VIII SA/Wa 513/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającą stwierdzenia nadpłaty VAT, uznając, że zapłacony podatek stał się nadpłatą po uchyleniu decyzji wymiarowej.
Sprawa dotyczyła wniosku o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 2014 r. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, argumentując, że decyzja Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego określająca podatek wciąż funkcjonuje w obrocie prawnym, mimo uchylenia decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej przez WSA. Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając, że zapłacony podatek stał się nadpłatą, ponieważ po uchyleniu decyzji wymiarowej przez sąd, a następnie uchyleniu przez ten sam organ decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, brak było podstawy prawnej do wykonania zobowiązania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Przedsiębiorstwa Wytwórczo-Handlowego [...] A. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w R. odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 2014 r. w kwocie 1.713.676,72 zł. Skarżący domagał się stwierdzenia i zwrotu nadpłaty, powołując się na wyrok WSA z 27 października 2022 r. (sygn. akt VIII SA/Wa 925/21), który uchylił decyzję Dyrektora IAS. Organy podatkowe odmówiły, twierdząc, że wyrok WSA nie skutkuje powstaniem nadpłaty, ponieważ decyzja Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z 19 marca 2019 r. nadal funkcjonuje w obrocie prawnym. Sąd administracyjny uznał jednak skargę za zasadną. Stwierdził, że zapłacony podatek VAT stał się nadpłatą, ponieważ po uchyleniu decyzji Dyrektora IAS przez WSA, a następnie uchyleniu przez Dyrektora IAS decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z 19 marca 2019 r. (decyzją z 6 czerwca 2023 r.), brak było ostatecznej decyzji wymiarowej, która stanowiłaby podstawę do wykonania zobowiązania. Sąd podkreślił, że decyzja Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, na którą powoływał się organ odwoławczy jako podstawę odmowy, została uchylona jeszcze przed doręczeniem skarżącemu ostatecznej decyzji o odmowie stwierdzenia nadpłaty. W związku z tym, zapłacone kwoty należało uznać za nadpłatę. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, zapłacony podatek VAT stanowi nadpłatę, jeśli brak jest ostatecznej decyzji wymiarowej, która stanowiłaby podstawę do wykonania zobowiązania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że po uchyleniu decyzji Dyrektora IAS przez WSA, a następnie uchyleniu przez Dyrektora IAS decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, brak było ostatecznej decyzji wymiarowej. Zapłacone kwoty, mimo dobrowolności wpłat, należy uznać za nadpłatę, ponieważ nie istniała podstawa prawna do ich wykonania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
Op art. 72 § 1
Ordynacja podatkowa
Za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Istota nadpłaty sprowadza się do tego, że podatnik płaci wówczas, gdy nie musi tego robić (nie istnieje obowiązek podatkowy), albo płaci za dużo (kwota podatku zapłaconego przewyższa kwotę należną).
Op art. 73 § 1
Ordynacja podatkowa
Op art. 75 § 2
Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
Op art. 239a
Ordynacja podatkowa
Decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Op art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada zaufania do organów państwa.
ppsa art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji organu administracyjnego.
ppsa art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
ppsa art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie oceną prawną sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zapłacony podatek VAT stał się nadpłatą po uchyleniu decyzji wymiarowej przez sąd i organ odwoławczy. Brak ostatecznej decyzji wymiarowej uniemożliwia wykonanie zobowiązania podatkowego. Odmowa stwierdzenia nadpłaty w sytuacji, gdy organ odwoławczy sam uchylił decyzję, na którą się powoływał, narusza zasadę zaufania.
Odrzucone argumenty
Decyzja Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego wciąż funkcjonuje w obrocie prawnym i stanowi podstawę do odmowy stwierdzenia nadpłaty.
Godne uwagi sformułowania
Istota nadpłaty sprowadza się do tego, że podatnik płaci wówczas, gdy nie musi tego robić (nie istnieje obowiązek podatkowy), albo płaci za dużo. nie do pogodzenia z zasadą zaufania wynikającą z art. 121 § 1 Op jest odmówienie podatnikowi stwierdzenia nadpłaty z powołaniem się na pozostawanie w obrocie prawnym decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z dnia 19 marca 2019 r., w sytuacji gdy ten sam organ kilkanaście dni później, jeszcze przed doręczeniem ostatecznej decyzji o odmowie stwierdzenia nadpłaty uchylił decyzję wymiarową, na której istnienie powołał się jako podstawę odmowy stwierdzenia nadpłaty.
Skład orzekający
Leszek Kobylski
przewodniczący
Justyna Mazur
sprawozdawca
Iwona Szymanowicz-Nowak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia nadpłaty w kontekście uchylenia decyzji wymiarowych przez sądy i organy administracji, zasada zaufania do organów państwa w postępowaniu podatkowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia decyzji na różnych etapach postępowania i wniosku o stwierdzenie nadpłaty.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie stanu prawnego i konsekwencje uchylenia decyzji przez organy i sądy. Pokazuje też, jak organy mogą popełniać błędy proceduralne, które sąd koryguje.
“Czy zapłacony VAT można odzyskać, gdy organy gubią się we własnych decyzjach?”
Dane finansowe
WPS: 1 713 676,72 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVIII SA/Wa 513/23 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2023-10-26 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-08-10 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Iwona Szymanowicz-Nowak Justyna Mazur /sprawozdawca/ Leszek Kobylski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatkowe postępowanie Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2651 art. 72 par. 1 pkt 1, art. 73 par. 1 pkt 1, art. 75 par. 2 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, , Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Domagalska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2023 r. w Radomiu sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Wytwórczo-Handlowego [...] A. C. w spadku - reprezentowanego przez zarządcę sukcesyjnego K. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 22 maja 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia 2014 r. do października 2014 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w R. z dnia 26 stycznia 2023 r. znak [...]; 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie na rzecz skarżącego Przedsiębiorstwa Wytwórczo-Handlowego [...] A. C. w spadku - reprezentowanego przez zarządcę sukcesyjnego K. C. kwotę 13 578 (trzynaście tysięcy pięćset siedemdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Decyzją z 22 maja 2023 r., po rozpatrzeniu odwołania Przedsiębiorstwa Wytwórczo-Handlowego [...] w spadku, reprezentowanego przez zarządcę sukcesyjnego K. C. (dalej: "skarżący", "strona", "podatnik"), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 72 § 1 pkt 1, art. 73 § 1 pkt 1, art. 75 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.; dalej: "Op", "Ordynacja podatkowa") Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "organ odwoławczy", "DIAS" lub "Dyrektor IAS") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] (dalej: "Naczelnik US" lub "organ I instancji") z 26 stycznia 2023r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia 2014 r. do października 2014 r., w kwocie 1.713.676,72 zł. Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu 16 grudnia 2022 r. wpłynął do Naczelnika US wniosek działającego w imieniu skarżącego pełnomocnika o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia 2014 r. do października 2014 r. wraz z odsetkami za opóźnienie. Autor wniosku wskazał, iż powyższe należności wynikają z decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...]z dnia 19 marca 2019 r., utrzymanej w mocy decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia 29 lipca 2021 r., uchylonej następnie wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 925/21. Powyższe żądanie zostało oparte o art. 72 § 1 pkt 1, art. 73 § 1 pkt 1, art. 75 § 1 Op. Decyzją z 26 stycznia 2023 r. Naczelnik US odmówił stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku od towarów i usług za wskazane okresy rozliczeniowe w kwocie 1.713.676,72 zł wskazując, że wydanie wyroku, o którym mowa wyżej nie skutkuje powstaniem nadpłaty, ponieważ nie posiada on przymiotu prawomocności. Podniósł także, iż zgodnie z art. 72 § 1 pkt 1 Op za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Świadczenie jest nadpłacone, gdy podatnik jest zobowiązany do świadczenia z tytułu określonego podatku, lecz kwota faktycznie uiszczona jest wyższa od kwoty należnej. Dodał także, iż ze świadczeniem nienależnym mamy do czynienia wtedy, gdy podatnik dokonuje wpłaty określonej kwoty pieniężnej, mimo że nie jest do tego zobowiązany. Zdaniem organu I instancji, w realiach niniejszej sprawy takie sytuacje nie miały miejsca. W odwołaniu od tej decyzji, pełnomocnik skarżącego wskazał na naruszenie: - art. 122, art. 180, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i dowolną jego ocenę, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i uznania, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2022r. VIII SA/Wa 925/21 jest nieostateczny, - art. 72 § 1 pkt 1, art. 73 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że w wypadku zapadnięcia prawomocnego wyroku uchylającego decyzję organu drugiej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania, środki które były wpłacone na poczet zaległości podatkowej określonej decyzją ostateczną nie stają się nadpłatą. W oparciu o powyższe zarzuty autor odwołania wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu odwołania wskazał nadto, że zgodnie z: - art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259), (dalej: "ppsa") ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie, - art. 239a Ordynacji podatkowej decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Podniósł jednocześnie, iż w chwili obecnej w obrocie prawnym po wydaniu wskazanego wyżej wyroku, który jest prawomocny, jest jedynie nieostateczna decyzja Naczelnika [...]Urzędu Celno-Skarbowego w [...]z dnia 19 marca 2019 r. znak [...]. Podatek zapłacony nienależnie to kwota uiszczona przez podatnika w sytuacji, gdy nie było ustawowego obowiązku jej zapłacenia albo obowiązek ten istniał, ale wygasł. Istota nadpłaty sprowadza się do tego, że podatnik płaci wówczas, gdy nie musi tego robić (nie istnieje obowiązek podatkowy), albo płaci za dużo (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 2 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Op 478/21, LEX nr 3322893). Dyrektor IAS, powołaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z 22 maja 2023r., utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Na wstępie uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia, przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, zarzuty i wnioski odwołania. Wskazał, że spór w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy Naczelnik US zasadnie odmówił stronie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty określonej we wniosku. Zdaniem DIAS, stanowisko organu I instancji jest prawidłowe, ale z innych powodów niż organ ten przyjął. Organ odwoławczy wskazał, iż uległ zmianie stan faktyczny sprawy, albowiem wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 października 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 925/21, 28 stycznia 2023 r. uzyskał przymiot prawomocności. DIAS podał, że 19 marca 2019 r. Naczelnik [...]Urzędu Celno-Skarbowego w [...]znak: [...]wydał w odniesieniu do strony decyzję w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia 2014 r. do października 2014 r., skutkiem których było powstanie zaległości podatkowych. Następnie, Naczelnik US w oparciu o wnioski strony decyzjami z 29 października 2019 r., 1 kwietnia 2020 r. i 14 kwietnia 2021 r. odpowiednio znak: [...], [...] i [...] rozłożył zaległości podatkowe na raty, natomiast wyrokiem z 27 października 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 925/21 Sąd uchylił decyzję Dyrektora IAS z 29 lipca 2021 r., znak: [...]. Odnosząc powyższe ustalenia do art. 72 § 1 pkt 1 Op DIAS wywiódł, że istota nadpłaty sprowadza się do tego, że podatnik płaci określoną kwotę wówczas, gdy w ogóle nie musi tego robić (nie istnieje obowiązek podatkowy), albo płaci za dużo (kwota podatku zapłaconego przewyższa kwotę należną). W obu przypadkach świadczenie podatnika dokonane na rzecz wierzyciela podatkowego przewyższa to, czego wymaga od niego przepis prawa. Ta nadwyżka świadczenia ponad obowiązkowe jest właśnie nadpłatą. Tymczasem, w jego ocenie żadna ze wskazanych wyżej okoliczności nie miała miejsca, ponieważ Sąd uchylił jedynie decyzję organu drugiej instancji co oznacza, że w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja wymiarowa Naczelnika [...]Urzędu Celno-Skarbowego w [...]z 19 marca 2019 r., znak: [...], która określa podatek VAT za poszczególne miesiące od stycznia 2014 r. do października 2014 r. w innej wysokości niż wykazana w deklaracjach VAT-7, a więc nie odpadła podstawa prawna tego świadczenia zapłaconego przez stronę. Organ odwoławczy powołał następnie treść art. 21 § 1 pkt 1 i 2, art. 99 ust. 1, art. 99 ust. 12 oraz art. 239a Op wskazując między innymi, że przepis ten pozbawia jedynie decyzję nieostateczną waloru wykonalności co oznacza tylko tyle, że taka decyzja nie stanowi tytułu egzekucyjnego podlegającego przymusowemu wykonaniu w trybie postępowania egzekucyjnego w administracji. W niniejszej sprawie okoliczność taka nie miała miejsca, ponieważ decyzja Naczelnika [...]Urzędu Celno-Skarbowego w [...]z 19 marca 2019 r. była wykonywana z woli podatnika, a nie w trybie przymusu, jakim jest postępowanie egzekucyjne. Działanie takie dopuszczają przepisy prawa, skoro art. 239g Ordynacji podatkowej stanowi, że wstrzymanie wykonania decyzji nie pozbawia strony możliwości dobrowolnego wykonania decyzji, z czym niewątpliwie mamy do czynienia w niniejszej sprawie, skoro podatnik wystąpił z wnioskiem o rozłożenie na raty podatku, za okres objęty wymienioną wyżej decyzją [...]Urzędu Celno-Skarbowego w [...]. Za niezasadny uznał nadto zarzut naruszenia art. 153 ppsa, ponieważ ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania zawarte w wyroku Sądu z 27 października 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 925/21 dotyczą postępowania odwoławczego od decyzji Naczelnika [...]Urzędu Celno-Skarbowego w [...]z 19 marca 2019 r., znak: [...], a nie wszelkich innych postępowań dotyczących podatku za okres objęty rozstrzygnięciem sądu. Powyższe wynika wprost z treści art. 153 ppsa. Podobnie DIAS nie dopatrzył się naruszenia w sprawie powołanych w odwołaniu przepisów proceduralnych. Końcowo zauważył jedynie, że podatnik w oparciu o decyzje ratalne dotyczące zaległości podatkowych określonych decyzją Naczelnika [...]Urzędu Celno-Skarbowego w [...]z 19 marca 2019 r. wpłacił 185.049,51 zł na należność główną, 90.468,70 zł na odsetki i 653,00 zł tytułem opłaty prolongacyjnej, co wynika z pisma Naczelnika US z 18 maja 2023 r., znak: [...]. Z wymienionego wyżej pisma wynika również, że zaległość podatkowa wynikająca z ww. decyzji Naczelnika wyniosła za styczeń 2014 r. 566.339 zł. Z uwagi na powyższe DIAS stwierdził, że wniosek podatnika winien był obejmować jedynie należność wpłaconą przez stronę w kwocie 185.049,51 zł tytułem należności głównej, 90.468,70 zł tytułem odsetek za zwłokę i 653,00 zł tytułem opłaty prolongacyjnej, która pokrywa jedynie część zaległości za styczeń 2014 r., co wynika wprost z ww. pisma Naczelnika US z 18 maja 2023 r. W piśmie tym wskazano również wysokość posiadanych przez stronę zaległości i wpłat z tego tytułu w odniesieniu do poszczególnych miesięcy od stycznia 2014 r. do października 2014 r. W tej sytuacji, zdaniem DIAS powyższa nieprawidłowość co do kwoty i miesiąca wynikająca z wniosku strony, pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, ponieważ jak uznał, brak było podstaw w sprawie do stwierdzenia i zwrotu nadpłaty. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, występując o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania sądowego, pełnomocnik skarżącego postawił zarzuty: naruszenia przepisów prawa procesowego, tj.: art. 122, art. 180, art. 187 § 1 i art. 191 Op poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i dowolną jego ocenę, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i uznania, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2022r. VIII SA/Wa 925/21 nie był prawomocny; naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 72 § 1 pkt 1, art. 73 § 1 pkt. 1 Op, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że w wypadku zapadnięcia prawomocnego wyroku uchylającego decyzję organu II instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania, środki które były wpłacone na poczet zaległości podatkowej określonej decyzją ostateczną nie stają się nadpłatą. Autor skargi wystąpił również, na zasadzie art. 106 § 3 ppsa o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów w postaci decyzji Dyrektora IAS z 6 czerwca 2023r. znak: [...]uchylającej decyzję Naczelnika [...]Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z 19.03.2019r. nr [...] określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do października 2014r. na fakt odpadnięcia podstawy prawnej, w związku z którym skarżący spłacał zaległość podatkową za okres od stycznia do października 2014r. określoną tą decyzją. Odpowiadając na skargę, DIAS wystąpił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Za chybiony uznał jednocześnie argument podnoszony przez pełnomocnika strony, iż podstawą wydania spornej decyzji było przyjęcie, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 października 2022 r., nie posiadał przymiotu prawomocności. W decyzji będącej przedmiotem skargi wskazano jednoznacznie, że pomiędzy wydaniem decyzji przez organ pierwszej i drugiej instancji zmianie uległ stan faktyczny, w ten sposób, iż wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 października 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 925/21 28 stycznia 2023 r. uzyskał przymiot prawomocności. Tak więc wbrew twierdzeniom pełnomocnika strony okoliczność ta nie stanowiła podstawy wydania decyzji będącej przedmiotem skargi. Postanowieniem z dnia 26 października 2023 r. ogłoszonym na rozprawie Sąd dopuścił zawarty w skardze dowód z decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 6 czerwca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej "ppsa"), stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. Nr 2022, poz. 2492), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) ppsa). Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania. Brak związania granicami skargi oznacza, że sąd pierwszej instancji ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Sąd nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, przytoczonymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji przy tak zakreślonym zakresie kompetencji, Sąd doszedł do przekonania, iż skarga zasługuje na uwzględnienie. Sporem w sprawie objęta jest zasadność zgłoszonego przez stronę wniosku o stwierdzenie i zwrot nadpłaty podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do października 2014 r. W ocenie organu odwoławczego zgłoszone przez stronę żądanie jest niezasadne z uwagi na to, iż Sąd uchylił jedynie decyzję organu odwoławczego, a w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z 19 marca 2019 r. znak [...], określająca podatek VAT za poszczególne miesiące od stycznia do października 2014 r. w innej wysokości aniżeli wykazana w deklaracjach VAT-7. Tym samym nie odpadła podstawa prawna świadczenia zapłaconego przez stronę. Organ odwoławczy wskazał także, iż ww. decyzja Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] była wykonywana z woli podatnika, który wystąpił z wnioskiem o rozłożenie na raty podatku za okres objęty powyższą decyzją. Zdaniem skarżącego zaś, zapłacony z uwagi na decyzje Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z dnia 19 marca 2019 r. i Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia 20 lipca 2021 r. oraz decyzje ratalne Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w [...], podatek VAT, w sytuacji gdy obecnie w obrocie prawnym brak jest decyzji zobowiązującej w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do października 2014 r., która podlegałaby wykonaniu, stał się nadpłatą. Odnosząc się do tak zakreślonego przedmiotu sporu wskazać należy, iż zgodnie z art. 72 § 1 Op, za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Istota nadpłaty sprowadza się do tego, że podatnik płaci wówczas, gdy nie musi tego robić (nie istnieje obowiązek podatkowy), albo płaci za dużo (kwota podatku zapłaconego przewyższa kwotę należną). W obu przypadkach świadczenie podatnika dokonane na rzecz wierzyciela podatkowego przewyższa to, czego wymaga od niego przepis prawa. Ta nadwyżka świadczenia ponad obowiązkowe jest nadpłatą. W myśl art. 239a Op, decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Z bezspornych okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, iż Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] decyzją z dnia 19 marca 2019 r. wydał wobec strony decyzję w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do października 2014 r., utrzymaną w mocy decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia 29 lipca 2021 r. Decyzjami z dnia 29 października 2019 r., 1 kwietnia 2020 r. i 14 kwietnia 2021 r. w oparciu o wnioski strony, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] rozłożył zaległości podatkowe, wynikające z decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] na raty. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2022 r. sygn. akt VIII SA/Wa 925/21, który uprawomocnił się z dniem 28 stycznia 2023 r., decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia 29 lipca 2021 r. została uchylona. W dacie wydania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji, to jest w dniu 22 maja 2023 r., w obrocie prawnym pozostawała decyzja Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...], która została uchylona decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia 6 czerwca 2023 r. Zauważyć jednocześnie należy, iż decyzja z dnia 22 maja 2023 r., zaskarżona w niniejszej sprawie została doręczona pełnomocnikowi skarżącego w dniu 7 czerwca 2023 r. i w myśl art. 212 Op z chwilą jej doręczenia organ odwoławczy został nią związany. Z dniem 7 czerwca 2023 r. decyzja ta weszła do obrotu prawnego. Tymczasem w dniu 6 czerwca 2023 r. ten sam organ uchylił w całości decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z dnia 19 marca 2019 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Z powyższych ustaleń wynika, iż w dacie wydania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji z obrotu prawnego została wyeliminowana ostateczna decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia 29 lipca 2021 r. W obrocie prawnym pozostawała decyzja nieostateczna Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...], która zgodnie z art. 239a Op nie podlegała wykonaniu. Zgodzić się należy ze skarżącym, iż zapłacenie podatku na poczet zaległości podatkowej, z uwagi na brak decyzji podlegającej wykonaniu stanowi nadpłatę w tym podatku. Bez znaczenia przy tym jest, to że wpłaty te zostały dokonane dobrowolnie. Dodatkowo nie do pogodzenia z zasadą zaufania wynikającą z art. 121 § 1 Op jest odmówienie podatnikowi stwierdzenia nadpłaty z powołaniem się na pozostawanie w obrocie prawnym decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z dnia 19 marca 2019 r., w sytuacji gdy ten sam organ kilkanaście dni później, jeszcze przed doręczeniem ostatecznej decyzji o odmowie stwierdzenia nadpłaty uchylił decyzję wymiarową, na której istnienie powołał się jako podstawę odmowy stwierdzenia nadpłaty. Z tych względów za zasadne należy uznać zarzuty skargi naruszenia art. 72 § 1 pkt 1 i art. 73 § 1 pkt 1 Op, w zw. z art. 121 § 1 Op. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż podatnik uiścił kwotę, która pokrywa część zaległości za styczeń 2014 r. i wniosek podatnika o stwierdzenie nadpłaty winien obejmować jedynie ta kwotę. Co do zasady zatem organy nie kwestionują istnienia nadpłaty za okres wskazany we wniosku. Z uwagi jednak na to, iż inne były podstawy odmowy uwzględnienia złożonego w niniejszej sprawie wniosku, zdaniem Sądu przedwczesne jest odnoszenie się do tego w jakiej części wniosek winien być uwzględniony. Z uwagi na stwierdzone naruszenia sprawa powinna zostać rozpoznana od początku w jej całokształcie. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy winny uwzględnić powyższe wskazania Sądu i rozpoznać złożony przez stronę wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty przy wyeliminowaniu stwierdzonych naruszeń. Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa oraz art. 135 ppsa orzekł w punkcie 1 wyroku. Orzeczenie o kosztach znajduje oparcie w art. 200, art. 205, § 1 i 2, art. 209 ppsa w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a i § 2 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.). Wskazana w punkcie 2 wyroku kwota obejmuje 2.761 zł uiszczonego wpisu sądowego, 10.800 zł wynagrodzenia pełnomocnika oraz 17 zł opłaty od pełnomocnictwa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI