiednia do gaszenia pożaru silnika lub kabiny i powinna mieć pojemność minimalną 2 kg, a z gaśnic dodatkowych co najmniej jedna powinna mieć minimalną pojemność 6 kg. Tymczasem, podczas kontroli w opisanej jednostce transportowej znajdowały się 3 gaśnice, z których 2 zawierały po 6 kg środka gaśniczego, a 1 gaśnica zawierała 2 kg środka gaśniczego. Termin badań wszystkich gaśnic był wyznaczony na lipiec 2024 r. Jednak jedna z 6 kg gaśnic nie posiadała plomby potwierdzającej, że nie była używana. Kierujący przesłuchany w charakterze świadka zeznał, że gaśnice sprawdzał w sierpniu 2023 r. i nie wie dlaczego jedna z gaśnic nie posiada plomby. Zatem opisana jednostka transportowa nie była wyposażona we wszystkie gaśnice spełniające wymogi umowy ADR. Jedna z gaśnic, w które była wyposażona skontrolowana jednostka transportowa nie spełniała wymogów umowy ADR, ponieważ miała zerwaną plombę. Przepis 8.1.4.4 załącznika A do umowy ADR jednoznacznie wskazuje, że gaśnica powinna być zaopatrzona w plombę umożliwiającą stwierdzenie, że gaśnica nie była używana. Tym samym dowodem świadczącym o nieużywaniu gaśnicy jest umieszczona na niej plomba.
W związku z tym, organ odwoławczy za słuszne uznał nałożenie przez WITD kary pieniężnej w wysokości 500 zł, stosownie do treści art. 107 ust. 1 i 2 oraz ust. 4 pkt 1 i art. 110 ust. 1 u.p.t.n. oraz Ip. 5.2 załącznika nr 1 do tej ustawy.
Odnosząc się do zarzutów odwołania, GITD podkreślił m.in., że strona miała zapewnione prawo do czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Ponadto organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 i art. 77 k.p.a., gdyż zebrał materiał dowodowy wymagany do ustalenia stanu faktycznego sprawy i ustalił wszystkie okoliczności faktyczne sprawy niezbędne do wydania rozstrzygnięcia sprawy. Ustalenia te organ I instancji zawarł nie tylko w protokole kontroli i liście kontrolnej. Ustalenia te potwierdza także dokumentacja fotograficzna sporządzona podczas kontroli drogowej.
Z kolei odnosząc się do wniosku strony o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. GITD wskazał, że tryb stwierdzenia nieważności decyzji jest trybem nadzwyczajnym, co potwierdza treść tego przepisu, bowiem dotyczy decyzji ostatecznych. Natomiast przedmiotowa decyzja nie jest decyzją ostateczną, ponieważ w ustawowym terminie strona złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji. Zatem rozpatrzenie wymienionego wniosku stanowiłoby naruszenie wymienionego przepisu.
Dodatkowo wyjaśnił, iż odpowiedzialność przedsiębiorcy nie jest oparta na zasadzie winy, lecz na zasadzie ryzyka. Za działalność przedsiębiorstwa zawsze ponosi odpowiedzialność osoba, która je prowadzi, czyli z podmiotowego punktu widzenia przedsiębiorca. To na nim spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań swoich, jak i osób, które zatrudnia. Obowiązki przewoźnika nie ograniczają się do stosowania się do tych obowiązków, które zostały wymienione w przepisie 1.4.2.2.1 załącznika A do umowy ADR. Przewoźnik, jak każdy uczestnik przewozu towarów niebezpiecznych, jest zobowiązany wykonywać przewozy towarów niebezpiecznych zgodnie z przepisami regulującymi przewóz tych towarów, w tym umowy ADR. Natomiast w przepisie 1.4.1.1 załącznika A do umowy ADR jednoznacznie wskazano, że uczestnicy przewozu powinni, w każdym przypadku, stosować się do odpowiednich wymagań ADR. Wyposażenie jednostki transportowej jest jednym z tych obowiązków, które spoczywają na przewoźniku i przed każdym wyjazdem w trasę przewoźnik powinien sprawdzić czy w jednostce jest kompletne i spełniające wymogi umowy ADR wyposażenie jednostki transportowej. Wyposażenie skontrolowanej jednostki transportowej nie było sprawdzane od kilku miesięcy, co potwierdza zeznanie skontrolowanego kierowcy. Zatem przedsiębiorca nie dopełnił swoich obowiązków i dlatego doszło do popełnienia naruszenia ujawnionego podczas kontroli drogowej w dniu 30 października 2023 r.
Zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie znajduje zastosowania także art. 109 ust. 1 pkt 1 u.p.t.n., zgodnie z którym nie nakłada się kary pieniężnej jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że uczestnik przewozu nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek działania osób trzecich lub wskutek zdarzeń i okoliczności, którym podmiot nie mógł zapobiec. Zwolnienie z odpowiedzialności za dokonane naruszenie jest możliwe, jeżeli uczestnik przewozu wykaże, że dołożył należytej staranności organizując przewóz i nie miał wpływu na naruszenie prawa, przy czym brak takiego wpływu musi istnieć realnie. Pod pojęciem naruszenia, na które uczestnik przewozu towarów niebezpiecznych nie miał wpływu należy rozumieć tylko zjawiska występujące rzadko, gwałtownie, niespodziewanie, których wystąpienie nie jest możliwe do zaplanowania i uniknięcia przy dołożeniu ze strony uczestnika przewozu towarów niebezpiecznych należytej staranności przy prowadzeniu działalności gospodarczej. Tylko takie okoliczności i zdarzenia są tymi, których w rozumieniu wymienionego przepisu, uczestnik przewozu towarów niebezpiecznych nie może przewidzieć i nie ma na nie wpływu. Natomiast "działania osób trzecich", o którym mowa w powyższym przepisie nie można utożsamiać z zaniedbaniami pracowników zatrudnionych przez uczestnika przewozu towarów niebezpiecznych, bowiem kwestie właściwego doboru pracowników nie mieszczą się w zakresie ww. regulacji.
Z ostatecznym w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięciem organu odwoławczego z dnia 29 lipca 2024 r. nie zgodziła się skarżąca. Pismem z dnia 28 sierpnia 2024 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa tj.:
1) art. 77 §1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. brak rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie;
2) art. 7 k.p.a. przez całkowity brak dążenia do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy;
3) art. 8 k.p.a. poprzez przeprowadzenie przedmiotowego postępowania w sposób niepogłębiający zaufania do organów Państwa;
4) art. 4 u.p.t.n. w zw. z przepisami rozdziału 8.1.4.4 Umowy ADR przez odmowę ich zastosowania w sytuacji gdy zaistniały wszelkie okoliczności do zastosowania przedmiotowych przepisów;
5) art. 107 ust 1 i 2 u.p.t.n. przez jego zastosowanie w sytuacji gdy nie było ku temu podstaw;
6) art. 109 u.p.t.n. przez odmowę jego zastosowania, mimo iż ziściły się wszelkie przesłanki do zastosowania tego przepisu;
7) art. 10 i art. 11 ustawy z dnia 06.03.2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2023 poz. 221 t.j.) przez dokonanie wykładni przepisów i rozstrzygnięcia wątpliwości na niekorzyść skarżącego jako przedsiębiorcy tak by nałożyć na niego możliwie wysoką karę.
Z uwagi na powyższe, strona wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej organu I instancji i umorzenie postępowania.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Sądowa kontrola działalności administracji, sprawowana zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024r. poz. 1267), obejmuje badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: p.p.s.a.), stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja z dnia 29 lipca 2024 r. Głównego Inspektora Transportu Drogowego, utrzymującą w mocy decyzję z dnia 12 grudnia 2023 r. K. -P. Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 500 zł z powodu wyposażenia jednostki transportu w gaśnicę nie spełniającą warunków określonych w przepisach ADR.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. GITD prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, prawidłowo przeprowadził postępowanie administracyjne i dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego.
W tak zakreślonym stanie faktycznym, zastosowanie znajduje art. 11 u.p.t.n., obowiązki uczestnika przewozu towarów niebezpiecznych określają odpowiednio ADR, RJD lub ADN oraz przepisy ustawy. Jednocześnie przepis art. 2 pkt 1 przywołanej ustawy wyjaśnia, że użyte w ustawie określenie ADR oznacza Umowę europejską dotyczącą międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzoną w Genewie dnia 30 września 1957 r. (Dz.U. z 2011 r. poz. 641), wraz ze zmianami obowiązującymi od dnia ich wejścia w życie w stosunku do Rzeczypospolitej Polskiej, ogłoszonymi we właściwy sposób. Powyższe oznacza, że uczestnik przewozu towarów niebezpiecznych zobowiązany jest z mocy samej ustawy do przestrzegania wymagań w zakresie transportu tych towarów wynikających m.in. z umowy ADR w jej ostatnio prawidłowo ogłoszonej wersji.
W myśl art. 59 u.p.t.n. środki transportu przewożące towary niebezpieczne powinny być przystosowane, wyposażone i oznakowane, zgodnie z umową ADR, RID lub ADN, z wyłączeniem pojazdów należących do sił zbrojnych wykonujących krajowy przewóz towarów niebezpiecznych. Stosownie do tabeli określonej przepisem 8.1.4.1 umowy ADR jednostka transportowa o dopuszczalnej masie całkowitej większej niż 7,5 t powinna być wyposażona w co najmniej 2 gaśnice przenośne dla grup pożarów A, B i C o minimalnej pojemności proszku gaśniczego wynoszącego łącznie 12 kg. W myśl natomiast przepisu 8.1.4.4. umowy ADR, gaśnice przenośne, zgodnie z przepisami podanymi pod 8.1.4.1 lub 8.1.4.2, powinny być zaopatrzone w plombę potwierdzającą, że nie były one używane. Ponadto powinny być one oznakowane znakiem zgodności z normą uznaną przez właściwą władzę oraz oznaczeniem wskazującym odpowiednio datę (miesiąc, rok) następnej kontroli lub, odpowiednio, maksymalny dopuszczalny okres użytkowania. Gaśnice powinny podlegać okresowym kontrolom zgodnie z przyjętymi normami krajowymi w celu zapewnienia ich bezpieczeństwa funkcjonalnego.
Zasadnie GITD wskazał, że w kontrolowanej jednostce transportowej jedna z trzech gaśnic będących na wyposażeniu tej jednostki tj. gaśnica zawierająca 6 kg środka gaśniczego do gaszenia pożarów grup ABC nie posiadała plomby potwierdzającej że nie była używana. W związku z tym stwierdzono, że w kontrolowanej jednostce transportowej nie było gaśnic ze środkiem gaśniczym typu ABC w ilości min. 12 kg, spełniających wymagania umowy. Zasadnie zatem GITD wskazał, że kontrolowany pojazd nie był właściwie wyposażony, gdyż gaśnica nie spełniała określonych wymogów ADR.
Konsekwencją powyższego było prawidłowe zastosowanie przez organy orzekające regulacji art. 107 ust. 1 i 2 oraz ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 110 u.p.t.n. oraz Ip. 5.2 załącznika nr 1 do u.p.t.n. W ocenie Sądu, brak jest zatem podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 107 ust. 1-2 u.p.t.n., jak i art. 4 w zw. z przepisami rozdziału 8.1.4.4 umowy ADR, mając na względzie wskazane powyżej stanowisko Sądu.
Prawidłowo GITD podniósł, że to na stronie, jako przewoźniku towarów niebezpiecznych, ciążyły wszelkie wskazane przez organy administracyjne obowiązki wynikające z umowy ADR oraz ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych. W perspektywie norm wypływających z treści tych aktów, nieuzasadniona jest argumentacja skarżącego, zmierzająca do wykazania, że naruszenie, za które organ nałożył karę pieniężną, miało charakter nagły i niespodziewany (powstało w wyniku uszkodzenia podczas przewozu). W kontrolowanej sprawie nie mógł znaleźć zastosowania art. 109 ust. 1 pkt 1 u.p.t.n. Zgodnie z tym przepisem nie nakłada się kary pieniężnej jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że uczestnik przewozu nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek działania osób trzecich lub wskutek zdarzeń i okoliczności, którym podmiot nie mógł zapobiec. Podmiot prowadzący działalność gospodarczą, a więc działalność w celach zarobkowych, zawodowo i we własnym imieniu, jako działalność profesjonalną, zobowiązany jest dołożyć maksimum staranności, aby była ona prowadzona zgodnie z przepisami prawa. Przedsiębiorca jako profesjonalista ma obowiązek i powinność zadbać o należyte wykonanie ciążących na nim obowiązków ujętych w przepisach regulujących daną sferę prowadzonej działalności gospodarczej. W przeciwnym zaś razie, powinien liczyć się z konsekwencjami, jakie przewiduje ustawodawca za naruszenia przepisów (wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 lutego 2018 r. sygn. akt VIII SA/Wa 662/17). Okoliczności, o których mowa w art. 109 ust. 1 pkt 1 u.p.t.n., w zasadzie odnoszą się do sytuacji i zdarzeń nieoczekiwanych, nadzwyczajnych, których nie można przewidzieć, którym nie można zapobiec. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący przedstawili dowody, które wskazywałyby na zaistnienie przesłanek których mowa w art. 109 ust. 1 pkt 1 u.p.t.n. (por. wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2017 r. sygn. akt II GSK 2750/16). Ponadto z zeznań kierującego, przesłuchanego w charakterze świadka, wynika, że gaśnice sprawdzał w sierpniu 2023r. i nie wie dlaczego jedna z gaśnic nie posiada plomby. Tymczasem kontrola drogowa stwierdzająca wskazane powyżej naruszenie miała miejsce 30 października 2023r.
W świetle powyższego nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skargi polegający na odmowie zastosowania art. 109 u.p.t.n.
Organy orzekające w oparciu o wyżej wskazane przepisy u.p.t.n. i umowy ADR oraz na podstawie dokonanych ustaleń faktycznych, prawidłowo zidentyfikowały i opisały popełnione przez skarżącego naruszenia, skutkujące nałożoną karą pieniężną. Sąd w związku z tym nie stwierdził w niniejszej sprawie naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
W świetle powyższych wyjaśnień, Sąd stwierdza również, że niezasadne są zarzuty skargi dotyczący naruszenia przez organy orzekające przepisów art. 7, art. 8, art. 77 § 1 k.p.a. Organy bowiem, jak zostało to wyżej wyjaśnione, działając na podstawie przepisów prawa zebrały i rozpatrzyły w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy oraz wyjaśniły dokładnie stan faktyczny sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes skarżącego. Dowody zgromadzone w sprawie nie budzą wątpliwości Sądu, a argumentacja oraz ocena materiału dowodowego dokonana przez organy mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów, co zostało wyjaśnione w uzasadnieniach decyzji obu instancji, odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Sąd nie stwierdził w związku z tym, naruszenia w niniejszej sprawie również przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI