VIII SA/Wa 127/24

VIII SA/Wa 127/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-04-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-02-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Cezary Kosterna
Leszek Kobylski /sprawozdawca/
Sławomir Fularski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne
Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 344
art. 129 ust.1 , art. 130, art. 132 ust. 4 w zw. z art. 4 pkt 9b (1)
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j.)
Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
art. 73
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145  par. 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędzia WSA Cezary Kosterna, , Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Krawczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2024 r. w Radomiu sprawy ze skargi S. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia 2 listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z 22 maja 2023 r. nr [...] w zakresie punktu 5; 2) zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego S. W. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem kontroli sądowej w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Wojewody Mazowieckiego ( dalej jako: "Wojewoda", "organ odwoławczy") Nr [...] z dn. 22 listopada 2023 r. na podstawie której, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 z późn. zm" dalej jako k.p.a.) w związku z art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2023 r., poz. 344 z późn. zm., dalej jako ugn) po rozpatrzeniu odwołania S. W. od punktu 5 decyzji Prezydenta [...] ( dalej jako: "Prezydent", organ I instancji") Nr [...] z dnia 22 maja 2023 r. orzekającego o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za grunt położony w W. w dzielnicy W., zajęty pod drogę publiczną (gminną) ul. W., stanowiący działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 275 m2 uregulowany obecnie w księdze Wieczystej nr [...] , w części dotyczącej S. P. W. (s. E. i .) w udziale wynoszącym 1/2 części – orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji w zaskarżonej części.
W uzasadnieniu powyższej decyzji Wojewoda podniósł, że wnioskiem z dnia 21 grudnia 2005 r. (data nadania w placówce pocztowej) wystąpiono o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną ul. W. z nieruchomości objętej KW nr [...] oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu 3-12-31 o powierzchni 275 m2 w trybie art. 73 ustawy z dn.13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( DZ U z 1998 r. poz. 872, dalej jako: "p.w.u.r.a.p.") W nagłówku ww. wniosku jako wnioskodawcy wpisani zostali A. R.-W. i S. W.. Wniosek został opatrzony dwoma podpisami.
W toku prowadzonego postępowania organ I instancji powziął wątpliwość co do autentyczności podpisu S. W. na ww. wniosku z dnia 21 grudnia 2005 r. W związku z powyższym organ wystąpił do S. W. o udzielenie stosownych wyjaśnień.
W piśmie z 28 września 2022 r. S. W. oświadczył, że wszystkie podpisy dotyczące wypłaty odszkodowania składał osobiście, a na przestrzeni wielu lat toczącego się postępowania o odszkodowanie charakter pisma i różnice w podpisie pod dokumentami mogą się znacząco różnić.
Wobec dalszych wątpliwości co do autentyczności podpisu S. W. organ I instancji zlecił badanie grafologiczne pod kątem, czy podpis na wniosku z 21 grudnia 2005 roku (data nadania w placówce pocztowej) o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną ul. W. został nakreślony przez S. W..
W dniu 5 stycznia 2023 r. została wykonana ekspertyza kryminalistyczna nr [...] przez dr U. M.-S. - biegłego sądowego w zakresie kryminalistycznych badań dokumentów.
Biegła przeprowadziła badania w oparciu o metodę graficzno-porównawczą, powszechnie stosowaną w analizie czytelnych i średnio czytelnych transkrypcji rękopiśmiennych. Materiał porównawczy stanowiły cztery podpisy S. W., nakreślone w obecności urzędnika, złożone na oświadczeniu S. W. z dnia 11 sierpnia 2015 r. dotyczącym numeru rachunku bankowego; protokole z przesłuchania S. W. z dnia 11 sierpnia 2015 r.; oświadczeniu S. W. z dnia 11 maja 2018 r. dotyczącym numeru rachunku bankowego.
W wyniku przeprowadzonych badań biegła stwierdziła, że wyróżniki graficzne kwestionowanego podpisu względem podpisów porównawczych S. W. wykazują rozbieżność w wielu możliwych do prowadzenia badań porównawczych zespołach cech graficznych.
Z opinii dr U. M.-S. wydanej na podstawie ekspertyzy kryminalistycznej nr [...] z dnia 5 stycznia 2023 r. z zakresu badań dokumentów (identyfikacja podpisów na dokumentach urzędowych) wynika, ze podpis o odczytanym brzmieniu "S. W." pod treścią ww. wniosku o wszczęcie postępowania nie znajduje odzwierciedlenia we wzorach pisma przedstawionych do badań pochodzących od S. W. i nie został nakreślony przez S. W., lecz przez inną osobę.
Zgodnie z art. 63 k.p.a. podpis na podaniu osoby wnoszącej podanie jest elementem obowiązkowym podania. Brak podpisu na podaniu stanowi brak formalny, który powinien być uzupełniony w trybie art. 64 k.p.a. Wszczęcie postępowania administracyjnego nie jest bowiem możliwe na wniosek zawierający brak formalny w postaci braku podpisu wnioskodawcy.
Należy zaznaczyć, iż sytuacja gdy podanie zostało opatrzone sfałszowanym podpisem nie może być utożsamiana z brakiem formalnym, o którym mowa w art. 64 k.p.a., ponieważ podanie zostało podpisane. Organ I instancji nie miał zatem podstaw do wzywania Pana S. W. na podstawie art. 64 k.p.a. do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie podpisu.
Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, iż wniosek z dnia 21 grudnia 2005 r. (data nadania w placówce pocztowej) nie mógł zainicjować postępowania administracyjnego odnośnie S. W..
Prezydent [...] decyzją Nr [...] z dnia 22 maja 2023 r. w pkt 1) ustalił odszkodowanie za udział wynoszący 1/2 części w nieruchomości położonej w W. w dzielnicy W., zajętej pod drogę publiczną (gminną) - ul. W., stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu 3-12-31 o powierzchni 275 m2 uregulowaną obecnie w księdze wieczystej nr [...]. w kwocie 51.837,50 zł (słownie: pięćdziesiąt jeden tysięcy osiemset trzydzieści siedem złotych 50/100); w pkt 2) przyznał odszkodowanie ustalone w punkcie pierwszym na rzecz A. J. R.-W. (c. H. i A.) w kwocie 51.837,50 zł (słownie: pięćdziesiąt jeden tysięcy osiemset trzydzieści siedem złotych 50/100); w pkt 3) zobowiązał do wypłaty ustalonego odszkodowania Prezydenta [...] jako organ miasta [...]; w pkt 4) wskazał, iż wypłata odszkodowania zostanie dokonana jednorazowo w terminie 30 dni od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna; w pkt 5) umorzył postępowanie w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za grunt położony w W. w dzielnicy W., zajęty pod drogę publiczną (gminną) ul. W., stanowiący działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu 3-12-31 o powierzchni 275 m2 uregulowany obecnie w księdze wieczystej nr [...], w części dotyczącej S. P. W.(s. E. i U.) w udziale wynoszącym 1/2 części.
W zaistniałym stanie faktycznym i prawnym organ odwoławczy stwierdził, podzielając stanowisko organu I instancji, że wniosek z dnia 21 grudnia 2005 roku (data nadania w placówce pocztowej) o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną ul. W. został opatrzony sfałszowanym podpisem S. W., w związku z czym wniosek ten w części dotyczącej S. W. nie mógł wywołać skutku w postaci wszczęcia postępowania. Wobec czego rozstrzygnięcie Prezydenta [...] o umorzeniu postępowania w przedmiotowej sprawie należało uznać za prawidłowe.
Skargę na powyższą decyzję pismem z dn. 4 stycznia 2024 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył S. W. ( dalej jako: "skarżący") reprezentowany przez pełnomocnika będącego adwokatem.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
a. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 107 § 3 k.p.a wobec nieodniesienia się w zaskarżonym postanowieniu do wszystkich zarzutów odwołania tj. zarzutów nr la oraz Ib tj. do zarzutów dotyczących:
— przekroczenia uprawnień Organu administracyjnego w zakresie stwierdzenia ewentualnego sfałszowania podpisu na wniosku, poza granicami rozpoznania sprawy;
— wadliwego przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego grafologa w zakresie ustalania materiału porównawczego;
b. art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji RP poprzez błędnie niezastosowanie i orzekanie przez Prezydenta [...] w zakresie nieobjętym niniejszym postępowaniem tj. w zakresie wyeliminowania z obrotu prawnego wniosku Strony o wypłatę odszkodowania za wywłaszczenie, podczas gdy Organ może orzekać jedynie w granicach i na podstawie prawa, zatem w niniejszym postępowaniu był ograniczony jedynie do zbadania zasadności bądź braku podstaw do wypłaty odszkodowania;
c. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez dowolną i niepełną ocenę dowodów, w szczególności opinii grafologa oraz wyjaśnień Strony i uznanie, że podpis naniesiony przez S. W. jest sfałszowany, podczas gdy biegły oparł opinię na materiale porównawczym pochodzącym z oświadczeń S. W. z 11.08.2015 r, oraz protokole przesłuchania S. W. z 11.08.2015 r., podczas gdy biegły powinien porównać podpis z materiałem bezpływowym ( nie nakreślonym na polecenie), pochodzącym z różnych okresów życia danej osoby oraz materiałem wpływowym mającym szerszą bazę porównawczą, tj. kreśleniem kilkakrotnie całych zestawów liter alfabetu i niektórych pojedynczych, najczęściej występujących wyrazów,
d. Ewentualnie art. 64 § 1 k.p.a. poprzez błędne niezastosowanie i niewezwanie Strony do uzupełnienia braku wniosku o wypłatę odszkodowania poprzez ponowne naniesienia podpisu (jego potwierdzenie), podczas gdy wątpliwości Organu co do autentyczności podpisu mogą być wyjaśnione poprzez potwierdzenie podpisu oraz ewentualne powiadomienie innych Organów o wątpliwościach co do autora podpisu naniesionego na wniosek;
e. art. 105 § 1 k.p.a. poprzez błędne zastosowanie i umorzenie postępowania, podczas gdy orzeczenie o bezprzedmiotowości postępowania jest co najmniej przedwczesne, gdyż Organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sprawie autentyczności podpisu poza granicami rozpoznania sprawy oraz w sposób wadliwy, uniemożliwiający dokładne zbadanie podpisu, w sposób zaoczny - bez udziału Strony. Ponadto, Organ w razie wątpliwości mógł jedynie przeprowadzić postępowanie w przedmiocie usunięcia braków formalnych wniosku - tj. poprzez potwierdzenia podpisania wniosku;
Naruszenie przepisów prawa administracyjnego materialnego tj.:
f. art. 73 ust. 1 oraz ust. 2 p.w.u.r.a.p. w zw. z art. 73 ust. 4 p.w.u.r.a.p. poprzez błędne niezastosowanie, podczas gdy zostały spełnione wszelkie warunki wypłaty S. W. odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o :
1/ uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji wydanej przez Prezydenta [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Prezydentowi [...];
2/ zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów postępowania adwokackiego, według norm prawem przepisanych;
W uzasadnieniu skargi, jej autor, wyeksponował, że organy w prowadzonym postępowaniu administracyjnym bezprawnie wykroczyły poza jego zakres, ustalając w sprawie ustalenia przesłanek do odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, że doszło do "fałszerstwa podpisu". Po pierwsze, ustalenie czy podpis został naniesiony przez inną osobą należy do sfery prawa karnego. Dopiero na skutek wyroku Sądu karnego może dojść do wyeliminowania wniosku z obrotu prawnego. Organ ma prawo co najwyżej zawiesić postępowanie administracyjne na czas prowadzonego postępowania karnego.
Ponadto przedstawił argumentację, że nawet zakładając - zdaniem Skarżącego - błędnie, że podpis nie został nakreślony przez S.W., nie oznacza to a priori, że postępowanie jest bezprzedmiotowe. Za doktryną i orzecznictwem należy podnieść, że stosownie do poglądu NSA wyrażonego w wyroku z dnia 15 września 2000 r., III SA 417/00, (CBOSA), w sytuacji sfałszowania podpisu pod podaniem, Organ powinien zawiadomić o tym odpowiedni organ ścigania, a następnie wezwać stronę lub innego uczestnika postępowania do podpisania podania[1]. W orzecznictwie sądowym na równi z brakiem podpisu wymieniane są braki podań w postaci m.in sfałszowania podpisu złożonego pod podaniem (wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2014 r., II OSK 2044/12, LEX nr 1502252; wyrok NSA z dnia 15 września 2000 r., III SA 417/00, LEX nr 47217; wyrok NSA z dnia 14 marca 2012 r., II OSK 2541/10, LEX nr 1420313).
Reasumując wywody stwierdzono, że Organ I instancji nie miał prawa wskazywać, czy jakiekolwiek zachowanie jest przestępstwem, czy też nie. Po drugie, Organ nie mógł samemu ustalać, czy wniosek powinien zostać wyeliminowany z obiegu prawnego. Po trzecie, Organ przedłożył, jako materiał porównawczy dokumenty, które nie były z tego samego okresu co podpis na wniosku, a po drugie były zbyt nieliczne, aby stanowić podstawę pod pełną opinię grafologiczną. Po czwarte, w razie wątpliwości Organ mógł skorzystać z procedury uzupełnienia braków formalnych.
Zatem, niniejsze postępowanie jest wadliwe, zaś Strona nie może tracić uprawnień przez bezprawne działanie Organu.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda przedkładając akta sprawy, wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej, podtrzymał argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Nadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednakże w zakresie oceny legalności nie może wykraczać poza sprawę, która była lub winna być przedmiotem postępowania przed organami administracji publicznej i której dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie.
Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji, dokonana według wskazanego wyżej kryterium, doprowadziła do uznania, że decyzja ta, podobnie jak decyzja ją poprzedzająca Prezydenta [...] w kwestionowanym zakresie, naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
Kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja Wojewody Mazowieckiego orzekła o utrzymaniu w mocy pkt. 5 decyzji Prezydenta m. st. Warszawy w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za grunt położony w W. w dzielnicy W., zajęty pod drogę publiczną (gminną) ul. W., stanowiący działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu 3-12-31 o powierzchni 275 m2 uregulowany obecnie w księdze Wieczystej nr [...], w części dotyczącej S. P. W. (s. E. i U. w udziale wynoszącym 1/2 części. Wskazaną przez organy przyczyną faktyczną umorzenia ww. postępowania w odniesieniu do skarżącego S. W. było ustalenie, że w przedmiotowej sprawie wniosek z dnia 21 grudnia 2005 roku (data nadania w placówce pocztowej) o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną ul. W. został opatrzony sfałszowanym podpisem S. W. i w związku z tym wniosek ten w części dotyczącej S. W. nie mógł wywołać skutku w postaci wszczęcia postępowania. Powyższa okoliczność według organów skutkuje uznaniem, że postępowanie w zakresie wniosku S. W. stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 kpa.
W ocenie Sądu z takim stanowiskiem nie można się zgodzić.
Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że przedmiotem postępowania administracyjnego prowadzonego przez organy było, w związku z żądaniem stron, tj. zarówno skarżącego S. W., jak i jego byłej żony A. R.-W., ustalenie uprawnień i wypłata odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną w rozumieniu art. 73 p.w.u.r.a.p. W szczególności przedmiotem tego postępowania nie było ustalenie i pociągnięcie do odpowiedzialności karnej osoby, która podpisała wniosek o odszkodowanie zamiast S. W.. Aktywność organów w tym postępowaniu skupiła się bowiem na kwestii dopuszczenia się przez nn. osobę czynu polegającego na sfałszowaniu podpisu S. W. na wniosku o wszczęcie postępowania, w tym powołaniu i uzyskaniu opinii biegłego grafologa co do autentyczności podpisu skarżącego na wniosku. Z powyższej opinii wynikło, że podpis nie został złożony przez skarżącego, co wg. organów jest "równoznaczne z bezprzedmiotowością postępowania wobec skarżącego ponieważ podanie o wszczęcie postępowania opatrzone fałszywym podpisem strony nie jest obarczone brakiem formalnym, bowiem zawiera podpis, co oznacza, że nie ma podstaw do wzywania strony do uzupełnienia braku formalnego."
W konsekwencji powyższych ustaleń organ zawiadomił organa ścigania o podejrzeniu popełnienia przestępstwa w którego rozpoznaniu Prokuratura Rejonowa [...] postanowieniem z dn.30 marca 2023 r. sygn. Akt [...] odmówiła wszczęcia dochodzenia z powodu przedawnienia karalności czynu.
W ocenie Sądu powyższy stan faktyczny i prawny postępowania w odniesieniu do żądania skarżącego nie uzasadniał umorzenia ww. postepowania wobec jego bezprzedmiotowości.
W tym kontekście należy przywołać i zwrócić organom uwagę na zasadny ogólne postępowania administracyjnego uregulowane w przepisach art. 7, 77, 80 kpa. W cyt. przepisach zawarto ogólne reguły dotyczące postępowania dowodowego. Stwierdzono m. in., że z przepisów art. 7 i 77 § 1 k.p.a. wynika, iż postępowanie dowodowe jest oparte na zasadzie oficjalności, co oznacza, że organ administracyjny jest obowiązany nie tylko na wniosek, ale i z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Przed rozpatrzeniem materiału dowodowego organ jest obowiązany do wysłuchania wypowiedzi stron co do przeprowadzonych dowodów, zgromadzonych materiałów oraz wszystkich zgłoszonych żądań (art. 10 § 1 k.p.a.). Obowiązek rozpatrzenia całego materiału dowodowego jest związany ściśle z przyjętą w Kodeksie zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). Zarówno w nauce, jak i w praktyce orzeczniczej, podkreśla się, iż swobodna ocena dowodów, aby nie przerodziła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem reguł tej oceny, tj.:
- po pierwsze - opierać się należy na materiale dowodowym zebranym przez organ, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w przepisach prawa,
- po drugie - ocena, powinna być oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego,
- po trzecie - organ powinien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy. Organ może odmówić wiary określonym dowodom, jednakże dopiero po wszechstronnym ich rozpatrzeniu, wyjaśniając przyczyny takiej ich oceny,
- po czwarte - rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych powinno być zgodne z prawidłami logiki.
Dopiero spełnienie wszystkich powyższych przesłanek pozwala przyjąć, że ocena stanu faktycznego jest prawidłowa. W niniejszej sprawie wymagania te z ww. powodów nie zostały spełnione.
Jednocześnie z przepisów art. 61 – 63 kpa regulujących zasady wszczęcia postępowania wynika, że Kodeks postępowania administracyjnego w zakresie formy i treści podania ( wniosku) przyjmuje zasadę ograniczonego formalizmu. W sytuacji zaś gdy podanie zawiera oznaczenie wnoszącego podanie, nie czyni jednak zadość innym wymaganiom co do treści, organ administracji publicznej obowiązany jest wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni od doręczenia wezwania z pouczeniem, że nie usunięcie braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Do braków formalnych, które rodzą obowiązek organu administracji publicznej wezwania strony do usunięcia w ustawowym terminie, należą braki podania wskazane w art. 63 § 2 kpa – określenie żądania, podpis strony, jeżeli działa przez pełnomocnika dołączenie pełnomocnictwa oraz wymagania określone w przepisach szczególnych (Komentarz Becka, B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, 9 wydanie, str. 374).
Nie można zatem zgodzić się z oceną organów prezentowaną w treści zaskarżonych decyzji jakoby dokument zawierający wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania, zawierający sfałszowany podpis nie mógł być poddany pod tryb wezwania do usunięcia braków formalnych. W ocenie Sądu w okolicznościach przedmiotowej sprawy organ powinien wezwać S. W. do złożenia podpisu pod ww. wnioskiem, a nie stwierdzać, że ponieważ podpis został złożony przez nn. osobę to postępowanie staje się bezprzedmiotowe. Organy administracji w rozpoznawanej sprawie naruszyły swoją kompetencję w sprawie, w szczególności w postępowaniu administracyjnym ich rolą jest rozstrzygnięcie kwestii żądania strony, tj. skarżącego w odniesieniu do odszkodowania za zajętą nieruchomość, a nie prowadzenie postępowania karnego zmierzającego do ustalenia sprawy fałszerstwa podpisu skarżącego.
Na aprobatę Sądu zasługują argumenty podniesione w skardze dotyczące zachowania organów administracji w sytuacji stwierdzenia sfałszowania podpisu pod podaniem. W szczególności na podkreślenie zasługują tezy z powołaniem się na przywołane orzecznictwo, iż organy administracji w tego rodzaju przypadkach powinny zawiadomić odpowiednie organy ścigania, ewentualnie zawiesić postępowanie administracyjne na czas prowadzonego postępowania karnego. Jednakże finalnie powinny wezwać stronę lub innego uczestnika postępowania do podpisania podania w trybie uzupełnienia braku formalnego z art. 64§2 kpa.
Wobec powyższego, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd w pkt 1 wyroku uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Prezydenta [...] z dn. 22 maja 2023 r. w zakresie pkt.5 - stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 220 i art. 205§2 p.p.s.a. ( pkt. 2 wyroku).
-----------------------