VIII SA/WA 305/23

VIII SA/Wa 305/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-07-06
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-05-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Cezary Kosterna /sprawozdawca/
Justyna Mazur
Marek Wroczyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne
Transport
Kara administracyjna
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 988
art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1 i  art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c
Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna (sprawozdawca), Sędzia WSA Justyna Mazur, , Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Krawczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2023 r. w Radomiu sprawy ze skargi H. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 8 lutego 2023 r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w transporcie drogowym oddala skargę.
Uzasadnienie
Pan H. K. (dalej: Skarżący lub Strona) prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] wniósł skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej Organ lub GITD) z dnia 8 lutego 2023 r.,nr [...], utrzymującą w mocy po rozpatrzeniu odwołania decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: WITD) z dnia 8 stycznia 2021 r. nr [...] nakładającą na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 15 000 zł .
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie sprawy:
Podstawę faktyczną zaskarżonej decyzji stanowiło stwierdzone w czasie kontroli dokonanej 26 października 2020 r. w punkcie kontroli pojazdów wyposażonym w stacjonarną wagę do pomiarów dynamicznych zlokalizowanym w miejscowości P. T. naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny. Stwierdzono przekroczenia dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi napędowej ciągnika siodłowego, dopuszczalnego nacisku grupy osi składającej się z III osi nienapędowych naczepy, dopuszczalnej długości, wysokości oraz dopuszczalnej masy całkowitej kontrolowanego zespołu pojazdów. Kontrola dotyczyła zespołu pojazdów składającego się z ciągnika siodłowego marki MAN o rej. [...] wraz z naczepą marki [...]o nr rej. [...]. Pojazdem kierował K. K. wykonujący przewóz drogowy o charakterze krajowego niezarobkowego przewozu drogowego rzeczy (ładunek podzielny – w postaci 30,01 m3 kłód brzozowych) w imieniu i na rzecz Skarżącego. Przebieg kontroli utrwalono protokołem kontroli drogowej, protokołem z przesłuchania świadka – kierowcy, protokołem z oględzin zespołu pojazdów oraz pomiarów rzeczywistej objętości przewożonego surowca w postaci drewna świerkowego.
W odwołaniu od ww. decyzji Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, tj. art. 7, art. 77, art. 107 § 1 kpa, poprzez dokonanie ustaleń faktycznych dotyczących wagi pojazdu i przewożonego drewna, a w konsekwencji nienormatywności pojazdu.
Uzasadniając zaskarżone decyzję Organ na wstępie wskazał, że zgodnie z art. 11 ust 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw, do postępowań w sprawie nałożenia kary pieniężnej za brak zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego kategorii VII, o którym mowa w art. 64d ust. 1 ustawy zmienianej w art. 3 w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Organ wyjaśnił, że w sprawie nie stosuje się art. 189a § 2 i nastęnych kpa, gdyż kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 140aa ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Następnie organ przedstawił przepisy dotyczące przejazdów pojazdów nienormatywnych. Wskazał, że zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku zespołu pojazdów, złożonego z pojazdów mających łącznie, co najmniej 5 osi, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd samochodowy - 40 ton, z wyjątkiem pojazdów wymienionych w tym przepisie, a takiego wyjątku nie stanowił przedmiotowy pojazd. Zatem dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów mogła wynosić maksymalnie 40 t. Następnie Organ wskazał na § 5 ust. I pkt. 3 lit. b omawianego rozporządzenia określający dopuszczalne naciski osi. Stwierdził, że podczas kontroli stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej, dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi napędowej ciągnika siodłowego oraz przekroczenie dopuszczalnego nacisku grupy osi składającej się z III osi nie napędowych naczepy i dopuszczalną wysokość - o wartości powyżej 20%, dlatego wymierzono karę pieniężną w wysokości 15000 złotych.
Podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. GIDT powołał się na zarządzenia Głównego Inspektora Transportu Drogowego dotyczące sposobu pomiarów parametrów pojazdów.
Organ uznał, że w ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należy nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII, które stosownie do Ip. 7 załącznika nr 1 do prd jest wydawane na przejazd pojazdu po wyznaczonej trasie wskazanej w zezwoleniu:
a) o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-VI,
b) o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnymi nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.
Zgodnie z kolei z art. 140 ab ust. 1 pkt 3 prd karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1 ustala się w wysokości:
1) 1500 zł - za brak zezwolenia kategorii I i II;
2) 5000 zł - za brak zezwolenia kategorii III-VI;
3) za brak zezwolenia kategorii VII:
a) 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%,
b) 2000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%,
c) 15 000 zł - w pozostałych przypadkach.
Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) prd karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1 ustala się w wysokości 15000 złotych - za brak zezwolenia kategorii VII - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż o 20%. Zatem w niniejszej sprawie kara pieniężna wynosi 15000 złotych.
GIDT wskazał, że zespół pojazdów został zważony przy pomocy stacjonarnej wagi do pomiarów dynamicznych - producent EWP nr fabryczny [...] - rok produkcji 2017. Waga ta w dniu kontroli legitymowała się ważnym Świadectwem legalizacji ponownej z dnia 9 sierpnia 2019 r. wydanym przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Ł., z datą ważności legalizacji do dnia 9 września 2021. Do pomiaru pozostałych parametrów kontrolowanego zespołu pojazdów użyto przyrządów spełniających wymogi dla dokonywania nim urzędowych pomiarów. Kierowca w czasie kontroli został poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Przebieg kontroli utrwalono Protokołem kontroli drogowej nr [...] z dnia 26 października 2020 r., protokołem z przesłuchania świadka - kierowcy pana K. K., protokole z oględzin zespołu pojazdów, oraz pomiarów rzeczywistej objętości przewożonego surowca w postaci drewna świerkowego. Organ wskazał, że zgodnie z protokołem z oględzin zespołu pojazdów oraz pomiarów rzeczywistej objętości przewożonego surowca w postaci drewna świerkowego, poddany oględzinom zespół pojazdów przewoził drewno brzozowe ułożone na naczepie w jeden stos zwykły o długości 14,50 m. kierujący posiadał dokument WZ nr 02/10/2020, w którym została określona objętość przewożonego ładunku wynosząca 30,01 m3. w wyniku pomiarów stwierdzono, że na zespól pojazdów załadowano 89,96 mp (metrów przestrzennych) drewna brzozowego, objętość faktyczna przewożonego ładunku wynosiła 34,18 m3. W związku z rozporządzeniem Ministra Środowiska oraz Ministra Gospodarki z dnia 2 maja 2012 r., w sprawie określenia gęstości drewna, dla drewna brzozowego gęstość normatywna wynosi 810 kg/m3. w związku z powyższym rzeczywista masa przewożonego drewna brzozowego wynosiła 27685,5 kg ( 34,18 x 810 kg/m3 = 27685,5 kg). Przy masie własnej zespołu pojazdów obliczonej na podstawie wpisów w rubrykach G dowodów rejestracyjnych wynoszącej 12675 kg (8075 kg + 4600 kg = 13675 kg) jego ładowność wynosił 27325 kg - co w konsekwencji oznacza, że w analizowanym przypadku przekroczono przedmiotowy wartość w zakresie ładowności pojazdu. W ocenie Organu wyliczenia te świadczą o tym, że Strona miała wpływ na powstanie naruszenia, a naruszenia powstały w skutek zdarzeń i okoliczności, które mogła przewidzieć.
Odnosząc się do zarzutów Strony podniesionych w odwołaniu, Organ zauważył, że pomiarów nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej kontrolowanego pojazdu członowego dokonano za pomocą wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu o znaku fabrycznym WWS i nr fabrycznym [...] zgodnie z instrukcja użytkowania. Kontrolę przeprowadzono w miejscu zbadanym pod kątem pochylenia terenu - legitymującym się protokołem z pomiaru nachylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów. Zatem procedura ważenia kontrolowanego pojazdu przebiegała prawidłowo, za pomocą zalegalizowanych urządzeń i w miejscu do tego przeznaczonym, a wyniki uzyskane w trakcie ważenia nie budzą wątpliwości.
Poza tym z instrukcji wag wynika, że sumując wyniki ważenia poszczególnych (pojedynczych) osi można obliczyć masę całkowitą pojazdu. W takim przypadku każda oś jest ważona osobno. Dwie wagi umieszczone są pod kołami aktualnie ważonej osi. Następnie zsumowanie nacisków tych osi daje nacisk na osie wielokrotne oraz rzeczywistą masę pojazdu.
Organ rozważył możliwość zastosowania art. 140aa ust. 4 prd. Uznał, że przepis ten nie znajduje zastosowania, ponieważ podczas kontroli drogowej stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej. Przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony jest ładunek podzielny jest możliwy tylko na podstawie zezwoleń kategorii I lub II (art. 64 ust. 2 prd). Stosownie do art. 140ab ust. 2 prd w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2. za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Przepis art. 64 ust. 2 prd ustanawia zakaz przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny. Zatem z treści art. 140ab ust. 2 prd wynika, że przy kwalifikowaniu naruszeń związanych z ustaleniem braku właściwej kategorii zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. którym przewożony jest ładunek podzielny, okoliczność w postaci prawnej niemożności uzyskania zezwolenia kategorii III -VII nie ma żadnego znaczenia. Ustawodawca bowiem przyjął, że w takiej sytuacji nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.
GITD odniósł się do kwestii dochowania należytej staranności przez Skarżacego i jego braku wpływu na powstanie naruszenia. Uznał, że nie można uznać, że Skarżący nie miał wpływu na powstałe naruszenie czy też dochował należytej staranności. W niniejszej sprawie Strona po dokonaniu załadunku, nie ustaliła prawidłowo wagi, długości i wysokości zespołu pojazdu wraz z załadunkiem. Strona nie sprawdziła, a co za tym idzie nie dopilnowała, aby kontrolowany pojazd po załadunku był pojazdem normatywnym. Jak wykazał to powyżej organ odwoławczy, prosty rachunek matematyczny pokazuje (sumując masę własną kontrolowanego zespołu pojazdów oraz masę ładunku zgodnie z kwitem wywozowym), że pojazd był po załadunku nienormatywny, a jego całkowita masa wraz załadunkiem wynosiła 56,05 t, przekraczając dopuszczalne wartości o 16.05 t, tj. o 40,12%. Tym samym, między zachowaniem strony niniejszego postępowania administracyjnego, a stwierdzonym naruszeniem istnieje normalny i bezpośredni związek przyczynowy.
Organ odwoławczy stwierdziła, że w przedmiotowej sprawie organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 oraz art. 77 i art. 80 kpa i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny. Z całokształtu materiału dowodowego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że doszło do naruszenia obowiązku w zakresie posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.
W skardze na omówioną decyzję H. K. reprezentowany przez adwokata zarzucił naruszenie:
1. przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, tj.: 1.1. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 k.p.a. i wyrażonych w tych przepisach zasad prawdy obiektywnej, zasady oficjalności, zasady ciężaru dowodu, bezpośredniości i zupełności zgromadzonego materiału zgodnie z którymi to zasadami obciążenie strony sankcją administracyjną musi być poprzedzone jednoznacznym, nie budzącym jakichkolwiek wątpliwości ustaleniem faktu, iż istotnie naruszyła ona prawo, z którym to naruszeniem ustawa wiąże odpowiedzialność administracyjno-karną, natomiast w niniejszej sprawie ustalenie faktów stanowiących podstawę nałożenia kary, tj. dotyczących objętości oraz wagi przewożonego drewna, a w konsekwencji nienormatywności pojazdu, nastąpiło niezgodnie z zasadami ustalania wagi przewożonego drewna, bez uwzględnienia jego właściwości.
1.2. art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. oraz art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie do kary pieniężnej przewidzianej w PRD przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczącego administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa), który regulują zasady nakładania kar pieniężnych i powinny znaleźć zastosowanie do kar nakładanych przez organy na podstawie ustawy PRD, a które to przepisy pozwalają odstępować od nakładania kar lub poprzestać na pouczeniu i które to przepisy zostały przez organy pominięte pomimo, że kary pieniężne w ustawie PRD zostały uregulowane w sposób częściowy, nieuwzględniający jednak wszystkich kwestii wymienionych w pkt 1- 6 art. 189a § 2 k.p.a., przez co koniecznym jest w przypadku przepisów PRD odwołanie się do uregulowań działu IVa k.p.a.
1.3. art, 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez nieodstąpienie od nałożenia kary i poprzestania na pouczeniu w sytuacji gdy kara 15.000,00 zł za zarzucone naruszenie w okolicznościach w jakich do niego miało dojść i jego wagi jawi się jako nieproporcjonalna, bowiem zgodnie z dokumentem WZ (wydanie materiałów na zewnątrz) oraz specyfikacją wysyłkową nr 02/10/2020 objętość towaru wynosiła 30,01 m3, zatem biorąc pod uwagę gęstość normatywną przewożonego drewna (810 kg/ m3) jego waga wynosiła 24.308,10 kg, a zatem biorąc pod uwagę masę własną pojazdu, rzeczywista masa całkowita pojazdu z ładunkiem nie powinna przekraczać dopuszczalnej masy całkowitej i wartości normatywnych.
1.4. art. 140aa ust. 4 pkt 2 PRD w zw. z art. 61 ust. 15 PRD w zw. z rozporządzeniem MŚ oraz MG z 2 maja 2012 r. w sprawie określenia gęstości drewna oraz § 30a ust. 1 i 2 zarządzenia 28/2014 GITD z dnia 17 września 2014 r. poprzez nałożenie na stronę administracyjnej kary pieniężnej za przekroczenie DMC i nacisków osi, w sytuacji gdy przy przewozie drewna jego rzeczywistą masę ustala się jako iloczyn objętości ładunku i normatywnej gęstości ustalonej dla danego gatunku drewna, natomiast ustalona w trakcie kontroli objętość nie odpowiada rzeczywistej objętości drewna obliczonej i wyrażonej w metrach sześciennych;
1.5. art. 61 ust. 15 PRD w zw. z § 30a ust. 1 i 2 zarządzenia 28/2014 GITD z dnia 17 września 2014 r. poprzez błędne ustalenie objętości ładunku jako wielkości stosu drewna wyrażonej w metrach przestrzennych, a nie rzeczywistej objętości ustalonej w metrach sześciennych.
Podnosząc te zarzuty Skarżący wniósł u o chylenie w całości zaskarżonej decyzji Organu i poprzedzającej ją decyzji Organu pierwszej instancji oraz umorzenie postępowania w całości, ewentualnie o. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy Organowi drugiej instancji do ponownego rozpatrzenia. Wniósł też o zasądzenie od Organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, a także kosztów zastępstwa procesowego w wysokości według norm przepisanych oraz kosztu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2023 r. poz. 259; dalej: ppsa). W myśl art. 145 § 1 pkt 1-3 ppsa Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 kpa lub innych przepisach.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie doszło ani do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie ani do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania sprowadzają się do kwestionowania prawidłowości pomiaru objętości przewożonego drewna. Według Skarżącego objętość ta wynosiła 30,01 m3, a według organów – 34,18 m3.. Rozbieżność wynosi zatem 4,17 m3. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska oraz Ministra Gospodarki z dnia 2 maja 2012 r., w sprawie określenia gęstości drewna, dla drewna brzozowego gęstość normatywna wynosi 810 kg/m3. Zatem rozbieżność dotyczy ok. 3,8 t. Decyzja została wydana w związku z przekroczeniem dopuszczalnej masy całkowitej o 16,05 t, a więc o ponad 20% w stosunku do dopuszczalnej masy całkowitej 40 t. Nawet gdyby przyjąć wagę ładunku zgodnie z twierdzeniami Skarżącego, to masa całkowita wynosiłaby 52,15 t, a więc i tak przekraczałaby dopuszczalną masę całkowitą tak o 12,15 t, a więc o ponad 30%. Tak więc nawet trafność tego zarzutu nie mogła mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż i tak wysokość kary wynosiłaby 15 000 zł. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania co do określenia wagi pojazdu i nacisków osi nie zasługują na uwzględnienie również z innych przyczyn. Pojazd członowy został prawidłowo zważony przy pomocy wagi samochodowej EWP-MARS -021, co wynika z ze znajdujących się w aktach administracyjnych protokołu kontroli i wydruku z wagi. Ponadto użyta waga ta w dniu kontroli legitymowała się ważnym świadectwem deklaracji zgodności, została użyta na należycie przygotowanym stanowisku. Z protokołu kontroli wynika, że obecny w jej trakcie kierowca będący pracownikiem skarżącego nie zgłosił żadnych zarzutów odnośnie stwierdzonych naruszeń i bez zastrzeżeń podpisał protokół kontroli. Ten dokument urzędowy, będący podstawowym dowodem w sprawie, jest sporządzony przez organ kontrolny przy współudziale kontrolowanego kierowcy, z zapewnieniem możliwości przedstawienia przez kierowcę ewentualnych zastrzeżeń. Stwierdzić należy, że podstawowe znaczenie dla wyniku tego rodzaju postępowań mają ustalenia dotyczące stanu faktycznego stwierdzone w toku kontroli, przedstawione w protokole kontroli i na załączonym do niego wydruku pomiarów wymiarów zewnętrznych, nacisków osi oraz rzeczywistej masy całkowitej pojazdu. Zasadniczo to na tym etapie postępowania strona ma możliwość wpływu na ocenę, czy nastąpiło określone naruszenie przepisów oraz na kwalifikację tego przekroczenia. Protokół kontroli, jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 kpa, sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe, w ich zakresie działania, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Protokół obrazuje stan faktyczny w wyniku kontroli, ustalony "na gorąco", który później może być trudny do odtworzenia.
Zatem należało uznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania co do prawidłowości ustaleń faktycznych mających zasadnicze znaczenie dla wydaniania decyzji nakładającej karę za niezasadne.
Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego należy podkreślić, że podstawę wymierzenia Skarżącemu kary pieniężnej stanowiły przepisy art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1 i art. 140ab ust. 1 pkt 3 llit c ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 98, zwanej; prd), zgodnie z którymi kara za przejazd pojazdem nienormatywnym be zezwolenia kategorii VII wynosi 15 000 zł. Stwierdzenie przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej dopuszczalnego nacisku osi o ponad 20% powodowało, że realizowany przewóz należało potraktować jak wymagający zezwolenia kategorii VII (art. 64d ust. 1 w związku z załącznikiem nr 1 do ustawy z 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym).
Z przepisów tych wynika wynika, że decyzja o nałożeniu kary ma charakter związany i w razie stwierdzenia naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego właściwy organ jest co do zasady zobowiązany do ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w ustawie. Odpowiedzialność administracyjna jest zatem odpowiedzialnością wynikającą z obiektywnego naruszenia i powstaje w wyniku ziszczenia się zdarzenia.
Pozostałe zarzuty skargi dotyczą niezastosowania w sprawie przepisów art. 189a § 2 pkt 2 i art. 189f § 1 kpa poprzez nieodstąpienie od nałożenia kary. Należy wskazać, że przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym przewidują sytuację, gdy nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 4 art. 140aa, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w takiej sprawie umarza się. Umorzenie dopuszczalne jest jednak wyłącznie w sytuacji, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot, o którym mowa w ust. 3 pkt 1, dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, lub/i nie miał wpływu na powstanie naruszenia (art. 140aa ust. 4 pkt 1 lit. a i lit. b prd). Jak zasadnie przyjęły organy uwolnienie się przewoźnika od kary za przejazd pojazdem nienormatywnym może mieć miejsce tylko wówczas, gdy w postępowaniu administracyjnym zostanie wykazane istnienie okoliczności wskazujących na dochowanie przez niego należytej staranności przy wykonywaniu przewozu. Wobec braku definicji należytej staranności - o której mowa w art. 140aa ust. 4 pkt 1 lit. a p.r.d. - należy posłużyć się regulacją zawartą w art. 355 § 2 k.c., wiążącą należytą staranność z wymaganą od podmiotów gospodarczych z zawodowym charakterem prowadzonej działalności. Oznacza to, że podmiot wykonujący przewóz jest zobligowany do staranności wymaganej od przewoźnika, czyli staranności profesjonalisty. Zasadny jest pogląd - wyrażany na gruncie regulacji zawartej w omawianym przepisie - że to na podmiocie wykonującym przejazd spoczywa obowiązek wykazania, że naruszenie skutkujące nałożeniem kary, powstało w wyniku niezależnych od niego okoliczności, na powstanie których nie miał wpływu, a także, że podjął wszelkie niezbędne działania, bądź środki, zmierzające do wykonania przewozu zgodnie z przepisami prawa i wynikającymi z nich normami i wymogami. To przewoźnik podejmuje się transportu, a tym samym może i powinien go rozpocząć dopiero po upewnieniu się, czy przewożony ładunek nie powoduje naruszenia obowiązujących przepisów (por. wyroki NSA z 18 października 2016 r., sygn. akt II GSK 1116/15 oraz 7 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 1481/15).
W rozpoznawanej sprawie organy prawidłowo przyjęły, że z akt niniejszej sprawy nie wynika, aby zachodziły takie okoliczności, lub dowody, z których wynikałoby, że w rozpoznawanym przypadku rzeczywiście dołożył wszelkiej staranności, wymaganej od podmiotu profesjonalnie zajmującego się przewozem drogowy. Przekroczenie dopuszczalnych parametrów w zakresie masy całkowitej i nacisku osi było bardzo znaczne, i byłoby również znaczne, gdyby nawet przyjąć, że Skarżący mógł ocenić objętość a zarazem wagę ładunku na podstawie objętości wykazanej w dokumentach przewozowych (do wyżej wykazano przy ocenie zarzutów naruszenia przepisów postępowania). Skarżący będący profesjonalnym przewoźnikiem przy zachowaniu minimum należytej staranności powinien, znając na podstawie kwitu wywozowego ilość drewna rodzaj i fakt podzielność ładunku, tak zorganizować przewóz aby nie doszło do stwierdzonych naruszeń. Ustalenie ciężaru ładunku, sposobu rozmieszczenia w okolicznościach niniejszej sprawy nie wymagało, wbrew wiedzy specjalnej i mogło być dokonane wcześniej przed rozpoczęciem załadunku drewna. Dane dotyczące gęstości drewna Skarżący powinien ustalić na podstawie wspomnianego rozporządzenia w sprawie określenia gęstości drewna ( Dz. U. z 2012 r. poz. 536 ). W ocenie Sądu przedsiębiorca powinien brać pod uwagę margines błędu przy załadunku drewna, w sytuacji ryzyka przekroczenia ładunku, należy załadować odpowiednio mniejszą ilość drewna a nie oczekiwać czy Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zezwoli na jego przeładowanie w sytuacji kontroli.
W ocenie Sądu organy orzekające nie naruszyły przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W toku postępowania wyjaśniono wszystkie istotne okoliczności faktyczne oraz przeprowadzono i oceniono dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 kpa, art. 77 § 1 kpa). Ustalenia faktyczne i ocena dowodów znalazła odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, która zawiera wszystkie niezbędne elementy wskazane w art. 107 § 1 i 3 kpa, w tym odniesienie się do zarzutów odwołania.
Mając powyższe wywody na uwadze Sąd oddalił skargę, działając na podstawie art. 151 ppsa.