VIII GZ 95/14

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2014-07-03
SAOSGospodarczeprawo spółek handlowychŚredniaokręgowy
art. 299 kshart. 298 kshniewłaściwość miejscowasyndyk masy upadłościzarząd spółkiodpowiedzialność odszkodowawczasiedziba spółkizażalenie

Podsumowanie

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Rejonowego o przekazaniu sprawy z uwagi na niewłaściwość miejscową, potwierdzając, że pozew o zapłatę przeciwko byłemu członkowi zarządu spółki powinien być wytoczony według miejsca siedziby spółki.

Powód, syndyk masy upadłości, zaskarżył postanowienie Sądu Rejonowego o przekazaniu sprawy do innego sądu ze względu na niewłaściwość miejscową. Sąd Rejonowy oparł się na art. 298 ksh, wskazując, że pozew przeciwko członkom organów spółki wytacza się według miejsca siedziby spółki. Powód argumentował, że przepis ten nie dotyczy byłych członków zarządu i powołał się na odosobnione orzecznictwo. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, potwierdzając odszkodowawczy charakter odpowiedzialności z art. 299 ksh i jednolite orzecznictwo SN, zgodnie z którym właściwy jest sąd miejsca siedziby spółki.

Sprawa dotyczyła zażalenia powoda, syndyka masy upadłości, na postanowienie Sądu Rejonowego o stwierdzeniu swojej niewłaściwości i przekazaniu sprawy do Sądu Rejonowego w Szczecinie. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 298 ksh, zgodnie z którym powództwo o odszkodowanie przeciwko członkom organów spółki oraz likwidatorom wytacza się według miejsca siedziby spółki. Powód w zażaleniu zarzucił naruszenie tego przepisu, twierdząc, że orzecznictwo powołane przez Sąd I instancji jest nieaktualne i nie dotyczy byłych członków zarządu. Powołał się również na odosobnione orzeczenie Sądu Apelacyjnego w Krakowie, które sugerowało właściwość sądu miejsca zamieszkania pozwanego. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, odwołał się do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2008 r. (sygn. akt III CZP 72/08), która rozstrzygnęła rozbieżności co do charakteru odpowiedzialności z art. 299 ksh, przyjmując jej odszkodowawczy charakter i stosowanie przepisów o przedawnieniu roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym. Sąd Okręgowy podkreślił, że od tej uchwały w orzecznictwie Sądu Najwyższego utrzymuje się jednolity pogląd o odszkodowawczym charakterze odpowiedzialności członków zarządu. Sąd Okręgowy uznał pogląd Sądu Apelacyjnego w Krakowie za odosobniony i nie podzielił stanowiska komentatorów powołanych w zażaleniu, wskazując, że art. 299 ksh nie rozróżnia członków zarządu pełniących funkcję aktualnie od tych, którzy ją zaprzestali. W konsekwencji Sąd Okręgowy uznał, że Sąd I instancji prawidłowo ustalił właściwość Sądu w Szczecinie, gdzie mieściła się siedziba spółki, i oddalił zażalenie jako bezzasadne.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Powództwo należy wytoczyć według miejsca siedziby spółki, której dotyczyło roszczenie, zgodnie z art. 298 ksh.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy oparł się na ugruntowanym orzecznictwie Sądu Najwyższego, które potwierdza odszkodowawczy charakter odpowiedzialności z art. 299 ksh i stosuje przepisy o właściwości miejscowej według siedziby spółki, niezależnie od tego, czy pozwany nadal pełni funkcję w zarządzie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

pozwany A. J.

Strony

NazwaTypRola
Syndyk masy upadłości (...) S.A. w upadłości likwidacyjnejinnepowód
A. J.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.s.h. art. 298

Kodeks spółek handlowych

Powództwo o odszkodowanie przeciwko członkom organów spółki oraz likwidatorom wytacza się według miejsca siedziby spółki.

k.s.h. art. 299

Kodeks spółek handlowych

Odpowiedzialność członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością wobec wierzycieli spółki.

k.p.c. art. 200 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przekazanie sprawy do właściwego sądu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 27 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Właściwość miejscowa sądu według miejsca zamieszkania pozwanego.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o apelacji do zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odpowiedzialność z art. 299 ksh ma charakter odszkodowawczy. Właściwość miejscową sądu w sprawach z art. 299 ksh określa miejsce siedziby spółki. Przepis art. 298 ksh ma zastosowanie również do byłych członków zarządu.

Odrzucone argumenty

Orzecznictwo powołane przez Sąd I instancji jest nieaktualne i nie dotyczy byłych członków zarządu. Właściwy jest sąd miejsca zamieszkania pozwanego. Charakter roszczeń z art. 299 ksh budzi kontrowersje.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Okręgowy zważył, że: Wobec występujących początkowo w judykaturze Sądu Najwyższego istotnych rozbieżności co do gwarancyjnego (...) a z drugiej strony odszkodowawczego charakteru odpowiedzialności z art. 299 ksh zagadnienie to rozstrzygnął Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 7 listopada 2008 r. sygn. akt III CZP 72/08 przyjmując, że do roszczeń wierzycieli spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przeciwko członkom jej zarządu ( art. 299 ksh ) mają zastosowanie przepisy o przedawnieniu roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym. Pomimo, iż uchwale tej nie nadano mocy zasady prawnej, pod wpływem wszechstronnej argumentacji, od chwili jej podjęcia, utrzymuje się w orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolity pogląd o odszkodowawczym charakterze odpowiedzialności członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na podstawie art. 299 ksh. Wobec powyższego powołany w zażaleniu pogląd Sądu Apelacyjnego w Krakowie należy uznać za odosobniony w orzecznictwie sądów powszechnych. Tak samo Sąd Okręgowy nie podziela stanowiska komentatorów cytowanych w zażaleniu bowiem przepis art. 299 ksh nie czyni różnicy pomiędzy członkami zarządu spółki, którzy aktualnie pełnią tą funkcję oraz tymi, którzy zaprzestali ją pełnić.

Skład orzekający

Barbara Jamiołkowska

przewodniczący

Elżbieta Kala

sędzia

W. Ł.

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości miejscowej sądu w sprawach o zapłatę przeciwko byłym członkom zarządu spółki z o.o. na podstawie art. 299 ksh."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów k.s.h. i k.p.c. w kontekście właściwości miejscowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla prawników zajmujących się prawem spółek i dochodzeniem roszczeń, jakim jest ustalenie właściwości sądu w sporach przeciwko członkom zarządu.

Gdzie pozwać byłego członka zarządu? Sąd rozstrzyga o właściwości miejscowej w sprawach o zapłatę.

Sektor

gospodarcze

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt VIII Gz 95/14 POSTANOWIENIE B. , Dnia 3 lipca 2014 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy, VIII Wydział Gospodarczy w składzie: Przewodniczący SSO Barbara Jamiołkowska Sędzia SO Elżbieta Kala Sędzia SR delegowany W. Ł. - sprawozdawca po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2014 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Syndyka masy upadłości (...) S.A. w upadłości likwidacyjnej przeciwko pozwanemu A. J. o zapłatę na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 26 marca 2014 r., sygn. akt VIII GC 2117/13 postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Bydgoszczy stwierdził swoją niewłaściwość i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu Szczecin - Centrum w Szczecinie. W uzasadnieniu jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał przepis art. 298 ksh , z którego wynika, że powództwo o odszkodowanie przeciwko członkom organów spółki oraz likwidatorom wytacza się według miejsca siedziby spółki, której dotyczyło roszczenie i dlatego na mocy powołanego przepisu oraz art. 200 § 1 kpc orzekł jak w sentencji zaskarżonego postanowienia. Powód pismem z dnia 7 kwietnia 2014 r. wniósł zażalenie na powołane wyżej postanowienie, zaskarżył je w całości, zarzucił naruszenie przepisu art. 298 ksh oraz wniósł o jego uchylenie i zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu. Jego zdaniem orzecznictwo powołane przez Sąd I instancji zostało wydane jeszcze w czasach obowiązywania kodeksu handlowego i nie sposób jego odnieść do obowiązującej ustawy. Zarzucił, że nie znalazło ono poparcia w doktrynie oraz orzecznictwie. Powołał się na różne komentarze do art. 298 ksh , z których wywodził, że reguluje on kwestie dochodzenia roszczeń odszkodowawczych jedynie wobec osób, które aktualnie sprawują funkcję w zarządzie spółki. Natomiast pozwany zaprzestał pełnienia funkcji. Powołał się ponadto na orzeczenie Sądu Apelacyjnego w Krakowie w postanowieniu z dnia 18 kwietnia 2013 r., I ACz 627/13, który uznał, że odszkodowawczy charakter roszczeń z art. 299 ksh budzi kontrowersje i dlatego stwierdził, iż sądem właściwym do rozpoznania tych spraw jest sąd miejsca zamieszkania pozwanego - art. 27 § 1 kpc . Sąd Okręgowy zważył, że: Wobec występujących początkowo w judykaturze Sądu Najwyższego istotnych rozbieżności co do gwarancyjnego (zobacz m. in. wyroki SN z dnia 6 czerwca 1997 r., III CKN 65/97 i z dnia 18 kwietnia 2007 r., V CSK 55/07), a z drugiej strony odszkodowawczego charakteru odpowiedzialności z art. 299 ksh zagadnienie to rozstrzygnął Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 7 listopada 2008 r. sygn. akt III CZP 72/08 przyjmując, że do roszczeń wierzycieli spółki z ograniczoną odpowiedzialnością przeciwko członkom jej zarządu ( art. 299 ksh ) mają zastosowanie przepisy o przedawnieniu roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym. Pomimo, iż uchwale tej nie nadano mocy zasady prawnej, pod wpływem wszechstronnej argumentacji, od chwili jej podjęcia, utrzymuje się w orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolity pogląd o odszkodowawczym charakterze odpowiedzialności członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na podstawie art. 299 ksh (tak m. in, postanowienie SN z 8 grudnia 2008 r., III CZP 112/08, wyrok z 17 marca 2010 r., II CSK 506/09, wyrok SN z 12 kwietnia 2012 r., II CSK 390/11, wyrok SN z 25 kwietnia 2012 r., II CSK 410/11 i wyrok S.A. w Warszawie z 25 czerwca 2013 r., VI ACa 1193/12). Wobec powyższego powołany w zażaleniu pogląd Sądu Apelacyjnego w Krakowie należy uznać za odosobniony w orzecznictwie sądów powszechnych. Tak samo Sąd Okręgowy nie podziela stanowiska komentatorów cytowanych w zażaleniu bowiem przepis art. 299 ksh nie czyni różnicy pomiędzy członkami zarządu spółki, którzy aktualnie pełnią tą funkcję oraz tymi, którzy zaprzestali ją pełnić. Powołana w zażaleniu argumentacja nie ma zatem oparcia w treści przepisu i uznać ją należy za dowolną. W konsekwencji słusznie Sąd I instancji ustalił na podstawie art. 298 ksh i art. 200 § 1 kpc , że wyłącznie właściwym do rozpoznania przedmiotowej sprawy jest Sąd w Szczecinie, gdzie mieści się siedziba spółki, w której funkcję w zarządzie pełnił pozwany. Mając powyższe na uwadze zażalenie podległo oddaleniu jako bezzasadne na podstawie art. 385 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę