VIII SA/Wa 233/22

VIII SA/Wa 233/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-09-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/
Justyna Mazur
Renata Nawrot /przewodniczący/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
I GSK 2058/22 - Postanowienie NSA z 2025-07-25
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 134 par. 1, art. 135, art. 145 par. 1 i art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2019 poz 1500
art. 20 ust. 1 - 4
Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1575
art. 694(5) par. 2
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1526
art. 493 i art. 552
Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Domagalska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2022 r. w Radomiu sprawy ze skargi [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności ONW na rok 2008 oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją nr [...]z 4 stycznia 2022 roku Dyrektor [...]Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] ( dyrektor OR ARiMR ) po rozpatrzeniu odwołania [...] sp. z o.o. w sprawie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2008 - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję nr [...] z 13 listopada 2020 roku wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...].
Podstawą wydanego rozstrzygnięcia były następuje ustalenia faktyczne i ocena prawna.
[...] sp. z o.o. złożyła w dniu 19 lutego 2019 roku wniosek o przyznanie płatności na rok 2008 z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) w przypadku następstwa prawnego – połączenia spółki [...]sp. z o.o. Do wniosku dołączono postanowienie Krajowego Rejestru Sądowego syg. akt [...] z 22 października 2018 roku o wpisie do rejestru przedsiębiorców, połączenia w trybie uproszczonym spółki [...] ze spółkami w tym [...]sp. z o.o.
W dniu 13.11.2020 roku organ pierwszej instancji wydał w/w decyzję, którą odmówił wnioskodawcy [...] spółka z o.o. przyznania płatności ONW objętych wnioskiem z dnia19.02.2019 z uwagi na przekroczenie terminu określonego w § 8b ust.2 rozporządzenia ONW oraz z uwagi na treść art. 25 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Organ wskazał m.in., że w przypadku określonym powyżej, następca prawny wstępuje do toczącego się postępowania w miejsce rolnika na wniosek złożony w terminie 3 miesięcy od dnia wystąpienia zdarzenia prawnego, w wyniku którego zaistniało następstwo prawne.
Z danych zamieszczonych w aktualnym KRS nr [...] wynika, iż nastąpiło połączenie [...] sp. z o.o. ze spółką [...] sp. z oo oraz czterema innymi podmiotami. Połączenie nastąpiło w trybie uproszczonym – art. 516 § 5 i 6 ustawy z dnia 15 września 2000 roku Kodeks spółek handlowych( DZ.U z 2000 roku, nr 94, poz. 1037 ze zm. dalej ksh). W związku z czym na podstawie art. 516 § 5 ksh stosuje się odpowiednio § 1 tego artykułu tzn. połączenie następuje bez powzięcia uchwały i zmiany umowy spółki. Zgodnie z odpisem pełnym ostatni wpis w rejestrze przedsiębiorców został dokonany w dniu 23 października 2018 roku.
Zgodnie z art. 493 § 2 ksh połączenie następuje z dniem wpisania połączenia do rejestru właściwego według siedziby, odpowiednio spółki przejmującej albo spółki nowo zawiązanej.
Analizując termin ,, z dniem wpisania’’ organ wskazał, że zgodnie z art. 552 ksh ,, spółka przekształcana staje się spółką przekształconą z chwilą wpisu spółki przekształconej do rejestru. Za datę zdarzenia prawnego, w wyniku którego nastąpiło przeniesienie gospodarstwa rolnego, zgodnie z powołanymi dokumentami należy uznać dzień 23 października 2018 roku i od tego dnia rozpoczął bieg 3 miesięczny termin do złożenia wniosku.
Organ wskazywał, iż biorąc pod uwagę uregulowania § 8b ust.2 rozporządzenia ONW termin na złożenie wniosku o wstąpienie do toczącego się postępowania upłynął z dniem 24 stycznia 2019 roku, a zatem [...] sp. o.o. składając wniosek w dniu 19 lutego 2019 roku przekroczył dopuszczalny termin na wstąpienie do przedmiotowego postępowania, a termin ten nie ulega przywróceniu. Nadto organ wskazał, że postepowanie w sprawie przyznania płatności ONW zakończono decyzją ostateczną, zatem nie istnieje uprawnienie do przyznania płatności , które [...] sp. z o.o. mogłoby przejąć.
Z tych względów organ odmówił przyznania wnioskowanej płatności.
Odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji wniosła spółka [...] sp. z o.o. zarzucając błędne ustalenie daty wystąpienia zdarzenia powodującego następstwo prawne.
Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w sprawach dotyczących przyznania pomocy w razie śmierci wnioskodawcy, rozwiązania osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, przekształcenia wnioskodawcy lub innego zdarzenia prawnego, w wyniku których zaistniało następstwo prawne, albo w razie zbycia całości lub części gospodarstwa rolnego, przedsiębiorstwa wnioskodawcy w toku postępowania, następca prawny wnioskodawcy albo nabywca gospodarstwa rolnego lub jego części albo przedsiębiorstwa może na swój wniosek wstąpić do toczącego się postępowania w miejsce wnioskodawcy, jeżeli nie sprzeciwia się to przepisom o których mowa w art. 1 pkt 1 oraz istocie i celowi działania w ramach którego ma być przyznana pomoc.
Podniósł, że zgodnie z art. 25 ust. 2 pkt 4 ustawy z 7 marca 2007 r. w razie śmierci beneficjenta rozwiązania osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, przekształcenia beneficjenta lub innego zdarzenia prawnego, w wyniku których zaistniało następstwo prawne, albo w razie zbycia całości lub części gospodarstwa rolnego, przedsiębiorstwa beneficjenta, po przyznaniu pomocy następcy prawnemu beneficjenta albo nabywcy gospodarstwa rolnego lub jego części albo przedsiębiorstwa pomoc może być przyznana na jego wniosek, jeżeli środki finansowe z tytułu pomocy nie zostały w całości wypłacone. W ocenie organu w przedmiotowej sprawie postepowanie dotyczące przyznania pomocy ONW zostało zakończone, a środki przyznane spółce [...]decyzją nr [...] z 13.07.2009 r. wypłacone temu podmiotowi.
Skargę na decyzję organu odwoławczego wniosła [...] sp. z o.o. w [...].
Zaskarżonej decyzji zarzucała naruszenie:
- art. 493 i art. 552 ksh oraz wymienionych w sentencji każdej ze skarżonych decyzji przepisów prawa o przyznawaniu poszczególnych płatności.
W uzasadnieniu skargi skarżący podnosił, iż organ błędnie wyłożył zapis art. 493 i art. 552 ksh i pominął aspekt, że dla zaistnienia następstwa prawnego uprawomocnienia się wymagalnego postanowienia w tym przedmiocie wydanego przez sąd rejestrowy.
Argumentował m. in., iż organ błędnie wywodzi z przepisów prawa, iż jednocześnie z chwilą wpisu sąd rejestrowy z urzędu wykreśla spółkę przekształconą. Ten wniosek zdaniem skarżącego jest błędny. Sąd rejestrowy do każdej czynności wynikającej z wpisu połączenia przystępuje po dacie uprawomocnienia się postanowienia w przedmiocie wpisu. Organ nie dostrzegł, iż połączenie spółek nie może nastąpić przed datą zawiadomienia o tym fakcie spółek uczestniczących w połączeniu – szczególnie spółki przejmującej. Do połączenia spółek niezbędny jest prawomocny akt – postanowienie właściwego Sądu Rejestrowego o wpisaniu połączenia, a nie materialnotechniczny wpis do rejestru KRS. Na postanowienie w przedmiocie wpisu służy zażalenie. Uprawomocnienie się postanowienia o wpisie połączenia następuje w przypadku braku zażalenia z upływem 7 dni od daty otrzymania przez stronę pisemnego postanowienia.
W niniejszej sprawie [...] sp. z o.o. postanowienie Sądu Rejonowego [...] z dnia 22 października 2018 roku otrzymała 19 listopada 2018 roku i nie złożyła środka zaskarżenia. Postanowienie więc jak i dokonany wpis stały się prawomocne z dniem 26 listopada 2018 roku. Dopiero od tego dnia mogły rozpocząć bieg terminy związane z datą połączenia spółek i powstaniem następstwa prawnego. Z tych też względów w ocenie skarżącego skarga zasługuje na uwzględnienie.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując zajęte stanowisko w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swojej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związany granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl art. 135 p.p.s.a. orzekanie następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty kontroli wynika bowiem, że zasadność zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.
Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W świetle art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala – art. 151 p.p.s.a.
Przedmiotem sporu w niniejszym postępowaniu jest ustalenie daty – zgodnie z § 8b ust.2 rozporządzenia ONW, od kiedy biegnie termin w którym następca prawny wstępuje do toczącego się postępowania o przyznanie płatności.
Organ stoi na stanowisku, iż wpis o połączeniu nastąpił w dniu 23 października 2018 roku i od tej daty rozpoczął bieg terminu na złożenie wniosku kontynuacyjnego.
Zdaniem skarżącej spółki termin ten rozpoczął swój bieg od daty uprawomocnienia się postanowienia przedmiocie wpisu do rejestru połączenia spółek.
Zgodnie z art. 20 ust.1 i 2 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 roku o Krajowym Rejestrze Sądowym( DZ.U z 2019 roku, poz. 1500 ze zm. dalej ustawa o KRS), wpis do rejestru polega na wprowadzeniu do systemu teleinformatycznego danych zawartych w postanowieniu sądu rejestrowego, niezwłocznie po jego wydaniu. W sprawach w których postanowienia sądu rejestrowego są skuteczne lub wykonalne z chwilą uprawomocnienia, wraz z wpisem zamieszcza się wzmiankę o jego nieprawomocności. Wpis do rejestru KRS, zgodnie z art. 20 ust.4 ustawy o KRS jest również jego wykreślnie. Jak wskazuje art. 694(5) § 2 ustawy z 17 listopada 1964 roku Kodeks postępowania cywilnego( DZ.U z 2019 roku, poz. 1460 ze zm. dalej kpc) postanowienia o wpisie są skuteczne i wykonalne z chwilą ich wydania z wyjątkiem postanowień dotyczących wykreślenia z rejestru. Oznacza to, że z chwilą przekształcenia( wpisu spółki przekształconej do rejestru) następuje transformacja struktury prawnej spółki, a spółka przekształcana staje się spółką przekształconą, z wywołaniem wszelkich przepisanych w tym zakresie przez prawo skutków.
Art. 552 ksh jednoznacznie wskazuje, że momentem przekształcenia jest moment wpisania spółki przekształconej do rejestru. W związku z tym, wykreślenie spółki przekształconej ma walor jedynie porządkowy( wyroku WSA we Wrocławiu z 6.05.2010 r, I SA/Wr 92/10). Tym samym koncentrowanie się na momencie wykreślenia spółki przekształconej z rejestru jest niezasadne, gdyż nie ta data decyduje o momencie przekształcenia podmiotu. Dodatkowo podnieść należy, iż postepowanie dotyczące przyznania wnioskowanej pomocy ONW zostało zakończone a środki przyznane spółce [...] w/w decyzją z 13.07.2009 r. wypłacone temu podmiotowi, wstąpienie do takiego postepowania przez następcę prawnego nie jest skuteczne w świetle treści art. 25 ust. 1 i 2 ustawy z 7.03.2007 r.
Z tych też względów, w ocenie Sądu, zarzuty skargi w zakresie naruszenia przepisów art. 493 i art. 552 ksh nie znajdują usprawiedliwionych podstaw. Nie doszło również do naruszenia § 8b ust.2 rozporządzenia ONW.
Wobec powyższego na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.