I ACz 313/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił zażalenie małżonki dłużnika na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności, uznając, że umowa o rozdzielności majątkowej nie wyłącza nadania klauzuli, a zarzuty z niej wynikające powinny być podnoszone w osobnym postępowaniu.
Wnioskodawca domagał się nadania klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty przeciwko małżonce dłużnika, wskazując, że wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa przez jej męża. Sąd Okręgowy uwzględnił wniosek. Małżonka dłużnika wniosła zażalenie, podnosząc, że zawarli umowę o rozdzielności majątkowej i nie posiadają majątku wspólnego. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że kognicja sądu w postępowaniu klauzulowym jest ograniczona do badania podstawowych przesłanek, a zarzuty dotyczące umowy majątkowej powinny być rozpatrywane w osobnym postępowaniu.
Wnioskodawca A. C. wystąpił o nadanie klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty wydanemu przeciwko G. S., rozszerzając ją na jego małżonkę L. S. z ograniczeniem odpowiedzialności do przedsiębiorstwa wchodzącego w skład majątku wspólnego. Uzasadniał to tym, że zasądzone świadczenie pieniężne powstało w związku z prowadzeniem przez G. S. działalności gospodarczej. Sąd Okręgowy w Krakowie przychylił się do wniosku. L. S. złożyła zażalenie, argumentując, że zawarli oni umowę o rozdzielności majątkowej, co wyklucza istnienie majątku wspólnego i tym samym odpowiedzialność z tego majątku. Sąd Apelacyjny w Krakowie oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika, sąd bada jedynie, czy istnieje tytuł egzekucyjny, czy osoba, przeciwko której ma być nadana klauzula, jest małżonkiem dłużnika, oraz czy wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Sąd zaznaczył, że zarzuty dotyczące umowy majątkowej małżeńskiej nie mogą być skutecznie podnoszone w tym postępowaniu, a powinny być przedmiotem odrębnego powództwa przeciwegzekucyjnego. W konsekwencji, zażalenie zostało oddalone, a uczestniczce zasądzono koszty postępowania zażaleniowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, kognicja sądu w tym postępowaniu jest ograniczona do badania podstawowych przesłanek, a zarzuty dotyczące umowy majątkowej powinny być podnoszone w osobnym postępowaniu (np. powództwie przeciwegzekucyjnym).
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podkreślił ograniczony zakres kognicji sądu w postępowaniu klauzulowym, który skupia się na formalnych przesłankach nadania klauzuli, a nie na merytorycznym kwestionowaniu tytułu wykonawczego czy stosunków majątkowych małżonków, które mogą być przedmiotem odrębnego postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić zażalenie
Strona wygrywająca
A. C.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. C. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| L. S. | osoba_fizyczna | uczestniczka |
| G. S. | osoba_fizyczna | dłużnik |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 787 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis regulujący przesłanki nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika, gdy wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa.
Pomocnicze
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący oddalenia zażalenia.
k.p.c. art. 397 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący postępowania zażaleniowego.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący zasad zasądzania kosztów postępowania.
k.p.c. art. 13 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący stosowania przepisów o procesie do innych postępowań.
k.p.c. art. 770
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący kosztów w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności.
k.p.c. art. 840 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis dotyczący powództwa przeciwegzekucyjnego.
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw
Ustawa wprowadzająca zmiany dotyczące odpowiedzialności małżonków.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kognicja sądu w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności jest ograniczona do badania podstawowych przesłanek. Zarzuty z umowy majątkowej małżeńskiej powinny być podnoszone w osobnym postępowaniu (powództwo przeciwegzekucyjne). Wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa przez dłużnika.
Odrzucone argumenty
Zawarcie umowy o rozdzielności majątkowej wyłącza możliwość nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce. Egzekucja z majątku osobistego uczestniczki jest niedopuszczalna.
Godne uwagi sformułowania
kognicja sądu w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika jest ograniczona Zarzuty z umowy majątkowej małżeńskiej mogą być natomiast rozpatrywane w postępowaniu wywołanym wniesieniem powództwa przeciwegzekucyjnego
Skład orzekający
Jan Kremer
przewodniczący
Jerzy Bess
sprawozdawca
Barbara Baran
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie ograniczonej kognicji sądu w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika oraz sposobu podnoszenia zarzutów dotyczących ustrojów majątkowych małżeńskich."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika, gdy wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące nadawania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi przedsiębiorcy, co jest praktycznie ważne dla prawników zajmujących się egzekucją i prawem rodzinnym/majątkowym.
“Czy umowa o rozdzielności majątkowej chroni przed klauzulą wykonalności? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 103 542,66 PLN
koszty postępowania zażaleniowego: 30 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I ACz 313/15 POSTANOWIENIE Dnia 3 marca 2015 roku Sąd Apelacyjny w Krakowie Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Jan Kremer SSA Jerzy Bess (spr.) SSO Barbara Baran (del.) po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2015 roku w Krakowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. C. przy uczestnictwie L. S. o nadanie klauzuli wykonalności na skutek zażalenia uczestniczki na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 19 września 2014 r., sygn. akt IX GCo 193/14 postanawia: 1. oddalić zażalenie 2. zasądzić od uczestniczki L. S. na rzecz wnioskodawcy A. C. kwotę 30 zł (trzydzieści złotych) tytułem kosztów postępowania zażaleniowego. Sygn. akt I ACz 313/15 UZASADNIENIE Wierzyciel A. C. wniósł o nadanie klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty wydanemu przez Sąd Okręgowy w Krakowie dnia 18 lutego 2011 r., w sprawie IX GNc 114/11 także przeciwko małżonce dłużnika L. S. z ograniczeniem jej odpowiedzialności do przedsiębiorstwa wchodzącego w skład majątku wspólnego małżonków dłużnika G. S. i jego żony L. S. . W uzasadnieniu wskazał, że zasądzone na jego rzecz od G. S. świadczenie pieniężne powstało w związku z prowadzeniem przez G. S. przedsiębiorstwa. Wskazał, że dłużnik prowadził od 15 czerwca 2005 r. działalność gospodarczą pod firmą (...) . P.U.H. (...) w K. i w ramach tej działalności kupił od wierzyciela szkło, za łączną kwotę 103 542,66 zł, które to sprzedaże stwierdzone zostały następującymi fakturami: nr (...) z dnia 25 listopada 2010 r., nr (...) z dnia 14 października 2010 r., nr (...) z dnia 13 października 2010 r., nr (...) z dnia 29 września 2010 r., nr (...) z dnia 27 września 2010 r., nr (...) z dnia 27 września 2010 r. Podał, że we wskazanej sprawie zostało uwzględnione jego roszczenie o zapłatę cen z wymienionych sprzedaży. Wnioskodawca podniósł, że G. S. i jego żona L. S. pozostają w ustroju wspólności ustawowej małżeńskiej, nadto prowadzą działalność gospodarczą pod zbieżnymi firmami i tożsamym przedmiotem działalności, zajmują się stolarką okienną. Wskazał nadto na oświadczenia samego dłużnika w sprawie przed Sądem Okręgowym w Krakowie Wydział I Cywilny, sygn.. akt I C 2251/12, w której dłużnik podał, między innymi, że prowadzona przez niego firma jest również zarejestrowana na jego żonę, a składniki majątkowe wchodzące w skład przedsiębiorstwa są u jego żony. Popierając żądanie wniosku wnioskodawca odwołał się też do ustaleń Komornika M. K. (1) przy Sądzie Rejonowym dla Krakowa – Nowej Huty w Krakowie w ramach postępowania egzekucyjnego przeciwko dłużnikowi, prowadzonego pod sygnaturą akt Km 386/11, do oświadczeń dłużnika w sprawie o wyjawienie majątku przed Sądem Rejonowym dla Krakowa – Krowodrzy w Krakowie, sygn. akt I Co 6627/11/K oraz do danych wynikających z (...) i zaświadczenia Prezydenta Miasta K. z dnia 24 stycznia 2011 r. odnośnie wpisu działalności gospodarczej dłużnika. Postanowieniem z dnia 19 września 2014 r. Sąd Okręgowy postanowił prawomocnemu nakazowi zapłaty Sądu Okręgowego w Krakowie Wydział IX Sąd Gospodarczy z dnia 18 lutego 2011 r. w sprawie o sygnaturze akt IX GNc 114/11 nadać klauzulę wykonalności także przeciwko małżonce dłużnika G. S. L. S. z ograniczeniem jej odpowiedzialności do przedsiębiorstwa wchodzącego w skład majątku wspólnego małżonków G. S. i L. S. oraz zasądzić od dłużniczki L. S. na rzecz wierzyciela A. C. kwotę 127 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym kwotę 60 zł tytułem zastępstwa procesowego. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny. Prawomocnym nakazem zapłaty Sądu Okręgowego z dnia 18 lutego 2011 r., w sprawie IX GNc 114/11 z powództwa A. C. przeciwko G. S. zasądzona została od pozwanego łącznie kwota 103 542,66 zł z żądanymi odsetkami ustawowymi i kosztami postępowania. Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2011 r. została nadana nakazowi, jako prawomocnemu, klauzula wykonalności przeciwko dłużnikowi. Z pozwu w tej sprawie wynikało, że dochodzone roszczenie wynika z umów sprzedaży, które strony zawarły jako przedsiębiorcy. Sprzedaże zostały stwierdzone fakturami VAT, w których sprzedawcę i kupującego oznaczono nie tylko z imienia i nazwiska, ale także przez wymienienie firmy przedsiębiorstwa, w tym kupującego G. S. : F. P.U.H. (...) , (...) , K. . Z zaświadczenia Prezydenta Miasta K. z dnia 24 stycznia 2011 r. oraz z aktualnej informacji (...) wynika, że G. S. od 15 czerwca 2005 r. prowadzi działalność gospodarczą pod wyżej wymienioną firmą i adresem oraz pod adresem (...) . W toku postępowania egzekucyjnego przeciwko G. S. , pod sygn. akt Km 386/11 Komornik M. K. (2) uzyskał od żony G. S. , L. S. informację, że jej mąż utrzymuje się z działalności gospodarczej pod firmą (...) . P.U.H. (...) , której przedmiotem jest montaż okien i drzwi. Do protokołu rozprawy w sprawie Sądu Okręgowego w Krakowie, sygn. akt I C 2251/12, do protokołu rozprawy w dniu 2 czerwca 2014 r. G. S. podał, że od 2004 r. pozostaje w związku małżeńskim z L. S. , że prowadzi firmę (...) . P.U.H. (...) , że składniki majątkowej jego firmy pozostają u jego żony oraz , że jego żona także prowadzi firmę. W uzasadnieniu Sąd Okręgowy powołał się na treść przepisu art. 787 1 k.p.c. Nie budziło wątpliwości Sądu, że wnioskujący wierzyciel wykazał wprost, że objęta wymienionym tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa. W świetle przytoczonego oświadczenia samego dłużnika, że od 2004 r. pozostaje w związku małżeńskim z L. S. , nie może także budzić wątpliwości, że przedmiotowy w sprawie tytuł egzekucyjny został wydany przeciwko dłużnikowi pozostającemu w związku małżeńskim, co pozwala nadać klauzulę wykonalności także przeciwko małżonkowi. Jako podstawę orzeczenia o kosztach postępowania wskazano przepisy art. 770 k.p.c. w zw. z art. 98 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. , obejmując nimi: opłatę od wniosku – 50zł, wydatek na opłacenie pełnomocnictwa procesowego – 17 zł, wynagrodzenie pełnomocnika procesowego według norm przepisanych – 60 zł, razem – 127 zł. Zażalenie na postanowienie wniosła uczestniczka, domagając się jego uchylenia w całości, oddalenia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności, obciążenie wnioskodawcy kosztami postępowania oraz udzielenia zabezpieczenia przez wstrzymanie wykonalności tytułu wykonawczego. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu 3 lutego 2010 r. małżonkowie zawarli umowę majątkową małżeńską ustanawiającą między nimi ustrój rozdzielności majątkowej małżeńskiej, a zatem nie mają oni majątku wspólnego. Obecnie zaś komornik na podstawie uzyskanego tytułu prowadzi egzekucję z przedmiotów należących do majątku osobistego uczestniczki. W odpowiedzi na zażalenie wnioskodawca domagał się jego oddalenia i zasądzenia na swoją rzecz kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym. W uzasadnieniu wskazał, że umowa o rozdzielności majątkowej pozostaje bez znaczenia w postępowaniu klauzulowym, a ponadto nie była ona znana wnioskodawcy, więc nie jest wobec niego skuteczna. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. Jak trafnie podnosi wnioskodawca w odpowiedzi na zażalenie, kognicja sądu w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika jest ograniczona. Sąd rozpoznając wniosek, zgodnie z art. 787 1 bada jedynie czy przedłożony przez wierzyciela dokument ma walor tytułu egzekucyjnego, czy wskazana przez wierzyciela osoba jest małżonkiem dłużnika i czy wierzytelność powstała w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Okoliczności te zostały ustalone i szczegółowo opisane przez Sąd Okręgowy, a uczestniczka żadnej z tych okoliczności nie zaprzeczyła, a swoje zażalenie opiera na zawarciu przez małżonków małżeńskiej umowy majątkowej. Zawarcie takiej umowy nie wyłącza jednak nadania klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu. Zarzuty z umowy majątkowej małżeńskiej mogą być natomiast rozpatrywane w postępowaniu wywołanym wniesieniem powództwa przeciwegzekucyjnego z art. 840 1 k.p.c. (postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 30 sierpnia 2013 r., sygn. akt I ACz 1342/13, Lex nr 1363352). Również prowadzenie egzekucji z majątku osobistego wnioskodawczyni, a więc z przedmiotów, których nie obejmuje ograniczenie wskazane w klauzuli wykonalności powinno być podnoszone właśnie w takim postępowaniu, pozostaje natomiast poza zakresem kognicji sądu w postępowaniu klauzulowym. Na marginesie należy wspomnieć, że zobowiązanie objęte tytułem wykonawczym powstało już pod wejściu w życie przepisów art. ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 162, poz. 1691), a więc nie ulega wątpliwości, że w sprawie mógł znaleźć zastosowanie przepis art. 787 1 k.p.c. (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 17 września 2008 r., sygn. akt III CZP 77/08, OSNC 2009/7-8/114). Mając na uwadze powyższe, należało oddalić zażalenie, o czym orzeczono w punkcie 1 sentencji postanowienia zgodnie z art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. Wnioskodawca wygrywając w całości postępowanie zażaleniowe domagał się zwrotu kosztów postępowania, na które złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 30 zł, obliczone zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 13 w zw. § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu . Mając to na uwadze orzeczono jak w punkcie 2 sentencji na zasadzie art. 770 k.p.c. w zw. z art. 98 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI