VIII SA/WA 362/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-08-24
NSAAdministracyjneWysokawsa
stypendiumpomoc materialnauczeńterminodwołaniepostępowanie administracyjnenieważność decyzjiprawo oświatowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, ponieważ organ II instancji rozpoznał odwołanie wniesione po terminie bez przywrócenia terminu.

Skarżąca J.F. złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta R. odmawiającej przyznania stypendium szkolnego dla jej syna D.F. Odwołanie zostało złożone z uchybieniem terminu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, uznając, że termin na złożenie wniosku ma charakter materialnoprawny. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził jednak nieważność decyzji SKO, wskazując, że organ II instancji nie był upoważniony do rozpoznania odwołania wniesionego po terminie bez zastosowania procedur przywrócenia terminu.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania stypendium szkolnego dla ucznia D.F. Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. Prezydent Miasta R. odmówił przyznania pomocy materialnej, wskazując na złożenie wniosku po terminie. Odwołanie od tej decyzji złożyła J.F. w dniu [...] stycznia 2007 r., podając jako przyczynę problemy zdrowotne i zwolnienie męża z pracy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. decyzją z dnia [...] marca 2007 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. SKO argumentowało, że wniosek o stypendium powinien być złożony do 15 września, a termin ten ma charakter materialnoprawny. Organ II instancji uznał również, że przypadki uzasadniające rozpatrzenie odwołania po terminie, wskazane w regulaminie, nie zaszły w tej sprawie. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając m.in. wprowadzenie jej w błąd przez sekretarkę szkoły co do sposobu wyliczenia dochodów. Sąd uznał, że decyzja Prezydenta Miasta R. z dnia [...] grudnia 2006 r. stała się ostateczna, ponieważ odwołanie zostało złożone po terminie określonym w art. 129 § 2 k.p.a. Sąd stwierdził, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie było upoważnione do rozpoznania odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, bez zastosowania procedur przywrócenia terminu. W związku z tym, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie może rozpoznać odwołania wniesionego po terminie bez zastosowania procedur przywrócenia terminu. Rozpoznanie takiego odwołania prowadzi do stwierdzenia nieważności decyzji.

Uzasadnienie

Decyzja organu pierwszej instancji, od której nie wniesiono odwołania w ustawowym terminie, staje się ostateczna. Organ odwoławczy nie jest upoważniony do rozpoznania odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, chyba że termin zostanie przywrócony. W przeciwnym razie narusza to art. 16 § 1 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (22)

Główne

k.p.a. art. 129 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 16 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.s.o. art. 90 b § ust. 1

Ustawa o systemie oświaty

u.s.o. art. 90 d § ust. 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 13

Ustawa o systemie oświaty

u.s.o. art. 90 m § ust. 1

Ustawa o systemie oświaty

u.s.o. art. 90 n § ust. 1

Ustawa o systemie oświaty

u.s.o. art. 90 n § ust. 6

Ustawa o systemie oświaty

u.s.o. art. 90 n § ust. 7

Ustawa o systemie oświaty

u.s.o. art. 90 n § ust. 2

Ustawa o systemie oświaty

u.s.o. art. 90 o § ust. 1,2,3

Ustawa o systemie oświaty

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 58

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

rozp. MS § § 18 ust. 1 pkt. 1 lit. c

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy rozpoznał odwołanie wniesione po terminie bez zastosowania procedur przywrócenia terminu, co stanowi rażące naruszenie prawa.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu odwoławczego, że termin do złożenia wniosku o stypendium ma charakter materialnoprawny i jego przekroczenie skutkuje utratą prawa do wnioskowania. Argumentacja organu odwoławczego, że w sprawie nie zaszły przypadki uzasadniające rozpatrzenie odwołania po terminie.

Godne uwagi sformułowania

po upływie tego terminu decyzja Prezydenta Miasta R. z dnia [...] grudnia 2006 roku stała się ostateczna – art. 16 § 1 k.p.a. postępowanie wstępne organu odwoławczego związane z wniesieniem pisma J. F. z dnia [...] stycznia 2007 roku winno zakończyć się wydaniem postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Decyzja Prezydenta Miasta R. po bezskutecznym upływie terminu z art. 129 §2 kpa nie mogła być przedmiotem postępowania odwoławczego bez zastosowania procedur określonych w art. 58 kpa. Jeżeli więc organ kompetencyjnie właściwy do działania jako organ drugiej instancji prowadzi postępowanie odwoławcze w wyniku odwołania wniesionego z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. bez przywrócenia terminu wniesienia odwołania, dopuszcza się rażącego naruszenia art. 16 § 1 k.p.a. orzekając w sprawie zakończonej decyzją ostateczną nawet wówczas, gdy orzeka o utrzymaniu w mocy takiej decyzji ostatecznej.

Skład orzekający

Marek Wroczyński

przewodniczący

Iwona Owsińska-Gwiazda

sprawozdawca

Artur Kot

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących terminu do wniesienia odwołania i kompetencji organu odwoławczego do rozpoznania odwołania wniesionego po terminie."

Ograniczenia: Dotyczy spraw administracyjnych, w których organ odwoławczy rozpoznał odwołanie wniesione po terminie bez zastosowania procedur przywrócenia terminu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie terminów w postępowaniu administracyjnym i jakie konsekwencje proceduralne niesie ich naruszenie przez organ. Jest to ważna lekcja dla prawników procesowych.

Nieważność decyzji administracyjnej z powodu przekroczenia terminu przez organ odwoławczy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VIII SA/Wa 362/07 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-08-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-05-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Artur Kot
Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/
Marek Wroczyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Asesor WSA Artur Kot, Protokolant Mariola Pronobis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi J. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie stypendium szkolnego 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata J.A. prowadzącego Kancelarię Adwokacką w R. przy ulicy [...], kwotę [...] ([...]) złotych oraz kwotę [...] ([...]) stanowiącą 22% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] Prezydent Miasta R. działając na podstawie art. 90 b ust. 1, art. 90 d ust. 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 13, art. 90 m ust 1, art. 90 n ust. 1, art. 90 o ust. 1,2,3 ustawy z dnia
7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2572 ze zm.), dalej jako ustawa o systemie oświaty, Regulaminu udzielania pomocy materialnej
o charakterze socjalnym dla uczniów (załącznik do Uchwały nr 791/2006 Rady Miejskiej z dnia 27 marca 2006 r.), Zarządzenia Nr 230/2006 z dnia 10 listopada 2006 r. oraz na podstawie upoważnienia Prezydenta Miasta R. nr [...]
z dnia [...] kwietnia 2005 r., po rozpatrzeniu wniosku J.F. o ustalenie prawa do otrzymania pomocy materialnej dla ucznia D.F. orzekł o odmowie przyznania D. F.pomocy materialnej.
W uzasadnieniu organ podniósł, iż brak jest przesłanek do otrzymania pomocy materialnej, gdyż wniosek został złożony po terminie.
Powyższa decyzja została doręczona wnioskodawczyni w dniu [...] grudnia 2006 r.
W dniu [...] stycznia 2007 r. odwołanie od powyższej decyzji złożyła J. F., podając, iż w okresie, gdy należało składać dokumenty dotyczące przyznania pomocy materialnej stan jej zdrowia nie pozwalał na ich złożenie. Nadto odwołująca podała, iż jej mąż został zwolniony z pracy i jest na zasiłku.
Decyzją z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. działając na mocy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej jako k.p.a., po rozpoznaniu powyższego odwołania utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu swojego stanowiska organ II instancji wyjaśnił, iż zgodnie
z art. 90 n ust. 6 ustawy o systemie oświaty wniosek o przyznanie stypendium szkolnego składa się do dnia 15 września danego roku szkolnego, zaś wniosek
o przyznanie stypendium szkolnego dla D.F. za okres
od 1 września 2006 r. do 30 czerwca 2007 r. został złożony dnia [...] września 2006 r. Zdaniem organu termin ten ma charakter materialnoprawny, a nie procesowy,
w związku z czym jeżeli wniosek nie zostanie złożony w przepisanym terminie uprawniony traci prawo do wnioskowania o przyznanie stypendium szkolnego.
Organ wskazał również, iż art. 90 n ust. 7 dopuszcza możliwość rozpatrzenia odwołania wniesionego po terminie w uzasadnionych przypadkach, zaś przypadki takie wskazuje przykładowo § 13 pkt 4 regulaminu udzielania pomocy materialnej
dla uczniów i są to pobyt w szpitalu, nagła utrata dochodu, pożar. Zdaniem organu
w rozpoznawanej sprawie przypadki takie nie zachodzą, gdyż pomimo tego,
że wnioskodawczyni leczy się od dłuższego czasu i jest częściowo niezdolna
do pracy brak jest dowodów, iż przebywała w szpitalu w okresie od [...] sierpnia
2006 r. do [...] września 2006 r.
Nadto organ wyjaśnił, iż wnioskodawczyni złożyła trzy wnioski o stypendia
dla swoich dzieci, zaś w chwili składania wniosków córka P.F. była
już pełnoletnia, a więc zgodnie z art. 90 n ust. 2 pkt 1 ustawy o systemie oświaty mogła złożyć wniosek samodzielnie, jak również mogła doręczyć do szkół rodzeństwa wnioski podpisane przez matkę.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie złożyła J. F. wnosząc o przyznanie stypendium szkolnego dla dzieci P.F., D.F. i L.F.. Skarżąca podniosła, iż niezłożenie wniosków w ustawowym terminie zostało spowodowane wprowadzeniem jej w błąd przez sekretarkę Publicznego Gimnazjum nr [...] w R., która nieprawidłowo wyliczyła średnią dochodów
jej rodziny, przez co nie przyjęła dokumentów w ustawowym terminie. Przeliczając kwotę jeszcze raz skarżąca zauważyła, iż zarobki nie przekroczyły wymaganej kwoty. Zdarzenie to miało miejsce w ostatnim dniu składnia wniosków – [...] września 2006 r. w piątek, natomiast mając prawidłowe obliczenie [...] września 2006 r. (poniedziałek) skarżąca złożyła wszystkie wnioski jej dzieci.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację zawartą
w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 roku Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać,
że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270,
ze zmianami) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając skargę J.F. Sąd ustalił, że decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] grudnia 2006 roku doręczono J.F.
w dniu [...] grudnia 2006 roku – pokwitowanie na oryginale decyzji z podpisem skarżącej. Odwołanie od przedmiotowej decyzji J.F. złożyła osobiście w dniu [...] stycznia 2007 roku.
Zważywszy, że w aktach sprawy nie ma odwołania ani strony ani innego podmiotu, które byłoby złożone w terminie określonym w art. 129 § 2 kpa, należy uznać, że po upływie tego terminu decyzja Prezydenta Miasta R. z dnia
[...] grudnia 2006 roku stała się ostateczna – art. 16 § 1 kpa. W świetle takiego ustalenia postępowanie wstępne organu odwoławczego związane z wniesieniem pisma J. F. z dnia [...] stycznia 2007 roku winno zakończyć się wydaniem postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Decyzja Prezydenta Miasta R. po bezskutecznym upływie terminu z art. 129 §2 kpa nie mogła być przedmiotem postępowania odwoławczego bez zastosowania procedur określonych w art. 58 kpa. Takich procedur Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w R. nie zastosowało, co oznacza, że w dniu [...] marca 2007 roku nie było organem upoważnionym do odwołania w postępowaniu odwoławczym. Wynika to
z faktu, że tylko odwołanie wniesione przez uprawniony podmiot (stronę, osobę działającą na prawach strony – art. 127 § 1 kpa) i z zachowaniem terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. wywołuje skutek w postaci dewolucji uprawnień
do rozpoznania sprawy na organ wyższego stopnia.
Jeżeli więc organ kompetencyjnie właściwy do działania jako organ drugiej instancji prowadzi postępowanie odwoławcze w wyniku odwołania wniesionego
z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. bez przywrócenia terminu wniesienia odwołania, dopuszcza się rażącego naruszenia art. 16 § 1 k.p.a. orzekając w sprawie zakończonej decyzją ostateczną nawet wówczas, gdy orzeka
o utrzymaniu w mocy takiej decyzji ostatecznej.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd orzekł jak w pkt 1 wyroku. Orzeczenie jak w pkt 2 wydano
w oparciu o przepis art. 152 p.p.s.a.
O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd postanowił na mocy art. 200, 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 123, poz. 1058 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI