Orzeczenie · 2025-09-11

VIII SA/Wa 490/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2025-09-11
NSAinneWysokawsa
pomoc finansowagrupa producentówowoce i warzywaśrodki unijneprzedawnienieochrona interesów finansowych UEARiMRkoszty inwestycjirozporządzenie 2988/95

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi spółki [...] sp. z o.o. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dotyczącą pomocy finansowej dla grupy producentów owoców i warzyw. Sprawa przeszła przez wiele instancji, w tym dwukrotne uchylenia wyroków WSA przez Naczelny Sąd Administracyjny. Kluczowym zagadnieniem prawnym była kwestia przedawnienia roszczenia o zwrot nienależnie lub nadmiernie pobranych środków finansowych. Sąd, kierując się wykładnią NSA, uznał, że zarzucana nieprawidłowość miała charakter jednorazowy, a termin przedawnienia rozpoczął bieg z dniem wypłaty środków (10 września 2013 r.). Pomimo działań organów mających na celu przerwanie biegu przedawnienia, łączny 8-letni okres przedawnienia upłynął przed wydaniem ostatecznych decyzji przez organy administracji. W związku z tym, WSA uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, umarzając postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe z powodu przedawnienia roszczenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia roszczeń o zwrot środków unijnych, w szczególności w kontekście programów wieloletnich i charakteru nieprawidłowości.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przepisów UE i krajowych dotyczących pomocy finansowej w rolnictwie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy roszczenie o zwrot nienależnie lub nadmiernie pobranych środków finansowych z tytułu pomocy unijnej uległo przedawnieniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie uległo przedawnieniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarzucana nieprawidłowość miała charakter jednorazowy, a termin przedawnienia rozpoczął bieg z dniem wypłaty środków. Pomimo działań organów mających na celu przerwanie biegu przedawnienia, 8-letni maksymalny termin przedawnienia upłynął przed wydaniem decyzji przez organy administracji.

Czy w przypadku programów wieloletnich finansowanych ze środków UE stosuje się maksymalny 8-letni termin przedawnienia określony w art. 3 ust. 1 akapit czwarty rozporządzenia nr 2988/95?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, maksymalny 8-letni termin przedawnienia ma zastosowanie również w przypadku programów wieloletnich.

Uzasadnienie

NSA jednoznacznie wskazał, że art. 3 ust. 1 akapit czwarty rozporządzenia nr 2988/95, określający maksymalny okres przedawnienia, ma zastosowanie do wszystkich nieprawidłowości, niezależnie od tego, czy dotyczą programów wieloletnich, czy też nie. Wykładnia organu, że w przypadku programów wieloletnich nie stosuje się tego przepisu, została uznana za nieprawidłową.

Jaki jest charakter zarzucanej nieprawidłowości w sprawie przyznania pomocy finansowej – jednorazowy, ciągły czy powtarzający się?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zarzucana nieprawidłowość miała charakter jednorazowy.

Uzasadnienie

Sąd ocenił, że inwestycja i związane z nią rozliczenie stanowiły jedno działanie w zamkniętym okresie, a nie ciąg lub powtarzające się operacje naruszające ten sam przepis prawa UE.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Prezesa ARiMR oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR i umorzono postępowanie administracyjne.

Przepisy (21)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie 2988/95 art. 3 § ust. 1

Rozporządzenie Rady (WE, EURATOM) NR 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich

Rozporządzenie 2988/95 art. 3 § ust. 1 akapit pierwszy

Rozporządzenie Rady (WE, EURATOM) NR 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich

Rozporządzenie 2988/95 art. 3 § ust. 1 akapit drugi

Rozporządzenie Rady (WE, EURATOM) NR 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich

Rozporządzenie 2988/95 art. 3 § ust. 1 akapit trzeci

Rozporządzenie Rady (WE, EURATOM) NR 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich

Rozporządzenie 2988/95 art. 3 § ust. 1 akapit czwarty

Rozporządzenie Rady (WE, EURATOM) NR 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 190 § zd. pierwsze

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.ARiMR art. 29 § 1 i 2

Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

u.o.ARiMR art. 29 § ust. 7

Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

Rozporządzenie 1234/2007 art. 103a § ust. 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1234/2007

Rozporządzenie 543/2011 art. 115 § ust. 2

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 543/2011

Rozporządzenie 543/2011 art. 45 § ust. 1

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 543/2011

Rozporządzenie 1308/2013 art. 231 § ust. 2

Rozporządzenie Rady (UE) nr 1308/2013

Rozporządzenie 1308/2013 art. 125e § ust. 1 akapit trzeci

Rozporządzenie Rady (UE) nr 1308/2013

Rozporządzenie 2988/95 art. 3 § ust. 1

Rozporządzenie Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich

Termin przedawnienia rozpoczyna bieg od momentu dopuszczenia się nieprawidłowości (w przypadku jednorazowych) lub od dnia jej ustania (w przypadku ciągłych lub powtarzających się). Maksymalny okres przedawnienia wynosi 8 lat.

Rozporządzenie 2017/891

Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2017/891 z dnia 13 marca 2017 r.

Rozporządzenie 1306/2013

Rozporządzenie Rady (UE) nr 1306/2013

Rozporządzenie 1290/2005 art. 9 § ust. 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1290/2005

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roszczenie o zwrot nienależnie pobranych środków finansowych uległo przedawnieniu z uwagi na upływ 8-letniego maksymalnego terminu określonego w art. 3 ust. 1 akapit czwarty rozporządzenia nr 2988/95. • Nieprawidłowość miała charakter jednorazowy, a termin przedawnienia rozpoczął bieg z dniem wypłaty środków.

Godne uwagi sformułowania

nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. • nie do przyjęcia na gruncie art. 3 ust. 1 akapit drugi w zw. z art. 3 ust. 1 akapitem czwartym rozporządzenia 2988/95 jest wykładnia, że w przypadku programów wieloletnich nie stosuje się maksymalnego terminu przedawnienia odpowiadającego podwójnemu podstawowemu terminowi okresu przedawnienia.

Skład orzekający

Konrad Łukaszewicz

przewodniczący

Monika Kramek

członek

Robert Żukowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia roszczeń o zwrot środków unijnych, w szczególności w kontekście programów wieloletnich i charakteru nieprawidłowości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów UE i krajowych dotyczących pomocy finansowej w rolnictwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje złożoność i długotrwałość postępowań sądowych dotyczących środków unijnych oraz kluczowe znaczenie przedawnienia jako argumentu procesowego. Wieloletnia batalia prawna z udziałem NSA i WSA jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i funduszach UE.

Przedawnienie roszczenia o zwrot unijnych dotacji: Jak 8 lat walki sądowej zakończyło sprawę grupy producentów.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst