VIII Pa 189/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczeń M. S. przeciwko pracodawcy o odszkodowanie i zadośćuczynienie z tytułu wypadku przy pracy, który miał miejsce 1 sierpnia 2013 roku i skutkował powstaniem przepukliny pachwinowej. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że mimo stwierdzenia wypadku przy pracy, brak było adekwatnego związku przyczynowego między ewentualnymi zaniedbaniami pracodawcy a szkodą, a także że szkoda powoda została naprawiona. Sąd Rejonowy oddalił również wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego chirurga plastyka. Powód wniósł apelację, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania poprzez oddalenie wniosku dowodowego, sprzeczność ustaleń z materiałem dowodowym oraz naruszenie prawa materialnego. Sąd Okręgowy w Łodzi, rozpoznając apelację, podzielił ustalenia faktyczne Sądu I instancji dotyczące zasady odpowiedzialności pozwanego na podstawie art. 435 KC (odpowiedzialność na zasadzie ryzyka) oraz rozmiaru szkody. Sąd Okręgowy uznał, że odpowiedzialność na zasadzie ryzyka nie wymaga badania winy pracodawcy, a jedynie rozmiaru szkody. Prawomocnym wyrokiem w innej sprawie ustalono, że zdarzenie było wypadkiem przy pracy, co przesądzało o adekwatnym związku przyczynowym między dźwiganiem a przepukliną. Sąd Okręgowy stwierdził jednak, że powód nie doznał istotnego uszczerbku na zdrowiu, a doznane cierpienia fizyczne były krótkotrwałe i zostały zrekompensowane. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że powód otrzymał 2000 zł z polisy ubezpieczeniowej finansowanej przez pracodawcę, co w ocenie Sądu Okręgowego stanowiło wystarczającą rekompensatę za doznaną krzywdę, zgodnie z zasadą subsydiarności odpowiedzialności pracodawcy wobec ubezpieczeń społecznych i prywatnych. W związku z tym, roszczenia finansowe powoda zostały uznane za bezzasadne. Sąd Okręgowy uwzględnił jednak apelację w zakresie kosztów sądowych, wskazując, że powód jako pracownik wnoszący powództwo w sprawie o roszczenia pracownicze, gdzie wartość przedmiotu sporu nie przekracza 50 000 zł, jest zwolniony z ich ponoszenia, a wydatki tymczasowo ponosi Skarb Państwa. Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do zastosowania art. 102 KPC w celu zwolnienia powoda z kosztów zastępstwa procesowego na rzecz pozwanego, wskazując na jego aktywność zawodową.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja zasady ryzyka w kontekście wypadków przy pracy, uwzględnianie świadczeń z polis ubezpieczeniowych przy ustalaniu zadośćuczynienia, zwolnienie z kosztów sądowych dla pracownika.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie szkoda została już częściowo skompensowana, a wartość przedmiotu sporu nie przekraczała 50 000 zł.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pracodawca ponosi odpowiedzialność na zasadzie ryzyka za szkodę pracownika wynikającą z wypadku przy pracy, nawet jeśli szkoda została zrekompensowana z innych źródeł?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pracodawca ponosi odpowiedzialność na zasadzie ryzyka, ale wysokość dochodzonego zadośćuczynienia powinna uwzględniać świadczenia już otrzymane przez poszkodowanego, które kompensują doznaną krzywdę.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że odpowiedzialność na zasadzie ryzyka (art. 435 KC) nie wymaga badania winy pracodawcy, a jedynie rozmiaru szkody. Kluczowe było ustalenie, że powód otrzymał 2000 zł z polisy ubezpieczeniowej finansowanej przez pracodawcę, co w ocenie sądu stanowiło wystarczającą rekompensatę za doznaną krzywdę, zgodnie z zasadą subsydiarności odpowiedzialności pracodawcy.
Czy pracownik jest zwolniony z ponoszenia kosztów sądowych w sprawach o roszczenia pracownicze, gdy wartość przedmiotu sporu nie przekracza 50 000 zł?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pracownik jest zwolniony z ponoszenia kosztów sądowych w takich sprawach, chyba że zachodzą szczególnie uzasadnione przypadki.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy powołał się na art. 96 ust. 1 pkt 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, wskazując, że pracownik wnoszący powództwo w sprawach z zakresu prawa pracy, gdzie wartość przedmiotu sporu nie przekracza 50 000 zł, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Sąd uznał, że w tej sprawie nie zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności, aby obciążyć powoda tymi kosztami.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego chirurga plastyka w sprawie o zadośćuczynienie za wypadek przy pracy?
Odpowiedź sądu
Nie, choć sąd pierwszej instancji oddalił wniosek, sąd drugiej instancji uznał, że nie było podstaw do uwzględnienia tego wniosku w postępowaniu apelacyjnym, ponieważ opinia biegłego chirurga z dnia 1 marca 2017 r. wskazała na niecelowość powołania biegłego tej specjalności, a blizna pooperacyjna nie była ściągająca ani szpecąca.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego chirurga plastyka był niecelowy, biorąc pod uwagę opinię biegłego chirurga, która nie wykazała istotnych wad kosmetycznych, oraz fakt, że blizna pooperacyjna jest zazwyczaj ukryta pod odzieżą. Dodatkowo, pełnomocnik powoda nie zgłaszał uwag do opinii biegłego chirurga.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. S. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa | spółka | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 435 § 1
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność prowadzącego przedsiębiorstwo wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody za szkody wyrządzone przez ruch przedsiębiorstwa. Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka.
Pomocnicze
k.c. art. 361 § 1
Kodeks cywilny
Zakres obowiązku naprawienia szkody - do normalnych następstw działania lub zaniechania, z którego wynikła szkoda.
k.c. art. 444 § 1
Kodeks cywilny
Naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia koszty.
k.c. art. 445 § 1
Kodeks cywilny
Przyznanie poszkodowanemu odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia za krzywdę.
k.p. art. 300
Kodeks pracy
W sprawach nieuregulowanych przepisami prawa pracy stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego.
KPC art. 366
Kodeks postępowania cywilnego
Związanie sądu prawomocnym orzeczeniem ustalającym stan prawny między tymi samymi stronami.
KPC art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
KPC art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość nieobciążania strony kosztami procesu w wypadkach szczególnie uzasadnionych.
Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 ze zm. art. 96 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Zwolnienie pracownika od ponoszenia kosztów sądowych w sprawach o roszczenia pracownicze, gdy wartość przedmiotu sporu nie przekracza 50 000 zł.
Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 ze zm. art. 97
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Tymczasowe ponoszenie przez Skarb Państwa wydatków w sprawach pracowniczych, z możliwością obciążenia pracownika w szczególnie uzasadnionych przypadkach.
Dz. U. Nr 199, poz. 1673 ze zm. art. 3 § 1
Ustawa o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych
Definicja wypadku przy pracy, obejmująca nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Otrzymanie przez powoda 2000 zł z polisy ubezpieczeniowej finansowanej przez pracodawcę stanowi wystarczającą rekompensatę za doznaną krzywdę. • Powód jako pracownik jest zwolniony z ponoszenia kosztów sądowych w sprawach o roszczenia pracownicze, gdy wartość przedmiotu sporu nie przekracza 50 000 zł.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania poprzez oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego chirurga plastycznego. • Sprzeczność ustaleń Sądu Rejonowego z treścią zebranego materiału dowodowego w zakresie związku przyczynowego. • Naruszenie prawa materialnego (art. 361 par. 1 KC) poprzez błędne przyjęcie braku związku przyczynowego. • Naruszenie prawa procesowego (art. 102 KPC i art. 113 ust. 4 ustawy o kosztach sądowych) poprzez obciążenie powoda kosztami.
Godne uwagi sformułowania
wyrok mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu • Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka z art. 435 KC oparta jest na założeniu, że samo funkcjonowanie zakładu wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody stwarza niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody, niezależnie od działania lub zaniechania podmiotu prowadzącego taki zakład. • Bezprzedmiotowe były zatem ustalenia Sądu meriti w zakresie zaniedbań pozwanego co do zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy oraz rozważania na temat związku przyczynowego pomiędzy tymi zaniedbaniami a szkodą. • Skoro prawomocnie pomiędzy tymi samymi stronami ustalono, że zdarzenie było wypadkiem przy pracy, to brak obecnie podstaw do kwestionowania zarówno urazu oraz jego związku przyczynowego z dźwiganiem pojemnika z narzędziami. • Kwoty wypłacone z powyższego tytułu nie prowadzą do prostego automatycznego (matematycznego) pomniejszenia „odpowiedniej” kwoty zadośćuczynienia, ale nie mogą być zupełnie pominięte przy ustalaniu owej odpowiedniej kwoty, jako że niewątpliwie w jakimś stopniu kompensują również doznaną krzywdę. • Kwota ta, w oparciu o argumenty przytoczone w powołanym orzeczeniu Sądu Apelacyjnego, powinna być w ocenie Sądu Okręgowego zaliczona na poczet dochodzonego zadośćuczynienia i rekompensuje całość krzywdy powoda w związku z wypadkiem przy pracy.
Skład orzekający
Monika Pawłowska – Radzimierska
przewodniczący
Agnieszka Olejniczak – Kosiara
sędzia
Magdalena Kasprzak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady ryzyka w kontekście wypadków przy pracy, uwzględnianie świadczeń z polis ubezpieczeniowych przy ustalaniu zadośćuczynienia, zwolnienie z kosztów sądowych dla pracownika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie szkoda została już częściowo skompensowana, a wartość przedmiotu sporu nie przekraczała 50 000 zł.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sąd drugiej instancji koryguje błędy sądu pierwszej instancji, szczególnie w zakresie odpowiedzialności pracodawcy i kosztów sądowych. Pokazuje też, jak ważne jest uwzględnianie już otrzymanych świadczeń przy dochodzeniu zadośćuczynienia.
“Wypadek przy pracy: czy 2000 zł z polisy pracodawcy wystarczy za doznaną krzywdę?”
Dane finansowe
WPS: 10 000 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.