Orzeczenie · 2024-07-18

VIII SA/WA 349/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2024-07-18
NSAAdministracyjneŚredniawsa
świadczenia rodzinnebecikoweopiekun prawnyjednorazowość świadczeniaprawo administracyjnealimentyopieka nad dzieckiem

Przedmiotem sprawy była skarga B. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy o odmowie przyznania jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka (tzw. becikowe). Skarżąca, ustanowiona opiekunem prawnym dziecka w 2023 roku, złożyła wniosek o zapomogę, jednak organ I instancji odmówił, ponieważ świadczenie zostało już pobrane przez biologicznych rodziców dziecka w 2009 roku. Organ odwoławczy podtrzymał tę decyzję, wyjaśniając, że zapomoga jest świadczeniem jednorazowym związanym z faktem urodzenia się dziecka i może być pobrana tylko raz. Skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, zarzuciła naruszenie art. 15b ustawy o świadczeniach rodzinnych, argumentując, że jako opiekun prawny powinna mieć prawo do zapomogi, nawet jeśli została ona już wypłacona biologicznym rodzicom. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd uznał, że jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia dziecka jest świadczeniem przyznawanym jednorazowo w związku z konkretnym zdarzeniem, jakim jest narodziny dziecka. Zgodnie z art. 15b ust. 2 ustawy, zapomoga przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi prawnemu albo opiekunowi faktycznemu. Sąd podkreślił, że roszczenie to może być zrealizowane tylko raz, niezależnie od tego, który z uprawnionych podmiotów stanie się beneficjentem. Sąd odrzucił argumentację skarżącej, wskazując, że wcześniejsze pobranie świadczenia przez rodziców wyklucza możliwość jego ponownego przyznania opiekunowi prawnemu. Sąd powołał się na wykładnię językową, systemową i historyczną przepisów oraz przywołał inne orzecznictwo potwierdzające takie stanowisko.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja zasady jednorazowości świadczenia z tytułu urodzenia dziecka w kontekście zmiany opiekuna prawnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy świadczenie zostało już pobrane przez rodziców biologicznych.

Zagadnienia prawne (1)

Czy jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia dziecka może zostać przyznana opiekunowi prawnemu, jeśli świadczenie to zostało już wcześniej pobrane przez biologicznych rodziców dziecka?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia dziecka jest świadczeniem jednorazowym i może być pobrana tylko raz, niezależnie od tego, czy przez rodziców, czy przez opiekuna prawnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zapomoga jest ściśle związana z jednorazowym zdarzeniem urodzenia dziecka i jej pobranie przez rodziców wyczerpuje roszczenie. Zmiana sytuacji prawnej dziecka (np. ustanowienie opieki prawnej) nie powoduje odnowienia prawa do świadczenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję o odmowie przyznania jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka.

Przepisy (5)

Główne

u.ś.r. art. 15b

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia dziecka przysługuje jednorazowo i może być pobrana tylko raz, niezależnie od tego, czy przez rodziców, czy przez opiekuna prawnego.

u.ś.r. art. 15b § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Katalog podmiotów uprawnionych obejmuje matkę, ojca, opiekuna prawnego lub faktycznego dziecka.

Pomocnicze

u.ś.r. art. 15b § ust. 3

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Określa terminy składania wniosku o zapomogę, w tym 12 miesięcy od dnia narodzin lub od dnia objęcia opieką.

u.ś.r. art. 9 § ust. 1 i 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Przepisy o dodatku z tytułu urodzenia dziecka, mające odpowiednie zastosowanie do zapomogi, wskazują na wyłączność przyznania świadczenia.

Dz.U. 2023 poz 390

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argument skarżącej, że jako opiekun prawny powinna mieć prawo do jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka, mimo że świadczenie zostało już pobrane przez biologicznych rodziców.

Godne uwagi sformułowania

jednorazowa zapomoga jest świadczeniem rodzinnym przyznawanym – zgodnie z nazwą – jednorazowo w związku z zaistnieniem zdarzenia prawnego w postaci urodzenia się żywego dziecka. • Ponieważ zdarzenie to ma charakter jednokrotny i niepowtarzalny, nie jest prawnie możliwe wielokrotne przyznawanie zapomogi pieniężnej z art. 15b u.ś.r. • Roszczenie do powyższego świadczenia, które powstaje tylko i wyłącznie w związku z zaistnieniem tego rodzaju zdarzenia, może zostać zrealizowane (skonsumowane) tylko raz, niezależnie od tego, który z uprawnionych podmiotów stanie się beneficjentem świadczenia.

Skład orzekający

Marek Wroczyński

przewodniczący

Renata Nawrot

sprawozdawca

Cezary Kosterna

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady jednorazowości świadczenia z tytułu urodzenia dziecka w kontekście zmiany opiekuna prawnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy świadczenie zostało już pobrane przez rodziców biologicznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego świadczenia socjalnego, a jej rozstrzygnięcie wyjaśnia istotne wątpliwości interpretacyjne dotyczące jednorazowości zapomogi w przypadku zmiany sytuacji prawnej dziecka.

Czy opiekun prawny może dostać 'becikowe', jeśli rodzice już je pobrali? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst