Orzeczenie · 2025-06-26

VIII SA/Wa 397/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2025-06-26
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo miejscoweuchwałaalkoholsprzedaż alkoholusamorząd gminnykontrola sądowanaruszenie prawaprzekroczenie delegacji ustawowejzasady usytuowania

Sprawa dotyczyła skargi Prokuratora na uchwałę Rady Gminy w sprawie ustalenia maksymalnej liczby zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych oraz zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. Prokurator zarzucił uchwale istotne naruszenie prawa, w tym uregulowanie zasad usytuowania miejsc sprzedaży alkoholu z naruszeniem celów ustawy, przekroczenie delegacji ustawowej w zakresie określenia warunków, jakie mają spełniać punkty sprzedaży i podawania alkoholu (§ 4), oraz nieprawidłowe uchylenie poprzednich uchwał (§ 6). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę, stwierdził, że zarzuty dotyczące § 3 ust. 2 uchwały (odległość od obiektów chronionych) są niezasadne. Sąd uznał, że ustalenie minimalnej odległości 30 metrów od obiektów chronionych mieści się w granicach swobody prawotwórczej gminy i nie narusza celów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Sąd podkreślił brak obiektywnych kryteriów, które uzasadniałyby uznanie tej odległości za niewystarczającą. Jednakże Sąd podzielił zarzuty dotyczące § 4 i § 6 uchwały. W odniesieniu do § 4, Sąd stwierdził, że Rada Gminy przekroczyła delegację ustawową, wprowadzając przepisy regulujące powierzchnię użytkową punktów sprzedaży i podawania alkoholu oraz obowiązek wywieszania określonych informacji, co wykracza poza kompetencje organu samorządowego. W odniesieniu do § 6, Sąd uznał, że uchwała nieprawidłowo uchyliła poprzednie akty prawne, które już wygasły z mocy prawa na podstawie przepisów ustawy zmieniającej. W związku z tym Sąd stwierdził nieważność § 4 i § 6 zaskarżonej uchwały, oddalając skargę w pozostałej części.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja granic delegacji ustawowej dla samorządów przy tworzeniu prawa miejscowego dotyczącego sprzedaży alkoholu, w szczególności w zakresie określania warunków technicznych punktów sprzedaży oraz procedury uchylania poprzednich aktów prawnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowelizacją ustawy i wygaśnięciem poprzednich uchwał. Interpretacja odległości od obiektów chronionych jest zależna od konkretnych okoliczności i braku obiektywnych kryteriów.

Zagadnienia prawne (3)

Czy uchwała rady gminy określająca zasady usytuowania miejsc sprzedaży napojów alkoholowych, w tym minimalną odległość od obiektów chronionych, jest zgodna z celami ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi?

Odpowiedź sądu

Tak, ustalenie minimalnej odległości 30 metrów od obiektów chronionych mieści się w granicach swobody prawotwórczej gminy i nie narusza celów ustawy, o ile nie przedstawiono obiektywnych kryteriów wskazujących na jej niewystarczalność.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prokurator nie wykazał ścisłego związku między odległością 30 metrów a wielkością spożycia alkoholu ani nie przedstawił obiektywnych kryteriów uzasadniających uznanie tej odległości za niewystarczającą. Ustalenie konkretnych odległości leży w gestii swobody prawotwórczej gminy.

Czy rada gminy, określając w uchwale warunki, jakie mają spełniać punkty sprzedaży i podawania alkoholu (np. metraż, wywieszki informacyjne), działa w granicach upoważnienia ustawowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rada gminy przekroczyła delegację ustawową, wprowadzając przepisy dotyczące powierzchni użytkowej punktów sprzedaży i podawania alkoholu oraz obowiązek wywieszania informacji, które nie są przewidziane w ustawie.

Uzasadnienie

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi nie upoważnia rady gminy do regulowania powierzchni użytkowej punktów sprzedaży ani do nakładania obowiązku wywieszania określonych informacji. Takie regulacje wykraczają poza zakres delegacji ustawowej.

Czy uchwała rady gminy może uchylać poprzednie uchwały, które już wygasły z mocy prawa na podstawie przepisów ustawy zmieniającej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała nie może uchylać przepisów, które już straciły moc obowiązującą z mocy prawa.

Uzasadnienie

Przepisy ustawy zmieniającej spowodowały wygaśnięcie poprzednich uchwał rady gminy z dniem 9 września 2018 r. Zaskarżona uchwała, która weszła w życie 22 września 2018 r., nie mogła zatem skutecznie uchylić tych już nieobowiązujących aktów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność § 4 i § 6 zaskarżonej uchwały w części.

Przepisy (27)

Główne

p.p.s.a. art. 147 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi art. 12 § 3

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 18 § 2 pkt 15

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 40 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 91 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 91 § 4

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi art. 1 § 1

Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi art. 2 § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi art. 12 § 1

Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi art. 12 § 5

Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi art. 13 § 2

Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi art. 14

Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi art. 15

Ustawa z dnia 10 stycznia 2018 r. o zmianie ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych art. 4

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" art. 126 § 2

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 16 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 20

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 22

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 87 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 94

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przekroczenie delegacji ustawowej przez Radę Gminy w zakresie określenia warunków, jakie mają spełniać punkty sprzedaży i podawania alkoholu (§ 4 uchwały). • Nieprawidłowe uchylenie przez Radę Gminy poprzednich uchwał, które już wygasły z mocy prawa na podstawie przepisów ustawy zmieniającej (§ 6 uchwały).

Odrzucone argumenty

Naruszenie celów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez ustalenie minimalnej odległości 30 metrów od obiektów chronionych (§ 3 ust. 2 uchwały).

Godne uwagi sformułowania

Przekroczenie upoważnienia ustawowego stanowi istotne naruszenie prawa, stanowiące podstawę do stwierdzenia nieważności podjętego aktu. • Samo aprioryczne założenie, że odległość 30 metrów jest niewystarczająca, 'zbyt krótka', a tym samym sprzeczna z celem ustawy, jest dowolna i nieumotywowana. • Ustalenie natomiast konkretnych odległości punktów sprzedaży i podawania alkoholu od obiektów chronionych jest dokonywane w ramach przyznanej organowi swobody prawotwórczej. • Uregulowania uchwały dotyczące warunków sprzedaży napojów alkoholowych wykraczają więc poza zakres delegacji ustawowej, bowiem określenie wymogów dla pomieszczeń, w których ma być prowadzona taka sprzedaż, leży w gestii ustawodawcy, a nie lokalnego prawodawcy.

Skład orzekający

Iwona Szymanowicz-Nowak

sprawozdawca

Justyna Mazur

członek

Leszek Kobylski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja granic delegacji ustawowej dla samorządów przy tworzeniu prawa miejscowego dotyczącego sprzedaży alkoholu, w szczególności w zakresie określania warunków technicznych punktów sprzedaży oraz procedury uchylania poprzednich aktów prawnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowelizacją ustawy i wygaśnięciem poprzednich uchwał. Interpretacja odległości od obiektów chronionych jest zależna od konkretnych okoliczności i braku obiektywnych kryteriów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii lokalnych regulacji dotyczących sprzedaży alkoholu i granic kompetencji samorządów. Pokazuje, jak sądy interpretują przepisy prawa miejscowego i delegacje ustawowe.

Samorząd przekroczył uprawnienia? Sąd uchyla fragment uchwały o sprzedaży alkoholu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst