VIII RC 83/14

2014-08-11
SAOSRodzinnealimentyŚredniarejonowy
alimentyobowiązek alimentacyjnydzieckorodziceroszczenie regresowezaspokojenie potrzebkodeks rodzinny i opiekuńczy

Sąd oddalił powództwo o zasądzenie zaległych alimentów za okres poprzedzający wytoczenie powództwa, uznając, że potrzeby dziecka były w tym czasie zaspokajane przez matkę, której przysługuje roszczenie regresowe.

Matka małoletniej powódki wniosła o zasądzenie zaległych alimentów za okres od września 2013 do kwietnia 2014 roku. Pozwany ojciec dziecka wniósł o oddalenie powództwa, twierdząc, że wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego i że matka zabrała wspólne oszczędności. Sąd ustalił, że w dochodzonym okresie potrzeby dziecka były w całości zaspokajane przez matkę z jej środków i pożyczek, a pozwany przekazał jedynie część kwoty. W związku z tym sąd oddalił powództwo, wskazując, że matce przysługuje roszczenie regresowe wobec ojca.

Powódka, reprezentowana przez matkę, dochodziła zasądzenia zaległych alimentów za okres od września 2013 roku do kwietnia 2014 roku, wskazując na brak wpłat ze strony ojca, R. L., i konieczność samodzielnego zaspokajania potrzeb dziecka. Pozwany R. L. wniósł o oddalenie powództwa, argumentując, że wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego, podejmuje prace dorywcze i utrzymuje kontakt z córką. Podniósł również, że matka dziecka zabrała wspólne oszczędności i wyposażenie domu. Sąd Okręgowy w Ostrołęce wyrokiem z marca 2014 roku zasądził alimenty od kwietnia 2014 roku. Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę ustalił, że w okresie od września 2013 roku do kwietnia 2014 roku potrzeby małoletniej M. L. były w całości zaspokajane przez jej matkę, E. L., z jej własnych oszczędności oraz pożyczek od rodziny. Pozwany w tym okresie przekazał łącznie 600 zł. Sąd, powołując się na art. 133 i 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz orzecznictwo Sądu Najwyższego, uznał, że dochodzenie alimentów za okres poprzedzający wytoczenie powództwa jest dopuszczalne jedynie w przypadku niezaspokojonych potrzeb lub zobowiązań zaciągniętych na ich pokrycie. Ponieważ potrzeby dziecka zostały zaspokojone przez matkę, to jej przysługuje roszczenie regresowe wobec ojca na podstawie art. 140 k.r.o. W związku z tym, że nie wykazano niezaspokojonych potrzeb małoletniej w dochodzonym okresie, sąd oddalił powództwo.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jest dopuszczalne, ale tylko w zakresie niezaspokojonych potrzeb lub zobowiązań zaciągniętych na ich pokrycie. Jeśli potrzeby zostały zaspokojone przez matkę, to jej przysługuje roszczenie regresowe.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na uchwałę SN z 1949 r. i art. 137 § 2 k.r.o., wskazując, że dochodzenie alimentów za okres poprzedzający pozew jest możliwe, gdy istnieją niezaspokojone potrzeby. W tym przypadku matka zaspokoiła wszystkie potrzeby dziecka, wobec czego to jej przysługuje roszczenie regresowe na podstawie art. 140 k.r.o.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

R. L. (pozwany)

Strony

NazwaTypRola
M. L.osoba_fizycznapowódka
E. L.osoba_fizycznaprzedstawicielka ustawowa powódki
R. L.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.r.o. art. 133

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Określa podstawowy obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dziecka.

k.r.o. art. 128

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Definiuje obowiązek alimentacyjny jako dostarczanie środków utrzymania i wychowania.

k.r.o. art. 137 § 2

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Umożliwia uwzględnienie przez sąd niezaspokojonych potrzeb uprawnionego z czasu przed wniesieniem powództwa.

k.r.o. art. 140

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Reguluje roszczenie regresowe jednego z rodziców przeciwko drugiemu o zwrot kosztów utrzymania dziecka.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potrzeby małoletniej powódki w okresie od września 2013 do kwietnia 2014 roku zostały w całości zaspokojone przez matkę. Matce małoletniej powódki przysługuje roszczenie regresowe wobec pozwanego na podstawie art. 140 k.r.o.

Odrzucone argumenty

Roszczenie o zasądzenie zaległych alimentów za okres, w którym potrzeby dziecka zostały zaspokojone przez matkę.

Godne uwagi sformułowania

Dochodzenie zatem alimentów za czas poprzedzający wytoczenie powództwa jest sprzeczne z istotą tej instytucji, nie jest jednak wykluczone. Jeżeli zaspokojenie potrzeb uprawnionego nastąpiło w ten sposób, że inna osoba, a nie zobowiązany, dostarczyła środków utrzymania, to w takim razie ta osoba, a nie uprawniony, może dochodzić należności od zobowiązanego tytułem regresu z art. 140 kro.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności dochodzenia zaległych alimentów i roszczeń regresowych między rodzicami."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy potrzeby dziecka zostały faktycznie zaspokojone przez jednego z rodziców.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność dochodzenia alimentów za okres wsteczny i podkreśla znaczenie roszczeń regresowych między rodzicami, co jest istotne dla praktyków prawa rodzinnego.

Czy można dochodzić zaległych alimentów, gdy dziecko miało zaspokojone potrzeby? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 400 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII RC 83/14 UZASADNIENIE E. L. jako przedstawicielka ustawowa małoletniej powódki M. L. wniosła o zasądzenie od pozwanego R. L. na rzecz małoletniej powódki zaległych alimentów w kwocie po 400 zł miesięcznie za okres od września 2013 roku do kwietnia 2014 roku. W uzasadnieniu pozwu wskazała, że od września 2013 roku nie mieszka z ojcem dziecka i od tego czasu pozwany nie przekazywał pieniędzy na utrzymanie małoletniej powódki, za wyjątkiem jednorazowej kwoty w wysokości 300 zł. Matka małoletniej powódki samodzielnie utrzymywała dziecko i w tym celu zmuszona była pożyczać pieniądze od swojej rodziny. Dopiero w marcu 2014 roku odbyła się sprawa rozwodowa, na której zostały zasądzone alimenty na rzecz M. L. w wysokości po 400 zł miesięcznie. Pozwany R. L. w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości. Pozwany potwierdził, że we wrześniu 2013 roku E. L. wraz ze swoim synem z pierwszego związku (...) oraz małoletnią córką stron M. L. wyprowadziła się z domu, w którym strony wspólnie zamieszkiwały. W marcu 2014 roku Sąd Okręgowy w Ostrołęce w sprawie I C 1017/13 rozwiązał ich związek małżeński i zobowiązał pozwanego do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania małoletniej M. L. w wysokości 400 złotych miesięcznie, poczynając od kwietnia 2014 roku. Zdaniem pozwanego, sumiennie wywiązuje się on z orzeczonego obowiązku alimentacyjnego wobec córki M. L. . Pomimo faktu, że jest osobą bezrobotną, to podejmuje prace dorywcze, by móc regularnie wpłacać alimenty. Ponadto, co najmniej dwa razy w miesiącu jeździ do P. , aby dbać o właściwe relacje z córką i mieć wpływ na jej wychowywanie. Pozwany wskazał, że matka małoletniej powódki w czasie wyprowadzki zabrała ich wspólne oszczędności w wysokości 15000 zł, samochód marki F. (...) , meble, dywany, jak również sprzęt RTV i AGD. Z tego powodu należy stwierdzić, że w okresie od września 2013 roku do kwietnia 2014 roku posiadała, wbrew twierdzeniom zawartym w pozwie, środki pieniężne na zaspokojenie potrzeb małoletniej M. L. . Nadto pozwany podniósł, że w tym okresie przekazał przedstawicielce ustawowej małoletniej następujące kwoty: 300 zł przelewem na konto, 300 zł do rąk E. L. i 400 zł przelewem na konto zgodnie z wyrokiem Sądu Okręgowego w Ostrołęce. Sąd ustalił, co następuje: Małoletnia M. L. , urodzona (...) , jest dzieckiem R. L. i E. L. . (dowód: odpis skrócony aktu urodzenia k.3) E. L. w sierpniu 2013 roku wyprowadziła się wraz z małoletnią M. L. oraz synem z poprzedniego małżeństwa, I. D. , z domu, w którym mieszkała wspólnie z R. L. . W okresie od września 2013 roku do czasu orzeczenia rozwodu E. L. otrzymała od R. L. łącznie kwotę 600 zł na utrzymanie małoletniej M. L. . W tym czasie wszelkie potrzeby małoletniej powódki zaspakajała jej matka E. L. z własnych oszczędności oraz korzystając z pomocy rodziny, zaciągając pożyczki od swojej matki i brata. R. L. pracował wówczas dorywczo przy pracach związanych z pokryciami dachów. Otrzymywał wynagrodzenie w granicach 700 zł tygodniowo. E. L. pracowała dorywczo przy sprzątaniu i zarabiała około 300 zł tygodniowo. Małoletnia M. L. była uczennicą II klasy szkoły podstawowej. (dowód: zeznania przedstawicielki ustawowej małoletniej powódki E. L. k. 18v-19, zeznania pozwanego R. L. k. 18v-19v) Sąd Okręgowy w Ostrołęce wyrokiem z dnia 20 marca 2014 roku rozwiązał przez rozwód związek małżeński pomiędzy E. L. oraz R. L. , bez orzekania o winie. Kosztami utrzymania i wychowania małoletniego dziecka stron Sąd obciążył oboje rodziców i w zakresie udziału w tych kosztach zasądził od R. L. na rzecz małoletniej M. L. alimenty w kwocie po 400 zł miesięcznie płatne matce dziecka do 10-go dnia każdego miesiąca. (dowód: wyrok Sądu Okręgowego w Ostrołęce z dnia 20.03.2014r. k. 34 w aktach sprawy I C 1017/13) Sąd zważył, co następuje: Roszczenie małoletniej powódki nie zasługuje na uwzględnienie. Obowiązek alimentacyjny jest jednym z podstawowych obowiązków ciążących na obojgu rodzicach względem ich wspólnego dziecka ( art. 133 kro ). Zgodnie z treścią art. 128 kro obowiązek alimentacyjny jest obowiązkiem dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Z istoty obowiązku alimentacyjnego wynika, że polega on na dostarczaniu przez zobowiązanego środków do pokrycia bieżących potrzeb osoby uprawnionej. Dochodzenie zatem alimentów za czas poprzedzający wytoczenie powództwa jest sprzeczne z istotą tej instytucji, nie jest jednak wykluczone. W tej kwestii wypowiedział się Sąd Najwyższy w uchwale 7 sędziów z dnia 28 września 1949 r. (Wa.C 389/49 OSN 1951, poz. 60) , gdzie wskazał, że dopuszczalne jest dochodzenie roszczeń alimentacyjnych za okres poprzedzający wytoczenie powództwa, a w szczególności roszczeń dziecka pozamałżeńskiego względem jego ojca o zaległe świadczenia okresowe z tytułu kosztów wychowania i utrzymania w przypadku, gdy pozostały niezaspokojone potrzeby lub zobowiązania zaciągnięte przez uprawnionego względem osoby trzeciej na pokrycie tychże kosztów. Przedmiotowa zasada jest nadal uznawana za aktualną w orzecznictwie pod rządami obecnego kodeksu rodzinnego i opiekuńczego . Zgodnie zaś z treścią art. 137 § 2 kro niezaspokojone potrzeby uprawnionego z czasu przed wniesieniem powództwa o alimenty sąd uwzględnia zasądzając odpowiednią sumę pieniężną. W niniejszej sprawie należy stwierdzić, że przedstawicielka ustawowa małoletniej powódki nie wykazała, aby jakiekolwiek potrzeby małoletniej, czy to z zakresu utrzymania czy też wychowania, w okresie od września 2013 roku do kwietnia 2014r. były niezaspokojone. Przeciwnie z twierdzeń E. L. wynika, że we wskazanym okresie zaspokoiła wszystkie potrzeby małoletniej powódki. Jeżeli zaspokojenie potrzeb uprawnionego nastąpiło w ten sposób, że inna osoba, a nie zobowiązany, dostarczyła środków utrzymania, to w takim razie ta osoba, a nie uprawniony, może dochodzić należności od zobowiązanego tytułem regresu z art. 140 kro . Przyjmując zatem, że wszelkie potrzeby w tym okresie były zaspokojone ze środków finansowych uzyskanych przez matkę małoletniej powódki, wówczas to właśnie E. L. , która zamiast pozwanego pokrywała koszty utrzymania i wychowania córki we wskazanym okresie, ma roszczenie regresowe względem pozwanego, w zakresie jakim zaspokajała potrzeby córki ponad swój udział w jej utrzymaniu. Jak wskazuje bowiem orzecznictwo Sądu Najwyższego w tej kwestii małżonkowi, który wyłącznie łożył na utrzymanie wspólnego dziecka, przysługuje prawo domagania się od współmałżonka zwrotu odpowiedniej części poniesionych na ten cel kosztów niezależnie od tego, z jakich źródeł czerpał on środki na zaspokajanie potrzeb dziecka. Reasumując, wskazać należy, że to matka małoletniej powódki uprawniona jest do wystąpienia przeciwko pozwanemu z cywilnoprawnym roszczeniem majątkowym na podstawie art. 140 kro . Roszczenie małoletniej powódki należało oddalić, bowiem w dochodzonym okresie usprawiedliwione potrzeby małoletniej M. L. były w całości zaspakajane przez jej matkę E. L. . W tym stanie rzeczy w oparciu o przytoczone wyżej przepisy orzeczono jak w sentencji. ZARZĄDZENIE 1) odnotować, 2) odpis uzasadnienia wraz z odpisem wyroku i pouczeniem doręczyć pozwanemu, 3) za 14 dni. P. , 11.08.2014r.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI