Orzeczenie · 2025-07-16

VIII SA/Wa 445/25

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Miejsce

Warszawa

Data

2025-07-16

NSAAdministracyjneŚredniawsa

pomoc społecznadom pomocy społecznejodpłatność za pobytustalenie opłatyobowiązek alimentacyjnywywiad środowiskowywspółpraca z organemdecyzja administracyjnaprawo procesoweustawa o pomocy społecznej

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła skargi K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. ustalającą odpłatność skarżącego za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 61 ust. 2e ustawy o pomocy społecznej, poprzez wadliwe zastosowanie i błędne ustalenie braku jego współpracy. Twierdził, że organy nie podjęły wszelkich czynności zmierzających do przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazał wystarczającej współpracy z organami. Sąd podkreślił, że skarżący nie odebrał propozycji umowy, nie podpisał jej i unikał kontaktu w celu przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, mimo wcześniejszych deklaracji. W związku z tym, organy prawidłowo zastosowały art. 61 ust. 2e i 2f ustawy o pomocy społecznej, ustalając opłatę w drodze decyzji jako różnicę między kosztem utrzymania w DPS a opłatą wnoszoną przez mieszkańca i inne osoby zobowiązane, proporcjonalnie do liczby zobowiązanych. Sąd uznał, że decyzje organów były zgodne z prawem i nie naruszały przepisów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia

Do czego można powołać

Ustalanie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej w przypadku braku współpracy zobowiązanego z organem, w tym procedury związane z wywiadem środowiskowym i stosowaniem art. 61 ust. 2e ustawy o pomocy społecznej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku współpracy strony z organem administracji publicznej w kontekście ustawy o pomocy społecznej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej podjął wszelkie niezbędne czynności zmierzające do przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w celu ustalenia sytuacji dochodowej i rodzinnej strony zobowiązanej do ponoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ podjął wielokrotne próby kontaktu ze skarżącym w celu przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, jednak skarżący nie współpracował, nie odbierał korespondencji i nie wyraził zgody na przeprowadzenie wywiadu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżący nie wykazał wystarczającej współpracy z organem, mimo wielokrotnych prób kontaktu i wezwań do przedstawienia dokumentów. Odmowa współpracy uzasadniała zastosowanie art. 61 ust. 2e ustawy o pomocy społecznej.

Czy odmowa współpracy strony zobowiązanej z organem w zakresie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego uzasadnia ustalenie opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej w drodze decyzji na podstawie art. 61 ust. 2e ustawy o pomocy społecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, odmowa zawarcia umowy oraz niewyrażenie zgody na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego skutkuje ustaleniem opłaty w drodze decyzji.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że w przypadku braku współpracy i odmowy przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, organ jest uprawniony do ustalenia opłaty w drodze decyzji, zgodnie z art. 61 ust. 2e ustawy o pomocy społecznej, w wysokości różnicy między kosztem utrzymania a opłatą mieszkańca i innych osób zobowiązanych.

Czy obowiązek ponoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej przez zstępnych jest uzależniony od dziedziczenia po pensjonariuszu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązek ten wynika z relacji rodzinnej (ojciec-syn) i nie jest uzależniony od dziedziczenia.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy ustawy o pomocy społecznej nie wiążą obowiązku ponoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej z dziedziczeniem, a jedynie z istnieniem relacji pomiędzy pensjonariuszem a osobą zobowiązaną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia 18 kwietnia 2025 r., utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia 24 lutego 2025 r. w sprawie ustalenia odpłatności za pobyt ojca w domu pomocy społecznej.

Przepisy (25)

Główne

u.p.s. art. 60 § 1

Ustawa o pomocy społecznej

Generalna zasada, że pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca.

u.p.s. art. 61 § 1

Ustawa o pomocy społecznej

Określa krąg osób zobowiązanych do ponoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej (mieszkaniec, małżonek, zstępni przed wstępnymi, gmina).

u.p.s. art. 61 § 2

Ustawa o pomocy społecznej

Określa sposób ustalania opłaty przez mieszkańca (nie więcej niż 70% dochodu) oraz przez małżonka, zstępnych przed wstępnymi (zgodnie z umową lub decyzją).

u.p.s. art. 61 § 2d

Ustawa o pomocy społecznej

Reguluje ustalenie opłaty w drodze decyzji w przypadku odmowy zawarcia umowy.

u.p.s. art. 61 § 2e

Ustawa o pomocy społecznej

Reguluje ustalenie opłaty w drodze decyzji w przypadku odmowy zawarcia umowy oraz niewyrażenia zgody na przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego.

u.p.s. art. 61 § 2f

Ustawa o pomocy społecznej

Określa, że opłata ustalona w drodze decyzji na podstawie ust. 2e jest ustalana proporcjonalnie do liczby osób obowiązanych do jej wnoszenia.

u.p.s. art. 103 § 2

Ustawa o pomocy społecznej

Określa tryb ustalania opłaty w drodze umowy przez kierownika ośrodka pomocy społecznej lub dyrektora centrum usług społecznych.

Pomocnicze

u.p.s. art. 59 § 1

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 61 § 2

Ustawa o pomocy społecznej

pkt 1, pkt 2

u.p.s. art. 103 § 2

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 64

Ustawa o pomocy społecznej

Dotyczy możliwości zwolnienia z opłaty.

u.p.s. art. 64a

Ustawa o pomocy społecznej

Dotyczy możliwości całkowitego zwolnienia z opłaty.

k.p.a. art. 7