VIII Ka 866/13

Sąd Okręgowy w BiałymstokuBiałystok2013-11-22
SAOSKarnewykroczeniaŚredniaokręgowy
wykroczeniealkoholrowerkodeks wykroczeńkodeks karnyzmiana prawasąd okręgowyapelacja

Podsumowanie

Sąd Okręgowy zmienił wyrok sądu niższej instancji, kwalifikując czyn prowadzenia roweru pod wpływem alkoholu jako wykroczenie, a nie przestępstwo, i orzekł niższą karę grzywny oraz krótszy zakaz prowadzenia rowerów.

Prokurator początkowo zaskarżył wyrok sądu rejonowego w części dotyczącej kary za prowadzenie roweru pod wpływem alkoholu, domagając się kary pozbawienia wolności w zawieszeniu. W trakcie postępowania apelacyjnego prokurator zmienił stanowisko, wnosząc o zmianę kwalifikacji czynu na wykroczenie. Sąd Okręgowy uwzględnił tę zmianę, uchylił wyrok sądu rejonowego i zakwalifikował czyn jako wykroczenie z art. 87 § 1a k.w., wymierzając karę grzywny w wysokości 300 zł i zakaz prowadzenia rowerów na okres 1 roku, jednocześnie zwalniając oskarżonego od kosztów sądowych.

Sprawa dotyczyła oskarżonego Z. K., który został skazany przez Sąd Rejonowy za prowadzenie roweru w stanie nietrzeźwości (1,13 mg/dm³ alkoholu w wydychanym powietrzu) z art. 178a § 2 k.k., na karę 100 stawek dziennych grzywny po 10 zł każda oraz zakaz prowadzenia rowerów na 2 lata. Prokurator zaskarżył ten wyrok w części dotyczącej kary, domagając się orzeczenia kary 6 miesięcy pozbawienia wolności z zawieszeniem na 2 lata. Jednakże, w trakcie postępowania apelacyjnego, weszła w życie nowa ustawa zmieniająca przepisy, która zdegradowała czyn prowadzenia pojazdu niemechanicznego w stanie nietrzeźwości z kategorii przestępstwa do wykroczenia (art. 87 § 1a k.w.). Prokurator zmodyfikował swoje stanowisko, wnosząc o zastosowanie przepisów o wykroczeniu. Sąd Okręgowy, podzielając ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, uznał apelację za zasadną w zmienionym kształcie. Zmienił zaskarżony wyrok, uchylając rozstrzygnięcia sądu rejonowego, zakwalifikował czyn jako wykroczenie z art. 87 § 1a k.w. i wymierzył karę grzywny w wysokości 300 zł oraz środek karny w postaci zakazu prowadzenia rowerów na okres 1 roku. Sąd uzasadnił zmianę kwalifikacji prawną czynu oraz wymiar kary, biorąc pod uwagę okoliczności popełnienia czynu (późna pora, brak dużego natężenia ruchu), przyznanie się do winy, uprzednią karalność, a także trudną sytuację materialną oskarżonego (utrzymywanie się z zasiłku). Na mocy art. 624 § 1 k.p.k. zwolniono oskarżonego od ponoszenia opłat i wydatków sądowych.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Po wejściu w życie nowelizacji ustawy z dnia 27 września 2013 r., czyn ten stał się wykroczeniem z art. 87 § 1a k.w.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wskazał, że nowa ustawa z dnia 27 września 2013 r. zmieniła kwalifikację prawną czynu prowadzenia pojazdu niemechanicznego w stanie nietrzeźwości z występku na wykroczenie, przenosząc odpowiedzialność na poziom wykroczeniowy. Zgodnie z przepisami przejściowymi, nowe regulacje miały zastosowanie do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku

Strona wygrywająca

Z. K.

Strony

NazwaTypRola
Z. K.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Elżbieta Korwellorgan_państwowyprokurator

Przepisy (9)

Główne

k.w. art. 87 § § 1a

Kodeks wykroczeń

Penalizuje prowadzenie na drodze publicznej pojazdu niemechanicznego w stanie nietrzeźwości.

k.w. art. 87 § § 4

Kodeks wykroczeń

Umożliwia fakultatywne orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów niemechanicznych.

Pomocnicze

k.k. art. 178a § § 2

Kodeks karny

Przepis ten przestał obowiązywać w zakresie prowadzenia pojazdów niemechanicznych w stanie nietrzeźwości z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 27 września 2013 r.

k.w. art. 29 § § 1

Kodeks wykroczeń

Określa granice okresu zakazu prowadzenia pojazdów niemechanicznych (od 6 miesięcy do 3 lat).

Ustawa o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw art. 12 § pkt 3

Przepis wskazujący na utratę mocy obowiązującej art. 178a § 2 k.k. w zakresie prowadzenia pojazdów niemechanicznych.

Ustawa o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw art. 27

Nakazuje stosowanie przepisów ustawy do spraw wszczętych przed dniem jej wejścia w życie.

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do korekty orzeczenia w trybie apelacyjnym.

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do zwolnienia od ponoszenia opłat i wydatków.

k.p.k. art. 634

Kodeks postępowania karnego

Odpowiednie stosowanie przepisów o kosztach w postępowaniu apelacyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana kwalifikacji prawnej czynu z przestępstwa na wykroczenie w wyniku nowelizacji prawa. Zastosowanie przepisów o wykroczeniu do czynu popełnionego przed wejściem w życie nowelizacji. Współmierność i sprawiedliwość kary grzywny w wysokości 300 zł oraz zakazu prowadzenia rowerów na 1 rok. Trudna sytuacja materialna oskarżonego jako podstawa do zwolnienia od kosztów sądowych.

Odrzucone argumenty

Argumentacja prokuratora w pierwotnej apelacji o wymierzenie kary pozbawienia wolności w zawieszeniu za przestępstwo z art. 178a § 2 k.k.

Godne uwagi sformułowania

Nowo obowiązujące regulacje wniosły istotną zmianę w zakresie penalizacji zachowań polegających na prowadzeniu w stanie nietrzeźwości pojazdów innych, niż mechaniczny. Zmieniono zatem prawny charakter tego rodzaju działania i z dotychczasowego występku wskazane w art. 178a § 2 kk zasady odpowiedzialności przeniesiono na poziom odpowiedzialności wykroczeniowej. Sąd Okręgowy nie mógł zaakceptować przypisania Z. K. popełnienia występku w takiej formie, w jakiej został sformułowany i zakwalifikowany w akcie oskarżenia, bowiem norma art. 178a § 2 kk z chwilą wejścia w życie przepisów cytowanej na wstępie ustawy przestała obowiązywać. Kara ta zwłaszcza w połączeniu ze środkiem karnym stwarza dostateczną dolegliwość, aby skłonić Z. K. do przewartościowania swego dotychczasowego postępowania.

Skład orzekający

Marek Wasiluk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych w prawie karnym i wykroczeniowym, stosowanie nowej kwalifikacji prawnej czynu po nowelizacji, ocena kary za prowadzenie roweru pod wpływem alkoholu."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i zmiany przepisów, która miała miejsce w 2013 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak zmiana prawa może wpłynąć na kwalifikację czynu i wymiar kary, a także jak sąd stosuje przepisy przejściowe. Jest to ciekawy przykład dla prawników zajmujących się prawem karnym i wykroczeniowym.

Zmiana prawa zdegradowała jazdę rowerem po alkoholu z przestępstwa na wykroczenie – co to oznacza dla kierowców?

Sektor

transport

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt VIII Ka 866/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 listopada 2013 r. Sąd Okręgowy w Białymstoku VIII Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Marek Wasiluk Protokolant: Agnieszka Malewska przy udziale Prokuratora Elżbiety Korwell po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2013 roku sprawy Z. K. oskarżonego z art. 178a § 2 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Bielsku Podlaskim Zamiejscowy VIII Wydział Karny z siedzibą w Siemiatyczach z dnia 3 października 2013 roku, sygn. akt VIII K III K 297/13; I. Zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że: 1. uchyla rozstrzygnięcia zawarte w pkt I, II i III sentencji. 2. zarzucany oskarżonemu czyn kwalifikuje z art. 87 § 1a k.w., uznaje go winnym popełnienia wykroczenia z art. 87 § 1a k.w. i na mocy art. 87 § 1a k.w. skazuje go i wymierza mu karę 300 (trzysta) złotych grzywny. 3. na mocy art. 87 § 4 k.w. orzeka wobec Z. K. środek karny w postaci zakazu prowadzenia rowerów na okres 1 (jednego) roku. II. Zwalnia Z. K. od ponoszenia opłaty za obie instancje oraz od ponoszenia zryczałtowanych wydatków za postępowanie przed Sądem I instancji i za postępowanie odwoławcze. UZASADNIENIE Z. K. został oskarżony o to, że: w dniu 28 lipca 2013 roku o godz. 20:10 w (...) gmina (...) na ul. (...) , na drodze publicznej, kierował rowerem będąc w stanie nietrzeźwości tj. 1,13 mg/dm 3 alkoholu w wydychanym powietrzu, tj. o czyn z art. 178a § 2 kk . Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim VIII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w Siemiatyczach wyrokiem z dnia 3 października 2013 r. w sprawie o sygn. akt VIII K 297/13 Z. K. uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i za to na podstawie art. 178 a § 2 kk skazał go, zaś na podstawie art. 33 § 1 i 3 wymierzył mu karę 100 (stu) stawek dziennych grzywny ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 (dziesięć) złotych. Na mocy art. 42 § 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego zakaz prowadzenia rowerów na okres 2 (dwóch) lat. Zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 100,00 (stu) złotych tytułem opłaty i obciążył go pozostałymi kosztami procesu w kwocie 90,00 (dziewięćdziesięciu) złotych. Powyższe orzeczenie na podstawie art. 427 § 1 i 2 kpk , art. 437 kpk § 1 i 2 kpk i art. 438 pkt 4 zaskarżył prokurator w części dotyczącej orzeczenia o karze, na niekorzyść oskarżonego. Wyrokowi zarzucił: 1) rażącą niewspółmierność kary orzeczonej wobec oskarżonego Z. K. za zarzucane mu przestępstwo poprzez orzeczenie kary grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych przyjmując wartość jednej stawki dziennej równej 10 złotych oraz środka karnego w postaci zakazu prowadzenia rowerów na okres 2 lat, podczas gdy powyższy wymiar kary nie uwzględnia należycie stopnia winy i społecznej szkodliwości zarzucanego oskarżonemu czynu i nie odpowiada celom kary w zakresie prewencji indywidualnej i ogólnej w szczególności w aspekcie wychowawczym i zapobiegawczym, nie czyni też zadość poczuciu sprawiedliwości. Z uwagi na powyższe wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze poprzez orzeczenie za przypisany oskarżonemu czyn z art. 178 a § 2 kk obok wymierzonej kary grzywny i środka karnego także kary 6 miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu na okres próby wynoszący 2 lata. W toku rozprawy apelacyjnej prokurator zmienił kierunek apelacji na korzyść oskarżonego i wniósł o wymierzenie kary z Kodeksu wykroczeń . Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja po jej zmodyfikowaniu, okazała się zasadna, o czym szerzej w dalszej części. Na początku rozważań wskazać należy, iż ustalenia faktyczne i ocena materiału dowodowego odnośnie tego, iż Z. K. w dniu 28 lipca 2013 roku o godz. 20:10 w miejscowości (...) na ul. (...) , na drodze publicznej, kierował rowerem będąc w stanie nietrzeźwości tj. mając 1,13 mg/dm 3 alkoholu w wydychanym powietrzu, nie budzą żadnych wątpliwości. Sąd Okręgowy w pełni je akceptuje i podziela. Skarżący powyższego również nie kwestionował. Z racji tego Sąd odwoławczy czuje się zwolniony od szczegółowych rozważań w tym zakresie. Stąd też jedynie wspomnieć należy, iż dowodami winy były bezspornie przede wszystkim złożone przez samego Z. K. wyjaśnienia, w których to przyznał się do zarzucanego mu czynu i podał okoliczności jego popełnienia, zeznania świadka T. S. , protokół badania stanu trzeźwości wraz ze świadectwem wzorcowania oraz notatka urzędowa. Istotnym jest, iż czyn zarzucony i finalnie przypisany oskarżonemu wyrokiem Sądu Rejonowego został zakwalifikowany jako występek z art. 178 a § 2 kk . Na datę orzekania powyższe rozstrzygnięcie było merytorycznie słuszne, bowiem znajdowało oparcie w regulacji zawartej w kodeksie karnym . Jednakże w dniu 9 listopada 2013 roku weszła w życie część przepisów Ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 25 października 2013 r.). Nowo obowiązujące regulacje wniosły istotną zmianę w zakresie penalizacji czynów zabronionych, skierowanych przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a zwłaszcza w zakresie kryminalizacji zachowań polegających na prowadzeniu w stanie nietrzeźwości pojazdów innych, niż mechaniczny. W jej wyniku czyn taki stał się wykroczeniem regulowanym normą przepisu art. art. 87 Kodeksu wykroczeń , w którym po § 1 dodano § 1a, który penalizuje prowadzenie na drodze publicznej (w strefie zamieszkania lub w strefie ruchu) pojazdu niemechanicznego w stanie nietrzeźwości. Zmieniono zatem prawny charakter tego rodzaju działania i z dotychczasowego występku wskazanego w art. 178a § 2 kk zasady odpowiedzialności przeniesiono na poziom odpowiedzialności wykroczeniowej. W konsekwencji w miejsce dotychczasowej podstawy orzekania środka karnego za tego rodzaju czyn, wprowadzono także do art. 87 kw § 4, który w sposób fakultatywny uprawnia Sąd do orzeczenia obok kar za w/w wykroczenie, także środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów niemechanicznych. Zgodnie z art. 29 § 1 kw , w granicach - od 6 miesięcy do 3 lat. Z uwagi na powyższą zmianę regulacji, Sąd Okręgowy nie mógł zaakceptować przypisania Z. K. popełnienia występku w takiej formie, w jakiej został sformułowany i zakwalifikowany w akcie oskarżenia, bowiem norma art. 178a § 2 kk z chwilą wejścia w życie przepisów cytowanej na wstępie ustawy przestała obowiązywać (art. 12 pkt 3 ustawy). Również zapis art. 27 tegoż aktu prawnego, nie pozostawia wątpliwości, nakazując stosowanie przepisów ustawy do spraw wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. Mając powyższe na uwadze, zaskarżony wyrok podlegał korekcie generalnie w trybie art. 440 kpk . Orzeczenie zmieniono w ten sposób, że uchylono rozstrzygnięcie zawarte w punkcie I, II, III jego sentencji, a przypisany Z. K. czyn zakwalifikowano jako wykroczenie z art. 87 § 1 a kw, przyjmując tenże przepis za podstawę skazania i wymiaru kary. Takie rozstrzygnięcie obligowało w konsekwencji Sąd odwoławczy do nowego określenia rodzaju i wymiaru sankcji za przypisane zachowanie - w sytuacji bowiem zmiany kwalifikacji prawnej czynu z przestępstwa na wykroczenie – zastosowanie musiały znaleźć dyrektywy wskazane w art. 33 k.w. W ocenie Sądu Okręgowego karą współmierną do nich, adekwatną do winy i stopnia społecznej szkodliwości czynu jakiego dopuścił się Z. K. , a także która spełni cele prewencyjne i wychowawcze w stosunku do niego, jak i karą sprawiedliwą będzie kara grzywny w wymiarze 300 złotych. Kara ta zwłaszcza w połączeniu ze środkiem karnym stwarza dostateczną dolegliwość, aby skłonić Z. K. do przewartościowania swego dotychczasowego postępowania. Nie można bowiem nie zauważyć, iż był już karany za czyn z art. 178 a § 2 kk . Za karą grzywny z pewnością przemawiają także okoliczności towarzyszące zdarzeniu. Mimo, że Z. K. znajdował się pod znacznym działaniem alkoholu, to późna pora, kiedy to nie ma dużego natężenia ruchu pojazdów i pieszych, wskazuje ewidentnie, iż jego zachowanie nie stanowiło dużego realnego zagrożenia dla pozostałych uczestników ruchu drogowego. Zagrożenie to dotyczyło zasadniczo jego samego. Okolicznością obciążającą była jedynie uprzednia karalność za czyn z art. 178a § 2 kk . Natomiast jako okoliczności łagodzące potraktowano: przyznanie się do winy i złożenie szczerych wyjaśnień. Grzywna w orzeczonym wymiarze będzie adekwatna przede wszystkim do realnych możliwości zarobkowych Z. K. . Utrzymuje się bowiem jedynie z niewielkiego zasiłku z opieki społecznej w wysokości 440 złotych i nie jest osobą czynną zawodowo z uwagi na problemy ze wzrokiem. Sąd odwoławczy mimo fakultatywności rozstrzygnięcia orzekł na podstawie art. 87 § 4 kw wobec Z. K. zakaz prowadzenia rowerów na okres jednego roku, uznając, że ten właśnie czas stosowania zakazu będzie dostatecznie dotkliwy dla Z. K. i skutecznie zapobiegnie popełnieniu podobnego czynu w przyszłości. Na mocy art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. Sąd Okręgowy zwolnił Z. K. od ponoszenia opłaty za obie instancje oraz od ponoszenia zryczałtowanych wydatków za postępowanie przed Sądem I - szej Instancji i postępowanie odwoławcze uznając, iż przemawiają za tym i jego sytuacja materialna i względy słuszności.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę