VIII K 8/16

Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim Zamiejscowy VIII Wydział Karny w SiemiatyczachSiemiatycze2016-03-31
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko porządkowi publicznemuŚredniarejonowy
znieważeniefunkcjonariusz publicznyurzędnik wyborczywyborykodeks karnywarunkowe umorzeniekoszty procesu

Sąd warunkowo umorzył postępowanie karne wobec mężczyzny, który znieważył urzędnika wyborczego słowami "jesteś pan zwykłym chamem" podczas próby zgłoszenia kandydatów na członków komisji wyborczych.

Oskarżony T. M. został oskarżony o znieważenie funkcjonariusza publicznego, P. W., sekretarza Urzędu Gminy i urzędnika wyborczego, słowami "jesteś pan zwykłym chamem". Incydent miał miejsce podczas próby zgłoszenia kandydatów na członków obwodowych komisji wyborczych, gdy urzędnik odmówił przyjęcia niekompletnej dokumentacji. Sąd, uznając winę oskarżonego, warunkowo umorzył postępowanie karne na okres próby jednego roku, biorąc pod uwagę dotychczasową niekaralność i młody wiek oskarżonego.

Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim, VIII Wydział Karny w Siemiatyczach, rozpoznał sprawę T. M., oskarżonego o znieważenie funkcjonariusza publicznego, P. W., sekretarza Urzędu Gminy i urzędnika wyborczego. Do zdarzenia doszło 16 kwietnia 2015 roku w Urzędzie Gminy w M., gdy oskarżony próbował zgłosić kandydatów na członków obwodowych komisji wyborczych. Urzędnik wyborczy P. W. odmówił przyjęcia zgłoszenia trzeciego kandydata z powodu niekompletnej dokumentacji. Oskarżony, zdenerwowany odmową, wszedł za urzędnikiem do gabinetu i wykrzyknął: "jest pan zwykłym chamem". Sąd ustalił stan faktyczny na podstawie wyjaśnień oskarżonego, zeznań świadków oraz dokumentów. Oskarżony przyznał, że użył obraźliwego słowa, tłumacząc swoje zachowanie frustracją i uporem urzędnika. Sąd uznał jednak, że takie tłumaczenie nie usprawiedliwia znieważenia funkcjonariusza publicznego podczas pełnienia obowiązków. Słowo "cham" zostało uznane za obelżywe i naruszające godność urzędnika. Mimo uznania winy, sąd, kierując się art. 66 § 1 kk w zw. z art. 67 § 1 kk, warunkowo umorzył postępowanie karne wobec T. M. na okres próby jednego roku. Jako okoliczności łagodzące wskazano dotychczasową niekaralność oskarżonego, jego młody wiek oraz brak zagrożenia dla społeczeństwa, co uzasadniało zastosowanie instytucji warunkowego umorzenia postępowania. Sąd zasądził od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego P. W. kwotę 504 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego oraz obciążył go opłatą sądową i pozostałymi kosztami procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, użycie słów "jesteś pan zwykłym chamem" wobec urzędnika wyborczego podczas pełnienia przez niego obowiązków służbowych stanowi znieważenie funkcjonariusza publicznego w rozumieniu art. 226 § 1 kk.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że słowo "cham" ma pejoratywne i obraźliwe znaczenie, synonimiczne dla grubianina, prymitywa czy prostaka, oznaczające osobę zachowującą się ordynarnie, nikczemnie lub podle. Pokrzywdzony, jako funkcjonariusz publiczny, nie zachowywał się w sposób naganny, lecz rzetelnie wykonywał swoje obowiązki, odmawiając poświadczenia nieprawdy. Nazwanie go "chamem" ubliżyło jego godności jako funkcjonariusza publicznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

warunkowe umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

T. M.

Strony

NazwaTypRola
T. M.osoba_fizycznaoskarżony
P. W.osoba_fizycznaoskarżyciel posiłkowy
Magdalena Anna Szepietowskaosoba_fizycznaprokurator

Przepisy (8)

Główne

k.k. art. 226 § § 1

Kodeks karny

Znieważenie funkcjonariusza publicznego podczas i w związku z pełnieniem obowiązków służbowych.

k.k. art. 66 § § 1

Kodeks karny

Warunkowe umorzenie postępowania karnego.

k.k. art. 67 § § 1

Kodeks karny

Okres próby przy warunkowym umorzeniu postępowania.

Pomocnicze

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

Zasada stosowania ustawy względniejszej dla sprawcy.

u.o.p.k. art. 7

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Podstawa do zasądzenia opłaty sądowej.

k.p.k. art. 629

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do zasądzenia kosztów procesu.

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do zasądzenia kosztów procesu.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Podstawa do zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oskarżony nie był dotychczas karany. Oskarżony jest młodym człowiekiem, uczącym się funkcjonowania społecznego. Oskarżony nie stanowi zagrożenia dla społeczeństwa. Warunkowe umorzenie postępowania jest wystarczające do osiągnięcia celów postępowania karnego. Spełnione zostały przesłanki formalne i osobiste do zastosowania warunkowego umorzenia postępowania.

Odrzucone argumenty

Oskarżony twierdził, że jego zachowanie było wynikiem uporu urzędnika i braku zrozumienia dla jego problemów. Oskarżony sugerował, że urzędnik powinien był przyjąć niekompletną dokumentację i uzupełnić ją później.

Godne uwagi sformułowania

jest pan zwykłym chamem słowo cham w rozumieniu ogólnym ma znaczenie pejoratywne, obraźliwe ubliżył jego godności jako funkcjonariusza publicznego nie stanowi żadnego zagrożenia dla społeczeństwa nie może eliminować oskarżonego z kategorii osób, wobec których można stosować wskazaną instytucję

Skład orzekający

Jan Kapelka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 226 § 1 kk w kontekście znieważenia funkcjonariusza publicznego oraz stosowanie instytucji warunkowego umorzenia postępowania w sprawach o wykroczenia."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego kontekstu wyborczego i specyfiki relacji między obywatelem a urzędnikiem w tym procesie. Interpretacja słowa "cham" jako zniewagi jest powszechnie przyjęta.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak nawet pozornie drobne wykroczenie, jak obraźliwe słowo, może prowadzić do konsekwencji prawnych, ale też jak system karny potrafi zastosować środki wychowawcze zamiast represji. Jest to przykład praktycznego zastosowania prawa karnego w codziennych sytuacjach.

Czy "cham" to zawsze zniewaga? Sąd rozstrzyga w sprawie urzędnika wyborczego.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII K 8/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2016 roku Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim Zamiejscowy VIII Wydział Karny w Siemiatyczach w składzie: Przewodniczący: SSR Jan Kapelka Protokolant: Łukasz Markowski Przy udziale prokuratora Magdaleny Anny Szepietowskiej po rozpoznaniu w dniach 3 i 31 marca 2016 roku sprawy: T. M. s. J. i S. z domu C. ur. (...) w B. , oskarżonego o to, że: W dniu 16 kwietnia 2015 roku w M. przy ul. (...) , powiat (...) w sekretariacie Urzędu Gminy M. znieważył funkcjonariusza publicznego P. W. podczas i w związku z pełnieniem obowiązków służbowych Sekretarza Urzędu Gminy w M. w ten sposób, że wyzwał go słowami powszechnie uważanymi za obelżywe tj. o czyn z art. 226 § 1 kk I. Uznając, iż T. M. w dniu 16 kwietnia 2015 roku w M. przy ul. (...) powiat (...) w sekretariacie Urzędu Gminy M. znieważył funkcjonariusza publicznego P. W. sekretarza Urzędu Gminy M. podczas i w związku z pełnieniem obowiązków służbowych urzędnika wyborczego na terenie Gminy M. w ten sposób, że znieważył go słowami wulgarnymi, powszechnie uważanymi za obelżywe, to jest popełnił czyn z art. 226 § 1 kk , na podstawie art. 66 § 1 kk w zw. z art. 67 § 1 kk w zw. z art. 4 § 1 kk postępowanie karne wobec T. M. warunkowo umarza na okres próby 1 (jednego) roku II. Zasądza os oskarżonego T. M. na rzecz oskarżyciela posiłkowego P. W. kwotę 504 (pięćset cztery) złote tytułem kosztów zastępstwa procesowego oskarżyciela posiłkowego III. Zasądza od oskarżonego od na rzecz Skarbu Państwa kwotę 100 (sto) złotych tytułem opłaty i obciąża go pozostałymi kosztami procesu w kwocie 70 (siedemdziesiąt) złotych. Sygn. akt VIII K 8/16 UZASADNIENIE W toku rozprawy Sąd ustalił następujący stan faktyczny: T. M. w dniu 16 kwietnia 2015 roku przyjechał do Urzędu Gminy M. . W urzędzie pojawił się w związku z zarządzonymi wyborami na urząd Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej. T. M. zgłosił się z uwagi na to, że jako pełnomocnik Komitetu Wyborczego Kandydata na Prezydenta RP J. M. , miał dokonać zgłoszenia kandydatów na członków obwodowych komisji wyborczych w wyborach zarządzonych na dzień 10 maja 2015 roku. T. M. miał zgłosić troje kandydatów na członków wymienionych komisji. Jednakże w dniu 16 kwietnia 2015 roku miał wypełnione deklaracje od dwóch kandydatów na członków obwodowych komisji wyborczych. Kandydat do trzeciej komisji wyborczej nie wypełnił oświadczenia o wyrażeniu zgody na powołanie w skład obwodowej komisji wyborczej i się nie podpisał pod oświadczeniem. T. M. wiedział, że osoba ta w tym czasie pracowała w Urzędzie Gminy w M. . Wykonując swoje czynności związane ze zgłoszeniem kandydatów na członków obwodowych komisji wyborczych, T. M. udał się do Urzędu Gminy. Zgłoszenie miał od niego przyjąć Sekretarz Urzędu Gminy w M. P. W. , który pełnił funkcję pełnomocnika do spraw wyborów – urzędnika wyborczego na terenie gminy M. . P. W. w sekretariacie urzędu sprawdził złożone przez T. M. dokumenty i stwierdził, że oświadczenia o wyrażeniu zgody na powołanie w skład obwodowej komisji wyborczej wypełniły i podpisały dwie osoby. Brak było natomiast wypełnionego zgłoszenia i podpisu kandydata do trzeciej komisji. P. W. poinformował, że z uwagi na to nie może potwierdzić zgłoszenia trzech kandydatów, a jedynie dwóch. T. M. nie chciał przyjąć do wiadomości takiego stanowiska i domagał się przyjęcia zgłoszenia również trzeciego kandydata. Jednakże urzędnik wyborczy stanowczo nie zgadzał się potwierdzenia trzeciej osoby. Widząc stanowczą odmowę ze strony P. W. , T. M. zdenerwował się. Zaczął mieć pretensje i podważać kompetencje Sekretarza Gminy jako urzędnika wyborczego. Zarzucał mu brak elastyczności i zarazem niechęć w przyjęciu niekompletnej dokumentacji, która jego zdaniem mogła być uzupełniona później. P. W. wszedł do swego gabinetu, który znajduje się bezpośrednio przy sekretariacie urzędu. Za nim udał się T. M. . Drzwi do gabinetu pozostały otwarte, tak by osoby przebywające w sekretariacie mogły słyszeć rozmowę. T. M. nadal starał się nakłonić P. W. by ten potwierdził fakt zgłoszenia trzech kandydatów. Urzędnik wyborczy był jednak nie ugięty i odmawiał poświadczenia nieprawdy. T. M. był coraz bardziej wzburzony i widział, że Sekretarz nie chce się zgodzić na jego sugestie. W pewnym momencie T. M. wychodząc z gabinetu P. W. powiedział do niego – jest pan zwykłym chamem. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wyjaśnień oskarżonego T. M. k. 78v (46), zeznań świadków P. W. k.80v-81 (56v-56a), I. P. k.79 (67v), A. T. k. 79v-80 (62v), A. R. k.80 (70v), E. S. k.87(85v) oraz kserokopii zgłoszenia kandydatów na członków obwodowych komisji wyborczych k.73-75, kserokopii upoważnienia dla T. M. k.76, odpisu zarządzenia nr 19/11 o ustanowieniu pełnomocnika do spraw wyborów k. 83. Oskarżony T. M. nie przyznał się do popełnienia zarzuconego mu czynu. Złożył wyjaśnienia, w których potwierdził, że powiedział pod adresem P. W. , iż ten jest chamem. W tym zakresie jego wyjaśnienia są zgodne z zeznaniami oskarżyciela posiłkowego oraz świadków I. P. i A. T. . Świadkowie ci jednoznacznie stwierdzili, że oskarżony powiedział do Sekretarza Gminy, iż ten jest chamem. Z powyższego wynika, że okoliczność wypowiedzenia przez oskarżonego wskazanego zwrotu nie budzi wątpliwości. Oskarżony temu nie zaprzeczył, a wręcz to jednoznacznie potwierdził. T. M. starał się sugerować, że jego zachowanie i wypowiedź pod adresem P. W. była wynikiem uporu urzędnika wyborczego i braku zrozumienia dla jego problemów ze skontaktowaniem się z kandydatem na członka obwodowej komisji wyborczej. Zdaniem oskarżonego P. W. powinien przyjąć niewypełnione zgłoszenie i ramach urzędniczej pomocy powinien uzyskać dane i oświadczenie od wskazanego przez T. M. kandydata. Ta sytuacja zdaniem oskarżonego wywołała całe zajście, a nazwanie chamem P. W. było jedynie przejawem zdenerwowania z powodu nieudanej próby zgłoszenia trzeciego kandydata. Takie wyjaśnienia są przyjętą linią obrony, nie czynią jednak zachowania T. M. usprawiedliwionym lub bezprawnym. Jak wcześniej wskazano fakt wypowiedzenia pod adresem P. W. przez oskarżonego, że ten jest chamem, wskazał sam oskarżyciel posiłkowy oraz świadkowie I. P. i A. T. . Z relacji tych świadków wynika, że oskarżony domagał się od urzędnika wyborczego by ten uchybił swoim obowiązkom i uznał, że oskarżony złożył komplet dokumentów. Odmowa ze strony P. W. wywołała wzburzenie i napad złości u T. M. , co potwierdziły również A. R. i E. S. . Sam oskarżony nie ukrywał, że był zdenerwowany. Reasumując z wyjaśnień oskarżonego i zeznań wskazanych świadków wynika, że w dniu 16 kwietnia 2015 roku, T. M. w trakcie składania dokumentacji, w związku z wyborami Prezydenta RP, wywołał awanturę i użył pod adresem Sekretarza Gminy M. pełniącego obowiązki urzędnika wyborczego zwrotu, iż ten jest chamem. Oskarżony T. M. jest osobą dorosłą o dużym doświadczeniu życiowym. W chwili czynu nie miał zniesionej ani też ograniczonej zdolności rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem. Nie działał w żadnej szczególnej sytuacji motywacyjnej. Świadomość, iż upływa czas na zgłoszenie kandydata na członka obwodowej komisji wyborczej i łączący się z tym problem oraz wyraźna odmowa ze strony pokrzywdzonego poświadczenia nieprawdy, nie uzasadniały wypowiadania pod adresem funkcjonariusza słów znieważających. Oskarżony powinien odpowiednio wcześniej przygotować dokumenty, a nie liczyć, że funkcjonariusz będzie dla niego wyrozumiały i przymknie oko na brak istotnych elementów zgłoszenia. Oskarżony wiedział, że obowiązująca norma prawna zakazuje znieważania funkcjonariusza publicznego. T. M. wiedział, że P. W. jest Sekretarzem Gminy M. i pełni funkcję urzędnika wyborczego, który z mocy ustawy zobowiązany był do przyjęcia zgłoszenia kandydatów na członków obwodowych komisji wyborczych, a zarazem miał obowiązek sprawdzać składane dokumenty. Mimo tej wiedzy oskarżony złamał powyższą normę prawną. W 16 kwietnia 2015 roku w M. T. M. wypowiedział pod adresem funkcjonariusza publicznego słowa, że ten jest zwykłym chamem. Do realizacji znamion czynu z art.226§1 kk konieczne jest wykazanie, że pokrzywdzony był funkcjonariuszem publicznym i w momencie, kiedy została znieważony pełnił obowiązki służbowe. P. W. jest Sekretarzem Urzędu Gminy w M. , który pełnił funkcję pełnomocnika do spraw wyborów – urzędnika wyborczego na terenie gminy M. . T. M. wiedział, że przywiezione przez niego dokumenty może przyjąć od niego jedynie upoważniona osoba, którą był wymieniony P. W. . Pokrzywdzony z racji powierzonego mu stanowiska Sekretarza Gminy i równocześnie urzędnika wyborczego miał obowiązek przyjąć złożone dokumenty, ale równocześnie sprawdzić ich prawidłowość. Miał równocześnie prawo i obowiązek odmówić potwierdzenia złożenia zgłoszenia, jeśli te nie spełniało wymagań, a taka sytuacja zaistniała. Ustawa nadała urzędnikowi status funkcjonariusza publicznego, który nie pełni jedynie roli usługowej, ale jest osobą zaufania społecznego, uczestniczy w ważnej procedurze wyborczej – wyborach Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej. Kolejnym elementem jest ustalenie, czy wypowiedzenie pod adresem pokrzywdzonego słów jesteś pan zwykłym chamem stanowi znieważenie. Słowo cham w rozumieniu ogólnym ma znaczenie pejoratywne, obraźliwe. Jest synonimem takich słów jak grubianin, prymityw, prostak. Oznacza określenie osoby, która zachowuje się ordynarnie, nikczemnie, podle. P. W. jak wynika z materiału dowodowego nie zachowywał się w wymieniony sposób. Twardo obstawał przy swoich obowiązkach i zasadnie nie chciał poświadczać nieprawdy. Pokrzywdzony jako funkcjonariusz publiczny nie uchybił przepisom prawa i oraz kulturze urzędnika i dobremu zachowaniu. T. M. nazywając go chamem ubliżył jego godności jako funkcjonariusza publicznego. Uznając oskarżonego za winnego Sąd postępowanie karne wobec niej warunkowo umorzył na okres próby 1 roku. Zdaniem Sądu okoliczności i wina oskarżonego nie budzą wątpliwości. Oskarżony nie był dotychczas karany. Jego dotychczasowe życie nie uzasadnia stosowania wobec niego kary. Dla osiągnięcia celów postępowania karnego zdaniem Sądu będzie wystarczającym zastosowanie instytucji warunkowego umorzenia postępowania. T. M. nie jest osobą zdemoralizowaną. Jest młodym człowiekiem poszukującym swego miejsca w życiu. Uczy się funkcjonowania społecznego. Nie stanowi żadnego zagrożenia dla społeczeństwa. W tej sytuacji należy przyjąć, iż okoliczności podmiotowe i przedmiotowe przemawiają za warunkowym umorzeniem postępowania. Oskarżony daje gwarancje, że pomimo warunkowego umorzenia postępowania będzie w przyszłości przestrzegać porządku prawnego. Instytucja warunkowego umorzenia postępowania karnego jest szczególnym uprzywilejowanym rodzajem zakończenia postępowania. Przepis nie ogranicza kategorii sprawców, ani przestępstw, wobec, których może mieć ona zastosowanie, jeśli tylko zostały spełnione kryteria określone w przepisie art. 66 kk . Znieważenie funkcjonariusza publicznego nie oznacza, iż mamy do czynienia ze szczególnie niebezpiecznym sprawcą, który nie zasługuje na warunkowe umorzenie postępowania. Oskarżony jako człowiek jest normalnym obywatelem. Jeśli złoży się w całość wszystkie okoliczności to daje się zauważyć, że mamy wszelkie podstawy do przyjęcia, iż spełnione zostały przesłanki do warunkowego umorzenia postępowania. Sam fakt popełnienia czynu z art. 226§1 kk nie może eliminować oskarżonego z kategorii osób, wobec których można stosować wskazaną instytucję, tym bardziej, iż oskarżony spełnił wszystkie kryteria formalne wymagane przez przepisy prawa, jak również przemawiają za nim jego warunki osobiste i dotychczasowe życie. O kosztach zastępstwa prawnego na rzecz oskarżyciela posiłkowego orzeczono na podstawie §14 ust. 1 pkt 3 i 7 i §16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu . Sprawa została wszczęta pod rządami wskazanego rozporządzenia i Sąd zastosował stawki wynikające z przepisu z przez 1 stycznia 2016 roku. O opłacie sądowej na podstawie art. 7 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych , zaś o pozostałych kosztach procesu na podstawie art. 629 kpk w zw. z art. 627 kpk .. Mając powyższe na uwadze Sąd Rejonowy orzekł jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI