VIII SA/Wa 708/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2025-10-27
NSAAdministracyjneŚredniawsa
postępowanie sądowoadministracyjneupadłośćlegitymacja procesowasyndykodrzucenie skargiARiMR

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę P. M. z powodu braku legitymacji procesowej po ogłoszeniu upadłości tej osoby.

Sąd administracyjny rozpoznał skargę P. M. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR dotyczącą solidarnej odpowiedzialności za zaległości spółki. Analiza prawna wykazała, że po ogłoszeniu upadłości osoby fizycznej, wszelkie postępowania dotyczące masy upadłości mogą być prowadzone wyłącznie przez syndyka. Ponieważ skarga została wniesiona przez P. M. po ogłoszeniu jego upadłości, sąd uznał, że skarżący nie posiadał legitymacji procesowej do jej wniesienia i postanowił odrzucić skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpatrywał skargę P. M. oraz [...] sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia 7 sierpnia 2025 r., dotyczącą orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości spółki. Sąd, opierając się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) oraz Prawa upadłościowego (p.u.), stwierdził, że po ogłoszeniu upadłości osoby fizycznej, postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka lub przeciwko niemu. W niniejszej sprawie postanowieniem z 6 lutego 2024 r. ogłoszono upadłość osoby fizycznej P. M., co oznaczało, że od daty ogłoszenia upadłości (16 lutego 2024 r.) stroną postępowania stał się syndyk masy upadłości. Zaskarżona decyzja została doręczona syndykowi 25 sierpnia 2025 r., a skarga P. M. wpłynęła 11 września 2025 r. Sąd uznał, że P. M. wniósł skargę po ogłoszeniu upadłości, przez co nie posiadał legitymacji procesowej do jej wniesienia. Na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a., który stanowi o odrzuceniu skargi w przypadku braku zdolności procesowej lub zdolności sądowej, sąd postanowił odrzucić skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, po ogłoszeniu upadłości osoby fizycznej, postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka lub przeciwko niemu. Osoba fizyczna traci legitymację procesową do samodzielnego wnoszenia takich skarg.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zgodnie z przepisami Prawa upadłościowego, po ogłoszeniu upadłości, wszelkie postępowania dotyczące masy upadłości przechodzą pod kompetencje syndyka. Osoba upadła traci legitymację procesową do samodzielnego działania w tych sprawach. Skarga wniesiona przez osobę, której ogłoszono upadłość, po tej dacie, jest niedopuszczalna z powodu braku legitymacji procesowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę odrzuca się w przypadku braku zdolności procesowej lub zdolności sądowej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 25 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 26 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 28 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u. art. 51 § 2

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe

p.u. art. 52 § zdanie 1

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe

p.u. art. 144

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący P. M. wniósł skargę po ogłoszeniu jego upadłości, co skutkuje brakiem legitymacji procesowej do jej wniesienia.

Godne uwagi sformułowania

po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. dochodzi do eliminacji możliwości występowania w procesie strony w znaczeniu materialnoprawnym, przy czym eliminacja taka ma charakter trwały (bezwzględny) i pozbawia stronę w znaczeniu materialnoprawnym w ogóle możliwości inicjowania określonej kategorii postępowań (procesów) oraz ich ewentualnego dalszego prowadzenia. brak legitymacji formalnej upadłego nie jest równoznaczny z brakiem po jego stronie zdolności prawnej, tj. zdolności bycia podmiotem praw i obowiązków.

Skład orzekający

Iwona Owsińska-Gwiazda

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady utraty legitymacji procesowej przez osobę fizyczną po ogłoszeniu jej upadłości w postępowaniu sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy upadłość została ogłoszona przed wniesieniem skargi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną konsekwencję ogłoszenia upadłości dla zdolności procesowej w postępowaniu administracyjnosądowym, co jest istotne dla praktyków.

Upadłość pozbawia Cię prawa do sądu? Jak ogłoszenie upadłości wpływa na Twoją zdolność do zaskarżania decyzji administracyjnych.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VIII SA/Wa 708/25 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-10-27
Data wpływu
2025-10-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Owsińska-Gwiazda /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Owsińska - Gwiazda po rozpoznaniu w dniu 27 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy ze skargi P. M. oraz [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia 7 sierpnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości spółki postanawia: odrzucić skargę P. M..
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 25 § 1 stawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm., dalej: p.p.s.a.) osoba fizyczna, osoba prawna lub organ administracji publicznej mają zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa). Zgodnie zaś z art. 26 § 1 p.p.s.a. zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych (zdolność procesową) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, osoby prawne oraz organizacje społeczne i jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 25. Osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu (art. 28 § 1 p.p.s.a.)
Natomiast w myśl art. 51 ust. 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz.U. z 204 r. poz. 794 ze zm., dalej: p.u.), postanowienie o ogłoszeniu upadłości jest skuteczne i wykonalne z dniem jego wydania, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W myśl art. 52 zdanie 1 p.u. data wydania postanowienia o ogłoszeniu upadłości jest datą upadłości. Oznacza to, że skutki, jakie wiążą się z ogłoszeniem upadłości, następują w dniu ogłoszenia upadłości.
Natomiast w myśl art. 144 p.u., po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym stwierdzono, iż legitymację syndyka określa się jako tzw. legitymację formalną lub podstawienie (substytucja) procesowe (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/GL 1171/08, dostępne www.orzecznictwo.nsa.gov.pl). Istotą tego podstawienia jest to, że w procesie zamiast podmiotu będącego stroną w znaczeniu materialnoprawnym występuje jako strona w znaczeniu procesowym inny podmiot – syndyk. Tym samym dochodzi do eliminacji możliwości występowania w procesie strony w znaczeniu materialnoprawnym, przy czym eliminacja taka ma charakter trwały (bezwzględny) i pozbawia stronę w znaczeniu materialnoprawnym w ogóle możliwości inicjowania określonej kategorii postępowań (procesów) oraz ich ewentualnego dalszego prowadzenia. Z dniem ogłoszenia upadłości upadły traci legitymację do występowania w sprawach dotyczących masy, pozostaje natomiast stroną w znaczeniu materialnoprawnym, jako podmiot stosunku prawnego, z którego wyniknął spór. Brak legitymacji formalnej upadłego nie jest równoznaczny z brakiem po jego stronie zdolności prawnej, tj. zdolności bycia podmiotem praw i obowiązków. Syndyk jest więc stroną w znaczeniu formalnym (procesowym), czyli działa w postępowaniu we własnym imieniu. Natomiast stroną w znaczeniu materialnym, pomimo ogłoszenia upadłości pozostaje upadły.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, należy wskazać, że Sąd Rejonowy w R. V Wydział Gospodarczy (dalej: Sąd Rejonowy), postanowieniem z 6 lutego 2024 r. wydanym w sprawie o sygn. akt [...], ogłosił upadłość osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej P. M.. Z powyższego wynika, że w dacie ogłoszenia przez Sąd Rejonowy postanowienia w przedmiocie upadłości P. M. tj. 16 lutego 2024 r. doszło do przekształcenia podmiotowego, co oznacza, że stroną prowadzonego postępowania stał się Syndyk masy upadłości P. M..
W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja została prawidłowo doręczona K. K. - syndykowi masy upadłości P. M. 25 sierpnia 2025 r., a zatem skarga P. M. z 11 września 2025r. została wniesiona przez osobę nieposiadającą legitymacji do jej wniesienia.
W związku z powyższym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI