VIII SA/Wa 369/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości, uznając, że granica została już prawomocnie ustalona przez sąd powszechny.
Skarżący J. S. i M. S. domagali się wszczęcia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości z urzędu, jednak organy administracji odmówiły wszczęcia, wskazując na prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego z 1992 roku ustalające granicę. WSA w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie o odmowie, podkreślając, że administracyjny organ rozgraniczeniowy jest związany prawomocnym orzeczeniem sądu powszechnego.
Sprawa dotyczyła skargi J. S. i M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., które utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy T. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości z urzędu. Skarżący domagali się rozgraniczenia działki nr [...] z działkami sąsiednimi, powołując się na różne pisma i dokumenty. Organy administracji obu instancji odmówiły wszczęcia postępowania, argumentując, że granica spornych nieruchomości została już prawomocnie ustalona postanowieniem Sądu Rejonowego w L. z dnia 31 marca 1992 r. (sygn. akt [...]), które jest wiążące dla organów administracji na podstawie art. 365 § 1 k.p.c. WSA w Warszawie, rozpoznając skargę, podzielił stanowisko organów. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 61a § 1 K.p.a., postępowanie nie może być wszczęte, gdy z innych uzasadnionych przyczyn nie może być prowadzone, a tożsamość sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem sądu powszechnego stanowi taką przeszkodę. Sąd zaznaczył, że administracyjny organ rozgraniczeniowy jest związany prawomocnym orzeczeniem sądu cywilnego i nie może ustalić innego przebiegu granicy. Skarga została oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji jest związany prawomocnym orzeczeniem sądu powszechnego, który ustalił już przebieg granicy, i nie może ustalić innego przebiegu granicy w postępowaniu administracyjnym.
Uzasadnienie
Prawomocne orzeczenie sądu powszechnego wiąże inne sądy oraz organy państwowe i administracji publicznej (art. 365 § 1 k.p.c.). Organ właściwy do prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego jest związany prawomocnym orzeczeniem sądu, który już ustalił przebieg granicy, co uniemożliwia ponowne ustalenie jej w postępowaniu administracyjnym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (7)
Główne
k.p.a. art. 61a § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis stanowi podstawę prawną do odmowy wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. "Inne uzasadnione przyczyny" obejmują sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. tożsamość sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.c. art. 365 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Prawomocne orzeczenie sądu wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.g.k. art. 30 § 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne
Wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) przeprowadzają rozgraniczenie nieruchomości z urzędu lub na wniosek strony.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawomocne orzeczenie sądu powszechnego ustalające granicę nieruchomości jest wiążące dla organów administracji publicznej i uniemożliwia ponowne wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego w tej samej sprawie. Postępowanie o rozgraniczenie nieruchomości z urzędu może być wszczęte tylko w ściśle określonych przypadkach (scalanie gruntów, potrzeby gospodarki narodowej, interes społeczny), które nie zachodziły w niniejszej sprawie.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżących dotyczące długoletniego użytkowania nieruchomości i nabycia jej na własność przez zasiedzenie (choć nie były one bezpośrednio rozpatrywane przez sąd administracyjny w kontekście odmowy wszczęcia postępowania).
Godne uwagi sformułowania
Organ właściwy do prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego jest związany prawomocnym orzeczeniem sądu powszechnego, który ustalił już przebieg granicy. Niemożliwe jest zatem ustalenie w administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym innego przebiegu granicy niż uczynił to sąd powszechny w postępowaniu cywilnym. Przez "inne uzasadnione przyczyny" uniemożliwiające wszczęcie postępowania administracyjnego należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, przykładowo: gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczyło albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym.
Skład orzekający
Iwona Owsińska-Gwiazda
sprawozdawca
Leszek Kobylski
członek
Renata Nawrot
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady związania organów administracji prawomocnymi orzeczeniami sądów powszechnych w sprawach rozgraniczenia nieruchomości oraz interpretacja przesłanek odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie art. 61a § 1 K.p.a."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której granica nieruchomości została już prawomocnie ustalona przez sąd powszechny. Nie rozstrzyga merytorycznie kwestii spornych dotyczących granic, a jedynie proceduralną możliwość wszczęcia postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę kolizji jurysdykcji między sądem powszechnym a organem administracji w kwestii rozgraniczenia nieruchomości. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem nieruchomości i administracyjnym.
“Granica nieruchomości ustalona przez sąd to ostateczny argument – WSA odrzuca próbę ponownego rozgraniczenia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVIII SA/Wa 369/23 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2023-08-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-06-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/ Leszek Kobylski Renata Nawrot /przewodniczący/ Symbol z opisem 6122 Rozgraniczenia nieruchomości Hasła tematyczne Geodezja i kartografia Rozgraniczenie nieruchomości Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 1960 nr 30 poz 168 art. 61a par. 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 31 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi J. S., M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia 26 kwietnia 2023 r. r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie o rozgraniczenie z urzędu oddala skargę Uzasadnienie Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z 26 kwietnia 2023 r. wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. 2023r., poz. 775) po rozpatrzeniu zażalenia J. S., M. S.na postanowienie Wójta Gminy T.odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie o rozgraniczenie z urzędu nieruchomości położonej w T. [...] oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...] i [...] na wniosek J. i M.małż. S.. W/w postanowieniem SKO utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowienie wydano w oparciu o następujące ustalenia: Wójt Gminy T. postanowieniem z 23.03.2023 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie o rozgraniczenie z urzędu nieruchomości położonej w T.Ś.oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...], na wniosek J. i M.małż. S. – dalej: Skarżący. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podał, że we wniosku z 15.02.2023 r. Skarżący postulowali o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1. Ponadto wnieśli o wszczęcie postępowania w sprawie o komisyjne przeprowadzenie z urzędu rozgraniczenia nieruchomości położonej w miejscowości T. Ś. oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...]. Zwracając postanowienie Wójta Gminy T. znak: [...] z dnia 10.02.2023 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie o komisyjne przeprowadzenie z urzędu rozgraniczenia nieruchomości położonej w miejscowości T. Ś. oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...]. Organ I instancji wezwaniem z 8.03.2023 r. zobowiązał Skarżących do sprecyzowania pisma z 15.02.2023 r. poprzez wskazanie czy przedmiotowe pismo stanowi: 1. wniosek o rozgraniczenie nieruchomości położonej T. Ś. oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...]. W przypadku gdy pismo stanowi wniosek o rozgraniczenie do wskazania nowych zdarzeń o charakterze faktycznym i dowodów na ich poparcie uzasadniających wszczęcie postępowania; 2. wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego dotyczącego rozgraniczenia wskazanych nieruchomości zakończonego decyzją umorzeniową organu z 15.04.1991r. i przekazanej do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w L. Wydział Cywilny Roki Sądowe w Z., który to postanowieniem z dnia 31.03.1992 r. w sprawie Ns [...]dokonał rozgraniczenia nieruchomości rolnej położonej we wsi T. Ś., gmina T. a) oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] o powierzchni 0,84 ha dla której PBN w Z. prowadzi KW [...], gdzie w dziale II wpisani są: [...]małżonkowie K.. b) b) oznaczonej numerami ewidencyjnymi [...]o powierzchni 1,37 ha dla której PBN w Z. prowadzi KW [...], gdzie w dziale II wpisana jest H.S.z nieruchomością rolną położoną we wsi T. S. gmina T. o powierzchni 2,18 ha a składającą się z działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...] - znajdująca się w posiadaniu M.i J. S., a które stało się prawomocne w dniu 27.04.1992 r.; 3. podaniem o innym charakterze. W takim przypadku poproszono jednoznacznie o wskazanie żądania. Skarżący złożyli pismo z 13.03.2023 r. zatytułowane wniosek o rozgraniczenie z urzędu nieruchomości położonej T. S. oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...]. Do pisma załączyli 8 załączników, nie wskazali żadnych nowych zdarzeń o charakterze faktycznym i dowodów na ich poparcie prócz tych, które są już w posiadaniu organu. Załączone do pisma z dnia 13.03.2023 r.: 1. pismo Prokuratury Regionalnej w L. znak; RP [...] z dnia 22.07.2021 r.; 2. pismo Prezesa Sądu Okręgowego w R. znak: Nr [...] z dnia 08.01.2020 r.; 3. pismo Skarżących skierowane do B.W. geodety uprawnionego, Biegłego Sądowego w O.S. z 15.12.2011 r.; 4. pismo Skarżących skierowane do J.A. Głównego Geodety Kraju z dnia 24.07.2006 r.; 5. pismo Prezesa Sądu Rejonowego w Z. znak: Nr [...] z 31.12.2019 r.; 6. pismo Sądu Rejonowego w L. I Wydział Cywilny Sygn. akt I Ns [...]z dnia 21.01.2020r.; 7. szkic sytuacyjny (bez skali) wykonany 04.01.2012 r. przez geodetę B. W.; 8. szkic sytuacyjny (bez skali) J. i M.S. oraz pismo datowane na dzień 26.10.2020 r.; nie wnoszą nic do stanu faktycznego sprawy. Organ I instancji wskazał, że z posiadanych z urzędu przez Wójta Gminy T. informacji wynika że, postępowanie administracyjne dotyczące rozgraniczenia wskazanych nieruchomości toczyło się już przed organem administracyjnym i zostało zakończone w 15 kwietnia 1991 r. umorzeniem i przekazaniem sprawy do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w L., Wydział Cywilny Roki Sądowe w Z.. Postanowieniem z 31 marca 1992 roku Sąd Rejonowy w L., Roki Sądowe w Z. rozgraniczył przedmiotowe nieruchomości. Postanowienie to jest prawomocne od 27 kwietnia 1992 r. i opatrzone było sygn. akt [...]. Nadto organ wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym postanowieniem z 24.10.2018 r. sygn.. akt VIII SA/Wa 506/18 oddalił skargę J. S. i M.S. na postanowienie Kolegium z 07.05.2018 r. znak: [...] utrzymujące w mocy postanowienie z 15.03.2018 r. znak: [...] przez Wójta Gminy T. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie o komisyjne przeprowadzenie oględzin oraz o przeprowadzenie rozgraniczenia nieruchomości położonej T. S. oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...], na wniosek Skarżących. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. postanowieniem znak: [...] z 03.12.2019 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie z 25.09.2019 r. znak:[...] wydane przez Wójta Gminy T. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie przeprowadzenia prawidłowego rozgraniczenia nieruchomości położonej w miejscowości T. S. oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...], na wniosek J. i M.małż. S.. SKO w R. postanowieniem znak: [...] z 18.12.2021 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie z 04.12.2020 r. znak:[...] Wójta Gminy T. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie o komisyjne przeprowadzenie z urzędu rozgraniczenia nieruchomości położonej w miejscowości T. S. oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...], na wniosek Skarżących. SKO w R. postanowieniem znak: [...] z 21.05.2021 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie z 06.04.2021 r. znak:[...] wydane przez Wójta Gminy T. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie o komisyjne przeprowadzenie z urzędu rozgraniczenia nieruchomości położonej w miejscowości T. S. oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...], na wniosek małż. S.. SKO w R. postanowieniem znak: [...] z 09.05.2022 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie z 22.03.2022 r. znak:[...]wydane przez Wójta Gminy T. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie o komisyjne przeprowadzenie z urzędu rozgraniczenia nieruchomości położonej w miejscowości T. S. oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...], na wniosek Skarżacych. W ocenie Wójta bezsporne jest, że prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w L. Roki Sądowe w Z. ustalono granicę między spornymi działkami. Prawomocne orzeczenie sądu ma ten skutek, że wiąże nie tylko strony i sąd który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby (art. 365 § 1 k.p.c.). Organ właściwy do prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego jest związany prawomocnym orzeczeniem sądu powszechnego, który ustalił już przebieg granicy. Niemożliwe jest zatem ustalenie w administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym innego przebiegu granicy niż uczynił to sąd powszechny w postępowaniu cywilnym. W związku z powyższym organ wskazał, iż zachodzi tożsamość postępowania rozgraniczeniowego o którego przeprowadzenie wystąpili Skarżący z postepowaniem zakończonym prawomocnym postanowieniem z 31 marca 1992 r. Sądu rejonowego w L. Roki Sądowe w Z. sygn. akt [...], zatem należało odmówić wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego zainicjowanego wnioskiem z 15.02.2023 r. Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie SKO wskazało, że postępowanie w sprawie rozgraniczenia nieruchomości regulują przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz.U. z 2021 r., poz. 1990 ze zm.), dalej zwana ustawą. Zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) przeprowadzają rozgraniczenie nieruchomości z urzędu lub na wniosek strony. Zasadą jest wszczynanie postępowania na wniosek, gdyż wszczęcie postępowania z urzędu jest dopuszczalne jedynie w przypadkach ściśle określonych w ustawie, to jest przy scaleniu gruntów bądź z uwagi na uzasadniające przeprowadzenie rozgraniczenia potrzeby gospodarki narodowej lub interes społeczny. W ocenie SKO postępowanie administracyjne dotyczące rozgraniczenia działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...], [...]i [...] toczyło się już przed organem administracyjnym i zostało zakończone 15.04.1991 r. umorzeniem i przekazaniem sprawy do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w L. Wydział Cywilny Roki Sądowe w Z.. Sąd postanowieniem z dnia 31.03.1992 r. rozgraniczył przedmiotowe nieruchomości. Postanowienie to uprawomocniło się w dniu 27.04.1992 r. Kolegium wskazało, że organ pierwszej instancji zaskarżone postanowienie wydał na podstawie art. 61a § 1 i 2 K.p.a. Z przepisu tego wynika, iż organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sytuacji, gdy żądanie wszczęcia postępowania, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Przepis art. 61 § 5 stosuje się odpowiednio. Na to postanowienie przysługuje zażalenie (art. 61 a § 2 K.p.a.). Z art. 61a § 1 K.p.a. wynika zatem, iż organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sytuacji, gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Ustawodawca wprowadził więc dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Z przepisu art. 61a § 1 K.p.a. nie wynika w żadnym razie, że przesłanki z tego przepisu muszą być spełnione łącznie. Już spełnienie jednej z nich oznacza konieczność wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Przyczyn, o których mowa w w/w przepisie, ustawodawca nie konkretyzuje, natomiast należy przez nie rozumieć sytuacje, które w sposób oczywisty, przy pierwszym zestawieniu żądanego wniosku z obowiązującym stanem prawnym, stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. Warunkiem sine qua non wydania postanowienia na podstawie w/w przepisu jest stwierdzenie tożsamości stosunku administracyjnoprawnego występujące pomiędzy sprawą zakończoną wydaniem ostatecznej decyzji oraz powtórnym podaniem o wszczęcie postępowania administracyjnego. Tożsamość ta będzie istniała wówczas, gdy występują te same podmioty w sprawie, gdy dotyczy ona tego samego przedmiotu, a do tego w niezmienionym stanie faktyczny sprawy. Kolegium stwierdziło, że Sąd Rejonowy w L. Roki Sądowe w Z. w/w prawomocnym postanowieniem z 31.03.1992 r. sygn. akt Ns [...]rozgraniczył przedmiotowe nieruchomości. Niemożliwe jest ustalenie w administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym innego przebiegu granicy niż to uczynił sąd powszechny w postępowaniu cywilnym. Z w/w względów Kolegium wskazało, że organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie o przeprowadzenie rozgraniczenia nieruchomości z urzędu działki nr [...] z działkami sąsiednimi nr [...]i nr [...] w miejscowości T. S.. W skardze na w/w postanowienie Skarżący wskazali, że nie zgadzają się z w/w postanowieniem, które w całości oparte jest na nieprawdzie. Podnieśli, iż działkę nr [...] użytkują 42 lata. Zauważyli, że istnieje zakaz naruszania samodzielnie posiadania chociażby posiadacz był w złej wierze, a po upływie 30 lat posiadacze nieruchomości nabywają ja na własność chociażby uzyskali posiadanie w złej wierze. Zażądali m. in. zadośćuczynienia pieniężnego za doznana krzywdę. Wnieśli o pomiar kontrolny i komisyjne przeprowadzenie z urzędu rozgraniczenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej ustawą p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, przy czym sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.). Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej właściwości Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w rozpoznawanej sprawie było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., którym utrzymano w mocy wydane na podstawie art. 61 a § 1 K.p.a. postanowienie Wójta Gminy T.. Przepis ten obowiązujący od dnia 11 kwietnia 2011 r. został dodany do K.p.a. przez art. 1 pkt 11 ustawy z dnia 3 grudnia 2010r.o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 6 poz. 18). Jak wskazuje się w orzecznictwie, nowelizacja ta w zamyśle ustawodawcy miała zagwarantować wyraźniejsze niż dotychczas rozróżnienie wstępnego etapu postępowania administracyjnego (jego wszczęcie), od etapu merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia żądania strony co do istoty przez wydanie decyzji administracyjnej. Przepis art. 61 a § 1 K.p.a. stanowi podstawę prawną do odmowy wszczęcia postępowania, gdy żądanie o którym mowa w art. 61 K.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną (przesłanka podmiotowa) lub z innych uzasadnionych przyczyn (przesłanka odnosząca się do przedmiotu sprawy) postępowanie nie może być wszczęte. Tak więc ww. przepis wskazuje dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego. Pierwszej z tych przesłanek K.p.a. nadaje wymiar podmiotowy (wniesienie podania przez osobę niebędącą stroną), a drugiej wymiar przedmiotowy (zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania). Druga z tych przesłanek – "inne uzasadnione przyczyny" nie została w art. 61 a § 1 K.p.a. dookreślona w jakikolwiek sposób. W orzecznictwie i doktrynie wskazuje się, że ustalenie jej znaczenia wymaga odniesienia do regulacji stwierdzenia nieważności decyzji. Celem bowiem instytucji odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego jest uniemożliwienie prowadzenia takiego postępowania, którego rezultat (decyzja administracyjna) byłby obarczony wadą istotną. Reasumując, przez "inne uzasadnione przyczyny" uniemożliwiające wszczęcie postępowania administracyjnego należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, przykładowo: gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczyło albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Za taką uzasadnioną przyczynę odmowy wszczęcia postępowania należy uznać sytuację, jaka zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych Skarżący, po wezwaniu do sprecyzowania żądania wnieśli o " wszczęcie postępowania w sprawie o rozgraniczenie z urzędu nieruchomości położonej w T.Ś.oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...]". Organy obu instancji uznały, że postępowanie administracyjne w sprawie rozgraniczenia zostało ostatecznie zakończone w dniu 15 kwietnia 1991 r. umorzeniem postępowania i przekazaniem sprawy do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w L. Roki Sądowe w Z.. Sąd Rejonowy w L. Roki Sądowe w Z. postanowieniem z 31 marca 1992 r. rozgraniczył w/w działki, a postanowienie w tym przedmiocie uprawomocniło się w dniu 27 kwietnia 1992 r. Organy wskazały też, iż SKO w R. cyt. wyżej postanowieniami utrzymały w mocy postanowienia Wójta Gminy T. z 15.03.2018r., z 25.09.2019 r., z 18.12.2021 r., z 21.05.2021 r., z 09.05.2022 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o rozgraniczenie z urzędu nieruchomości położonej w T.Ś.oznaczonej jako działka nr [...] z działkami sąsiednimi oznaczonymi nr [...]i [...]. Na rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania zapadłe przed organem I instancji w dniu 15.03.2018 r. utrzymane w mocy przez SKO w R. wpłynęła skarga do WSA w Warszawie, który wyrokiem z 24.10.2018 r. w sprawie VIII SA/Wa 506/18 oddalił skargę Skarżących. Należy podzielić stanowisko organów, iż prawomocne orzeczenie Sądu jakie zapadło w kwestii rozgraniczenia ma ten skutek, że wiąże nie tylko strony i sąd który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby (art. 365 § 1 kpc). Organ właściwy do prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego jest związany prawomocnym orzeczeniem sądu powszechnego, który ustalił już przebieg granicy. Niemożliwe jest zatem ustalenie w administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym innego przebiegu granicy niż uczynił to sąd powszechny w postępowaniu cywilnym. W związku z powyższym prawidłowo przyjęły organy obu instancji, iż zachodzi tożsamość postępowania rozgraniczeniowego o którego przeprowadzenie wystąpili Skarżący z postępowaniem zakończonym prawomocnym postanowieniem z 31 marca 1992 r. Sądu Rejonowego w L. Roki Sądowe w Z. sygn. akt [...], zatem należało odmówić wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego zainicjowanego wnioskiem z 15.02.2023 r. Zauważyć też należy, iż Skarżący konsekwentnie wnosili o wszczęcie rozgraniczenia z urzędu. Tymczasem postępowanie o rozgraniczenie nieruchomości przeprowadza się z urzędu wyłącznie przy scalaniu gruntów, a także przy gdy uzasadniają to potrzeby gospodarki narodowej lub interes społeczny, co w sprawie niniejszej nie miało miejsca. Na marginesie wskazać należy, że możliwość prowadzenia ponownego postępowania rozgraniczeniowego (ale na wniosek) może mieć miejsce wówczas, gdy po zakończonym postępowaniu rozgraniczeniowym, czyli po ustaleniu stanu prawnego granicy i jej utrwaleniu w terenie nastąpiły nowe zdarzenia o charakterze faktycznym, które mogą sprawiać, ze stan władania gruntami różni się od tytułu prawnego tego władania. W tych okolicznościach faktycznych i prawnych żądanie wszczęcia postępowania o rozgraniczenie z urzędu nie mogło odnieść zamierzonego przez Skarżących skutku. Wymaga wyraźnego podkreślenia, że dokumenty, na jakie powołują się skarżący, były znane organom prowadzącym uprzednio postępowania o rozgraniczenie w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości. Dokumenty te znajdowały się bowiem w aktach administracyjnych postępowań zakończonych w/w rozstrzygnięciami o odmowie wszczęcia postępowania o rozgraniczenie z urzędu. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI