VIII Ka 201/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, uzupełniając podstawę prawną kary grzywny o przepis dotyczący możliwości orzeczenia grzywny zamiast kary pozbawienia wolności.
Prokurator zaskarżył wyrok Sądu Rejonowego, zarzucając obrazę prawa materialnego poprzez niewskazanie art. 58 § 3 k.k. jako podstawy prawnej wymierzenia kary grzywny. Sąd Okręgowy uznał apelację za zasadną, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji powinien był powołać ten przepis, skoro przestępstwo było zagrożone karą pozbawienia wolności do 5 lat, a sąd orzekł grzywnę. W konsekwencji Sąd Okręgowy zmienił wyrok, uzupełniając podstawę prawną kary grzywny o wskazany przepis, i zwolnił oskarżonego od kosztów postępowania odwoławczego.
Sprawa dotyczyła apelacji prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Białymstoku, który skazał R. B. za paserstwo (art. 291 § 1 k.k.) na karę grzywny. Prokurator zarzucił sądowi pierwszej instancji obrazę prawa materialnego, a konkretnie art. 58 § 3 k.k., poprzez niewskazanie go jako podstawy prawnej wymierzenia kary grzywny. Sąd Rejonowy orzekł karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych po 10 zł, mimo że czyn zagrożony był karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. Sąd Okręgowy w Białymstoku, rozpoznając apelację, przychylił się do stanowiska prokuratora. Stwierdził, że sąd pierwszej instancji, orzekając karę grzywny zamiast kary pozbawienia wolności (co było możliwe na podstawie art. 58 § 3 k.k. dla przestępstw zagrożonych karą do 5 lat pozbawienia wolności), powinien był powołać ten przepis w podstawie prawnej wyroku, zgodnie z art. 413 § 1 pkt 6 k.p.k. W związku z tym, Sąd Okręgowy na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. zmienił zaskarżony wyrok w części dotyczącej podstawy prawnej kary grzywny, uzupełniając ją o art. 58 § 3 k.k. Ponadto, kierując się względami słuszności, sąd odwoławczy zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd ma obowiązek powołania art. 58 § 3 k.k. w podstawie prawnej wyroku, jeśli orzeka grzywnę zamiast kary pozbawienia wolności na podstawie tego przepisu.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji dopuścił się naruszenia art. 58 § 3 k.k. poprzez niewskazanie go jako podstawy prawnej wymierzenia kary grzywny, mimo że spełnione zostały przesłanki do jej zastosowania. Zgodnie z art. 413 § 1 pkt 6 k.p.k., sąd winien dać wyraz zastosowaniu przepisu w podstawie prawnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku
Strona wygrywająca
prokurator
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. B. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokuratura Okręgowa w Białymstoku | organ_państwowy | prokurator |
| A. W. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
Przepisy (10)
Główne
k.k. art. 291 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 58 § § 3
Kodeks karny
Przepis ten umożliwia sądowi orzeczenie zamiast kary pozbawienia wolności grzywny lub kary ograniczenia wolności do lat 2, jeżeli przestępstwo jest zagrożone karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 5 lat.
Pomocnicze
k.p.k. art. 413 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Nakazuje sądowi podanie w podstawie wyroku przepisów prawa, które stanowiły podstawę jego rozstrzygnięcia, w tym podstawy prawnej wymiaru kary.
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Umożliwia sądowi odwoławczemu zmianę zaskarżonego orzeczenia.
k.p.k. art. 624 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Pozwala na zwolnienie strony od ponoszenia kosztów sądowych w postępowaniu odwoławczym z uwagi na szczególne okoliczności.
k.p.k. art. 634
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy kosztów postępowania w sprawach karnych.
k.p.k. art. 425 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Reguluje kwestie dopuszczalności apelacji.
k.p.k. art. 444
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zakresu środka odwoławczego.
k.p.k. art. 427 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa przesłanki zarzucenia obrazy przepisów prawa materialnego w apelacji.
k.p.k. art. 438 § pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Wskazuje na obrazę przepisów prawa materialnego jako podstawę odwoławczą.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewskazanie art. 58 § 3 k.k. jako podstawy prawnej wymierzenia kary grzywny przez sąd pierwszej instancji stanowi obrazę przepisów prawa materialnego.
Godne uwagi sformułowania
polegać ona może na błędnej wykładni przepisu, zastosowaniu nieodpowiedniego przepisu lub zastosowaniu go w niewłaściwy sposób, zastosowaniu danego przepisu, mimo zakazu określonego rozstrzygania lub niezastosowaniu normy, której stosowanie było obowiązkowe. Sąd Rejonowy uznał R. B. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu z art. 291 § 1 k.k., który zagrożony jest karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Oczywistym jest zatem, iż w tej sytuacji Sąd I instancji uwzględniając wniosek prokuratora o wydanie wyroku skazującego i orzeczenie uzgodnionej z oskarżonym kary grzywny w wysokości 50 stawek dziennych po 10 złotych każda, winien zastosować art. 58 § 3 k.k. Sąd Rejonowy ustalając, iż na gruncie stanu faktycznego niniejszej sprawy spełnione zostały wszystkie przesłanki z art. 58 § 3 k.k. i orzekając wobec R. B. karę grzywny, winien zgodnie z art. 413 § 1 pkt 6 k.p.k. dać temu wyraz poprzez powołanie tegoż przepisu w podstawie prawnej wymiaru kary, czego jednak nie uczynił.
Skład orzekający
Marzanna Chojnowska
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązku wskazania w podstawie prawnej wyroku przepisu umożliwiającego orzeczenie grzywny zamiast kary pozbawienia wolności (art. 58 § 3 k.k. w zw. z art. 413 § 1 pkt 6 k.p.k.)."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy sąd pierwszej instancji orzeka karę grzywny na podstawie art. 58 § 3 k.k. i nie powołuje tego przepisu w podstawie prawnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy istotnego aspektu proceduralnego wymiaru kary w sprawach karnych, a mianowicie prawidłowego wskazania podstawy prawnej. Jest to ciekawe dla prawników procesualistów.
“Błąd w podstawie prawnej kary grzywny – co to oznacza dla oskarżonego?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VIII Ka 201/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 kwietnia 2013 roku Sąd Okręgowy w Białymstoku VIII Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: Sędzia SO Marzanna Chojnowska - spr Protokolant: Aneta Chardziejko Przy udziale prokuratora Prokuratury Okręgowej w Białymstoku Małgorzaty Zińczuk po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2013 roku sprawy R. B. Oskarżonego o czyn z art. 291 § 1 kk Na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 23 stycznia 2013 roku, sygnatura akt XV K 1754 / 12 I. Zmienia wyrok w zaskarżonej części w ten sposób, że podstawę prawną wymierzonej wobec oskarżonego kary grzywny uzupełnia o art. 58 § 3 kk . II. Zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. UZASADNIENIE R. B. stanął pod zarzutem tego, że w nieustalonym dniu miesiąca sierpnia 2012 roku w B. przy ulicy (...) nabył za kwotę nieustaloną od nieznanego mężczyzny telefon komórkowy (...) nr (...) pochodzący z przestępstwa kradzieży na szkodę A. W. , tj. o czyn z art. 291 § 1 k.k. Sąd Rejonowy w Białymstoku wyrokiem z dnia 23 stycznia 2013 roku w sprawie sygn. akt XV K 1754/12 oskarżonego R. B. uznał za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu i za to na mocy art. 291 § 1 k.k. skazał go na karę grzywny w wysokości 50 (pięćdziesięciu) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 10 (dziesięciu) złotych. Zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 50 złotych tytułem opłaty oraz obciążył go pozostałymi kosztami postępowania w wysokości 90 złotych. Powyższy wyrok na zasadzie art. 425 § 1, 2 i 4 k.p.k. , art. 444 k.p.k. zaskarżył prokurator w części dotyczącej orzeczenia o karze na korzyść R. B. . Powołując się na treść art. 427 § 1 i 2 k.p.k. , art. 438 pkt 1 k.p.k. , art. 437 § 1 i 2 k.p.k. orzeczeniu Sądu I instancji zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 58 § 3 k.k. poprzez niewskazanie go jako podstawy orzeczenia wobec oskarżonego kary grzywny i w konsekwencji wymierzenie oskarżonemu na mocy art. 291 § 1 k.k. nie przewidującego kary grzywny, kary w wysokości 50 stawek dziennych grzywny przy przyjęciu jednej stawki za równoważną 10 złotych. W oparciu o podniesiony zarzut oskarżyciel publiczny wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wskazanie jako podstawy wymierzenia oskarżonemu kary grzywny art. 58 § 3 k.k. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja prokuratora jest zasadna i w pełni zasługuje na uwzględnienie. Ustosunkowując się do podniesionego zarzutu obrazy przepisów prawa materialnego ( error iuris ), przypomnieć należy że polegać ona może na błędnej wykładni przepisu, zastosowaniu nieodpowiedniego przepisu lub zastosowaniu go w niewłaściwy sposób, zastosowaniu danego przepisu, mimo zakazu określonego rozstrzygania lub niezastosowaniu normy, której stosowanie było obowiązkowe. Nie kwestionując zarówno stanu faktycznego, jak i orzeczenia o winie oskarżonego zgodzić się należy z zarzutem apelacji prokuratora, iż Sąd I instancji dopuścił się naruszenia art. 58 § 3 k.k. W tym miejscu należy wskazać, iż Sąd Rejonowy uznał R. B. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu z art. 291 § 1 k.k. , który zagrożony jest karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Oczywistym jest zatem, iż w tej sytuacji Sąd I instancji uwzględniając wniosek prokuratora o wydanie wyroku skazującego i orzeczenie uzgodnionej z oskarżonym kary grzywny w wysokości 50 stawek dziennych po 10 złotych każda, winien zastosować art. 58 § 3 k.k. Zgodnie z powołanym przepisem jeżeli przestępstwo jest zagrożone karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 5 lat, Sąd może orzec zamiast kary pozbawienia wolności grzywnę albo karę ograniczenia wolności do lat 2. Sąd Rejonowy ustalając, iż na gruncie stanu faktycznego niniejszej sprawy spełnione zostały wszystkie przesłanki z art. 58 § 3 k.k. i orzekając wobec R. B. karę grzywny, winien zgodnie z art. 413 § 1 pkt 6 k.p.k. dać temu wyraz poprzez powołanie tegoż przepisu w podstawie prawnej wymiaru kary, czego jednak nie uczynił. Dlatego też Sąd Okręgowy na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. zmienił wyrok w zaskarżonej części w ten sposób, że podstawę prawną wymierzonej wobec oskarżonego kary grzywny uzupełnił o art. 58 § 3 k.k. Kierując się względami słuszności, w szczególności biorąc pod uwagę istotę zmiany dokonanej w rozstrzygnięciu Sądu Rejonowego, Sąd Okręgowy na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI