Orzeczenie · 2018-05-08

VIII PA 48/18

Sąd
Sąd Okręgowy w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2018-05-08
SAOSPracystosunek pracyWysokaokręgowy
umowa o pracęumowa zleceniestosunek pracygodziny nadliczbowepraca w porze nocnejekwiwalent za urlopkwalifikacja prawna umowypodporządkowanieryzyko pracodawcy

Sąd Rejonowy w Łodzi wyrokiem z dnia 30 listopada 2017 roku ustalił istnienie stosunku pracy między J. D. a (...) Spółką z o.o. w W. oraz zasądził od spółki na rzecz powoda kwotę 17.332,00 zł tytułem wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, pracy w porze nocnej i ekwiwalentu za urlop, a także koszty procesu. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na analizie umów zlecenia zawartych przez strony oraz sposobu ich wykonywania, uznając, że mimo nazwy umów, faktycznie miały one cechy stosunku pracy, w tym podporządkowanie pracownika pracodawcy, stałe miejsce i czas pracy oraz ponoszenie ryzyka przez pracodawcę. Pozwana spółka wniosła apelację, zarzucając m.in. błędne ustalenie charakteru stosunku prawnego jako pracowniczego oraz wadliwe wyliczenie należności. Sąd Okręgowy w Łodzi uwzględnił apelację w części dotyczącej punktów 1, 2, 4, 5, 6 wyroku Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy dokonał fragmentarycznej i wybiórczej oceny materiału dowodowego. W ocenie Sądu Okręgowego, powód miał wpływ na ustalany grafik, możliwość zastępowania się innymi osobami, a wysokość wynagrodzenia zależała od ilości przepracowanych godzin. Brak było ścisłej kontroli i podporządkowania, a prowadzone przez pozwanego książki broni nie stanowiły ewidencji czasu pracy. Sąd Okręgowy stwierdził, że stosunek prawny nie wykazywał podstawowych cech umowy o pracę, takich jak obowiązek osobistego świadczenia pracy i podporządkowanie. W związku z tym, roszczenia o wynagrodzenie za godziny nadliczbowe, pracę w porze nocnej i ekwiwalent za urlop zostały uznane za bezzasadne. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok, oddalając powództwo, ale nie obciążył powoda kosztami procesu, stosując zasadę słuszności z uwagi na okoliczności sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Kryteria rozróżnienia umowy o pracę od umowy zlecenia, ocena dowodów przez sąd, stosowanie zasady słuszności w kosztach procesu.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie Sądu Okręgowego, które zmieniło wyrok Sądu Rejonowego, co może wpływać na jego siłę jako precedensu w kontekście interpretacji Sądu Najwyższego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy umowa zlecenia, w której pracownik wykonuje pracę pod kierownictwem i nadzorem zleceniodawcy, w określonym miejscu i czasie, z wykorzystaniem narzędzi zleceniodawcy, nosi cechy stosunku pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Rejonowy uznał, że tak, natomiast Sąd Okręgowy uznał, że nie, gdyż brakowało kluczowych cech podporządkowania i ścisłej kontroli.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy oparł się na całokształcie okoliczności faktycznych wskazujących na podporządkowanie, stałość zatrudnienia i ryzyko ponoszone przez pracodawcę. Sąd Okręgowy podkreślił autonomię stron, możliwość wpływu na grafik, brak ścisłej kontroli i brak cech podporządkowania jako decydujące o cywilnoprawnym charakterze umowy.

Czy pracownikowi wykonującemu pracę na podstawie umowy zlecenia, która została zakwalifikowana jako umowa o pracę, przysługuje wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej oraz ekwiwalent za niewykorzystany urlop?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Rejonowy odpowiedział twierdząco, zasądzając stosowne kwoty. Sąd Okręgowy oddalił powództwo w tym zakresie po zmianie kwalifikacji prawnej umowy.

Uzasadnienie

Rozstrzygnięcie oparte na kwalifikacji prawnej umowy. W przypadku uznania umowy za umowę o pracę, przysługują świadczenia pracownicze. W przypadku uznania za umowę zlecenia, roszczenia te są bezzasadne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku i oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W.

Strony

NazwaTypRola
J. D.osoba_fizycznapowód
(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W.spółkapozwana

Przepisy (26)

Główne

k.p. art. 22 § § 1

Kodeks pracy

Definicja stosunku pracy, wskazująca na wykonywanie pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem za wynagrodzeniem, niezależnie od nazwy umowy.

k.p. art. 22 § § 1 1

Kodeks pracy

Nazwa umowy nie ma decydującego znaczenia dla oceny, czy jest to umowa o pracę; decydują warunki wykonywania pracy.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Ocena wiarygodności i mocy dowodów przez sąd.

Pomocnicze

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Interes prawny w ustaleniu istnienia stosunku pracy, warunkujący prawo do świadczeń z ubezpieczeń społecznych i wpływający na ich wysokość.

k.c. art. 353 1

Kodeks cywilny

Zasada swobody umów, pozwalająca stronom na decydowanie o rodzaju stosunku prawnego.

k.c. art. 734 § § 1

Kodeks cywilny

Definicja umowy zlecenia.

k.c. art. 750

Kodeks cywilny

Stosowanie przepisów o zleceniu do umów o świadczenie usług nieuregulowanych innymi przepisami.

k.p. art. 151 § § 1

Kodeks pracy

Definicja pracy w godzinach nadliczbowych.

k.p. art. 151 1 § § 1

Kodeks pracy

Dodatki za pracę w godzinach nadliczbowych.

k.p. art. 151 7 § § 1

Kodeks pracy

Definicja pory nocnej.

k.p. art. 151 8 § § 1

Kodeks pracy

Dodatek za pracę w porze nocnej.

k.p. art. 171 § § 1

Kodeks pracy

Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada wzajemnego zniesienia lub stosunkowego rozdzielenia kosztów w przypadku częściowego uwzględnienia żądań.

k.p.c. art. 477 2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności.

k.p.c. art. 368 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa zarzutu apelacji - błąd w ustaleniach faktycznych.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar dowodu.

k.p.c. art. 232 § zdanie pierwsze

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek przedstawienia dowodów przez strony.

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek prawidłowego uzasadniania orzeczeń.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada słuszności w zakresie kosztów procesu.

Dz. U. z 2010 r., nr 90, poz. 594 z późn. zm. art. 113 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Orzekanie o kosztach sądowych.

Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 art. 2 § 5

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Ustalenie wysokości opłat za czynności radców prawnych.

Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 art. 9 § 1 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Ustalenie wysokości opłat za czynności radców prawnych.

Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 art. 15 § 1 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu

Ponosić przez Skarb Państwa koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 art. 8 § pkt 5

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu

Ponosić przez Skarb Państwa koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 art. 16 § 1 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu

Ponosić przez Skarb Państwa koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 art. 4 § 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu

Ponosić przez Skarb Państwa koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak cech stosunku pracy w umowie zlecenia (brak podporządkowania, ścisłej kontroli, swoboda w organizacji czasu pracy). • Niewłaściwa ocena dowodów przez Sąd Rejonowy. • Wady w wyliczeniach powoda dotyczących wynagrodzenia za godziny nadliczbowe i ekwiwalentu za urlop.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Sądu Rejonowego o istnieniu stosunku pracy i zasadności roszczeń pracowniczych.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy dokonał fragmentarycznej i wybiórczej oceny materiału dowodowego. • Wskazać należy, że powód miał pełną swobodę w organizowaniu sobie czasu pracy, mógł samodzielnie zmieniać dyżury i realizować powierzone zadania w czasie przez siebie dowolnie ustalonym. • Stosunek prawny, który łączył strony niniejszego procesu nie wykazywał podstawowych cech umowy o pracę, określonych w art. 22 kp , a mianowicie obowiązku osobistego świadczenia pracy i podporządkowania poleceniom pracodawcy.

Skład orzekający

Monika Pawłowska-Radzimierska

sędzia

Agnieszka Olejniczak-Kosiara

sędzia

Jacek Chrostek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Kryteria rozróżnienia umowy o pracę od umowy zlecenia, ocena dowodów przez sąd, stosowanie zasady słuszności w kosztach procesu."

Ograniczenia: Orzeczenie Sądu Okręgowego, które zmieniło wyrok Sądu Rejonowego, co może wpływać na jego siłę jako precedensu w kontekście interpretacji Sądu Najwyższego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozróżnienia między umową o pracę a umową zlecenia, z praktycznymi konsekwencjami dla pracowników i pracodawców. Odmienne rozstrzygnięcia sądów obu instancji czynią ją interesującą.

Umowa zlecenie czy umowa o pracę? Sąd Okręgowy obalił wyrok Sądu Rejonowego.

Dane finansowe

wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych i porze nocnej, ekwiwalent za urlop: 17 332 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst