I Ns 1704/13

Sąd Rejonowy dla Łodzi Widzewa w ŁodziŁódź2015-10-14
SAOSCywilneprawo spadkoweŚredniarejonowy
spadekdziedziczenie ustawoweodrzucenie spadkudobrodziejstwo inwentarzagminadługi spadkowekredyt

Gmina Ł. nabyła spadek po C.J. z dobrodziejstwem inwentarza, po tym jak wszyscy spadkobiercy ustawowi odrzucili spadek.

Wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po C.J. złożył bank, wskazując na niespłacony kredyt. W trakcie postępowania ustalono, że spadkodawca zmarł jako wdowiec, nie pozostawił testamentu. Córki spadkodawcy, A.K. i A.G., wraz z wnukiem S.K., odrzuciły spadek. Podobnie uczyniła siostra spadkodawcy, J.Z., oraz jej siostrzeniec P.M. i siostrzenica K.J. Wobec braku innych spadkobierców ustawowych, spadek na podstawie ustawy nabyła Gmina Ł. z dobrodziejstwem inwentarza.

Sprawa dotyczyła stwierdzenia nabycia spadku po C.J., który zmarł 17 kwietnia 2013 roku. Wniosek złożył bank, wskazując na niespłacony kredyt w wysokości 900 zł. Spadkodawca nie pozostawił testamentu i zmarł jako wdowiec. W pierwszej kolejności do dziedziczenia ustawowego powołane były jego córki, A.K. i A.G. Obie, wraz z synem A.K. – S.K., odrzuciły spadek w ustawowym terminie. Następnie do dziedziczenia powołana była siostra spadkodawcy, J.Z., która również odrzuciła spadek. Podobnie postąpili siostrzeniec P.M. i siostrzenica K.J. Po wyczerpaniu kręgu spadkobierców ustawowych, zgodnie z art. 935 k.c., spadek przypadł Gminie Ł. jako ostatniemu miejsca zamieszkania spadkodawcy. Gmina nabyła spadek z dobrodziejstwem inwentarza, co oznacza ograniczenie odpowiedzialności za długi spadkowe do wartości ustalonego w inwentarzu stanu czynnego spadku. Sąd ustalił, że każdy z uczestników ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

W takiej sytuacji, zgodnie z art. 935 k.c., spadek przypada gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy jako spadkobiercy ustawowemu, z dobrodziejstwem inwentarza.

Uzasadnienie

Sąd przeanalizował przepisy dotyczące dziedziczenia ustawowego (art. 931-935 k.c.) i stwierdził, że po skutecznym odrzuceniu spadku przez zstępnych, małżonka, rodziców, rodzeństwo i ich zstępnych, spadek przypada gminie. Podkreślono, że gmina nie może odrzucić spadku i nabywa go z dobrodziejstwem inwentarza (art. 1023 § 2 k.c.).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzenie nabycia spadku

Strona wygrywająca

Gmina Ł.

Strony

NazwaTypRola
(...) Bank (...) S.A.spółkawnioskodawca
M. G.osoba_fizycznauczestnik
A. K.osoba_fizycznauczestnik
Asekuracji Sp.zo.o.spółkauczestnik
J. Z. (1)osoba_fizycznauczestnik
Gmina Ł.organ_państwowyuczestnik
C. J. (1)osoba_fizycznaspadkodawca
S. K.osoba_fizycznauczestnik
A. G.osoba_fizycznauczestnik
P. M.osoba_fizycznauczestnik
K. J.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (15)

Główne

k.c. art. 935

Kodeks cywilny

W braku małżonka spadkodawcy, jego krewnych i dzieci małżonka spadkodawcy, powołanych do dziedziczenia z ustawy, spadek przypada gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy jako spadkobiercy ustawowemu.

k.c. art. 1015

Kodeks cywilny

Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania.

k.c. art. 1023

Kodeks cywilny

Skarb Państwa ani gmina nie mogą odrzucić spadku, który im przypadł z mocy ustawy. Spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza.

Pomocnicze

k.c. art. 924

Kodeks cywilny

k.c. art. 925

Kodeks cywilny

k.c. art. 926

Kodeks cywilny

k.c. art. 931

Kodeks cywilny

k.c. art. 932

Kodeks cywilny

k.c. art. 934

Kodeks cywilny

k.c. art. 1012

Kodeks cywilny

k.c. art. 1020

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 670

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 672

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 677

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 520

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skuteczne odrzucenie spadku przez wszystkich spadkobierców ustawowych w terminie. Zastosowanie art. 935 k.c. w sytuacji braku innych spadkobierców ustawowych.

Godne uwagi sformułowania

spadek po C. J. (1) , zmarłym 17 kwietnia 2013 roku w Ł. , ostatnio zamieszkałym w Ł. , na podstawie ustawy nabyła Gmina Ł. z dobrodziejstwem inwentarza w całości każdy z uczestników ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie

Skład orzekający

Emilia Racięcka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu spadkobierców w przypadku odrzucenia spadku przez wszystkich uprawnionych, nabycie spadku przez gminę, zasady dziedziczenia ustawowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wszyscy spadkobiercy ustawowi odrzucą spadek. Nie dotyczy dziedziczenia testamentowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o dziedziczeniu ustawowym i odrzuceniu spadku, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem spadkowym. Pokazuje, że nawet przy braku testamentu i odrzuceniu spadku przez najbliższych, spadek nie 'przepada', lecz może przypaść gminie.

Kto dziedziczy, gdy wszyscy odrzucą spadek? Gmina Ł. z dobrodziejstwem inwentarza.

Dane finansowe

WPS: 900 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I Ns 1704/13 POSTANOWIENIE Dnia 14 października 2015 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi Widzewa w Łodzi Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSR Emilia Racięcka Protokolant: st. sekr. sąd. Monika Miller po rozpoznaniu w dniu 30 września 2015 roku w Łodzi na rozprawie sprawy z wniosku (...) Bank (...) S.A. z udziałem M. G. , A. K. , Asekuracji Sp.zo.o. J. Z. (1) , Gminy Ł. o stwierdzenie nabycia spadku postanawia: 1. stwierdzić, iż spadek po C. J. (1) , zmarłym 17 kwietnia 2013 roku w Ł. , ostatnio zamieszkałym w Ł. , na podstawie ustawy nabyła Gmina Ł. z dobrodziejstwem inwentarza w całości; 2. ustalić, że każdy z uczestników ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Sygn. akt I Ns 1704/13 UZASADNIENIE W dniu 22 listopada 2013 r. (...) Bank (...) Spółka Akcyjna w G. , reprezentowany przez pełnomocnika w osobie pracownika, wniósł o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym w dniu 17 kwietnia 2013 r. C. J. (1) , zamieszkałym w Ł. przy ul. (...) . Wnioskodawca wskazał, że łączyła go ze zmarłym umowa kredytowa, na mocy której powód udzielił spadkodawcy kredytu w wysokości 900 zł. Kredyt ten do dnia złożenia wniosku nie został spłacony. Do kręgu osób powołanych do dziedziczenia po spadkodawcy z ustawy należą córki M. G. i A. K. . /wniosek k. 2 – 3/ Uczestniczka A. K. w piśmie z dnia 3 marca 2014 r. wskazała, iż w dniu 8 maja 2013 r. w obecności notariusza odrzuciła spadek zarówno ona, jak i S. K. i A. G. . /pismo k. 29/ Postanowieniem z dnia 7 maja 2014 r. wydanym na rozprawie Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi, Wydział I Cywilny, wezwał do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania (...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. oraz H. M. . /protokół rozprawy z dnia 7 maja 2014 r. k. 51 – 52/ Postanowieniem z dnia 24 lipca 2014 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi, Wydział I Cywilny, wezwał do udziału w sprawie Gminę Ł. w charakterze uczestnika postępowania oraz na podstawie art. 672 k.p.c. wezwał przez ogłoszenie spadkobierców C. J. (1) do wzięcia udziału w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku po nim. /postanowienie k. 72/ Prawidłowe imię i nazwisko siostry spadkodawcy brzmi J. Z. (1) . Nazwisko M. jest poprzednim nazwiskiem uczestniczki, zaś jej nazwisko rodowe brzmi C. . /odpis skrócony aktu małżeństwa J. Z. (2) k. 113/ Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 22 maja 2012 r. wnioskodawca zawarł ze zmarłym C. J. (1) umowę o kartę kredytową nr (...) , na mocy której powód wydał pozwanemu kartę kredytową (...) Banku (...) S.A. oraz przyznał posiadaczowi karty odnawialny kredyt w wysokości 900 zł z dziennym limitem wypłat gotówki wynoszącym 900 zł. /umowa o kartę kredytową k. 4 – 6/ C. J. (1) , syn M. J. i J. C. , ostatnio stale zamieszkały w Ł. przy ul. (...) , zmarł dnia 17 kwietnia 2013 r. w Ł. . Spadkodawca zmarł jako wdowiec. /odpis skrócony aktu zgonu k. 7/ Rodzice spadkodawcy zmarli przed nim. Innych dzieci przysposobionych ani własnych poza A. G. i A. K. , C. J. (1) nie miał, nie sporządził również testamentu. Nikt z uprawnionych nie zrzekł się dziedziczenia, nie został uznany za niegodnego dziedziczenia. Do kręgu spadkobierców ustawowych po zmarłym należą córki M. G. i A. K. , wnuk S. K. , siostra J. Z. (1) z domu C. , siostrzeniec P. M. , córka siostrzeńca K. J. z domu M. . /zapewnienie spadkowe złożone przez A. K. , protokół rozprawy z dnia 7 maja 2014 r. k. 51 – 52, odpis skrócony aktu małżeństwa J. Z. (2) k. 113, odpis skrócony aktu małżeństwa A. K. k. 114, odpis skrócony aktu małżeństwa A. G. k. 115, odpis skrócony aktu urodzenia S. K. k. 116, odpis skrócony aktu urodzenia P. M. k. 117, odpis skrócony aktu małżeństwa k. 118, odpis skrócony aktu zgonu M. J. k. 128/ Dnia 8 maja 2013 r. A. G. , A. K. oraz S. K. złożyli oświadczenia o odrzuceniu spadku po C. J. (1) . /akta sprawy I Ns 699/13/ Dnia 9 maja 2013 r. J. Z. (1) z domu C. złożyła oświadczenie o odrzuceniu spadku po swoim przyrodnim bracie C. J. (1) . /akta sprawy I Ns 700/13/ Dnia 27 sierpnia 2013 r. P. M. oraz K. M. złożyli oświadczenie o odrzuceniu spadku po C. J. (1) . /akta sprawy I Ns 1273/13/ Na skutek dokonanych ogłoszeń nikt więcej nie zgłosił się do udziału w sprawie. Córki zmarłego nie znają danych osobowych dziadków zmarłego. Urząd Stanu Cywilnego w Ł. nie jest w stanie ustalić danych dziadków zmarłego. /pismo k. 67, 127/ Stan faktyczny był między stronami bezsporny, zaś Sąd ustalił go powyższy w oparciu o powołane wyżej dowody oraz o fakt, iż wskutek dokonanych ogłoszeń nikt więcej nie zgłosił się do udziału w sprawie. Sąd zważył, co następuje: Powołanie do spadku wynika z ustawy lub z testamentu. Dziedziczenie ustawowe co do całości spadku następuje wtedy, gdy spadkodawca nie powołał spadkobiercy albo gdy żadna z osób, które powołał, nie chce lub nie może być spadkobiercą ( art. 926 § 1 i 2 k.c. ) Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy sprowadzało się do prawidłowego ustalenia kręgu spadkobierców w sytuacji dziedziczenia ustawowego, jako że spadkodawca nie pozostawił testamentu. Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, a spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku ( art. 924 k.c. i art. 925 k.c. ). Sąd spadku z urzędu bada, kto jest spadkobiercą. W szczególności Sąd bada czy spadkodawca nie pozostawił testamentu. ( art. 670 k.p.c. ). Sąd stwierdzi nabycie spadku przez spadkobierców, choćby były nimi inne osoby niż te, które wskazali uczestnicy. W postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku sąd wymienia spadkodawcę oraz wszystkich spadkobierców, którym spadek przypadł, jak również wysokość ich udziałów ( art. 677 § 1 k.p.c. ). Reguły dziedziczenia ustawowego określone zostały w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny (Dz.U.2014.121 j.t.). W pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku. Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych ( art. 931 § 1 i § 2 k.c. ). Na podstawie art. 932 § 1 - § 6 k.c. w braku zstępnych spadkodawcy powołani są do spadku z ustawy jego małżonek i rodzice. Jeżeli jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada rodzeństwu spadkodawcy w częściach równych. Jeżeli którekolwiek z rodzeństwa spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku pozostawiając zstępnych, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału między dalszych zstępnych spadkodawcy. W braku zstępnych, małżonka, rodziców, rodzeństwa i zstępnych rodzeństwa spadkodawcy cały spadek przypada dziadkom spadkodawcy; dziedziczą oni w częściach równych. Jeżeli któreś z dziadków spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. ( art. 934 § 1 - §3 k.c. ). Art. 934 1 k.c. przewiduje, iż w braku małżonka spadkodawcy i krewnych, powołanych do dziedziczenia z ustawy, spadek przypada w częściach równych tym dzieciom małżonka spadkodawcy, których żadne z rodziców nie dożyło chwili otwarcia spadku. Natomiast na podstawie art. 935 k.c. w braku małżonka spadkodawcy, jego krewnych i dzieci małżonka spadkodawcy, powołanych do dziedziczenia z ustawy, spadek przypada gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy jako spadkobiercy ustawowemu. Jeżeli ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy w Rzeczypospolitej Polskiej nie da się ustalić albo ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy znajdowało się za granicą, spadek przypada Skarbowi Państwa jako spadkobiercy ustawowemu. Na mocy art. 1012 k.c. spadkobierca może bądź przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste), bądź przyjąć spadek z ograniczeniem tej odpowiedzialności (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza), bądź też spadek odrzucić. Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania ( art. 1015 . § 1 k.c. ). Na podstawie art. 1020 k.c. spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku. Na mocy art. 1023 § 1 i § 2 k.c. Skarb Państwa ani gmina nie mogą odrzucić spadku, który im przypadł z mocy ustawy. Skarb Państwa ani gmina nie składają oświadczenia o przyjęciu spadku, a spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza. Art. 672 k.p.c. przewiduje, iż w sytuacji, gdy zapewnienie spadkowe nie było złożone albo jeżeli zapewnienie lub inne dowody nie będą uznane przez sąd za wystarczające, postanowienie w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku może zapaść dopiero po wezwaniu spadkobierców przez ogłoszenie. W niniejszym postępowaniu jakkolwiek zapewnienie spadkowe zostało złożone przez córkę spadkodawcy A. K. , to jednak wobec oświadczenia przez uczestniczkę, iż ojciec nie przekazał jej informacji co do swoich rodziców i dziadków, Sąd uznał za konieczne uzupełnienie materiału dowodowego i wezwał spadkobierców przez ogłoszenie. Wezwanie Sądu pozostało bezskuteczne. W niniejszej sprawie C. J. (1) , zmarły 17 kwietnia 2013 r. jako wdowiec, nie pozostawił testamentu, wobec czego ustalenie kręgu spadkobierców następowało w oparciu o przepisy ustawowe. Na mocy przepisów obowiązujących w dacie otwarcia spadku, do spadku po C. J. (1) w pierwszej kolejności powołane były jego córki – A. K. oraz A. G. . Spadkobierczynie w przepisanym prawem terminie odrzuciły spadek po spadkodawcy składając oświadczenia przed notariuszem przed upływem 6 – miesięcznego terminu od dowiedzenia się o tytule swego powołania. Wobec skutecznego odrzucenia spadku przez A. K. udział jej przypadający przypadłby jej synowi S. K. , który jednakże również odrzucił spadek po dziadku. Wobec skutecznego odrzucenia spadku przez zstępnych spadkodawcy oraz nie dożycia otwarcia spadku przez jego rodziców i małżonka, spadek nabyła siostra C. J. (2) H. Z. z domu C. , która jednakże w dniu 9 maja 2013 r. odrzuciła spadek po przyrodnim bracie. Również siostrzeniec spadkodawcy - P. M. , oraz córka siostrzeńca - K. J. z domu M. złożyli oświadczenia o odrzuceniu spadku po C. J. (1) . Nadmienić należy, iż wszystkie osoby wchodzące do kręgu spadkobierców ustawowych po spadkodawcy złożyły oświadczenia o odrzuceniu spadku po C. J. (1) przed upływem 6 miesięcy od otwarcia spadku, wobec czego skuteczność złożonych przez nich oświadczeń nie budzi żadnych wątpliwości. W świetle powyższego, wobec skutecznego odrzucenia spadku przez zstępnych spadkodawcy i siostrę spadkodawcy oraz jej zstępnych, a także wobec braku rodziców, dziadków spadkodawcy i ich zstępnych, oraz dzieci małżonka spadkodawcy, zastosowanie znalazł art. 935 § 3 k.c. t.j. spadkobiercą ustawowym C. J. (1) została Gmina Ł. , która na podstawie art. 935 k.c. w zw. z art. 1023 § 2 k.c. na mocy ustawy w całości nabyła spadek z dobrodziejstwem inwentarza (punkt 1. sentencji postanowienia). O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 520 § 1 k.p.c. (pkt 2 sentencji postanowienia).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI