VIII SA/WA 669/24

VIII SA/Wa 669/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-11-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/
Iwona Szymanowicz-Nowak
Justyna Mazur /przewodniczący/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2492
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 3 par. 1, art. 145 par. 1, art. 200, art. 205 par. 1 i par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2422
art. 45 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz  Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (t.j.)
Dz.U. 2016 poz 1196
par. 17 ust. 1
Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 lipca 2016 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz  zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie  pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, , Protokolant starszy sekretarz sądowy Dominika Jeromin, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2024 r. w Radomiu sprawy ze skargi A. W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia 3 lipca 2024 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej ze środków unijnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z 19 marca 2024 r. nr: [...]; 2) zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej A. W. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z 3 lipca 2024 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z 19 marca 2024 r. w przedmiocie odmowy wypłaty A. W. (dalej: skarżąca) drugiej raty pomocy finansowej na operacje typu " Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania 6.2. "Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-20 20.
Decyzję wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym:
24.11.2020 r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie pomocy na operacje typu "Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania 6.2. "Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, po rozpatrzeniu którego, decyzją nr [...] z 15.11.2021 r. Kierownik Biura Powiatowego ARIMR w R. przyznał Wnioskodawczyni pomoc finansową w wysokości 150000 zł na wnioskowane operacje z zastrzeżeniem dopełnienia warunków. Ww. decyzja została skutecznie doręczona 18.11.2021 r., a Strona nie wniosła odwołania.
11.01.2022 r. skarżąca złożyła wniosek o płatność pierwszej raty pomocy na wnioskowaną operację po rozpatrzeniu, którego 28.02.2022 r. dokonano wypłaty pierwszej raty pomocy w wysokości 120000 zł na konto bankowe wskazane we wniosku. Zgodnie z ust. 4 pouczenia decyzji z 15.11.2021 r. ,,Pozostałe 20% pomocy w kwocie 30000 zł wypłaca się na wniosek o płatność drugiej raty pomocy, który należy złożyć po zrealizowaniu biznesplanu, jednak nie później niż do dnia upływu 2 lat od dnia wypłaty pierwszej roty pomocy i nie później niż do dnia 31 sierpnia 2023 r.".
22.01.2024 r. Skarżąca złożyła wniosek o wyrażenie zgody na zmianę założeń biznesplanu w zakresie zakupu środków trwałych oraz aktualizacji ich wartości, po rozpatrzeniu którego Kierownik BP ARiMR w R., decyzją z 01.02.2024 r., wyraził zgodę na wnioskowaną zmianę.
29.02.2024 r. (data stempla pocztowego) Skarżąca złożyła wniosek o płatność drugiej raty pomocy na operacje jw. wraz z załącznikami. W/w decyzją z 19.03.2024 r. Kierownik BP ARiMR w R. odmówił wypłaty drugiej raty pomocy finansowej na wnioskowaną operacje z uwagi na to, iż w dniu 28.02.2024 r. upłynął termin złożenia wniosku o płatność drugiej raty pomocy, a skarżąca złożyła wniosek w dniu 29.02.2024 r., przy czym nie wystąpiła o zmianę założeń biznesplanu dotyczącego wydłużenia okresu jego realizacji.
W odwołaniu skarżąca wskazała, że wypłatę pierwszej raty pomocy dostała 01.03.2022 r. i tą datą sugerowała się przy składaniu wniosku o wypłatę drugiej raty, nie została poinformowana pisemnie, telefonicznie, czy przez pracowników ARiMR, że dwa lata upłyną a w dniu złożenia zlecenia wypłaty pomocy z konta Agencji tj. 28.02.2022. Błąd z datą złożenia wniosku wynika z błędnej interpretacji przepisów. Za dzień wypłaty skarżąca uznała 01.03.2022 r., ponieważ tego dnia wpłynęły pieniądze na jej konto, co potwierdza załączonym wydrukiem, że data operacji oraz data księgowania na koncie skarżącej odbyła się w dniu 01.03.2022 r. Na złożenie wniosku czekała do ostatniego dnia miesiąca ponieważ, do kompletnych dokumentów potrzebne było ZUS DRA, które uzyskuje się w ostatnim dniu miesiąca. Miesiąc luty w roku 2024 miał 29 dni gdyby to był normalny rok to dokument dostałaby i złożyła by wniosek 28.02.2021 na dzień przed 01.03.2021. Nadmieniła że inne osoby korzystające z tego programu dostały pismo o terminie złożeniu wniosku w którym ARiMR informuje że termin na złożenie wniosku o płatność drugiej raty upływa w dniu wskazanym w piśmie. Podniosła też, że w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa na stronie ARiMR jest napisane, że termin złożenia wniosku o płatność drugiej raty mija 2 lata od wypłaty pierwszej raty, nie jest zaś napisane, że od polecenia przelewu przez ARiMR. Podniosła, że pracownicy infolinii informują, że liczy się termin wpłaty środków na konto.
Rozpoznając sprawę w wyniku odwołania Prezes ARiMR w/w decyzją z 3 lipca 2024 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu przytoczył mające w sprawie zastosowanie przepisy i wskazał w szczególności, że decyzją z 15.11.2021 r. przyznano skarżącej pomoc finansową na operacje typu "Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2016 r. poz. 1196 ze zm.), z zastrzeżeniem dopełnienia warunków, które zostały sprecyzowane w pouczeniu decyzji.
W ust. 4 pouczenia wskazano, że: ,,Pozostałe 20% pomocy, w kwocie 30 000 zł wypłaca
się na wniosek o płatność drugiej raty pomocy, który należy złożyć po zrealizowaniu biznesplanu, jednak nie później niż do dnia upływu 2 lat od dnia wypłaty pierwszej raty pomocy i nie później niż do dnia 31 sierpnia 2023 r". Informacja dotycząca obowiązującego Stronę terminu złożenia wniosku o płatność drugiej raty została powtórzona w ust. 6 pkt 2 pouczenia. Organ podniósł, że wypłata dla skarżącej pierwszej raty pomocy finansowej miała miejsce w dniu 28.02.2022 r. (data wykonania przelewu bankowego na konto skarżącej) W związku z powyższym, zgodnie z § 17 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego, który mówi, że drugą ratę pomocy wypłaca się na wniosek o płatność, który składa się po realizacji biznesplanu, jednak nie później niż do dnia upływu 2 lat od dnia wypłaty pierwszej raty pomocy i nie później niż do dnia 31 sierpnia 2025 r., termin na złożenie przez skarżącą wniosku o płatność drugiej raty pomocy upływał w dniu 28.02.2024 r.
W ocenie Prezesa ARiMR, działającego jako organ odwoławczy, organ I instancji słusznie wskazał, że za dzień wypłaty pierwszej raty pomocy, od którego liczony jest termin na złożenie wniosku o płatność drugiej raty pomocy finansowej należy uznać datę dokonania przelewu, tj.28.02.2022 r. Odmienne stanowisko, prezentowane przez Skarżącą w odwołaniu gdzie datą wypłaty miałby być dzień pojawienia się (zaksięgowania i wpływu) pieniędzy na rachunku, prowadziłoby do mnóstwa komplikacji, a nawet niemożności realizacji programów pomocowych. Organ dokonując przelewu nie jest w stanie ustalić kiedy środki finansowe znajdą się na koncie beneficjenta i nie mógłby tego ustalić występując do instytucji finansowych, gdyż po pierwsze nie ma takich uprawnień, a po drugie obowiązuje w tym zakresie tajemnica bankowa. Zgodnie z tym tokiem rozumowania organ po wypłacie pomocy (tj. po wykonaniu przelewu), zmuszony byłby każdorazowo do zwracania się do beneficjenta z prośbą o dostarczenie przez niego
dowodu na to, kiedy środki pomocowe znalazły się na jego koncie. Dopiero po otrzymaniu takiej zwrotnej informacji, przesyłałby do beneficjentów informacje o terminach, w jakich muszą spełnić nałożone na nich w decyzji zobowiązania, co znacznie wydłużyłoby i komplikowało całą procedurę już po wypłacie środków. Doszłoby do sytuacji, że liczenie terminów uzależnione zostałoby od dobrej woli beneficjenta, tj. dostarczenia dowodu wpływu środków na jego konto. Natomiast w sytuacji, gdyby beneficjenci nie wykazali się dobrą wolą organ nie posiada instrumentów, żeby ich do tego zmusić. Zdaniem Prezesa ARiMR gdyby prawodawca chciał uzależnić początek biegu terminu na spełnienie zobowiązań nałożonych na beneficjentów od dnia wpływu środków na ich konta, niewątpliwie zawarłby taki przepis wprost w ustawie lub rozporządzeniu wykonawczym, a takiego zapisu nie ma. Prawidłowa analiza ww. przepisów prowadzi zatem do uznania, że kwestia wpływu środków na konto jest bez znaczenia dla sprawy i żaden przepis prawa nie wiąże z tą kwestią skutków prawnych. W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego należy przyjąć, że przepisy ustawy PROW i rozporządzenia wykonawczego przemawiają za rozumieniem pojęcia wypłaty pomocy jako dnia wykonania przez organ przelewu środków.
Odnosząc się do kwestii braku informacji dla skarżącej o terminie składania wniosku o płatność drugiej raty organ stwierdził, że przepisy regulujące warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwroty pomocy finansowej na operacje typu ,,Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania ,,Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego PROW na lata 2014-2020 nie nakładają na organ obowiązku wysyłania dodatkowych pism przypominających beneficjentom o terminach realizacji przez nich dobrowolnie przyjętych na siebie zobowiązań warunkujących przyznanie bądź wypłatę wnioskowanych środków finansowych. Prezes ARiMR wskazał, że wnioskowanie o płatności nie jest obowiązkiem, lecz uprawnieniem rolnika i od beneficjentów pomocy finansowej na operacje typu "Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddzialania ,,Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 wymaga się wiedzy, w tym dotyczącej zasad przyznawania i wypłaty pomocy. To beneficjent tych środków winien dołożyć należytej staranności, aby ubiegając się o wsparcie publiczne, spełniał określone przepisami prawa przesłanki warunkujące ich przyznawanie i wypłatę. Składając wniosek rolnik potwierdza zgodność danych zawartych we wniosku ze stanem faktycznym i oświadcza, iż zna zasady przyznawania i płatności wsparcia oraz z tego tytułu przysługują mu prawa i obowiązku na nim ciążące. To wnioskujący rolnik dysponuje wiedzą o stanie realizacji podjętych zobowiązań w związku z ubieganiem się o wypłatę drugiej raty pomocy na wnioskowane operacje, decyduje o treści wniosku i załączników, które podpisuje i składa w ARiMR. Strona wypełniając i składając wniosek oświadczyła, iż zna zasady przyznawania i wypłaty pomocy określone w przepisach rozporządzenia, ustawach oraz zapoznała się z informacjami zawartymi we wniosku o płatność (pkt 2 sekcji X ). Rodzi to konkluzję w kwestii uznania, także przez organ, że Strona zna prawo i reguły dotyczące uzyskiwania takiej pomocy. ARiMR nie może bez weryfikowania spełnienia przez Stronę uprawnień do uzyskania danej płatności opierać się na indywidualnych oczekiwaniach Strony. Organ wskazał, że A. W. do pisma odwoławczego dołączyla wyciąg z historii rachunku, który miał stanowić dowód, że pierwsza rata przyznanych środków finansowych wpłynęła na konto Beneficjentki w dniu 01.03.2022 r. Podniósł, że w tytule operacji widnieje cyt.:,,UZNANIE [...] Nał. 120000 / Potr. 0 EFRROW-Pozarolnicza działalność gospodarcza PROW_ARIMR [...]" i stwierdził, że Strona wiedziała w jakim dniu został dokonany przez organ przelew przyznanych środków na konto Wnioskodawczyni, tj. kiedy nastąpiła wypłata pierwszej raty pomocy, a uznanie przez Beneficjentka, że termin ten powinien być liczony od daty wpływu środków na jej konto bankowe należy uznać za jej subiektywną interpretację przepisów rozporządzenia wykonawczego. Zauważył, że zgodnie z § 17 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego wniosek o płatność II raty pomocy składa się nie później niż do dnia upływu dwóch lat od dnia wypłaty pierwszej raty pomocy o czym strona dodatkowo była poinformowana w ust. 4 oraz ust. 6 pkt 2 pouczenia decyzji z 15.11.2021 r. Nadto wskazał, że zgodnie z § 20 ust. 1 rozporządzenia beneficjent może wystąpić do dyrektora oddziału regionalnego ARiMR z wnioskiem o zgodę na zmianę założeń biznesplanu w trakcie jego realizacji, w zakresie warunków o których mowa w § 16, w tym wydłużenia okresu jego realizacji, a skoro skarżąca nie wystąpiła z takim wnioskiem zobowiązana była do złożenia wniosku o płatność drugiej raty pomocy finansowej do dnia 28.03.2024 r. tj. do dnia upływu 2 lat od dnia wypłaty pierwszej raty pomocy, która nastąpiła 28.02.2022 r. Skarżąca składając wniosek 29.02.2024 r. nie zachowała ustawowego terminu przewidzianego na dokonanie w/w czynności, a tym samym nie spełniła warunku z § 17 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego. Organ wskazał, że w/w termin jest terminem materialnym, zatem nie podlegającym przywróceniu. Podniósł, że mające w sprawie zastosowanie przepisy krajowe i wspólnotowe określające zasady przyznawania płatności pomocy finansowej na operacje jw. Mają charakter norm prawa publicznego zatem bezwzględnie obowiązującego i nie dopuszczają jakiejkolwiek uznaniowości w ustalaniu kryteriów dostępu do programu czy wysokości płatności. W sprawie nie wystąpiły okoliczności o charakterze siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności które mogłyby skutkować ustaleniem, w przypadku oceny pozytywnej, nowego zakresu zobowiązań strony (ust. 8 pouczenia decyzji z 15.11.2021 r.).
W skardze na w/w decyzję skarżąca podniosła, że organ rozpatrując odwołanie powołał się na praworządność oraz podobno wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego z czym nie można się zgodzić. Nadmieniła, że zrealizowała biznesplan w terminie, prowadzi działalność zgodnie z biznesplanem, płaci wszystkie składki na czas, pozyskuje nowe zlecenia oraz dochód. Nie pobiera dotacji z innych źródeł oraz organizacji charytatywnych. Podniosła, że Agencja powołuje się na termin zlecenia przelewu, argumentując tym nie wypłacenie drugiej raty pomocy, lecz pracownicy Oddziału w R. oraz infolinii ARiMR informowali ją, że liczy się termin otrzymania pieniędzy na konto. Zdaniem skarżącej do tej sytuacji z błędnym interpretowaniem daty wypłaty pierwszej raty nie doszłoby gdyby została poinformowana pisemnie tak jak pozostali beneficjenci. Podniosła, że osoby które w podobnym czasie składały wnioski o dofinansowanie tego samego typu dostały dokument, który podaje dokładną datę złożenia wniosku o płatność drugiej raty, a skarżąca posiłkowała się tylko informacjami od pracowników ARiMR. Zarzuciła pracownikowi, który zajmował się jej sprawą nie dopełnienie obowiązku informacji. W dowód, że ARiMR wysyła takie informacje załączyła kopie informacji o terminie złożenia wniosku o płatność drugiej raty pomocy w którym jest napisane, że beneficjent jest zobowiązany do przedłożenia w Agencji wniosku o płatność drugiej raty a nie tak jak skarżąca dostała uzasadnienie utrzymania decyzji odmawiającej pomocy, że wnioskowanie nie jest obowiązkiem lecz uprawnieniem rolnika. Brak pisma informacyjnego od Agencji rodzi konkluzję czy beneficjenci są przez organ traktowani na równi. Zdaniem skarżącej brak tego pisma oraz błędne informacje idące z ARiMR spowodowały sytuację w której się znalazła. Stwierdziła, że nie jest księgową, nie posiada wiedzy bankowej i jeśli pracownik oddziału agencji w R., pracownicy infolinii oraz doradca informowali, że liczy się data księgowania to brała te informacje za prawdziwe.
Podniosła, że nie jest tak jest twierdzi Prezes ARiMR, że w tytule jest data przelewu, takiej daty w tytule przelewu nie ma. Jest data, lecz w pozycji 2 rachunku [...] PROW_ARIMR ELIXIR 28-02-2022, a skarżąca nie posiada wiedzy, co stanowi data obok numeru konta. Posiłkowała się datą operacji, datą księgowania 01.03.2022 r. oraz informacjami, które uzyskała od pracowników ARiMR i osobiście przez infolinię. Po otrzymaniu negatywnej decyzji była u radcy prawnego i on też stwierdził, że termin wypłaty nie jest zdefiniowany i agencja powinna wziąć pod uwagę datę wpłaty. Nie wnioskowała o wydłużenie terminu realizacji biznesplanu, ponieważ nie miała takiej potrzeby, bowiem biznesplan złożyła w terminie, a Agencja go zaakceptowała.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), dalej: "p.p.s.a.", w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie.
W powyższym kontekście - stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. - należy zwrócić uwagę, iż nie każdy akt administracyjny, który dotknięty jest wadliwością automatycznie zostanie przez Sąd usunięty z obrotu prawnego. Ustawodawca bowiem przyjął, iż Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie (w całości lub w części) może tak orzec, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności z przepisami wyżej wskazanej ustawy p.p.s.a, jak też ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. 2022 r., poz. 2422 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o EFRROW" i rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 25 lipca 2016 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. 2016 r., poz. 1196, dalej: "rozporządzenie wykonawcze"), wydanego na podstawie delegacji zawartej w art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy o EFRROW oraz ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 z p.zm.; obecnie Dz. U. z 2022 r., poz. 2000; dalej: k.p.a.), Sąd uznał, iż rozstrzygnięcie to nie zostało prawidłowo wydane, a tym samym skarga podlega uwzględnieniu.
Mając na uwadze stanowiska stron oraz przebieg postępowania administracyjnego w ocenie Sądu istotę sporu w rozpoznawanej sprawie stanowi kwestia ustalenia terminu obowiązującego w sprawie na dokonanie czynności złożenia wniosku o wypłatę II raty przyznanej pomocy finansowej. W ocenie Skarżącej termin jaki został określony na złożenie przedmiotowego wniosku w sprawie na skutek braku stosownej informacji od ARiMR uznany być powinien jako dzień upływu 2 lat od daty wypłaty I raty udzielonej pomocy, przy czym za dzień wypłaty I raty rozumieć należy datę wpływu środków finansowych na jej konto bankowe tj. 1.03.2022 r. Natomiast zdaniem organu termin ten został określony w decyzji z 15 listopada 2021 r. jako dzień upływu 2 lat od dnia wypłaty I raty pomocy, o czym strona dodatkowo była poinformowana w ust. 4 oraz ust. 6 pkt 2 pouczenia decyzji z 15.11.2021 r. Za dzień wypłaty I raty pomocy należy zdaniem organu rozumieć dzień zlecenia przez organ realizacji przelewu bankowego tj. 28.02.2022 r.
Wskazany w § 17 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego termin do złożenia wniosku o płatność II raty pomocy określony jako składany po realizacji biznesplanu, jednak nie później niż do dnia upływu 2 lat od dnia wypłaty pierwszej raty pomocy i nie później niż do dnia 31 sierpnia 2025 r. nie jest jednoznaczny, co do rozumienia określenia dotyczącego "dnia wypłaty pierwszej raty pomocy". Zaistniałą w tym przedmiocie kontrowersję rozstrzygnął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28.05.2024 r. I GSK 960/20 wskazując, że pogląd Sądu I instancji, iż zwrot "od dnia wypłaty pomocy" należy rozumieć jako dzień w którym środki finansowe zostały zaksięgowane na koncie Beneficjenta nie jest słuszny. Zdaniem NSA określając początek terminu na wydatkowanie pomocy należy uwzględnić datę pewną i znaną organowi z góry i niezależną od operacji księgowych. Dzień wypłaty pomocy to dzień zlecenia przez organ realizacji przelewu bankowego, a nie zaksięgowania środków na koncie Beneficjenta. Aby przyjąć powyższą datę pewną, znaną organowi z góry i niezależną od operacji księgowych, jako datę dnia wypłaty pomocy I raty należy ją znać.
Organy obu instancji wskazują, że skarżąca była informowana o tej dacie przywołując informację z ust. 4 oraz ust. 6 pkt 2 pouczenia decyzji z 15.11.2021 r., które to pouczenia zawierają jedynie powtórzenia zapisu z § 17 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego. Jednocześnie skarżąca konsekwentnie - tak w odwołaniu jak i w skardze - podnosi, że pytając o powyższe pracownika Agencji Oddziału w R. oraz infolinii ARiMR była informowana, że liczy się termin otrzymania pieniędzy na konto. Organy nie odnoszą się do tego zarzutu, nie zaprzeczają mu, zatem należy uznać, że milcząco przyznają rację skarżącej w tej kwestii. Poza sporem pozostaje też, że do skarżącej nie wysłano informacji pisemnej o terminie złożenia wniosku o płatność II raty pomocy, jaki wysyłany był do innych beneficjentów, co potwierdza załączona do skargi informacja (k. 8-9 akt). Wbrew twierdzeniom organów orzekających w obu instancjach ani sentencja decyzji z 15.11.2021 r. ani jej uzasadnienie czy pouczenie nie określa wprost terminu jako daty upływu 2 lat do złożenia wniosku o płatność II raty pomocy. Sąd za w pełni zasadne uznał tutaj zastrzeżenia Skarżącej wskazujące na brak możliwości pozyskania wiedzy o ustalonym przez organ terminie w oparciu o wydaną w sprawie decyzję czy jej pouczenie. Mając na uwadze ww. okoliczności oraz informacje pracowników ARiMR-u wprowadzające Skarżącą w błąd, doprowadziło to do naruszenia przez organ art. 8 kpa, bowiem działanie takie w ocenie Sądu podważa zaufanie stron do organów administracji publicznej. W okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy Strona mogła domniemywać, iż wiąże ją termin ustawowy, który zgodnie z informacją uzyskaną od pracowników organu liczyć należy od dnia w którym środki finansowe zostały zaksięgowane na jej koncie i taki termin uznać należy za wiążący skarżącą.
Jednocześnie, nie sposób uznać, że z złożonego przez skarżącą wydruku przelewu wynika w/w data przelewu (vide wydruk k. 10 i 58 akt sądowych), bowiem z obu wydruków nie wynika wprost jaka jest data przelewu, opisane są jedynie daty: operacji i księgowania. Zatem nie jest zasadne stanowisko organu, iż skarżąca mogła poznać w/w datę z wydruku przelewu.
Podsumowując obie decyzje wydane w sprawie w ocenie Sądu jako oparte na nieprawidłowych ustaleniach faktycznych i naruszające art. 8 kpa należało uchylić. Rozpoznając sprawę ponownie organ administracyjny ponownie zbada złożony wniosek o wypłatę II raty pomocy przy uwzględnieniu wskazanej wyżej oceny prawnej i po prawidłowym ustaleniu stanu faktycznego co do spełnienia warunków do przyznania II raty pomocy w sprawie w oparciu o zebrany materiał dowodowy.
Odnośnie wniosku o zwrot kosztów, Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Do kosztów tych zalicza się między innymi koszty sądowe, w tym wpis, a także wynagrodzenie pełnomocnika reprezentującego stronę skarżącą, o czym stanowi art. 205 § 1 i § 2 p.p.s.a.
Wobec powyższego, na podstawie przepisu art.145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 200 i 205 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.
W ocenie Sądu wobec stwierdzonych naruszeń przepisów postępowania zachodzi konieczność uchylenia kontrolowanych w niniejszej sprawie decyzji administracyjnych – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
O kosztach postępowania obejmujących wpis sądowy (200 zł) i koszty zastępstwa procesowego (480 zł) orzeczono na podstawie art. 200, 205 p.p.s.a.
Wskazania co dalszego postępowania wynikają wprost z przedstawionych powyżej rozważań.