VIII SA/Wa 344/20

VIII SA/Wa 344/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-12-02
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-05-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Cezary Kosterna
Iwona Owsińska-Gwiazda
Renata Nawrot /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6036 Inne sprawy dotyczące dróg publicznych
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GSK 1508/21 - Wyrok NSA z 2025-01-15
Skarżony organ
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 784
par. 2 pkt 5 par. 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz  wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 grudnia 2020 r. w Radomiu sprawy ze skargi W. C. na akt Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu tymczasowej organizacji ruchu oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi W. C. (dalej: skarżący, strona) jest czynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) znak: [...] z [...] maja 2018 r. o wprowadzeniu projektu tymczasowej (czasowej) organizacji ruchu w ciągu ulicy K. w S..
Do wydania zaskarżonej czynności doszło w następującym stanie faktycznym:
Projekt tymczasowej organizacji ruchu – ul. K. od km 0+330 do km 0+424 został wprowadzony w ramach zadania "Budowa drogi krajowej nr [...] o parametrach drogi ekspresowej na odcinku koniec obwodnicy R.] – granica województwa [...] km 484+801 – 506-815.
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad w dniu [...] maja 2018 r. podpisał czynność w zakresie tymczasowej organizacji ruchu w ciągu ulicy K.
w S..
Ulica K. została przebudowana w ramach projektu "Budowa drogi krajowej nr [...] o parametrach drogi ekspresowej na odcinku koniec obwodnicy R.– granica województwa [...] km 484+801 – 506-815. W ramach przebudowy ulicy K. nie wykonano fragmentu chodnika od km 0+330 do km 0+424 (strona prawa). Projekt tymczasowej organizacji ruchu wprowadza elementy, które poprawią bezpieczeństwo ruchu pieszych. Jak wynika Projektu tymczasowej organizacji ruchu, bezpieczeństwo pieszych na ulicy K. zostanie zapewnione poprzez wprowadzenie oznakowania pionowego, poziomego oraz odpowiednich elementów bezpieczeństwa ruchu. Tymczasowa organizacja ruchu została przedstawiona na rysunku 2.01. (załącznik do projektu).
Jak wynika z Projektu, na tylnej części tarczy znaków zastosowanych do oznakowania robót drogowych, powinien być umieszczony wyróżnik koloru żółtego,
z foli nie odblaskowej o powierzchni nie przekraczającej 15 cm², słupki znaków zastosowanych do oznakowania na czas robót powinny mieć wyróżnik w postaci naklejonego paska z żółtej folii nie odblaskowej o szerokości 3 cm.
Zaprojektowane oznakowanie pionowe należy wykonać z folii typu 2 w grupie wielkości znaków Średnie. Oznakowanie poziome tymczasowe należy wykonać jako taśmy nawierzchniowe barwy żółtej.
Należy zapewnić stały i ciągły monitoring wykonanego oznakowania,
a w przypadku jego uszkodzenia, przesunięcia, itp., niezwłoczną naprawę i ustawienie.
Okres funkcjonowania tymczasowej organizacji ruchu ustalono – na około 6 miesięcy.
Projekt zawiera część rysunkową jako załączniki.
Do projektu dołączono pozytywną opinię Starosty [...] (z [...] kwietnia 2018 r.) i Zarządcy Dróg Powiatowych (z[...]marca 2018 r.).
Skarżący W. C. jest mieszkańcem S. przy ul K. [...], gdzie znajduje się jego posesja i w jego ocenie wprowadzona tymczasowa organizacja ruchu doprowadziła do zlikwidowania przejścia dla pieszych obok posesji [...] – zatwierdzono ustawienie znaku B-41 (zakaz ruchu pieszych), co wynika z pism strony zawartych w aktach administracyjnych.
Pismem z 9 grudnia 2019 r. strona wezwała Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do usunięcia naruszenia prawa.
Z kolei pismem z 10 stycznia 2020 r. organ (GDDKiA) udzielił odpowiedzi zainteresowanemu, wskazując okoliczności i konieczność wprowadzenia czasowej organizacji ruchu, podstawy prawne oraz wyjaśniając, że projekt spełniał wymogi umożliwiające jego zatwierdzenie, a także posiada wymagane opinie innych organów.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, strona zarzuciła: naruszenie przepisów prawa, tj.:
- naruszenie § 5 ust. 1 pkt. 5 rozporządzenia z dnia 23 września 2003 r. w zw.
z pkt. 3.1.1 oraz 3.2.6. załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków
i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz. U. Nr 220, poz. 2181 ze zm., dalej: rozporządzenie z 23 września 2003 r.) - polegające na braku sporządzenia w projekcie organizacji ruchu opisu technicznego zawierającego charakterystykę drogi i ruchu na drodze,
w szczególności poprzez lakoniczny opis techniczny zawierający charakterystykę drogi
i ruchu na drodze oraz braku przeprowadzenia wnikliwej analizy skutków wprowadzenia znaku nr B-41 dla uczestników ruchu;
- naruszenie § 5 ust. 1 pkt. 2 lit. b rozporządzenia z 23 września 2003 r. poprzez brak podania na planie mapy sytuacyjnej parametrów geometrii drogi.
- naruszenie § 3 ust. 1 pkt. 3 rozporządzenia z 23 września 2003 r. - poprzez zlecenie bądź opracowanie projektu organizacji ruchu bez dokonania jakichkolwiek analiz organizacji i bezpieczeństwa ruchu, a tym samym nie uwzględnienia wniosków, mogących z tych analiz wynikać;
- naruszenie § 7 ust. 2 pkt. 3 rozporządzenia z 23 września 2003 r. - poprzez brak opinii Starosty Powiatowego w S.;
- naruszenie § 7 ust. 2 pkt. 1 rozporządzenia z 23 września 2003 r., poprzez brak faktycznego uzgodnienia z Komendą Powiatową Policji w S. docelowej zmiany organizacji ruchu przez wskazanie we wniosku o wydanie opinii terminu (6 m-cy) trwania tymczasowej organizacji ruchu a faktycznie zarządzenie wprowadzono na okres 24 miesięcy.
- naruszenie § 6 ust. 1 rozporządzenia z 23 września 2003 r. wobec braku logicznego uzasadnienia wprowadzenia określonej organizacji ruchu i braku wskazania na efektywność organizacji ruchu;
- naruszenia § 8 ust. 6 pkt. 1 i 2 rozporządzenia z dnia 23 września 2003 r. poprzez nadużycie władztwa administracyjnego przejawiające się w tym przypadku
w całkowitej dowolności w zatwierdzeniu projektu, który przewiduje postawienie znaku zakazu B-41, powodując tym samym bezpośrednio drastyczne i niczym nieuzasadnione ograniczenie wolności osobistej i praw wynikających z ustaw, rozporządzeń i przepisów krajowych i międzynarodowych;
- naruszenie art. 10 ust. 12 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1260 ze zm. w zw. z § 1 ust. 2 pkt 1 lit. a/ rozporządzenia z 23 września 2003 r. - poprzez wyeliminowanie ruchu pieszych i ruchu pojazdów bez wskazania alternatywnej drogi;
- naruszenia art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych poprzez wprowadzenie ograniczenia ruchu drogowego w sposób sprzeczny z ustawą, interesem publicznym, w sposób naruszający zasadę równości i proporcjonalności;
- naruszenie art. 7 i art. 10 k.p.a. poprzez naruszenie zasad praworządności
i brak jakiegokolwiek zdefiniowania i rozważenia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, poprzez brak jakichkolwiek analiz i uzasadnień dla wprowadzenia
i zatwierdzenia projektu organizacji ruchu oraz wpływu takiej organizacji na interes prawny i faktyczny właścicieli i mieszkańców ulicy K., objętych działaniem projektu tymczasowej organizacji ruchu ze względu na własność lub miejsce zamieszkania.
- naruszenie art. 8 ust. 1 k.p.a. poprzez wprowadzenie nowej organizacji ruchu
z naruszeniem zasady zaufania do władzy publicznej, a także z naruszeniem zasad proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania;
- naruszenie rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2 marca 1999 r., w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi i ich usytuowanie poprzez posiłkowanie się tym rozporządzeniem w projekcie tymczasowej organizacji ruchu;
- naruszenie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.,
w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2019.0.1065) poprzez pozbawienie budynku mieszkalnego dojazdu
i dojścia;
- naruszenie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych poprzez pogorszenie i faktyczne uniemożliwianie korzystania
z budynków;
- naruszenie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2015 r.) poprzez pozbawianie działki walorów wynikających z przepisów;
- naruszenie ustawy z dnia 27 marca 2003 r., o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1945, z 2019 r. poz. 60, 235, 730, 1009) poprzez zakłócanie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
- naruszenie Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej
z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie- poprzez brak dojazdu i dojścia do budynków rolniczych;
- naruszenie Ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 1989 r. nr 30 poz. 163); w zw. z rozporządzeniem Ministra Rozwoju Regionalnego
i Budownictwa z dnia 21 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019 poz. 393),w zw. z ustawą z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej (Dz.U.76, poz. 489) poprzez wpływanie na dane geodezyjne, katastralne nieruchomości;
- naruszenie ustawy z dnia 07 lipca 1994 r., Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U
z 2006 r. Nr 156, poz. 1118, ze zm.) poprzez naruszanie interesów osób trzecich oraz niespełnienie wymogów budowlanych;
- naruszenie decyzji nr [...] Wojewody [...] z dnia [...].10.2010 r. znak [...]. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej
"Budowa drogi Krajowej nr [...] o parametrach trasy ekspresowej na odcinku koniec obwodnicy R. - granica województwa [...] etap I od km 487 +104,15 do km 506+802,18. (przebudowa ulicy K. w S.) poprzez zgłoszenie we wniosku i załączniku do wniosku o uzyskanie decyzji na budowę nieprawdziwych informacji dotyczących mojej nieruchomości przez to uzyskanie zgody na budowę nr [...] z dnia [...]/10.2010 r.;
- naruszenie ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U.2019.0.1170) poprzez umożliwienie nie uiszczania podatku od nieruchomości;
- naruszenie ustawy z dnia 13 września 1996 r., o utrzymaniu czystości
i porządku w gminach (Dz. U. z 2018 r. poz. 1454, 1629, z 2019 r. poz. 730, 1403, 1579) poprzez uniemożliwienie oddawania śmieci oraz niemożność wywiązania się Właściciela z obowiązku dotyczącym zbiornika na nieczystości płynne;
- naruszenie art. 49 Konstytucji RP poprzez pozbawienie swobody otrzymywania korespondencji;
- naruszenie art. 53 Konstytucji RP poprzez utrudnienie korzystania z posługi religijnej.
Skarżący wniósł o uchylenie projektu tymczasowej organizacji ruchu w ciągu ul. K. w m. S., ewentualnie o zmianę projektu tymczasowej organizacji poprzez wprowadzenie projektu tymczasowej organizacji ruchu sporządzonej przez Skarżącego.
W uzasadnieniu skargi rozwinął postawione zarzuty i przedstawił dodatkową argumentację.
W kolejnych pismach skierowanych do Sądu, skarżący uzupełniał skargę (pismo z 18 maja 2020 r., pismo z 15 czerwca 2020 r., pismo z 6 sierpnia 2020 r., pismo z 9 października 2020 r.).
Z pisma skarżącego z 9 października 2020 r., wynika, iż zaskarżony przez niego projekt tymczasowej organizacji ruchu wygasł w dniu 26 maja 2020 r.
W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o odrzucenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako ppsa), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną. Oznacza to, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, czyli w ramach kontroli zaskarżonego aktu sąd jest obowiązany do badania jego legalności w pełnym zakresie, nie ograniczając się do zarzutów skargi.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przypomnienia wymaga, iż Sąd w niniejszym postępowaniu kontrolował projekt tymczasowej (czasowej) organizacji ruchu w ciągu ulicy K. w S..
Zagadnienie zatwierdzenia organizacji ruchu wywoływało rozbieżności
w orzecznictwie, także w aspekcie podstawy prawnej przysługującej na nie skargi do sądu. W efekcie w dniu 26 czerwca 2014 r. została podjęta uchwała sygn. akt I OPS 14/13 stwierdzająca, że zatwierdzenie organizacji ruchu przez organ jednostki samorządu terytorialnego, wskazany w art. 10 ust. 4, 5, 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), na podstawie § 3 ust. 1 pkt 3, § 6 ust. 1 i § 8 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (Dz. U. Nr 177, poz. 1729), jest aktem, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ppsa. W uchwale tej NSA stwierdził, że przepisy (w tym Prawo o ruchu drogowym, jak rozporządzenie) nie określają wyraźnie formy prawnej zatwierdzenia organizacji ruchu. Istnieje tylko zgoda co do tego, że akt taki podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, oraz że nie ma cech decyzji czy postanowienia, nie jest też pisemną interpretacją przepisów wydawaną w indywidualnej sprawie, ani aktem prawa miejscowego, jak i aktem nadzoru. Akt zatwierdzenia projektu organizacji ruchu drogowego nie ma charakteru normatywnego, mimo że wyznacza pewne reguły zachowania mogące przypominać zasady mieszczące się w ramach powszechnych norm prawnych. Powoduje wprawdzie powstanie nowej sytuacji prawnej adresatów aktu, to jednak nie może być uznany za generalny akt normatywny. Zarządzanie ruchem na drogach, w tym zatwierdzanie organizacji ruchu na drogach, nie jest formą stanowienia przepisów prawnych, ale formą stosowania przepisów prawnych. Należy do kategorii aktów zarządzania poprzez stosowanie norm prawnych. Oceniając charakter zatwierdzenia organizacji ruchu NSA stanął na stanowisku, że zatwierdzenie organizacji ruchu ma charakter ogólny i abstrakcyjny, tworzy nową sytuację prawną podmiotów korzystających z dróg i czyni to generalnie - na zasadzie powszechności dostępu.
Na wstępie należy przypomnieć, że stosownie do art. 19 ust. 2 pkt 1 ustawy
z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2068 ze zm.) oraz art. 10 ust 3. ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2018 r., poz. 1990 ze zm.) w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 6 ustawy o drogach publicznych Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad jest zarządcą dróg krajowych oraz organem zarządzającym ruchem na tych drogach.
Warunki zarządzania ruchem określone zostały w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem. Rozporządzenie określa szczegółowe warunki zarządzania ruchem na drogach publicznych oraz w strefach zamieszkania, a zwłaszcza działania w zakresie wprowadzania oznakowania pionowego, poziomego, sygnalizacji świetlnej i dźwiękowej oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu i wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem. Działania w zakresie szeroko rozumianego zarządzania ruchem są realizowane przez takie czynności organizacyjno-techniczne, jak: opracowywanie, rozpatrywanie
i zatwierdzanie projektów organizacji ruchu; przekazywanie zatwierdzonych projektów organizacji ruchu do realizacji; nadzór nad zgodnością organizacji ruchu
z zatwierdzonym projektem; nadzór i analiza obowiązującej organizacji ruchu
w zakresie bezpieczeństwa ruchu i jego efektywności, a także nadzór nad zarządzaniem ruchem.
Zgodnie zaś z art. 19 ww. ustawy o drogach publicznych zarządcą drogi jest organ administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, modernizacji, utrzymania
i ochrony dróg: zarządcą dróg krajowych jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych
i Autostrad, wojewódzkich - zarząd województwa, powiatowych - zarząd powiatu,
a gminnych - wójt (burmistrz, prezydent miasta). Ponadto w granicach miast na prawach powiatu zarządcą wszystkich dróg publicznych, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta.
Wracając na grunt rozpatrywanej sprawie, jest poza sporem, że tymczasowa organizacja ruchu dotyczy prowadzenia robót związanych z wykonaniem odcinka chodnika znajdującego się w ciągu ulicy Kolejowej w ramach projektu: Budowa drogi krajowej nr [...] o parametrach drogi ekspresowej na odcinku koniec obwodnicy R.– granica województwa [...]" km 484 + 801 – 506 – 815.
Zatem Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, jako organ był uprawniony do podejmowania wszelkich decyzji dotyczących ww. drogi.
Wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 lit d rozporządzenia ww. działania w zakresie zarządzania ruchem realizowane są przez podejmowanie czynności organizacyjno-technicznych, w szczególności przez zatwierdzanie organizacji ruchu. Do działań tych uprawniony jest zarząd drogi. Organizacja ruchu na drogach publicznych polega między innymi na sposobie umieszczania znaków pionowych, poziomych, sygnalizatorów i urządzeń bezpieczeństwa ruchu (§ 1 ust. 2 pkt 1 lit. b rozporządzenia) i jest ustalana przez organ zarządzający ruchem, w odniesieniu do dróg krajowych jest nim GDDKiA.
Ustalenie ruchu następuje w kilku etapach: pierwszy to rozpatrzenie projektu organizacji ruchu oraz wniosków dotyczących zmian organizacji ruchu, drugi - opracowanie projektu organizacji ruchu uwzględniające wnioski wynikające
z przeprowadzonych analiz organizacji i bezpieczeństwa ruchu, trzeci – zatwierdzenie organizacji ruchu na podstawie złożonych projektów, czwarty – przekazanie zatwierdzonych organizacji ruchu do realizacji (§ 3 ust. 1). Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia organ zarządzający ruchem zatwierdza organizacje ruchu na podstawie złożonych projektów organizacji ruchu.
Organizacja ruchu nie ma charakteru sprawy indywidualnej, bowiem dotyczy wszystkich użytkowników drogi i ma na celu zapewnienie im bezpieczeństwa. (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 czerwca 2004 r., sygn. akt II SA 4865/03).
GDDKiA jako organ zarządzający drogą krajową [...] był i jest uprawniony, na podstawie obowiązujących przepisów prawa do decydowania o organizacji ruchu na tej drodze, a formą w jakiej się to przejawia jest zatwierdzanie organizacji ruchu.
Rzeczą oczywistą jest, że organizacja ruchu nie może być ustalona raz na zawsze, lecz musi być dostosowywana do zmieniających się warunków panujących na danej drodze. Zatem ustalenie jednej, na stałe obowiązującej organizacji ruchu, na danej drodze od momentu jej powstania do zakończenia jej eksploatacji, jest niemożliwe, tym bardziej, że dla zapewnienia bezpieczeństwa podmiotów z drogi korzystających, niezbędne są np. prace naprawcze, utrzymujące drogę w należytym stanie. To z kolei może wiązać się z czasowymi ograniczeniami i wręcz utrudnieniami
w korzystaniu z drogi. Taka zaś sytuacja pociąga za sobą konieczność zmiany organizacji ruchu na czas remontu i wiążącego się z nią oznakowania.
Powyższy wywód wskazuje, że organizacja ruchu może być stała (ustalająca sposób organizacji drogi na wiele lat), a także tymczasowa (np. na czas remontu).
W rozpoznawanej sprawie wystąpiła konieczność tymczasowej organizacji ruchu na czas prowadzenia robót związanych z wykonaniem odcinka chodnika znajdującego się w ciągu ulicy K..
Jak wynika, z projektu, został on opracowany w oparciu o "Szczegółowe warunki techniczne dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunkach ich umieszczania na drogach"
Projekt tymczasowej organizacji ruchu wprowadza elementy, które poprawią bezpieczeństwo ruchu pieszych. Z Projektu tymczasowej organizacji ruchu, wynika, że bezpieczeństwo pieszych na ulicy K. zostanie zapewnione poprzez wprowadzenie oznakowania pionowego, poziomego oraz odpowiednich elementów bezpieczeństwa ruchu. Tymczasowa organizacja ruchu została przedstawiona na rysunku 2.01. (załącznik do projektu).
Z Projektu wynika, że na tylnej części tarczy znaków zastosowanych do oznakowania robót drogowych, powinien być umieszczony wyróżnik koloru żółtego,
z foli nie odblaskowej o powierzchni nie przekraczającej 15 cm², słupki znaków zastosowanych do oznakowania na czas robót powinny mieć wyróżnik w postaci naklejonego paska z żółtej folii nie odblaskowej o szerokości 3 cm.
Zaprojektowane oznakowanie pionowe należy wykonać z folii typu 2 w grupie wielkości znaków Średnie. Oznakowanie poziome tymczasowe należy wykonać jako taśmy nawierzchniowe barwy żółtej. Należy zapewnić stały i ciągły monitoring wykonanego oznakowania, a w przypadku jego uszkodzenia, przesunięcia, itp., niezwłoczną naprawę i ustawienie.
Powyższe wskazuje plan orientacyjny i Rysunek 2.01 (załączniki do projektu).
W odniesieniu do zarzutów skargi dotyczących procedury wyjaśnić należy, że
w uzasadnieniu do uchwały składu siedmiu sędziów NSA z dnia 26 czerwca 2014 r., sygn. akt I OPS 14/13 wyraźnie wskazano, że zatwierdzenie organizacji ruchu drogowego należy do materii publicznoprawnej; nie następuje w drodze decyzji, postanowienia ani aktu prawa miejscowego; ma charakter władczy. Zatwierdzenie organizacji ruchu wykazuje cechy aktu generalnego - oddziałuje generalnie, nie odnosi się do konkretnej sytuacji określonego podmiotu, nie ma charakteru indywidualnego. Zatwierdzenie organizacji ruchu drogowego kreuje nową sytuację prawną osób poruszających się po drogach, lecz nie stanowi aktu wykonawczego. Zatwierdzenie organizacji ruchu ma charakter ogólny i abstrakcyjny, tworzy nową sytuację prawną podmiotów korzystających z dróg i czyni to generalnie - na zasadzie powszechności dostępu. Stąd w tego rodzaju materii nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (tak w uzasadnieniu I OSK 1972/17).
Jak zostało to wskazane powyżej, zatwierdzenie organizacji ruchu ma charakter ogólny i abstrakcyjny, tworzy nową sytuację prawną podmiotów korzystających z dróg
i czyni to generalnie - na zasadzie powszechności dostępu. Oznacza to, że trudno
w takim przypadku mówić o stronach postępowania, skoro organizacja dotyczy każdego, kto znajduje się na danym odcinku drogi, czy chodnika, na którym ta organizacja obowiązuje. W tym znaczeniu stroną jest każdy, a więc nie tylko skarżący, lecz każdy kierowca, pieszy, rowerzysta, czyli podmiot poruszający się po drodze.
Z kolei to powoduje, że nie można oczekiwać, aby organ ustalał organizację ruchu
z każdym podmiotem korzystającym z drogi lub hipotetycznie mogącym korzystać
z drogi czy chodnika.
W doktrynie trafnie wskazuje się, że granice swobody korzystania z rzeczy własnej, a w konsekwencji także granice ochrony prawa własności, nie mogą być utożsamiane z ograniczeniami rzeczywistymi, ustanowionymi na rzecz konkretnie oznaczonych osób trzecich, takimi jak: służebności, najem czy dzierżawa. Ich celem
i sensem jest ustalenie jedynie, w interesie ogólnym, granic swobodnego korzystania
z rzeczy własnej. Przykładem takich ograniczeń mogą być przepisy kodeksu cywilnego nakazujące uwzględnienie zasad współżycia społecznego przy wykonywaniu prawa własności, niektóre przepisy o ochronie środowiska, o ochronie przyrody, o planowaniu przestrzennym, prawa budowlanego, prawa wodnego,..., prawa telekomunikacyjnego
i inne (G. Rudnicki, J. Rudnicka, S. Rudnicki, Kodeks cywilny. Komentarz. Własność
i inne prawa rzeczowe. T. II, Wolters Kluwer 2016, s. 51-52, uw. 3; przykładowo - s.59, uw. 5).
W niniejszej sprawie, co wynika z oświadczenia skargi - skarżący jest właścicielem nieruchomości, która sąsiaduje z obszarem, dla którego zatwierdzono organizację ruchu. Organ w odpowiedzi na skargę nie zakwestionował powyższego twierdzenia.
Skarżący jest zainteresowany, by organizacja ruchu odpowiadała jego interesom. Niemniej nie można dopatrzeć się naruszenia prawa własności skarżącego wynikającego z naruszenia art. 144 kc. Art. 144 kc reguluje zakres wykonywania prawa własności. Prawo własności nie jest prawem absolutnym i doznaje ograniczeń np. przez wzgląd na nieruchomości sąsiednie (zakaz immisji, uchwała SN z 21.3.1984 r. III CZP 4/84, OSNC 1984/10/171). W niniejszej sprawie nie chodzi jednak o stosunki cywilnoprawne, w których fizyczne władztwo nad nieruchomością wpływa na zakłóceniu korzystania z nieruchomości sąsiedniej ponad przeciętną miarę, lecz o akt z zakresu administracji publicznej, określający organizację ruchu, który wpływa na sposób korzystania z nieruchomości, której właścicielem jest – według jego deklaracji - skarżący (uchwała I OPS 14/13).
Skarżący jak wynika ze skargi, pism uzupełniających skargę, jest skonfliktowany z organem, o czym świadczą jego uwagi odnoszące się do czasów lat 2010,
a mianowicie decyzji o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej, czy sprawy VIII SA/Wa 439/12, w której szkodę odniosła poprzednia właścicielka (k-31 akt sąd.). Uważa, że organizacja ruchu powinna zostać przeprowadzona na podstawie jego projektu.
W nawiązaniu do zarzutów skargi, Sąd jeszcze raz podkreśla, że zatwierdzenie organizacji ruchu drogowego należy do materii publicznoprawnej; nie następuje
w drodze decyzji, postanowienia ani aktu prawa miejscowego; ma charakter władczy. Zatwierdzenie organizacji ruchu wykazuje cechy aktu generalnego - oddziałuje generalnie, nie odnosi się do konkretnej sytuacji określonego podmiotu, nie ma charakteru indywidualnego. Zatwierdzenie organizacji ruchu drogowego kreuje nową sytuację prawną osób poruszających się po drogach, lecz nie stanowi aktu wykonawczego. Zatwierdzenie organizacji ruchu ma charakter ogólny i abstrakcyjny, tworzy nową sytuację prawną podmiotów korzystających z dróg i czyni to generalnie - na zasadzie powszechności dostępu. Co istotne w sprawie nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, należy przypomnieć, że zmiana organizacji ruchu może nastąpić wyłącznie poprzez dokonanie ponownego zatwierdzenia organizacji ruchu. W niniejszej sprawie Sąd nie rozpoznaje zmiany organizacji ruchu z czerwca 2020 r. (tak skarżący w piśmie k- 30 akt sadowych). Nie ma racji skarżący, że projekt co do którego skierował skargę nie zawierał stosownych opinii. Do projektu zmiany organizacji ruchu dołączono wymagane prawem opinie (z dnia 26 kwietnia 2018 r. i z dnia 17 kwietnia 2018 r. d: akta administracyjne).
Za chybione Sąd uznaje zarzuty skargi dotyczące naruszenia § 5 rozporządzenia z dnia 23 września 2003 r., trzeba bowiem mieć na uwadze, że ulica K. została przebudowana, zaś oceniany projekt dotyczy wykonania fragmentu chodnika, a zatem obejmuje organizację ruchu wprowadzającą elementy, które poprawią bezpieczeństwo ruchu pieszych na odcinku 0+330 do km 0+424.
Jak wskazywano powyżej zatwierdzenie organizacji ruchu ma charakter władczy, nie może być dostosowane do jednostki – w tym przypadku do skarżącego, który jest niezadowolony z wprowadzonej tymczasowej zmiany organizacji ruchu. Zatem nie mogą odnieść pożądanego przez skarżącego skutku - argumenty wskazane w skardze
w zakresie naruszenia innych przepisów prawnych: ustaw czy rozporządzeń.
Ponadto powyżej już podkreślono, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie (tak wyjaśnił NSA
w sprawie I OSK1972/17).
W ocenie Sądu nie doszło również do naruszenia podnoszonych w skardze przepisów konstytucji RP (art. 49 w zakresie swobody otrzymywania korespondencji
i art. 53 w zakresie utrudnienia korzystania z posługi religijnej).
Podsumowując powyższe rozważania, Sąd stwierdza, że działania organu były prawidłowe, a zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie.
W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 151 ppsa orzekł o oddaleniu skargi.