VIII SA/Wa 541/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Syndyka masy upadłości [...] spółki z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1500 zł za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Syndyk podnosił, że decyzja została wydana po ogłoszeniu upadłości spółki, a kara pieniężna jako wierzytelność powinna być zgłoszona sędziemu komisarzowi w postępowaniu upadłościowym. Sąd pierwszej instancji pierwotnie uchylił decyzję, uznając, że postępowanie nie mogło dotyczyć masy upadłości. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił jednak ten wyrok, wskazując, że postępowania administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być prowadzone przez syndyka lub przeciwko niemu, niezależnie od tego, czy dotyczą aktywów czy pasywów masy. WSA, rozpoznając sprawę ponownie, uznał skargę za niezasadną. Sąd wyjaśnił, że ogłoszenie upadłości nie stanowi przeszkody do prowadzenia postępowania administracyjnego, które może być wszczęte i prowadzone przez syndyka lub przeciwko niemu. Podkreślono, że zgłoszenie wierzytelności w postępowaniu upadłościowym dotyczy należności cywilnoprawnych, natomiast należności publicznoprawne, takie jak kary administracyjne, są ustalane w odrębnym postępowaniu administracyjnym. Dopiero prawomocna decyzja o nałożeniu kary stanowi podstawę do zgłoszenia jej jako wierzytelności w postępowaniu upadłościowym. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń przepisów postępowania administracyjnego, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji, skarga została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że postępowanie administracyjne dotyczące kar pieniężnych może być prowadzone przeciwko syndykowi masy upadłości, nawet jeśli dotyczy okresu sprzed ogłoszenia upadłości, oraz że należności publicznoprawne są ustalane w odrębnym postępowaniu administracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji nałożenia kary pieniężnej za przejazd bez opłaty elektronicznej w kontekście upadłości podmiotu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia kary pieniężnej może być prowadzone przeciwko syndykowi masy upadłości spółki po ogłoszeniu jej upadłości, w sytuacji gdy kara dotyczy okresu sprzed ogłoszenia upadłości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, postępowanie administracyjne może być prowadzone przeciwko syndykowi masy upadłości, ponieważ syndyk prowadzi postępowanie na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym. Ogłoszenie upadłości nie stanowi przeszkody do wszczęcia lub kontynuowania postępowania administracyjnego dotyczącego masy upadłości.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 144 ust. 1 i 2 Prawa upadłościowego, zgodnie z którym postępowania administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu, a syndyk prowadzi je w imieniu własnym. Podkreślono, że przepisy te dotyczą wszelkich postępowań dotyczących mienia wchodzącego w skład masy upadłości.
Czy należność publicznoprawna (kara administracyjna) ustalana w postępowaniu administracyjnym powinna być zgłoszona jako wierzytelność w postępowaniu upadłościowym, zamiast być dochodzona w odrębnym postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, należności publicznoprawne, takie jak kary administracyjne, są ustalane w postępowaniu administracyjnym. Dopiero prawomocna decyzja o nałożeniu kary stanowi podstawę do zgłoszenia jej jako wierzytelności w postępowaniu upadłościowym. Nie ma możliwości zastąpienia postępowania administracyjnego organami postępowania upadłościowego w celu ustalenia takiej należności.
Uzasadnienie
Sąd rozróżnił należności cywilnoprawne, które zgłasza się w postępowaniu upadłościowym, od należności publicznoprawnych, których ustalenie następuje w postępowaniu administracyjnym. Podkreślono, że postępowanie administracyjne zmierzające do ustalenia kary pieniężnej nie sprzeciwia się celom postępowania upadłościowego.
Przepisy (9)
Główne
udp art. 13 § ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 2, art. 13 k ust. 4
Ustawa o drogach publicznych
Podstawa do nałożenia kary pieniężnej za przejazd bez uiszczenia opłaty elektronicznej.
p.u. art. 144 § ust. 1 i 2
Ustawa Prawo upadłościowe
Reguluje prowadzenie postępowań sądowych, administracyjnych lub sądowoadministracyjnych dotyczących masy upadłości po ogłoszeniu upadłości.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi.
Pomocnicze
k.p.a. art. 127 § § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy dotyczące postępowania odwoławczego i utrzymania w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 189a § § 2, art. 189e i 189f § 1 pkt 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy dotyczące kar pieniężnych w postępowaniu administracyjnym.
p.u. art. 236
Ustawa Prawo upadłościowe
Obowiązek zgłoszenia wierzytelności sędziemu-komisarzowi w postępowaniu upadłościowym.
p.u. art. 146 § ust. 3
Ustawa Prawo upadłościowe
Zakaz skierowania egzekucji do majątku wchodzącego w skład masy upadłości po ogłoszeniu upadłości.
p.u. art. 342 § ust. 1 pkt 2
Ustawa Prawo upadłościowe
Kategoria zaspokojenia wierzytelności w postępowaniu upadłościowym (inne należności, w tym podatki i daniny publiczne).
u.t.d. art. 50 § pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b
Ustawa o transporcie drogowym
Przepisy dotyczące kar pieniężnych w transporcie drogowym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie administracyjne dotyczące nałożenia kary pieniężnej może być prowadzone przeciwko syndykowi masy upadłości, nawet jeśli dotyczy okresu sprzed ogłoszenia upadłości. • Kara pieniężna jako należność publicznoprawna jest ustalana w postępowaniu administracyjnym, a dopiero prawomocna decyzja stanowi podstawę do zgłoszenia jej jako wierzytelności w postępowaniu upadłościowym.
Odrzucone argumenty
Decyzja o nałożeniu kary pieniężnej wydana po ogłoszeniu upadłości spółki jest bezskuteczna i powinna być dochodzona w trybie zgłoszenia wierzytelności do masy upadłości. • Kara pieniężna stanowi wierzytelność pieniężną podlegającą zgłoszeniu sędziemu komisarzowi w trybie Prawa upadłościowego. • Naruszenie przepisów Prawa upadłościowego (art. 144, 145, 236, 342, 343) poprzez brak przyjęcia, że kara pieniężna podlega zgłoszeniu w postępowaniu upadłościowym.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie administracyjne dotyczące nałożenia administracyjnej kary pieniężnej po dniu ogłoszenia upadłości nie mogło z uwagi na charakter sprawy dotyczyć masy upadłości. • NSA za błędne uznał przytoczone wyżej stanowisko Sądu I instancji wyrażone w uchylonym wyroku. Uznał, że nie ma znaczenia w rozpoznawanej sprawie okoliczność, że decyzja wydana w przedmiocie nałożenia kary 'nie przysparza masie spadkowej aktywów, a zatem nie dotyczy masy upadłości'. • NSA wskazał, że w myśl art. 144 ust. 1 i 2 ustawy z 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (akt. tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 1520), po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu, przy czym postępowania te syndyk prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym. • Zgłoszenie wierzytelności sędziemu-komisarzowi w postępowaniu upadłościowym na podstawie art. 236 i następnych prawa upadłościowego i naprawczego jest formą jej dochodzenia w postępowaniu sądowym. Zgłoszenie wierzytelności spełnia analogiczną funkcję jak wytoczenie powództwa w procesie. • Nie budzi więc wątpliwości to, że zgłoszenie, o którym mowa we wskazanym wyżej przepisie, w przypadku należności cywilnoprawnych, jeżeli nie wynikają one z prawomocnego wyroku, może spełniać funkcję, o której mowa wyżej. Stwierdzenia tego nie można jednak odnieść do należności publicznoprawnych.
Skład orzekający
Marek Wroczyński
przewodniczący
Cezary Kosterna
sprawozdawca
Renata Nawrot
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że postępowanie administracyjne dotyczące kar pieniężnych może być prowadzone przeciwko syndykowi masy upadłości, nawet jeśli dotyczy okresu sprzed ogłoszenia upadłości, oraz że należności publicznoprawne są ustalane w odrębnym postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nałożenia kary pieniężnej za przejazd bez opłaty elektronicznej w kontekście upadłości podmiotu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia kolizji postępowania upadłościowego z postępowaniem administracyjnym dotyczącym kar pieniężnych, co ma znaczenie praktyczne dla wielu przedsiębiorców.
“Upadłość spółki nie chroni przed karą za przejazd bez opłaty – sąd wyjaśnia zasady postępowania administracyjnego.”
Dane finansowe
WPS: 1500 PLN
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.