VIII SA/Wa 3/26

VIII SA/Wa 3/26 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2026-02-05
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-01-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/
Justyna Mazur /przewodniczący/
Sławomir Fularski
Symbol z opisem
6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3, art. 134, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200 i art. 205 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 57 par. 5 pkt 2, art. 134, art. 141 par. 2 i art. 144
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca) Sędzia WSA Sławomir Fularski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 5 lutego 2026 r. sprawy ze skargi B.W. na postanowienie M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia 4 listopada 2025 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia zażalenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. na rzecz skarżącej B. W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 29 lipca 2025 r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. (dalej: PINB) odmówił B. W. (dalej: skarżąca) wszczęcia postępowania z wniosku skarżącej w sprawie dotyczącej zabudowań zlokalizowanych na terenie działki nr ewid. [...]w miejscowości J..
Pismem z 3 września 2025 r. skarżąca nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem wniosła zażalenie.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: MWINB, organ II instancji, organ odwoławczy) postanowieniem z 4 listopada 2025 r. Nr [...]stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że termin do wniesienia zażalenia upływał 4 września 2025 r. (dzień roboczy). Zażalenie sporządzone 3 września 2025 r. zostało złożone osobiście (jak wynika z informacji organu I instancji zawartej w piśmie z 27 października 2025 r.) w organie I instancji w dniu 5 września 2025 r., a więc z uchybieniem terminu do jego wniesienia. W konsekwencji powyższego jak wskazał organ, należało stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W podstawie prawnej MWINB powołał art. 134 w związku z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej k.p.a.).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wskazała, iż organ II instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na błędnej informacji przekazanej przez PINB zawartej w piśmie z 27 października 2025 r., jakoby zażalenie zostało złożone osobiście w siedzibie PINB po upływie terminu. Tymczasem, według skarżącej, z załączonych dowodów jednoznacznie wynika, że zażalenie zostało nadane listem poleconym z potwierdzeniem odbioru w placówce operatora wyznaczonego (Poczty Polskiej) ul. K. [...] w R. dnia 3 września 2025 r., a więc z zachowaniem ustawowego terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. Według skarżącej organ II instancji nie weryfikując rzetelnie ustaleń przekazanych przez PINB i przyjmując nieprawdziwą informację PINB za podstawę rozstrzygnięcia, naruszył przepisy art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. – czyli zasadę prawdy obiektywnej, obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego oraz zasadę swobodnej, ale opartej na całym materiale oceny dowodów. W efekcie doszło również do naruszenia art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a., poprzez błędną wykładnię przepisu określającego moment wniesienia pisma w postepowaniu administracyjnym,.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona.
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.) uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji (postanowienia) nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Sąd administracyjny ocenia jedynie legalność działania administracji, co oznacza, że zobowiązany jest zbadać, czy w czasie podejmowania danego aktu administracyjnego, organ administracji nie naruszył prawa. Nie każde naruszenie prawa uzasadnia wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu administracyjnego. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla taki akt w przypadku, gdy stwierdzi: 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; 2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; 3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) lub stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.).
Dokonana przez sąd kontrola legalności zaskarżonego postanowienia prowadzi do wniosku, że zawiera ono wady powodujące konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego.
Przedmiotem skargi jest postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie PINB z 29 lipca 2025 r.
Zgodnie z art. 141 § 2 k.p.a. zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Na mocy art. 144 k.p.a. w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Oznacza to, że w przypadku wniesienia zażalenia po terminie, obowiązkiem organu jest wydanie postanowienia w trybie art. 134 k.p.a. stwierdzającego wniesienie zażalenia z uchybieniem terminu. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Wydanie orzeczenia, o którym mowa w art. 134 k.p.a. winno być oparte na wnikliwej analizie okoliczności danej sprawy, bowiem zamyka ono stronie możliwość ponownego rozpoznania jej sprawy przez organ II instancji. Przy czym organ obowiązany jest ustalić ponad wszelką wątpliwość dwie okoliczności: datę doręczenia postanowienia stronie oraz datę wniesienia przez nią zażalenia.
W okolicznościach przedmiotowej sprawy, postanowienie PINB z 29 lipca 2025 r zostało doręczone skarżącej 28 sierpnia 2025 r. – okoliczność niesporna. Siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia upływał zatem 4 września 2025 r.
W niniejszej sprawie sporna jest data wniesienia zażalenia. Organ I instancji przesyłając do organu odwoławczego zażalenie wraz z aktami sprawy nie dołączył koperty świadczącej o tym, że zażalenie zostało nadane w placówce Pocztowej. Ponadto w dołączonym piśmie z 27 października 2025 r. organ I instancji poinformował, że brak koperty przy przesłanym zażaleniu świadczy o tym, że zostało ono złożone osobiście w dniu 5 września 2025 r. Zdaniem organu II instancji należało stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, bowiem zażalenie zostało złożone osobiście 5 września 2025 r., co wynika z prezentaty organu I instancji umieszczonej na pierwszej stronie zażalenia. Z kolei zdaniem skarżącej wniesione ono było z zachowaniem ustawowego terminu.
W ocenie Sądu z akt administracyjnych rozpatrywanej sprawy nie wynika, aby zażalenie zostało złożone bezpośrednio w organie I instancji. Na oryginale zażalenia oraz na prezentacie organu I instancji znajdującej się na zażaleniu nie ma informacji, iż zostało ono złożone osobiście. Prezentata zawiera wyłącznie adnotację "data wpływu – 5 września 2025 r."
Wobec powyższego Sąd analizując pisma załączone do skargi tj. załącznik nr 2 i nr 3 stwierdził, że z potwierdzenia nadania (załącznik 2) wynika, iż przesyłkę nadano 3 września 2025 r. w Placówce Pocztowej, a na potwierdzeniu odbioru (załącznik nr 3) widnieje data 5 września 2025r. i podpis pracownika PINB. Data ta jest tożsama z datą umieszczoną na prezentacie pisma z 3 września 2025 r. stanowiącego zażalenie.
Dokonując analizy akt sprawy oraz wyżej opisanych załączników uznać należy, że przedmiotowe zażalenie zostało wniesione w przedostatnim dniu terminu do jego wniesienia (3 września 2025 r.) tj. w dacie nadania w urzędzie pocztowym, a nie 5 września 2025 r. tj. w dacie wpływu zażalenia do organu I instancji, jak błędnie przyjął organ II instancji.
Stosownie do regulacji zawartej w art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Decydującym, jest zatem data nadania przesyłki, a nie jej otrzymanie przez adresata. W przypadku jej nadania, jako przesyłka polecona, dowód taki posiada niewątpliwie nadawca i w przypadkach spornych powinien wykazać się umieszczoną na dowodzie nadania pieczęcią urzędu pocztowego..
W ocenie Sądu, w sytuacji, gdy organ z przyczyn leżących po jego stronie nie jest w stanie jednoznacznie ustalić sposobu wniesienia odwołania, niedopuszczalne jest wywodzenie niekorzystnych dla skarżącego skutków prawnych. Błąd pracownika organu I instancji, który nie zaznaczył sposobu złożenia odwołania nie może skutkować niekorzystnymi skutkami prawnymi dla strony wnoszącej odwołanie.
W związku z powyższym, wbrew twierdzeniom organu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dowodzi, iż skarżąca wniosła zażalenie z zachowaniem ustawowego terminu. Brak było zatem podstaw do wydania przez organ zaskarżonego postanowienia.
Z tych względów kontrolowane postanowienie z 4 listopada 2025 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. podlegało uchyleniu, o czym orzeczono w sentencji wyroku (pkt 1).
O kosztach orzeczono (pkt 2) na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej zwrot kosztów wpisu sądowego w wysokości 100 zł.