VIII GZ 156/17

Sąd Okręgowy w SzczecinieSzczecin2017-10-25
SAOSGospodarczeodpowiedzialność spółekWysokaokręgowy
k.s.h.art. 299art. 298właściwość miejscowasąd okręgowysąd rejonowyzażaleniespółka z o.o.członek zarządu

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powódki na postanowienie o przekazaniu sprawy do Sądu Rejonowego w Dąbrowie Górniczej, potwierdzając wyłączną właściwość miejscową sądu według siedziby dłużnej spółki.

Powódka zaskarżyła postanowienie o przekazaniu sprawy dotyczącej odpowiedzialności za zobowiązania spółki na podstawie art. 299 k.s.h. do sądu właściwego według siedziby spółki. Argumentowała, że właściwość nie jest regulowana przez art. 298 k.s.h. i powołała się na piśmiennictwo. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, wskazując na ugruntowane orzecznictwo Sądu Najwyższego, które potwierdza wyłączną właściwość sądu według siedziby dłużnej spółki, nawet jeśli pozwany nie jest już członkiem zarządu.

Sąd Rejonowy w Szczecinie, przed doręczeniem pozwu, przekazał sprawę z powództwa spółki akcyjnej przeciwko J. K. S. L. o zapłatę na podstawie art. 299 k.s.h. Sąd Rejonowy uznał, że właściwość miejscową w takich sprawach reguluje art. 298 k.s.h., który ustanawia właściwość wyłączną według miejsca siedziby dłużnej spółki. Powódka wniosła zażalenie, twierdząc, że art. 298 k.s.h. nie ma zastosowania, a właściwość powinna być ustalana według przepisów ogólnych (art. 27 i 43 § 1 k.p.c.), powołując się na poglądy piśmiennictwa. Podniosła również, że jedna z pozwanych nie jest już członkiem zarządu. Sąd Okręgowy w Szczecinie oddalił zażalenie. Stwierdził, że sąd ma obowiązek wziąć pod uwagę niewłaściwość, której nie można usunąć umową stron. Choć problem właściwości miejscowej w sprawach z art. 299 k.s.h. budzi kontrowersje w piśmiennictwie, orzecznictwo Sądu Najwyższego (powołując uchwały III CZP 24/97, III CZP 120/95, III CZP 72/08) jednoznacznie wskazuje na wyłączną właściwość sądu według siedziby dłużnej spółki, uznając regulację z art. 298 k.s.h. za aktualną i wyłączną. Wobec tego, okoliczność, czy pozwany jest nadal członkiem zarządu, jest bez znaczenia, podobnie jak możliwość wyboru sądu na podstawie art. 43 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy podkreślił, że w tej konkretnej sprawie właściwość miejscowa względem drugiej pozwanej była taka sama jak według siedziby dłużnej spółki.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Właściwość miejscową w sprawach o roszczenia na podstawie art. 299 § 1 k.s.h. reguluje art. 298 k.s.h., który ustanawia właściwość wyłączną według miejsca siedziby dłużnej spółki.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy oparł się na ugruntowanym orzecznictwie Sądu Najwyższego, które potwierdza, że art. 298 k.s.h. ustanawia wyłączną właściwość miejscową sądu według siedziby dłużnej spółki, nawet jeśli przepisy te budzą kontrowersje w piśmiennictwie. Orzecznictwo to jest uznawane za aktualne ze względu na recepcję instytucji odpowiedzialności członków zarządu do k.s.h. bez zmian.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
(...) spółki akcyjnejspółkapowódka
J. K. S. L.innepozwana

Przepisy (7)

Główne

k.s.h. art. 299 § 1

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 298

Kodeks spółek handlowych

Ustanawia wyłączną właściwość miejscową sądu według siedziby dłużnej spółki w sprawach o roszczenia na podstawie art. 299 § 1 k.s.h.

Pomocnicze

k.p.c. art. 202

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 46 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 43 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ugruntowane orzecznictwo Sądu Najwyższego potwierdza wyłączną właściwość miejscową sądu według siedziby dłużnej spółki w sprawach z art. 299 k.s.h. Status pozwanego jako aktualnego lub byłego członka zarządu nie wpływa na właściwość miejscową.

Odrzucone argumenty

Art. 298 k.s.h. nie reguluje właściwości miejscowej w sprawach z art. 299 k.s.h. Właściwość powinna być ustalana według przepisów ogólnych k.p.c. (art. 27, 43 § 1 k.p.c.). Możliwość wyboru sądu na podstawie art. 43 § 1 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

właściwość miejscowa regulowana jest w art. 298 k.s.h., który ustanawia właściwość wyłączną według miejsca siedziby dłużnej spółki orzecznictwo na tle odpowiedniej regulacji w kodeksie handlowym musi być uznane za aktualne właściwość regulowana w art. 297 k.h. (a więc 298 k.s.h.) jest właściwością wyłączną oczywiście bez znaczenia jest okoliczność, czy pozwany w dalszym ciągu jest członkiem zarządu, czy też mandat członkostwa utracił

Skład orzekający

Leon Miroszewski

przewodniczący-sprawozdawca

Piotr Sałamaj

sędzia

Rafał Lila

sędzia (del.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie wyłącznej właściwości miejscowej sądu w sprawach o odpowiedzialność członków zarządu na podstawie art. 299 k.s.h."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw o odpowiedzialność członków zarządu na podstawie art. 299 k.s.h. i wyłącznej właściwości sądu według siedziby dłużnej spółki.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest właściwość sądu w sprawach gospodarczych, co jest kluczowe dla praktyków prawa gospodarczego.

Gdzie pozwać członka zarządu? Sąd Okręgowy wyjaśnia kluczową kwestię właściwości miejscowej.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt VIII Gz 156/17 POSTANOWIENIE Dnia 25 października 2017 Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział VIII Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Leon Miroszewski (sprawozdawca) Sędziowie: SSO Piotr Sałamaj SSR (del.) Rafał Lila po rozpoznaniu w dniu 25 października 2017 na posiedzeniu niejawnym w sprawie z powództwa (...) spółki akcyjnej z siedzibą w S. przeciwko: J. K. S. L. o zapłatę na skutek zażalenia powódki na postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w S. z dnia 7 lutego 2017 roku, sygnatura X GC 256/17 postanawia: oddalić zażalenie. Piotr Sałamaj Leon Miroszewski Rafał Lila UZASADNIENIE Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie postanowieniem z dnia 7 lutego 2017 roku, jeszcze przed doręczeniem pozwu pozwanym, przekazał sprawę pomiędzy wymienionymi stronami, o roszczenie na podstawie art. 299 k.s.h. , Sądowi Rejonowemu w Dąbrowie Górniczej, jako miejscowo właściwemu. Sąd Rejonowy uznał, że w sprawach dochodzenia roszczeń przeciwko członkom zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w zakresie odpowiedzialności za zobowiązania spółki, właściwość miejscowa regulowana jest w art. 298 k.s.h. , który ustanawia właściwość wyłączną według miejsca siedziby dłużnej spółki. Powódka wniosła zażalenie na to postanowienie, domagając się jego uchylenia. Jej zdaniem właściwość sądu w sprawach dotyczących odpowiedzialności dochodzonej na podstawie art. 299 k.s.h. nie jest regulowana przepisem art. 298 k.s.h. , a więc zastosowanie mają przepisy art. 27 i 43 § 1 k.p.c. Powołała się na poglądy, odpowiadające jej zapatrywaniu, wyrażone w piśmiennictwie. Niezależnie od tego podniosła, że jedna z pozwanych nie jest już członkiem zarządu dłużnej spółki, toteż nawet uznając, że art. 298 k.s.h. ustanawia właściwość dla spraw dotyczących odpowiedzialności członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zobowiązania tej spółki, dotyczyć to może jedynie aktualnych członków zarządu, czy likwidatorów, a więc możliwe było dokonanie wyboru sądu według miejsca zamieszkania tej pozwanej. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. W świetle art. 202 k.p.c. sąd nie bierze z urzędu pod uwagę niewłaściwości sądu, gdy daje się ona usunąć za pomocą umowy stron. A contrario – sąd ma obowiązek wziąć pod uwagę taką niewłaściwość, której umowa stron usunąć nie może ( art. 46 § 2 k.p.c. ). Skarżąca ma rację, że problem właściwości miejscowej w sprawach o roszczenia na podstawie art. 299 § 1 k.s.h. budzi kontrowersje w piśmiennictwie i nie należą do odosobnionych głosy przemawiające przeciwko uznaniu, że podstawą ustalenia właściwości sądu w tych sprawach jest art. 298 k.s.h. Wątpliwości takie nie zachodzą jednak w świetle orzecznictwa. Trzeba dodać, że orzecznictwo na tle odpowiedniej regulacji w kodeksie handlowym musi być uznane za aktualne, bowiem instytucja odpowiedzialności członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zobowiązania tej spółki została recypowana bez zmian do kodeksu spółek handlowych i to z zachowaniem systematyki przepisów, polegającej na tym, że przepis o właściwości miejscowej poprzedza przepis ustanawiający powołaną odpowiedzialność. Oprócz powołanej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia uchwały Sądu Najwyższego z dnia 4 lipca 1997 roku, III CZP 24/97, wymienić można uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 22 września 1995 roku, III CZP 120/95 (OSNC 1995, nr 12, poz. 181). Druga z wymienionych uchwał wskazuje nadto, że właściwość regulowana w art. 297 k.h. (a więc 298 k.s.h. ) jest właściwością wyłączną. Pogląd ten został powtórzony także w uzasadnieniu uchwały składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2008 roku, III CZP 72/08 (OSNC 2009, nr 2, poz. 20). W takiej sytuacji oczywiście bez znaczenia jest okoliczność, czy pozwany w dalszym ciągu jest członkiem zarządu, czy też mandat członkostwa utracił. Nie ma też mowy o możliwości wyboru sądu na podstawie art. 43 § 1 k.p.c. W niniejszej sprawie trzeba nadto zauważyć, że właściwość miejscowa w odniesieniu do drugiej z pozwanych jest taka sama jak właściwość miejscowa według siedziby dłużnej spółki. Mając na uwadze powyższe, należało oddalić zażalenie na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. Piotr Sałamaj Leon Miroszewski Rafał Lila

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI