VIII SA/Wa 325/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2019-09-16
NSArolnictwoŚredniawsa
pomoc finansowaśrodki unijneARiMRjabłkawycofanie z rynkubezpłatna dystrybucjastratyprzymrozkipodwójne finansowanierolnictwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę producenta jabłek na decyzję odmawiającą częściowego wsparcia finansowego z UE z tytułu wycofania produktów z rynku, uznając, że uwzględnienie strat spowodowanych przymrozkami było zasadne i zapobiegło podwójnemu finansowaniu.

Producent jabłek skarżył decyzję odmawiającą mu wsparcia finansowego ze środków unijnych za wycofanie z rynku 18 000 kg jabłek. Organy ARiMR przyznały wsparcie tylko za 9 158 kg, argumentując, że należy uwzględnić straty spowodowane przymrozkami (84% na powierzchni 8,01 ha), za które producent otrzymał już odszkodowanie. Sąd uznał, że organy prawidłowo obliczyły maksymalną ilość jabłek kwalifikującą się do wsparcia, uwzględniając straty, co zapobiegło podwójnemu finansowaniu i było zgodne z przepisami rozporządzenia.

Sprawa dotyczyła skargi producenta jabłek na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR), która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora ARiMR o częściowym przyznaniu wsparcia finansowego ze środków unijnych. Producent ubiegał się o wsparcie za wycofanie z rynku 18 000 kg jabłek na cele bezpłatnej dystrybucji. Organy ARiMR przyznały wsparcie jedynie za 9 158 kg, odmawiając dofinansowania do pozostałych 8 842 kg. Podstawą odmowy było uwzględnienie strat w produkcji jabłek spowodowanych przymrozkami wiosennymi w 2017 r. (84% na powierzchni 8,01 ha), za które producent otrzymał już wsparcie finansowe. Organy uznały, że ilość jabłek kwalifikująca się do wsparcia powinna być pomniejszona o te straty, aby uniknąć podwójnego finansowania. Producent argumentował, że organy nie uwzględniły wszystkich dowodów i że nie został poinformowany o konieczności ograniczenia ilości jabłek do wycofania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając działania organów za prawidłowe. Sąd podkreślił, że uwzględnienie strat spowodowanych przymrozkami było zgodne z przepisami rozporządzenia, a także zapobiegło sytuacji, w której producent otrzymałby podwójne dofinansowanie za te same straty. Sąd stwierdził, że producent miał świadomość zasad uczestnictwa w mechanizmie wsparcia i że ilość produktu zgłoszona w powiadomieniu powinna uwzględniać poniesione straty.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ prawidłowo obliczył maksymalną ilość jabłek kwalifikującą się do wsparcia, uwzględniając straty spowodowane przymrozkami, co zapobiegło podwójnemu finansowaniu i było zgodne z przepisami.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uwzględnienie strat spowodowanych przymrozkami (84% na powierzchni 8,01 ha), za które producent otrzymał już wsparcie, było zasadne przy obliczaniu ilości jabłek kwalifikujących się do wsparcia z tytułu wycofania z rynku. Pozwoliło to uniknąć podwójnego finansowania i było zgodne z przepisami rozporządzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

Dz.U. 2018 poz 82 § § 9 ust. 1 w zw. z § 4 ust. 2 i § 10

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie realizacji przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wsparcia dla producentów niektórych owoców w związku z kontynuacją zakazu ich przywozu z Unii Europejskiej do Federacji Rosyjskiej

Przepisy te regulują zasady przyznawania wsparcia finansowego producentom owoców w związku z zakazem przywozu do Federacji Rosyjskiej, w tym zasady dotyczące maksymalnej ilości produktów objętych wsparciem oraz uwzględniania strat.

Pomocnicze

K.p.a.

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Dz. U. z 2017 r. poz. 2137 art. 10 ust. 2

Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności

Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 2017/1165 art. art. 10 ust. 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy ARiMR prawidłowo uwzględniły straty spowodowane przymrozkami przy obliczaniu ilości jabłek kwalifikujących się do wsparcia. Uwzględnienie strat zapobiegło podwójnemu finansowaniu. Działania organów były zgodne z przepisami rozporządzenia. Producent miał świadomość zasad uczestnictwa w programie i konieczności uwzględnienia strat.

Odrzucone argumenty

Organy ARiMR nie uwzględniły wszystkich dowodów i ustaliły stan faktyczny na podstawie wygodnych dla siebie dokumentów. Odmowa przyznania wsparcia po bezpowrotnym przekazaniu jabłek była rażąco niesprawiedliwa. Nie można mówić o podwójnym finansowaniu, gdyż wsparcie z tytułu przymrozków i wsparcie z tytułu embarga są niepowiązane. Organy nie poinformowały producenta o konieczności ograniczenia ilości jabłek do wycofania.

Godne uwagi sformułowania

Wystąpienie strat w wysokości 84 % miało bowiem bezpośredni wpływ na zmniejszenie zbioru, a co za tym idzie ilości produktu możliwej do zadeklarowania w Powiadomieniu oraz limitu dostaw, wobec czego wycofanie z rynku jabłek na bezpłatną dystrybucję powinno się odbyć w zakresie ilości mniejszej, niż faktycznie wycofana. Wystąpienie strat w gospodarstwie producenta (84 %) miało bezpośredni wpływ na zmniejszenie zbioru, a co za tym idzie limitu dostaw produktu zadeklarowanego w Powiadomieniu. Wystąpienie powyższych strat miało bezpośredni wpływ na zmniejszenie zbioru jabłek możliwych do wyprodukowania na tej powierzchni, co przekłada się na ilość produktu możliwego do zadeklarowania w Powiadomieniu oraz limitu dostaw. Nie można z jednej strony korzystać z dofinansowania tzw. z tytułu strat w wysokości 84% a następnie wskazywać możliwości produkcyjne z ha, zapominając o otrzymaniu pomocy finansowej z tytułu przymrozków wiosennych.

Skład orzekający

Sławomir Fularski

przewodniczący sprawozdawca

Justyna Mazur

członek

Iwona Szymanowicz-Nowak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wsparcia finansowego dla producentów rolnych, zasady zapobiegania podwójnemu finansowaniu, uwzględnianie strat spowodowanych warunkami atmosferycznymi przy przyznawaniu pomocy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów rozporządzenia dotyczącego wsparcia dla producentów owoców w związku z embargiem na Rosję i stratami spowodowanymi przymrozkami. Interpretacja zasad zapobiegania podwójnemu finansowaniu może mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne przestrzeganie przepisów dotyczących pomocy finansowej i jak organy kontrolują, aby uniknąć podwójnego finansowania, nawet w przypadku strat spowodowanych klęskami żywiołowymi.

Producent jabłek chciał unijnego wsparcia, ale straty po przymrozkach pokrzyżowały plany. Sąd wyjaśnia, dlaczego nie można dostać pieniędzy dwa razy.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VIII SA/Wa 325/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-09-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-05-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Sławomir Fularski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
I GSK 2228/19 - Wyrok NSA z 2023-09-22
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 82
§ 9 ust. 1 w zw. z § 4 ust. 2 i § 10
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie realizacji przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zadań  związanych z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wsparcia dla producentów niektórych owoców w związku z kontynuacją  zakazu ich przywozu z Unii Europejskiej do Federacji Rosyjskiej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz – Nowak, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2019 r. w Radomiu sprawy ze skargi A. B. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej ze środków unijnych oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z [...] września 2018 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "organ I instancji", "Dyrektor ARiMR"), działając na podstawie § 9 ust. 1 w zw. z § 4 ust. 2 i § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie realizacji przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wsparcia dla producentów niektórych owoców w związku z kontynuacją zakazu ich przywozu
z Unii Europejskiej do Federacji [...] (Dz. U. z 2018 r. poz. 82) udzielił A. B. (dalej: "strona", "skarżąca", "producent") częściowego wsparcia finansowego w kwocie [...]zł z tytułu wycofania w ramach bezpłatnej dystrybucji jabłek w ilości 9 158 kg oraz odmówił udzielenia wsparcia do ilości 8 842 kg jabłek.
Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia:
W dniu 19 stycznia 2018 r. skarżąca złożyła w [...] Oddziale Regionalnym ARiMR powiadomienie o zamiarze przeprowadzenia wycofania z rynku na bezpłatną dystrybucję jabłek w ilości 200.000 kg z powierzchni [...] ha.
Z uwagi na przekroczenie ilości, o której mowa w § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia RM tj.: 77 565 ton - łącznie jabłka oraz gruszki, Prezes ARiMR poinformował, że w dniu 19 stycznia 2018 r. zakończono przyjmowanie powiadomień w zakresie operacji wycofania z rynku na bezpłatną dystrybucję oraz inne przeznaczenie dla ww. grupy produktów. Dla powiadomień złożonych w dniu 19 stycznia 2018 r. Prezes ARiMR określił współczynnik przydziału, który dla jabłek wyniósł 0,09.
Jak wynika z akt sprawy jabłka w ilości: 5 100 kg zostały przekazane Stowarzyszeniu Rozwoju Wsi w O. 27 kwietnia 2018 r., 6 000 kg zostały przekazane 15 maja 2018 r. do Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej
w W., z kolei 22 maja 2018 r. 6 900 kg zostało przekazane do Aresztu Śledczego w K.. Producent otrzymał Świadectwa zgodności z normami handlowymi Unii Europejskiej dla świeżych owoców i warzyw oraz Świadectwa potwierdzenia odbioru produktów wycofanych z rynku, zgodnie z którymi produkty przekazano do ww. odbiorców.
W dniu 31 lipca 2018 r. skarżąca złożyła w [...] oddziale Regionalnym ARiMR wniosek o przyznanie wsparcia (bezpłatna dystrybucja/inne przeznaczenie) w związku z wycofaniem na bezpłatną dystrybucję jabłek
z powierzchni [...] ha w ilości 18.000 kg.
W trakcie weryfikacji ww. wniosku stwierdzono, że w 2017 r. w gospodarstwie strony wystąpiły szkody w zakresie przymrozków na poziomie 84%. Jednocześnie skarżąca złożyła oświadczenie o możliwościach produkcyjnych w gospodarstwie na poszczególnych działkach rolnych.
Organ I instancji udzielił skarżącej wsparcia za wycofanie z rynku produktów na bezpłatną dystrybucję do ilości mniejszej niż wskazana we wniosku o przyznanie wsparcia (bezpłatna dystrybucja/inne przeznaczenie), tj. do ilości 9 158 kg. Przy wyliczeniu produkcji plonu średniego w roku 2017 przyjęto plon zgodny
z Zestawieniem maksymalnych plonów opracowanym na podstawie danych uzyskanych z Instytutu Ogrodnictwa w S. oraz Instytutu Włókien Zielarskich w P., jak również z oświadczeniem producenta, tj. 80t/ha; 7,95 x 80.000 = 636000x 16% = (101760x 0,09) = 9 158 kg. W związku z tym odmówiono dofinansowania do 8.842 kg wycofanych jabłek.
W odwołaniu od decyzji skarżąca podniosła, że skierowała na bezpłatną dystrybucję jabłka w ilości 18.000 kg, co wykazała w złożonych do ARiMR dokumentach, a Dyrektor ARiMR nie miał co do tego zastrzeżeń. Za niezrozumiałe skarżąca uważa odmowę dofinansowania do 8.842 kg jabłek, które skierowała do bezpłatnej dystrybucji. W związku z powyższym skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy i zakwalifikowanie ilości 8.842 kg jabłek do dofinansowania.
Rozpoznając odwołanie, Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Prezes ARiMR", "organ odwoławczy") decyzją nr [...] z [...] lutego 2019 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, ze zm., dalej: K.p.a.) oraz art. 10 ust. 2 ustawy z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2017 r. poz. 2137, ze zm.) utrzymał w mocy decyzję nr [...] z [...] września 2018 r. wydaną przez Dyrektora ARiMR o przyznaniu wsparcia finansowego w części.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że producent posiadał sad jabłoniowy na powierzchni [...] ha. W powiadomieniu z 19 stycznia 2018 r. zgłosił ilość 200.000 kg jabłek, a ogłoszony w dniu 21 stycznia 2018 r. komunikat Prezesa ARiMR o wysokości współczynnika przydziału, stosowanego w odniesieniu do grupy produktów: jabłka oraz gruszki informował, że współczynnik ten wyniósł - 0,09. Po zastosowaniu ww. współczynnika, ilość jabłek która mogła zostać wycofana przez producenta wyniosła 18.000 kg, bez uwzględnienia poniesionej z powodu przymrozków straty.
Odnosząc się do protokołu nr [...] dotyczącego wystąpienia
w gospodarstwie producenta przymrozków wiosennych na powierzchni 8,01 ha
w 84%, organ odwoławczy podniósł, że wpłynęły one na zmianę ilości produktów (jabłek) możliwych do wyprodukowania na tej powierzchni. Wystąpienie strat
w wysokości 84 % miało bowiem bezpośredni wpływ na zmniejszenie zbioru, a co za tym idzie ilości produktu możliwej do zadeklarowania w Powiadomieniu oraz limitu dostaw, wobec czego wycofanie z rynku jabłek na bezpłatną dystrybucję powinno się odbyć w zakresie ilości mniejszej, niż faktycznie wycofana.
Prezes ARiMR ustalił, że maksymalna ilość produktu, która mogła zostać wyprodukowana z powierzchni [...] ha sadu jabłoniowego wynosi 101 760 kg,
a maksymalna ilość możliwa do przekazania na bezpłatną dystrybucję, wynikająca
z zastosowania współczynnika 0,09, wynosi 9 158 kg. Wystąpienie strat
w gospodarstwie producenta (84 %) miało bezpośredni wpływ na zmniejszenie zbioru, a co za tym idzie limitu dostaw produktu zadeklarowanego w Powiadomieniu. Biorąc pod uwagę ilość produktów poddaną wycofaniu, tj. 18 000 kg jabłek, zgłoszoną przez producenta we wniosku, organ odwoławczy podtrzymał stanowisko organu I instancji w zakresie przyznania płatności do ilości 9 158 kg jabłek podlegających wycofaniu oraz odmowie do ilości 8 842 kg jabłek.
Organ odwoławczy zauważył, że w sprawie nie pojawiły się wątpliwości, które mogłyby wzruszyć ustalenia protokołu nr [...], w szczególności w zakresie wielkości strat powstałych wskutek wystąpienia przymrozków wiosennych. Producent podpisując ww. protokół potwierdził, że poniósł straty w wysokości 84 %.
W oświadczeniu z 3 września 2018 r. producent wskazał możliwości produkcyjne na poziomie od 80 do 100 t/ha, czego strona nie udowodniła, a także stoi to
w sprzeczności z danymi Instytutu Ogrodnictwa w S. dotyczącymi maksymalnych osiągalnych plonów jabłek w Polsce, które ustalono na poziomie 80 ton/ha. Z uwagi na powyższe, organ odwoławczy w niniejszej sprawie dał wiarę ustaleniom komisji szacującej straty w gospodarstwie strony oraz danym opracowanym przez Instytut Sadownictwa w S. i przyjął w swoim rozstrzygnięciu maksymalny plon dla jabłoni możliwy do uzyskania w polskich warunkach, tj. 80 ton/ha. Jednocześnie Prezes ARiMR zauważył, że skarżąca za poniesione straty z tytułu przymrozków wiosennych otrzymała w 2017 r. wsparcie finansowe wypłacone przez ARiMR, na podstawie decyzji nr [...] z [...] grudnia 2017 r.
Konkludując organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji zobowiązany był do zweryfikowania podwójnego finansowania w zakresie wynikających z zapisów art. 10 ust. 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 2017/1165 dotyczących operacji kwalifikujących się do wsparcia finansowego. Nadto podniósł, że Dyrektor ARiMR poprawnie i zgodnie z przepisami prawa zweryfikował należną płatność na rzecz skarżącej w zakresie wykluczenia podwójnego finansowania. Mógł on bowiem jedynie uwzględnić do płatności tę część ilości, która nie była objęta wsparciem innego postępowania. Dodatkowo zauważył, że producent w złożonym wniosku oświadczył, że znane mu są zasady uczestnictwa w mechanizmie "Dalsze wsparcie kryzysowe producentów owoców" opublikowane na stronie internetowej ARiMR (http://www.arimr.gov.pl/rynki-rolne/embargo-[...].html). W zasadach wskazano przypadek, gdy producent owoców składający Powiadomienie, na zgłoszonej
w Powiadomieniu działce i dla danego produktu, poniósł stratę w wyniku działania niekorzystnych warunków atmosferycznych, w takim przypadku ilość produktu zgłoszona w Powiadomieniu powinna uwzględniać tę stratę, co oznacza że pomimo jej poniesienia producent mógł wyprodukować z danej działki zgłoszoną
w Powiadomieniu ilość danego produktu. ARiMR informowała również producentów, że we wszystkich przypadkach dotyczących producentów owoców, którzy złożyli Powiadomienia, a jednocześnie zgłosili do ARiMR poniesione straty powstałe
w wyniku działania niekorzystnych warunków atmosferycznych na działkach i dla produktów zadeklarowanych w Powiadomieniach, przeprowadzona zostanie szczegółowa weryfikacja możliwości uzyskania danego plonu, tj. ilości produktu zgłoszonej w Powiadomieniu.
Prezes ARiMR uznał zatem, że rozstrzygnięcie sprawy dokonane przez Dyrektora ARiMR, uwzględniające stan faktyczny i prawny w dniu wydania decyzji, jest prawidłowe i brak jest podstaw do zmiany rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji.
Nie zgadzając się z ww. rozstrzygnięciem organu odwoławczego, skarżąca pismem z 26 marca 2019 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzucając naruszenie art. 7 K.p.a. w związku z art. 70 K.p.a. w związku z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez pominięcie dowodów w sprawie, przez co nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych na których powinno być oparte rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że Dyrektor ARiMR pomimo wiedzy
o sporządzonym protokole nr [...], nie miał zastrzeżeń co do skierowania na bezpłatną dystrybucję jabłek w ilości 18 000 kg. Zdaniem skarżącej, organy wydające zaskarżone decyzje ustaliły stan faktyczny jedynie na podstawie wygodnych dla siebie dokumentów. Nie wzięły natomiast pod uwagę przesłanek, jakimi kierowała się skarżąca, przy przekazywaniu w dniach 27 kwietnia 2018 r., 15 maja 2018 r.
i 22 maja 2018 r., jabłek do bezpłatnej dystrybucji. Nadto zauważyła, że ARiMR po przeprowadzonych kolejnych weryfikacjach, nie wskazała innej ilości owoców jaka będzie podstawą wyliczeń uznaniowych do wsparcia. Gdyby tak było, wówczas skarżąca by się do tych wytycznych zastosowała i finalnie przekazała mniejszą ilość owoców.
W ocenie skarżącej, przy jednoczesnym korzystaniu z pomocy finansowej
w ramach programu - "embargo rosyjskie" i programu - "pomoc klęskowa - przymrozki wiosenne" nie można mówić o "operacjach kwalifikujących się" w ramach tego samego przedsięwzięcia, gdyż są one całkowicie nie powiązane ze sobą
w wprowadzonych celach, działaniach, jak i sposobie finansowania. W zaistniałej sytuacji nie można powiedzieć, że skarżąca w jakikolwiek sposób miałby otrzymać podwójne finansowanie, gdyż skarży decyzję o częściowym braku wsparcia za całość wyprodukowanych przez siebie plonów (pomimo zmniejszonego owocowania wywołanego przymrozkami) i przekazania do bezpłatnej dystrybucji jabłek w ilości
18 000 kg. Skarżąca podniosła, że w chwili przekazania owoców na bezpłatną dystrybucję nie dostała żadnej informacji o ilości owoców które może przekazać, przez co kierując się doświadczeniem z lat wcześniejszych i działając w dobrej wierze przekazała 18 000 kg owoców.
Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej, z powodu wskazanego naruszenia, które miało istotny wpływ na wynik postępowania.
W odpowiedzi na skargę, Prezes ARiMR wniósł o oddalenie skargi
i podtrzymał dotychczasową argumentację zawartą w skardze.
W piśmie procesowym z 28 sierpnia 2019 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał wnioski i twierdzenia zawarte w skardze. W uzupełnieniu skargi podniósł, że zaskarżona decyzja jest wadliwa, gdyż organ naruszył przepisy postępowania mające wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 77, art. 80 i art. 107 § 1 pkt 6 K.p.a. Wskazał m.in., że decyzja o przyznaniu dofinansowania
w zakresie strat plonu spowodowana wiosennymi przymrozkami została wydana jeszcze w 2017 r., a zatem znacznie przed złożeniem przez skarżącą wniosku
o przedmiotowe wsparcie. Nikt nie informował skarżącej o konieczności jakiegokolwiek ograniczenia w niniejszej sprawie z uwagi na owe straty, mimo że wielokrotnie rozmawiała z urzędnikami ARIMR. Wręcz zachęcano ją do korzystania
z przedmiotowego wsparcia. Organ określając początkowo ilość jabłek, jaką można oddać na bezpłatną dystrybucję miał wiedzę o świadczeniu wypłaconym na mocy decyzji z 2017 r. z tytułu przymrozków wiosennych. Zdaniem pełnomocnika skarżącej, rażąco niesprawiedliwe i naruszające przepisy jest późniejsze ograniczenie świadczenia, już po bezpowrotnym przekazaniu owoców, w oparciu
o okoliczności uprzednio znane organowi i to już na początku postępowania. Gdyby określając pierwotny limit jabłek, jakie skarżąca mogłaby oddać na bezpłatną dystrybucję, organ poinformował o konieczności uwzględnienia straty, to ww. nie oddałaby jabłek, za które nie otrzymałaby żadnej rekompensaty. Tym samym,
z uwagi na rażąco wadliwe działanie organu skarżąca ani nie dysponowała jabłkami, ani nie otrzymała za nie świadczenia.
Pełnomocnik skarżącej podniósł także, że nie można przyjąć, iż doszło do tzw. podwójnego finansowania. Przyznane kwoty w 2017 r. dotyczyły innego tytułu (wiosenne przymrozki), zaś w niniejszej sprawie świadczenie związane jest
z zakazem przywozu m.in. jabłek do Federacji [...] i to w 2018 r. (embargo). Jednoczesne korzystanie z programu przymrozki wiosenne, dopłaty obszarowe itp.
w żaden sposób nie narusza zasad podwójnego finansowania, gdyż są to programy całkowicie nie powiązane ze sobą we wprowadzonych celach działania, jak
i sposobie finansowania. Nadto w żadnym z postępowań nie zrekompensowano straty w 100 %, poprzestając jedynie na częściowym ich pokryciu. Nie jest więc możliwe przyjęcie, że skarżąca byłaby w jakikolwiek sposób wzbogacona, gdyby otrzymała wnioskowane wsparcie w pełnej kwocie, o jaką się starała.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 j.t.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tej regulacji jest art. 3 § 1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 j.t. ze zm.; dalej p.p.s.a.), w którym wskazano, że sądy stosują środki określone w ustawie.
W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów administracji ani naruszenia norm prawa materialnego ani też naruszenia przepisów postępowania, które mogłyby skutkować uwzględnieniem skargi.
Kwestią sporną w sprawie jest częściowa odmowa przyznania nadzwyczajnych środków wsparcia wypłacanych w związku z zakazem przywozu niektórych owoców i warzyw z Unii Europejskiej do Federacji [...]. Powodem odmowy przyznania wsparcia w części było obliczenie maksymalnej ilości możliwej do wycofania z pomniejszeniem zadeklarowanej przez producenta wielkości uprawy jabłek na skutek poniesionych przez skarżącą strat w związku z zaistniałymi w jej gospodarstwie przymrozkami wiosennymi.
Należy wyjaśnić, że zasady przyznawania tej pomocy uregulowane zostały
w powołanym przez organy rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r.
w sprawie realizacji przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wsparcia dla producentów niektórych owoców w związku z kontynuacją zakazu ich przywozu
z Unii Europejskiej do Federacji Rosyjskiej (Dz.U. z 2018 r., poz. 82; dalej: "rozporządzenie RM z 2017r.").
Zgodnie z przepisem § 4 rozporządzenia RM z 2017 r. wsparcie w ramach przedmiotowego mechanizmu przysługuje m.in. producentowi owoców niebędącemu członkiem organizacji producentów, będącemu producentem rolnym w rozumieniu ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, który posiada gospodarstwo rolne o łącznej powierzchni co najmniej 1 ha, w którym prowadzi uprawę owoców, a powierzchnia działki rolnej w rozumieniu ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na której prowadzi daną uprawę, wynosi co najmniej 0,1 ha (ust. 1 pkt 2).
Wsparcie jest udzielane za przeprowadzenie operacji wycofania z rynku produktów wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia, w okresie o którym mowa w art. 1 ust. 3 rozporządzenia 2017/1165, jeżeli zostały spełnione warunki określone w rozporządzeniu 2017/1165 (ust. 2).
Podmiot zamierzający ubiegać się o wsparcie składa do dyrektora oddziału regionalnego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę tego podmiotu powiadomienie o zamiarze dokonania operacji, nie później niż 7 dni przed planowanym dniem przeprowadzenia tej operacji (ust. 3).
Jeżeli ilość danego rodzaju produktu wynikająca z powiadomienia
w przeliczeniu na powierzchnię uprawy, z której pochodzi ten produkt, jest większa od maksymalnego plonu, określonego dla tego produktu w załączniku nr 1 do rozporządzenia, uznaje się, że ilość ta jest równa iloczynowi powierzchni uprawy,
z której pochodzi ten produkt, i maksymalnego plonu określonego dla tego produktu w załączniku nr 1 do rozporządzenia (ust. 9).
W załączniku nr 1 do rozporządzenia RM z 2017 r. wskazano jabłka, gruszki, śliwki i brzoskwinie, jako produkty objęte wsparciem.
Z kolei zgodnie § 5 ust. 1 rozporządzenia RM z 2017 r. maksymalna ilość produktów objęta operacjami, za które może zostać udzielone wsparcie
w odniesieniu do jabłek wynosiła 77.565 ton. W ust. 2 ww. § 5 wskazano, że w dniu, w którym suma ilości produktów wynikających z powiadomień przekroczy ilość,
o której mowa w ust. 1, Prezes Agencji podaje do publicznej wiadomości na stronie internetowej Agencji informację o: 1) zakończeniu przyjmowania powiadomień dotyczących operacji obejmujących daną grupę produktów oraz o 2) wysokości współczynnika przydziału stosowanego w odniesieniu do ilości produktów wynikających z powiadomień złożonych w tym dniu oraz w okresie ostatnich pięciu dni poprzedzających ten dzień.
W tym miejscu należy zauważyć, że w niniejszej sprawie komunikat taki został wydany 19 stycznia 2018 r. Prezes ARiMR poinformował w nim, że w dniu 19 stycznia 2018 r. Agencja zakończyła przyjmowanie powiadomień w zakresie operacji wycofania z rynku na bezpłatną dystrybucję oraz inne przeznaczenie dla jabłek oraz gruszek. Natomiast z komunikatu z 21 stycznia 2018 r. wynikało, że dla ilości produktów wynikających z powiadomień złożonych w dniu 19 stycznia 2018 r. określono wysokość współczynnika przydziału w wysokości 0,09.
Stosownie do treści § 10 ust. 1 rozporządzenia RM z 2017 r. Dyrektor ARiMR, wydając decyzję o udzieleniu wsparcia, określa wysokość wsparcia jako iloczyn ilości produktów objętych operacją oraz maksymalnej kwoty wsparcia określonej dla danego rodzaju produktu objętego operacją w załączniku II do rozporządzenia 2017/1165, z uwzględnieniem redukcji w przypadkach, o których mowa w art. 5 ust. 3 oraz art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia 2017/1165. Przy obliczaniu wysokości wsparcia uwzględnia się ilość produktów danego rodzaju objętych operacją, nie większą jednak niż ilość produktów kwalifikująca się do objęcia tą operacją zgodnie odpowiednio z § 5 ust. 5 albo § 6 ust. 6 (§ 10 ust. 2 rozporządzenia RM z 2017 r.).
W przypadku operacji przeprowadzonej przez podmioty, o których mowa w § 4 ust. 1 pkt 2, jeżeli wysokość wsparcia w przeliczeniu na 1 ha upraw, z których pochodzą produkty objęte tą operacją, przekracza maksymalny poziom wsparcia określony
w załączniku nr 2 do rozporządzenia, wsparcie przysługuje w wysokości stanowiącej iloczyn maksymalnego poziomu wsparcia określonego w załączniku nr 2 do rozporządzenia i powierzchni tych upraw (§ 10 ust. 3 rozporządzenia RM z 2017 r.).
Analiza zgromadzonych akt wskazuje, że skarżąca przekazała łącznie 18 000 kg jabłek ze wskazanej przez nią powierzchni 7,95 ha na rzecz Stowarzyszenia Rozwoju Wsi O. (w dniu 27 kwietnia 2018 r. w ilości 5 100 kg), Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. (w dniu 15 maja 2018 r. w ilości 6 000 kg) oraz Aresztu Śledczego w K. (w dniu 22 maja 2018 r. w ilości 6 900 kg), na potwierdzenie czego producent otrzymał Świadectwa zgodności
z normami handlowymi Unii Europejskiej dla świeżych owoców i warzyw oraz Świadectwa potwierdzenia odbioru produktów wycofanych z rynku.
Należy zauważyć, że wycofana ilość jabłek na bezpłatną dystrybucję nie uwzględniała poniesionej straty z powody przymrozków. Ze znajdującego się
w aktach sprawy protokołu nr [...], dotyczącego wystąpienia w gospodarstwie producenta przymrozków wiosennych, wynika że na powierzchni 8,01 ha skarżąca poniosła straty w uprawach sadu jabłoniowego w wysokości 84%, co zostało potwierdzone przez komisję ds. oszacowania szkód. Sąd zauważa, że za poniesione straty z tytułu wiosennych przymrozków w 2017 r. skarżąca otrzymała wsparcie finansowe w kwocie [...] zł wypłacone na podstawie decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w G. z [...] grudnia 2017 r. znak: [...].
W ocenie Sądu, wystąpienie powyższych strat miało bezpośredni wpływ na zmniejszenie zbioru jabłek możliwych do wyprodukowania na tej powierzchni, co przekłada się na ilość produktu możliwego do zadeklarowania w Powiadomieniu oraz limitu dostaw. Zasadnie zatem organy orzekające uznały, że wycofanie z rynku jabłek na bezpłatną dystrybucję powinno odbyć się w zakresie ilości mniejszej niż faktycznie wycofana. W związku z powyższym organy, opierając się na danych uzyskanych
z Instytutu Ogrodnictwa w S., dokonały prawidłowego wyliczenia maksymalnej ilości produktu, która mogła zostać wyprodukowana z powierzchni 7,95 ha oraz maksymalnej ilości produktu możliwej do przekazania na bezpłatną dystrybucję przy zastosowaniu współczynnika 0,09.
W związku z powyższym, skarżącej nie przysługuje wsparcie za wszystkie przekazane jabłka. Sąd zgadza się z ustaleniami organów, że skarżąca mogła
z powierzchni [...] ha wyprodukować 101 760 kg jabłek. Jednakże z uwagi na fakt wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych (wiosenne przymrozki w 2017 r.), które spowodowały powstanie szkód na poziomie 84% ostatecznie ustalono, że możliwa do przekazania na bezpłatną dystrybucję ilość jabłek, wynikająca
z zastosowania współczynnika przydziału 0,09 wynosi 9 158 kg. W związku z tym, zasadnie organy do tej ilości jabłek udzieliły skarżącej wsparcie finansowe,
a odmówiły do ilości 8 842 kg. Stanowisko organów ARiMR zawarte w zaskarżonej decyzji należy zatem uznać za prawidłowe.
Jednocześnie Sąd zauważa, że skarżąca zadeklarowała znajomość zasad
i warunków uczestnictwa w mechanizmie wsparcia. Wynikało z nich, że w przypadku, gdy producent owoców składający powiadomienie, na zgłoszonej w powiadomieniu działce i dla danego produktu, poniósł stratę/szkodę w wyniku działania niekorzystnych warunków atmosferycznych, to ilość produktu zgłoszona
w powiadomieniu powinna uwzględniać tę stratę/szkodę. Do wymogu tego skarżąca nie zastosowała się, co również nie jest kwestionowane. W związku z tym skarżąca miała pełną świadomość, że fakt otrzymania wsparcia finansowego z tytułu wystąpienia strat w gospodarstwie i nie uwzględnienie powyższego w ilości zgłoszonej w powiadomieniu może mieć wpływ na wysokość udzielonej temu gospodarstwu pomocy finansowej z tytułu operacji wycofania produktów z rynku.
A zatem należy uznać, że podana przez skarżącą w powiadomieniu możliwość produkcyjna gospodarstwa - 80t/ha - niewątpliwie nie uwzględnia wykazanej przez nią szkody w związku z zaistniałymi w 2017 r. w jej gospodarstwie niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi oszacowanymi na 84%.
Nie budziło wątpliwości Sądu również to, że organ był uprawniony do przeprowadzenia szczegółowej weryfikacji możliwości uzyskania danego plonu, tj. ilości produktu zgłoszonej w powiadomieniu, co miało miejsce w sprawie niniejszej. Opierając się na danych zawartych we wniosku oraz danych z protokołu nr [...] określił wysokość wsparcia jako iloczyn podanej przez niego możliwości produkcyjnej gospodarstwa (80t x 7,95 ha), plonów nieobjętych wiosennymi przymrozkami (16%) oraz współczynnika przydziału w wysokości 0,09. Uprawnione zatem było ustalenie organów dotyczące kwoty wsparcia odnoszącej się do 9 158 kg jabłek.
Odnosząc się do zarzutów skargi, zdaniem Sądu przekazanie produktu
w ilości 18.000 kg, z punktu widzenia interesu skarżącej, niewątpliwie było dla niej niekorzystne. Nie można jednak nie dostrzec, że dokonane przez organ obliczenia są konsekwencją zadeklarowanych przez producenta strat i przyznanej mu z tego tytułu pomocy. Niewzięcie tej okoliczności pod uwagę przez organy obu instancji doprowadziłoby do niedopuszczalnej sytuacji, w której producenci rolni uzyskiwaliby podwójne dofinansowanie ponoszonych przez nich strat. Bez znaczenia przy tym pozostaje tytuł ich ponoszenia. Skoro bowiem skarżąca zadeklarowała, że poniosła stratę/szkodę z powodu niekorzystnych warunków atmosferycznych i strata ta polegała na zmniejszeniu plonu to nie może oczekiwać, że okoliczność ta nie zostanie zweryfikowana i wzięta pod uwagę przez organ na etapie przyznawania pomocy z tytułu utrzymania embarga rosyjskiego na niektóre owoce.
Tym samym zarzuty postawione w skardze dotyczące naruszenia art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 70, art. 77, art. 80 i art. 107 § 1 pkt 6 K.p.a. należało uznać za nieusprawiedliwione. Przy wydaniu zaskrzonej decyzji nie doszło bowiem do takiego naruszenia ww. przepisów postepowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu, skarżąca nie dostrzega, że organy ARiMR zobowiązane były uwzględnić przy rozpoznaniu wniosku całość zebranego w sprawie materiału dowodowego. Prawidłowo uwzględniły wysokość strat w gospodarstwie skarżącej
i złożone przez nią oświadczenie o możliwości produkcyjnej gospodarstwa. Za błędne Sąd uważa stanowisko zawarte w skardze według którego, gdyby skarżąca posiadała wiedzę co do wyliczeń organu uprawniających do uzyskania wsparcia, wówczas przekazałaby mniejszą ilość owoców. Sąd zauważa, że nie można z jednej strony korzystać z dofinansowania tzw. z tytułu strat w wysokości 84% a następnie wskazywać możliwości produkcyjne z ha, zapominając o otrzymaniu pomocy finansowej z tytułu przymrozków wiosennych. Umknęło uwadze skarżącej, że wydając zaskarżone decyzje organy ARiMR kierowały się przepisami prawa, nie zaś potencjalną szkodą której doznała skarżąca na skutek odmowy przyznania wsparcia finansowego do ilości 8 842 kg wycofanych z rynku jabłek na bezpłatną dystrybucję.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę skarżącej na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI