VIII SA/Wa 553/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę suwnicy bramowej, uznając ją za budowlę wykonaną bez wymaganego pozwolenia na budowę i stwierdzając, że inwestor nie dopełnił obowiązków legalizacyjnych.
Skarżący P.P. zaskarżył decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy nakaz rozbiórki suwnicy bramowej. Sąd administracyjny uznał, że suwnica jest budowlą wymagającą pozwolenia na budowę, a inwestor nie przedłożył wymaganej dokumentacji legalizacyjnej w wyznaczonym terminie. W związku z tym, skarga została oddalona, a rozbiórka obiektu stała się nieunikniona.
Sprawa dotyczyła skargi P.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz rozbiórki suwnicy bramowej o udźwigu 16 ton. Organ nadzoru budowlanego uznał suwnicę za budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego, wymagającą pozwolenia na budowę, którego inwestor nie uzyskał. Postępowanie legalizacyjne zostało wszczęte, a inwestorowi nałożono obowiązek przedłożenia dokumentów, w tym projektu budowlanego i decyzji o warunkach zabudowy. Inwestor nie dopełnił tych obowiązków, a jego wnioski o warunki zabudowy zostały pozostawione bez rozpoznania z powodu braków formalnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, podzielając stanowisko organów, oddalił skargę, stwierdzając, że suwnica stanowi budowlę wykonaną bez wymaganego pozwolenia, a brak przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie uzasadnia nakaz rozbiórki. Sąd podkreślił, że legalizacja jest uprawnieniem inwestora, a nie obowiązkiem organu, i że przepisy dotyczące pozwolenia na budowę zostały zastosowane prawidłowo, zgodnie z brzmieniem obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Tak, suwnica bramowa stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 P.b., wymagającą pozwolenia na budowę.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że suwnica bramowa, ze względu na swoją konstrukcję, materiały, wielkość i funkcję, spełnia definicję budowli jako obiektu budowlanego niebędącego budynkiem lub obiektem małej architektury, stanowiącego całość techniczno-użytkową.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
P.b. art. 48 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
P.b. art. 48 § ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala skargę.
Pomocnicze
P.b. art. 3 § pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Przez pojęcie budowli należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.
P.b. art. 83 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy lub uchyla w całości decyzję organu pierwszej instancji.
P.b. art. 83 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji w całości lub w części i wydać decyzję orzekającą co do istoty sprawy. Może również uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 25
Do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Suwnica bramowa stanowi budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego i wymaga pozwolenia na budowę. Inwestor nie uzyskał wymaganego pozwolenia na budowę. Inwestor nie dopełnił obowiązków nałożonych w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych i nie przedłożył dokumentów legalizacyjnych w wyznaczonym terminie. Zastosowanie przepisów Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z 2020 r. było prawidłowe.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 7b k.p.a. w zw. z art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez pominięcie toczących się postępowań przed Wójtem Gminy J. Naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów. Naruszenie art. 8 § 1 i art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 48 ustawy Prawo budowlane poprzez zaniechanie ponowienia terminu na przedłożenie dokumentacji. Naruszenie art. 48 ust. 1 i 4 w zw. z art. 83 ust. 1 PrBud poprzez wydanie decyzji o nakazaniu rozbiórki w oparciu o niewłaściwe przepisy. Naruszenie art. 107 § 1 pkt 6 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak zawarcia w uzasadnieniu odniesienia się do zarzutów odwołania.
Godne uwagi sformułowania
legalizacja samowoli budowlanej stanowi nie tyle obowiązek inwestora, ile jego uprawnienie nie ma innej możliwości, jak bezwzględnie orzec o nakazie rozbiórki nieprzedstawienie w wyznaczonym terminie dokumentów wskazanych w ww. postanowieniu skutkuje wydaniem nakazu rozbiórki suwnica bramowa jeżdżąca po torowisku stanowi jednocześnie urządzenie techniczne w rozumieniu ustawy o dozorze technicznym, jak i budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego
Skład orzekający
Renata Nawrot
przewodniczący
Leszek Kobylski
sprawozdawca
Iwona Szymanowicz-Nowak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie kwalifikacji suwnicy jako budowli wymagającej pozwolenia na budowę oraz konsekwencji braku legalizacji samowoli budowlanej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego obiektu budowlanego (suwnica bramowa) i konkretnego stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowy problem samowoli budowlanej i konsekwencje braku dopełnienia formalności prawnych w budownictwie. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym.
“Samowola budowlana: suwnica bramowa musi zostać rozebrana z powodu braku pozwolenia.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVIII SA/Wa 553/24 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2025-01-23 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-07-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Iwona Szymanowicz-Nowak Leszek Kobylski /sprawozdawca/ Renata Nawrot /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II OZ 693/24 - Postanowienie NSA z 2024-12-04 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 682 art. 3 pkt 3, art. 48 ust. 1-4, art. 83 ust. 1 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.) Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, , Protokolant Specjalista Marlena Stolarczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2025 r. w Radomiu sprawy ze skargi P. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki suwnicy bramowej oddala skargę. Uzasadnienie Decyzją z 30 kwietnia 2024 r. nr [...] M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "organ odwoławczy", "MWINB"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024r., poz. 572; dalej: "k.p.a.") oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023r., poz. 682 ze zm.; dalej: "P.b."), po rozpatrzeniu odwołania P.P.(dalej: "strona", "skarżący") od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. (dalej: "organ I instancji", "PINB") z dnia 1 marca 2024 r. nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki "suwnicy bramowej o udźwigu 16 ton" jeżdżącej po torowisku, zlokalizowanej na działce o nr ew. [...]położonej przy ul. G. w miejscowości W.gm. J. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Z akt sprawy wynika, że w wyniku przeprowadzenia w dniu 21 sierpnia 2020 r. czynności kontrolnych ustalono, że na działce o nr ew. [...]położonej w miejscowości W. ul. G. gm. J. znajduje się m.in. "suwnica bramowa o udźwigu 16 ton" konstrukcji stalowej (typ 16.7), jeżdżąca po torowisku, składająca się z dwóch szyn o długości ok. 50,0 m opartych na podkładach betonowych, oddalonych o 32,0 m od siebie. Według oświadczenia strony obiekt został wykonany w latach 2019-2020. Pismem z 27 sierpnia 2020 r. PINB wszczął z urzędu postępowanie w przedmiotowej sprawie, a na podstawie pisma Starostwa Powiatowego w R. z 4 września 2020 r. ustalił, że G.P. złożył w dniu 31 października 2011 r. zgłoszenie dotyczące budowy ogrodzenia na działkach o nr ew. [...] i [...]. Postanowieniem z 17 września 2020 r. Nr [...] PINB, działając na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 oraz art. 83 ust. 1 P.b., wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie "suwnicy bramowej o udźwigu 16 ton" jeżdżącej po torowisku, zlokalizowanej na działce o nr ew. [...]położonej przy ul. G. w miejscowości W.gm. J. oraz nałożył na stronę obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 31 marca 2021 r., następujących dokumentów: - 4 egzemplarzy projektu budowlanego wykonanego przez osobę posiadająca stosowne uprawnienia do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie oraz należącą do izby samorządu zawodowego; - zaświadczenia Wójta Gminy J. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; - oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Postanowieniem Nr [...] z 7 grudnia 2020 r., MWINB utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie organu I instancji. Ww. rozstrzygnięcia były przedmiotem kontroli sądów administracyjnych, które ostatecznie, na skutek ponownego rozpoznania sprawy (po wyroku sygn. akt II OSK 1646/21) w I instancji doprowadziły do oddalenia skargi na postanowienie MWINB Nr [...] (wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 grudnia 2022r. sygn. akt VIII SA/Wa 844/22) oraz w II instancji do oddalenia skargi kasacyjnej (wyrok NSA z dnia 10 sierpnia 2023r. sygn. akt II OSK 674/23). Organ I instancji, zwrócił się do Wójta Gminy J. z zapytaniem, czy w Urzędzie Gminy J. prowadzone jest postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla działek nr ew. [...], [...] położonych w miejscowości W.oraz działek nr ew. [...], [...] położonych w miejscowości W. gm. J.. W odpowiedzi UG w J. poinformował, że wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie m.in. suwnicy, pismem z dnia 12 lipca 2021 r. został pozostawiony bez rozpoznania na skutek nieuzupełnienia braków formalnych wniosku (zgodnie z wezwaniem z dnia 19 kwietnia 2021 r.). Decyzją Nr [...], z 1 marca 2024 r. organ I instancji, na podstawie art. 48 ust. 4 w zw. z art. 48 ust. 1 P.b., nakazał inwestorowi P.P. rozbiórkę "suwnicy bramowej o udźwigu 16 ton" jeżdżącej po torowisku, zlokalizowanej na działce o nr ew. [...]położonej przy ul. G. w miejscowości W.gm. J.. Uzasadniając decyzję PINB podał, że inwestor nie przedłożył dokumentów umożliwiających legalizację "kontenera konstrukcji betonowej", a zatem zastosowanie znajduje art. 48 ust. 4 w zw. z art. 48 ust. 1 P.b., zgodnie z którym: "w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1", tzn. "Organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę". Odwołanie od powyższej decyzji złożył skarżący. W uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji z 30 kwietnia 2024r., MWINB przytoczył brzmienia art. 28 ust. 1 P.b. (w brzmieniu obowiązującym na dzień wszczęcia postępowania), zauważając, że realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia nie została wskazana w art. 29 P.b. (w brzmieniu obowiązującym na dzień wszczęcia postępowania), w związku z czym nie została zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. MWINB stanął na stanowisku, że przedmiotowa suwnica bramowa stanowi budowlę i jako taka wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Dalej wskazał na regulację art. 3 pkt 3 P.b., zgodnie z którą przez pojęcie budowli należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: (m.in.) wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Zdaniem organu odwoławczego, "suwnica bramowa o udźwigu 16 ton" jeżdżąca po torowisku nie jest budynkiem, czy też obiektem małej architektury. Składa się ona z dwóch szyn o długości ok. 50 m opartych na podkładach betonowych, oddalonych o 32m (szerokość suwnicy) od siebie. Jak wskazuje orzecznictwo sądowo-administracyjne pojęcia całości techniczno-użytkowej nie można utożsamiać z rzeczą i jej częściami składowymi w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego. Prawo budowlane nie odwołuje się bowiem do art. 45 i 47 k.c. Tworzenie całości techniczno-użytkowej należy natomiast', rozumieć jako połączenie poszczególnych elementów w taki sposób, aby zgodnie z wymogami techniki nadawały się do użytku. Nie można przy tym wykluczyć, iż każdy z tych elementów może być samodzielnym obiektem, choć nie zawsze będzie mógł być samodzielnie wykorzystywany do określonego celu, budowla stanowić ma zaś całość techniczno-użytkową (por. wyrok NSA z dnia 27.05.2010r., II FSK 2049/09). W ocenie MWINB przedmiotowa suwnica, stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 P.b. (świadczy o tym konstrukcja suwnicy, użyte do jej budowy materiały, wielkość oraz jej funkcja - służy do przemieszczania ciężkich elementów). Ponadto z ww. kwalifikacją obiektu zgodził się WSA w Warszawie w wyroku z 2 grudnia 2022r. (VIII SA/Wa 844/22). Powyższy stan prawny oznacza, iż mamy do czynienia z samowolą budowlaną, na budowę której inwestor winien uzyskać pozwolenie na budowę. W takim przypadku organ I instancji prawidłowo wdrożył postępowanie legalizacyjne w trybie art. 48 P.b. (w brzmieniu obowiązującym na dzień wszczęcia postępowania). I tak: PINB, prawomocnym postanowieniem Nr [...]z dnia 17 września 2020r., wstrzymał prowadzenie robót przy budowie wskazanej suwnicy bramowej oraz nałożył na stronę obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 31 marca 2021r., wskazanych w ww. rozstrzygnięciu dokumentów. MWINB podniósł, że wymagana w dokumentacja nie została przedłożona, stąd PINB, zobowiązany treścią przepisu art. 48 ust. 4 P.b. (w brzmieniu obowiązującym na dzień wszczęcia postępowania) do zastosowania ustępu 1 tego artykułu, zasadnie orzekł nakaz rozbiórki spornej suwnicy bramowej. Organ odwoławczy, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, zauważył, iż dominującym jest pogląd zgodnie z którym wydanie nakazu rozbiórki winno być poprzedzone postępowaniem legalizacyjnym, ale w przypadku, gdy to postępowanie nie może doprowadzić do zalegalizowania danego obiektu (np. jako niezgodnego z planem miejscowym albo niezgodnego z warunkami technicznymi) albo też sam inwestor nie podejmuje czynności prowadzących do legalizacji (np. nie przedkłada organowi żadnych dokumentów) to wówczas nie ma innej możliwości, jak bezwzględnie orzec o nakazie rozbiórki. Tym samym legalizacja samowoli budowlanej stanowi nie tyle obowiązek inwestora, ile jego uprawnienie. Odnosząc się do zarzutów odwołania, MWINB wskazał, że organy nadzoru budowlanego nie badają postępowań prowadzonych przez inne organy, jak również nie mogą odnosić się do sposobu pozostawienia sprawy bez rozpoznania przez Wójta Gminy J.. Dalej podniósł, iż jak słusznie zauważa skarżący, postanowienie PINB Nr [...]zostało wydane ponad 3 lata temu, zaś ostatni wyrok sądowy zapadł w dniu 10.08.2023r. (wyrok NSA sygn. II OSK 674/23). Skarżący miał więc wiedzę, że nakaz przedłożenia dokumentów określonych ww. rozstrzygnięciem jest wymagalny, zaś przepisy Prawa budowlanego nie przewidują ponowienia terminu na złożenie dokumentacji. Ponadto MWINB w postanowieniu Nr [...] wskazał, że nieprzedłożenie dokumentów niezbędnych do legalizacji spornej suwnicy bramowej skutkować będzie wydaniem nakazu rozbiórki. Skarżący nie przedłożył żadnej dokumentacji, jak również dokumentów świadczących o prowadzonym postępowaniu przez Wójta Gminy J.. Zdaniem organu odwoławczego, PINB wydając zaskarżoną decyzję Nr [...]powołał właściwe przepisy prawa materialnego, gdyż zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 13.02.2020r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020, poz. 471 z dnia 18.03.2020r.): "Do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym". We wniesionej skardze na decyzję MWINB z 30 kwietnia 2024 r. autor skargi zarzucił naruszenie następujących przepisów prawa tj.: 1) art. 7b k.p.a. w zw. z art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez pominięcie, że w chwili wydawania zaskarżonej decyzji pozostają w toku postępowania toczące się przed Wójtem Gminy J. zarówno w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, jak i w przedmiocie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a brak przedłożenia żądanych przez organ nadzoru budowlanego decyzji wynika z okoliczności, że postępowania w przedmiocie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz decyzji o warunkach zabudowy nie zakończyły się do momentu orzeczenia o nakazie rozbiórki; 2) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów; 3) art. 8 § 1 i art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu tekstu jednolitego opublikowanego w Dzienniku Ustaw: Dz.U. z 2020 r. poz. 1333 t.j. (dalej: "PrBud") poprzez zaniechanie ponowienia wskazania inwestorowi terminu na przedłożenie dokumentacji pozwalającej na legalizację obiektu pomimo, że pierwotne postanowienie o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych wydane zostało w dniu 17 września 2020 r., tj. ponad 3,5 roku przed wydaniem zaskarżonej decyzji, a także było przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego, wobec czego dla zapewnienia możliwości przedłożenia właściwej dokumentacji inwestorowi winien był ponowić termin na jej przedłożenie; 4) art. 48 ust. 1 i 4 w zw. z art. 83 ust. 1 PrBud poprzez wydanie decyzji o nakazaniu rozbiórki w oparciu o niewłaściwe przepisy, tj. przepisy pomijające zmiany w ustawie Prawo budowlane wprowadzone ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 471); 5) art. 107 § 1 pkt 6 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak zawarcia w uzasadnieniu decyzji odniesienia się do zarzutów stawianych decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji PINB z 1 marca 2024 r. W uzasadnieniu skargi rozwinął postawione zarzuty, akcentując, iż prowadzone są działania zmierzające do zalegalizowania obiektu, tj. przedłożenia wymaganych do legalizacji dokumentów, zatem wydana decyzja jest przedwczesna. W odpowiedzi na skargę MWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 30 kwietnia 2024 r. nr [...]utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji nakazującą rozbiórkę suwnicy bramowej o udźwigu 16 ton jeżdżącej po torowisku, zlokalizowanej na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. G. w miejscowości W.gm. J., wydaną na podstawie art. 48 ust. 4 w zw. z art. 48 ust. 1 P.b. W tym miejscu należy wyjaśnić, iż z uwagi na datę wszczęcia postępowania tj. 27 sierpnia 2020r. organy orzekające prawidłowo powołał właściwe przepisy w brzmieniu obowiązującym przed zmianą ustawy Prawo budowlane, wprowadzoną od 19 września 2020 r. stosownie do art. 25 ustawy nowelizującej z 13 lutego 2020 r. (Dz. U. z 2020r., poz. 471). Stąd też brak jest podstaw do uznania zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 48 ust. 1 i 4 w zw. z art. 83 ust. 1 P.b. poprzez wydanie decyzji o nakazaniu rozbiórki w oparciu o niewłaściwe przepisy, tj. przepisy pomijające zmiany w ustawie Prawo budowlane wprowadzone ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 471). Zgodnie z art. 48 ust. 1 pkt 1 P.b. organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie (ust 2). W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 (ust. 4). Powyższy przepis wskazuje zatem na zasadniczą przesłanką orzeczenia o rozbiórce obiektu budowlanego, jaką jest jego budowa bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, a także reguluje prawną możliwość zalegalizowania obiektów budowlanych, zrealizowanych z naruszeniem powyższego wymogu, czyli tzw. postępowanie legalizacyjne. Postępowanie legalizacyjne przy tym podzielone jest na kilka etapów. Pierwszy obejmuje ustalenie, że obiekt budowlany był zrealizowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, drugi zbadanie, czy nadaje się on do legalizacji - tj. czy nie narusza przepisów o planowaniu przestrzennym (jego lokalizacja nie jest sprzeczna z prawem) i czy jego stan techniczny nie narusza obowiązujących przepisów w stopniu uniemożliwiającym doprowadzenie go do zgodności z tymi przepisami. Pozytywne ustalenia w tym zakresie obligowały organ do wydania postanowienia wstrzymującego prowadzenie robót budowlanych i nakładającego obowiązek złożenia wymaganej dokumentacji. Jednocześnie, nieprzedstawienie w wyznaczonym terminie dokumentów wskazanych w ww. postanowieniu skutkuje wydaniem nakazu rozbiórki (zob. wyroki NSA: z 28 grudnia 2017 r. II OSK 874/17; z 8 grudnia 2011 r. II OSK 1757/10 LEX nr 1134671). Treść art. 48 ust. 4 P.b. jest bowiem jednoznaczna, a jego obligatoryjny charakter w zakresie orzeczenia o rozbiórce nie budzi wątpliwości. Żaden przepis ustawy Prawo budowlane nie przewiduje w takim przypadku możliwości odstąpienia od orzeczenia nakazu rozbiórki. Odnosząc powyższe przepisy do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że nie budzi wątpliwości przedmiot postępowania. W wydanym, w toku sprawy, wyroku z dnia 2 grudnia 2022r. (VIII SA/Wa 842/22) WSA w Warszawie wskazał m.in., że kwalifikacja suwnicy bramowej jeżdżącej po torowisku zlokalizowanym na działce nr ew. [...]w miejscowości W.została przez organy nadzoru budowlanego dokonana po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, zaś poczynione ustalenia są wystarczające dla kwalifikacji obiektu w oparciu o pojęcia zdefiniowane w art. 3 pkt 1-3 P.b. Sąd uznał wówczas, że zebrany materiał dowodowy pozwala na przyjęcie, że torowisko oraz poruszająca się po tym torowisku suwnica, o ustalonym udźwigu, służąca do przemieszczania ciężkich elementów, stanowią całość techniczno-użytkową. Jednocześnie zauważył, że obowiązek uzyskania zezwolenia na eksploatację urządzenia technicznego, w trybie art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (w dacie wydania zaskarżonego postanowienia: Dz. U. z 2019 r. poz. 667 ze zm.) nie wyłączał obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, czy też pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. Wskazał na regulację art. 3 pkt 1 i pkt 3 P.b., zgodnie z którą obiekt budowlany to budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowla stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami oraz obiekt małej architektury. Budowla to każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Tym samym suwnica bramowa jeżdżąca po torowisku stanowi jednocześnie urządzenie techniczne w rozumieniu ustawy o dozorze technicznym, jak i budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego. W związku z tym legalność jego posadowienia i eksploatacji podlega przepisom obu tych ustaw. W konsekwencji, Sąd w ww. wyroku stwierdził, że na realizację inwestycji, jaką jest suwnica bramowa, wymagane jest pozwolenie na budowę oraz pozwolenie na użytkowanie uzyskane w trybie przepisów ustawy – Prawo budowlane, natomiast niezależnie od tego, dla jego legalnej eksploatacji niezbędna jest decyzja zezwalająca na jego eksploatację, uzyskana na podstawie ustawy o dozorze technicznym. Z powyższym stanowiskiem zgodził się również Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2023r. (II OSK 674/23) oddalił skargę kasacyjną wniesioną od powyższego wyroku Sądu I instancji z 2 grudnia 2022r. W wydanym rozstrzygnięciu NSA stwierdził, iż niezakwestionowanie, że obiekt wobec którego prowadzono postępowanie stanowi budowlę (art. 3 pkt 3 P.b.) czyni niezasadnym zarzut naruszenia art. 48 ust. 2 i 3 P.b. Wobec powyższego należy podnieść, że sporne kwestie zostały w sprawie ostatecznie przesądzone, a organy orzekające, jak i sądy są związane oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w przywołanych powyżej wyrokach sądów obu instancji. Wszczęta, w kontrolowanej sprawie, procedura legalizacyjna (na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 P.b.), skutkowała wydaniem postanowienia w dniu 17 września 2020 r., Nr [...], którym organ I instancji wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie "suwnicy bramowej o udźwigu 16 ton" jeżdżącej po torowisku, zlokalizowanej na działce nr ew. [...]oraz nałożył na P.P.obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 31 marca 2021 r., określonych w nim dokumentów. Z akt sprawy wynika, że skarżący podjął próbę wykonania postanowienia PINB i złożył wnioski o ustalenie warunków zabudowy, przy czym z pisma Urzędu Gminy w J. z 13 stycznia 2022 r. nr [...] wynika, że wnioski o ustalenie warunków zabudowy złożone 1 kwietnia 2021 r., dotyczące m.in. działki nr ew. [...]w miejscowości W.gm. J. dla inwestycji polegającej na budowie m.in. suwnicy – pismami z dnia 12 lipca 2021 r. zostały pozostawione bez rozpatrzenia na skutek nie uzupełnienia braków formalnych wniosków, zgodnie z wezwaniami z dnia 19 kwietnia 2021 r. wydanymi w trybie art. 64 § 2 k.p.a. W kontrolowanej obecnie sprawie kluczowe jest, że przedmiotowa dokumentacja do której strona była zobowiązana, nie została przedłożona organowi I instancji do dnia wydania decyzji o nakazie rozbiórki przez PINB, co miało miejsce w dniu 1 marca 2024 r., a więc po upływie zakreślonego terminu przez organ I instancji, ani też na dalszym etapie, zarówno postępowania odwoławczego, jak i sądowego. W świetle powyższego Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie uznał, że organy orzekające prawidłowo zastosowały art. 48 ust. 4 P.b. w związku z art. 48 ust. 1 P.b., bowiem wykazano, że skarżący nie uzyskał pozwolenia na budowę spornej suwnicy, jak i nie wykonał obowiązków nałożonych postanowieniem z 17 września 2020 r., Nr [...], pomimo informacji, że niewywiązanie się będzie skutkowało nakazem rozbiórki. Stąd też ziściła się przesłanka zobowiązująca organ do orzeczenia o rozbiórce obiektu budowlanego. W ocenie Sądu, podniesione przez skarżącego zarzuty dotyczące ponownego ustalenia terminu na złożenie dokumentacji określonej w postanowieniu z 17 września 202r., są niezasadne. Skarżący nie wnosił bowiem o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów legalizacyjnych, jak i nie przedstawił jakichkolwiek dokumentów potwierdzających podjęcie starań o ich uzyskanie. Nie jest bowiem rzeczą organu nadzoru budowlanego tzw. weryfikacja, czy skarżący prowadzi procedurę legalizacyjną i na jakim jest ona etapie. Organy nadzoru budowlanego nie są natomiast zobligowane do podejmowanie z urzędu czynności zmierzających do ustalenia ponownego terminu. W orzecznictwie wskazuje się bowiem jednoznacznie, że legalizacja jest prawem, a nie obowiązkiem inwestora. Niezasadne są również argumenty skarżącego zwracające uwagę na naruszenie wskazanych w skardze przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (zasada swobodnej oceny dowodów - art. 80 k.p.a.). Po przeprowadzonym postępowaniu, jeśli sprawa jest dostatecznie wyjaśniona oraz taką formę rozstrzygnięcia przewidują odpowiednie przepisy, organ wydaje decyzję, uwzględniając wytyczne co do jej elementów składowych, wskazanych w art. 107 k.p.a., przedstawiając m.in. przyjęty w sprawie stan faktyczny (art. 107 § 3 k.p.a.). Taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Dodatkowo podkreślić należy, że zarzuty skarżącego, iż organy nie odniosły się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu nie mogą powodować uchylenia zaskarżonej decyzji. Niedoniesienie się do wszystkich zarzutów w odwołaniu pozostaje bez wpływu na prawidłowość wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. W opisanych okolicznościach Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Zarówno w warstwie merytorycznej, jak i formalnej spełnia stawiane orzeczeniom administracyjnym wymagania. W szczególności uzasadnienia decyzji organów obu instancji w sposób jasny, rzeczowy i spójny wyjaśniają przesłanki, jakimi kierowały się organy przy ich wydawaniu. Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI