VIII Pa 124/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa K. J. przeciwko Spółdzielni (...) w K. o ustalenie istnienia stosunku pracy i wynagrodzenie. Sąd Rejonowy w T. wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2018 r. ustalił, że strony łączy stosunek pracy w okresie od 1 sierpnia 2013 r. do 23 kwietnia 2018 r., zasądził na rzecz powódki wynagrodzenie za okres od sierpnia do grudnia 2013 r. i odstąpił od obciążania stron kosztami procesu. Sąd I instancji oparł się na ustaleniach z analogicznych spraw, wskazując na brak rozwiązania stosunku pracy i gotowość powódki do pracy. Pozwana Spółdzielnia wniosła apelację, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów prawa procesowego (ocena dowodów, związanie wyrokiem) oraz prawa materialnego (art. 81 § 1 kp, art. 231 § 1 kp, art. 8 kp, art. 291 § 1 kp). Pozwana kwestionowała uznanie zgłaszania się powódki do szpitala za gotowość do pracy, podnosiła kwestię przejęcia pracowników przez kolejnych wykonawców oraz zarzut przedawnienia. Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację, oddalił ją jako bezzasadną. Sąd II instancji uznał, że choć Sąd I instancji naruszył zasadę bezpośredniości, to jego ustalenia są zgodne z prawem. Podzielono ustalenia z analogicznych spraw, wskazując na kontynuację zatrudnienia powódki u pozwanej do 31 lipca 2013 r. i dalej, gdyż umowa zlecenia nie została rozwiązana w sposób zgodny z jej postanowieniami. Sąd Okręgowy potwierdził, że powódka zgłaszała gotowość do pracy do grudnia 2013 r., a po tym okresie brak było dowodów na dalszą gotowość. Uznano, że zarzut przedawnienia podniesiony przez pozwaną stanowił nadużycie prawa. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 795 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 81 § 1 k.p. w kontekście gotowości do pracy, zasady współżycia społecznego w kontekście zarzutu przedawnienia, skutki wypowiedzenia umowy zlecenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przekształceniami podmiotów gospodarczych i umowami zlecenia.
Zagadnienia prawne (4)
Czy zgłaszanie się pracownika do dotychczasowego miejsca pracy i podpisywanie list obecności, bez faktycznego wykonywania pracy z powodu przeszkód leżących po stronie pracodawcy, stanowi uzewnętrznienie gotowości do pracy w rozumieniu art. 81 § 1 k.p.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zgłaszanie się do pracy w dotychczasowym miejscu pracy i podpisywanie list obecności, przy jednoczesnym braku możliwości wykonywania pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, stanowi uzewnętrznienie gotowości do pracy.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że pracownik nie ma obowiązku poszukiwania pracodawcy we wszystkich możliwych lokalizacjach, a wystarczające jest zgłoszenie gotowości do pracy w dotychczasowym miejscu wyznaczonym przez pracodawcę. Podkreślono, że pracodawca, który bezpodstawnie kwestionuje istnienie stosunku pracy i nie dopuszcza pracownika do pracy, wypełnia hipotezę normy art. 81 § 1 k.p.
Czy podniesienie przez pracodawcę zarzutu przedawnienia roszczeń pracowniczych, który wynika z jego własnych rażących naruszeń prawa pracownika, stanowi nadużycie prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podniesienie zarzutu przedawnienia w takich okolicznościach stanowi nadużycie prawa.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy uznał, że podmiot, który sam rażąco narusza prawo pracownika, nie może korzystać z faktu, że roszczenie uległo przedawnieniu. Sąd Okręgowy podzielił to stanowisko, uznając zarzut przedawnienia za sprzeczny z zasadami współżycia społecznego.
Czy wypowiedzenie umowy zlecenia przez pozwaną spółdzielnię, która zawarła umowę na okres od 1 sierpnia 2010 r. do 31 lipca 2013 r., z dniem 30 lipca 2013 r. bez zachowania okresu wypowiedzenia, było skuteczne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wypowiedzenie nie było skuteczne, ponieważ umowa mogła ulec rozwiązaniu dopiero po upływie okresu wypowiedzenia zgodnie z jej postanowieniami.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że umowa z dnia 28 czerwca 2010 r. wiązała strony do 31 lipca 2013 r. Wypowiedzenie dokonane przez pozwaną 30 lipca 2013 r. nie mogło odnieść skutku rozwiązującego umowę przed terminem, gdyż umowa nie przewidywała takiego sposobu rozwiązania. Nawet w przypadku wypowiedzenia z ważnych przyczyn, wygaśnięcie więzi obligacyjnych mogło nastąpić dopiero po upływie trzymiesięcznego terminu wypowiedzenia, który w tym przypadku przypadałby po dacie zakończenia umowy.
Czy pracownik, który nie otrzymał pisma wypowiadającego lub rozwiązującego stosunek pracy, a następnie nie zgłaszał gotowości do pracy u pracodawcy po zakończeniu okresu, w którym świadczył pracę, może dochodzić wynagrodzenia za ten okres?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pracownik nie może dochodzić wynagrodzenia za okres, w którym nie udowodnił dalszej gotowości do pracy.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że po dniu 31 grudnia 2013 r. powódka nie udowodniła, że wykazywała jakąkolwiek gotowość do pracy u pozwanej. Powódka przestała przychodzić do szpitala i nie poinformowała pracodawcy o dalszej gotowości do pracy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. J. | osoba_fizyczna | powódka |
| Spółdzielnia (...) w K. | spółka | pozwana |
Przepisy (12)
Główne
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna powództwa o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy powód ma w tym interes prawny.
k.p. art. 81 § § 1
Kodeks pracy
Pracownikowi za czas niewykonywania pracy, jeżeli był gotów do jej wykonywania, a doznał przeszkód z przyczyn dotyczących pracodawcy, przysługuje wynagrodzenie.
Pomocnicze
k.p. art. 231 § § 1
Kodeks pracy
Przejście części zakładu pracy lub przedsiębiorstwa na innego pracodawcę skutkuje przejściem pracowników na nowego pracodawcę.
k.p. art. 8
Kodeks pracy
Nie można czynić ze swego podmiotowego prawa użytku, który byłby sprzeczny z zasadami współżycia społecznego lub z przeznaczeniem tego prawa.
k.p. art. 291 § § 1
Kodeks pracy
Roszczenia ze stosunku pracy przedawniają się z upływem roku od dnia wymagalności.
k.c. art. 746 § § 1 zd. 1
Kodeks cywilny
Umowę zlecenia można wypowiedzieć w każdym czasie.
k.c. art. 746 § § 3
Kodeks cywilny
Z góry nie można się zrzec uprawnienia do wypowiedzenia zlecenia z ważnych powodów.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie "wszechstronnego rozważenia zebranego materiału".
k.p.c. art. 365 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Prawomocny wyrok ma powagę rzeczy osądzonej.
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać m.in. wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej wyższą kwotę należną przeciwnikowi tytułem zwrotu kosztów procesu lub nie obciążyć strony przegrywającej w całości lub w części kosztami.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie stosunku pracy między stronami. • Gotowość powódki do pracy w okresie od sierpnia do grudnia 2013 r. • Nadużycie prawa przez pozwaną w podniesieniu zarzutu przedawnienia. • Nieskuteczność wypowiedzenia umowy zlecenia przez pozwaną z dniem 30 lipca 2013 r.
Odrzucone argumenty
Brak istnienia stosunku pracy. • Przedawnienie roszczeń. • Przejęcie powódki przez kolejnych wykonawców usług sprzątających. • Nieskuteczność zgłaszania gotowości do pracy przez powódkę. • Brak podstaw do zasądzenia wynagrodzenia za okres po grudniu 2013 r.
Godne uwagi sformułowania
Podmiot, który sam rażąco narusza prawo pracownika nie może bowiem korzystać z faktu, że roszczenie uległo przedawnieniu. • Sąd Okręgowy stoi tutaj na stanowisku, ze pracownik nie ma żadnego obowiązku poszukiwać pracodawcy we wszystkich możliwych lokalizacjach aby ten przydzielił mu pracę, wystarczające jest, że pracownik zgłosi gotowość do pracy w dotychczasowym miejscu pracy, czyli tam gdzie pracodawca wskazał mu miejsce świadczenia pracy. • Przez pozostawanie w dyspozycji pracodawcy, jako element gotowości do pracy w rozumieniu art. 81 § 1 k.p. , należy rozumieć stan, w którym pracownik może niezwłocznie, na wezwanie pracodawcy podjąć pracę.
Skład orzekający
Małgorzata Andrzejewska
przewodniczący
Patrycja Bogacińska-Piątek
sędzia
Grażyna Łazowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 81 § 1 k.p. w kontekście gotowości do pracy, zasady współżycia społecznego w kontekście zarzutu przedawnienia, skutki wypowiedzenia umowy zlecenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przekształceniami podmiotów gospodarczych i umowami zlecenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sąd może stanąć w obronie pracownika, który znalazł się w trudnej sytuacji z powodu działań pracodawcy, interpretując przepisy prawa pracy w sposób korzystny dla pracownika i odrzucając zarzuty formalne.
“Czy pracodawca może uniknąć zapłaty, powołując się na przedawnienie, gdy sam narusza prawo pracownika? Sąd Okręgowy odpowiada: NIE!”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 795 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.