VIII GZ 115/13

Sąd Okręgowy w SzczecinieSzczecin2013-09-30
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
klauzula wykonalnościtytuł wykonawczypostępowanie klauzulowezażaleniekpczapłatawierzytelność

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie dłużnika na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności, podkreślając ograniczony zakres postępowania klauzulowego i niemożność badania merytorycznej zasadności roszczenia.

Sprawa dotyczyła zażalenia pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności prawomocnemu nakazowi zapłaty. Pozwana argumentowała, że zapłaciła dochodzoną kwotę przed nadaniem klauzuli. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, wskazując, że postępowanie klauzulowe ma ograniczony zakres i nie pozwala na badanie merytorycznej zasadności roszczenia ani zdarzeń powstałych po wydaniu tytułu egzekucyjnego.

Sąd Okręgowy w Szczecinie rozpatrywał zażalenie pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej na postanowienie Sądu Rejonowego o nadaniu klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty wydanemu w postępowaniu upominawczym. Pozwana twierdziła, że zapłaciła dochodzoną kwotę wraz z odsetkami i kosztami postępowania przed nadaniem klauzuli wykonalności, co jej zdaniem czyniło postanowienie Sądu Rejonowego bezzasadnym. Sąd Okręgowy uznał jednak zażalenie za niezasadne. W uzasadnieniu podkreślono, że postępowanie klauzulowe ma charakter uproszczony i sformalizowany, a sąd bada jedynie formalne kryteria tytułu egzekucyjnego. Sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności roszczenia, jego istnienia, wymagalności ani zdarzeń materialnoprawnych powstałych po wydaniu tytułu egzekucyjnego, takich jak zapłata. Kwestie te dłużnik powinien dochodzić w osobnym procesie o charakterze przeciwegzekucyjnym (art. 840 k.p.c.). W związku z tym, że nakaz zapłaty uprawomocnił się, a pozwana nie podważała tej okoliczności ani formalnych warunków nadania klauzuli, sąd oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd w postępowaniu klauzulowym nie bada merytorycznej zasadności roszczenia ani zdarzeń materialnoprawnych powstałych po wydaniu tytułu egzekucyjnego, takich jak zapłata. Kwestie te dłużnik powinien dochodzić w osobnym procesie o charakterze przeciwegzekucyjnym.

Uzasadnienie

Postępowanie klauzulowe ma ograniczony zakres kognicji sądu, jest uproszczone i sformalizowane. Sąd bada jedynie formalne kryteria tytułu egzekucyjnego. Istnienie i zasadność roszczenia są dla sądu wiążące, stwierdzone urzędowym dokumentem. Wykluczone jest badanie materialnoprawnych zdarzeń powstałych po wydaniu tytułu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Powódka / Wierzyciel

Strony

NazwaTypRola
Towarzystwo (...) Spółka Akcyjna w W.spółkapowódka / wierzyciel
Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w S.spółdzielniapozwana / dłużnik

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 777 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Definicja tytułu egzekucyjnego, którym jest m.in. prawomocny nakaz zapłaty.

Pomocnicze

k.p.c. art. 770

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania klauzulowego.

k.p.c. art. 840

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące powództwa przeciwegzekucyjnego, jako właściwej drogi do zwalczania tytułu wykonawczego w oparciu o zdarzenia materialnoprawne.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący oddalenia apelacji, zastosowany przez analogię do oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący postępowania zażaleniowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie klauzulowe ma ograniczony zakres i nie pozwala na badanie merytorycznej zasadności roszczenia ani zdarzeń materialnoprawnych powstałych po wydaniu tytułu egzekucyjnego. Dłużnik powinien dochodzić zaspokojenia wierzytelności w osobnym procesie o charakterze przeciwegzekucyjnym (art. 840 k.p.c.). Prawomocny nakaz zapłaty stanowi tytuł egzekucyjny, a jego zasadność merytoryczna jest wiążąca dla sądu w postępowaniu klauzulowym.

Odrzucone argumenty

Zapłata dochodzonej kwoty wraz z odsetkami i kosztami postępowania przed nadaniem klauzuli wykonalności czyni postanowienie o nadaniu klauzuli bezzasadnym.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie klauzulowe charakteryzuje ograniczony zakres kognicji sądu, jest postępowaniem o charakterze uproszczonym i sformalizowanym. Sąd nie może natomiast dokonywać oceny istnienia i zasadności roszczenia wierzyciela i obowiązku dłużnika stwierdzonych w tytule egzekucyjnym czy też ich wymagalności. Wykluczone jest również badanie materialnoprawnych zdarzeń powstałych po wydaniu tytułu egzekucyjnego, które mogły mieć wpływ na istnienie roszczenia lub jego zakres. Dłużnik w zażaleniu na postanowienie nadające klauzulę wykonalności może podnosić tylko zarzuty przeciwko formalnym warunkom nadania klauzuli wykonalności, a sam tytuł wykonawczy może zwalczać tylko w drodze powództwa przeciwegzekucyjnego.

Skład orzekający

Anna Budzyńska

przewodniczący

Piotr Sałamaj

sędzia

Agnieszka Górska

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowana wykładnia zakresu postępowania klauzulowego i dopuszczalnych zarzutów w zażaleniu na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy dłużnik twierdzi, że zaspokoił wierzytelność po wydaniu tytułu egzekucyjnego, ale przed nadaniem klauzuli.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne ograniczenia postępowania klauzulowego, co jest kluczowe dla praktyków prawa egzekucyjnego, choć nie zawiera przełomowych wniosków.

Zapłaciłeś dług, ale sąd nadał klauzulę wykonalności? Sprawdź, dlaczego to może być zgodne z prawem!

Dane finansowe

koszty postępowania klauzulowego: 60 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII Gz 115/13 POSTANOWIENIE Dnia 30 września 2013r. Sąd Okręgowy w Szczecinie VIII Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Anna Budzyńska Sędziowie: SSO Piotr Sałamaj SSO Agnieszka Górska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 września 2013 roku w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Towarzystwa (...) Spółki Akcyjnej w W. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w S. o zapłatę na skutek zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin – Centrum w Szczecinie z dnia 19 października 2012 roku w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty, sygn. akt XI GNc 1510/12 postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 6 czerwca 2012 r. Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie uwzględnił żądanie pozwu Towarzystwa (...) Spółki Akcyjnej w W. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w S. o zapłatę. Orzeczenie uprawomocniło się z dniem 6 lipca 2012 r. Pismem z dnia 11 października 2012 r. powódka wniosła o nadanie klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty i zasądzenia od dłużnika na jej rzecz kosztów postępowania klauzulowego. Postanowieniem z dnia 19 października 2012 r. Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie nadał prawomocnemu nakazowi zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 6 lipca 2012 r. klauzulę wykonalności. W punkcie II zasądził od dłużnika (pozwanej) na rzecz wierzyciela kwotę 60 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania klauzulowego. Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów procesu stanowił art. 770 k.p.c. Pozwana wywiodła zażalenie na postanowienie z dnia 19 października 2012 r., wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie od wierzyciela na jej rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że w dniu 9 lipca 2012 r. uiściła na rzecz wierzyciela kwotę 247 zł jako zapłatę za zobowiązania wskazane przez wierzyciela w piśmie z tego samego dnia. Na sumę tą składało się 135,82 zł tytułem kwoty głównej, 4,18 zł tytułem odsetek i 107 zł tytułem kosztów postępowania. Tym samym, w ocenie dłużnika, jest on zwolniony z obowiązku wynikającego z nakazu zapłaty. Na dzień 19 października 2012 r. nie istniało bowiem zobowiązanie i nieuzasadnione było wydanie postanowienia w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie okazało się niezasadne. Sąd prawidłowo zastosował przywołane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przepisy. Podnoszone przez skarżącego zarzuty nie podważają prawidłowości zaskarżonego orzeczenia. Zauważyć należy, iż podnosząc brak podstaw do zaopatrzenia tytułu egzekucyjnego – nakazu zapłaty w klauzulę wykonalności pozwana podnosiła, iż na dzień wydania postanowienia nie istniała wierzytelność stwierdzona nakazem zapłaty. Nie podważała jednocześnie okoliczności, iż nakaz zapłaty się uprawomocnił, a zatem stanowił tytuł egzekucyjny w rozumieniu art. 777 § 1 pkt 1 k.p.c. Zarzuty skarżącej zmierzały do wykazania, że wierzytelność stwierdzona prawomocnym nakazem zapłaty została zaspokojona przed nadaniem klauzuli wykonalności. Podkreślenia wymaga jednak okoliczność, iż kwestia ta nie stanowiła przedmiotu analizy Sądu, a obowiązek jej dokonania nie wynika z przepisów dotyczących postępowania klauzulowego. Stwierdzić bowiem trzeba, że bez wpływu na ocenę zasadności wniosku o nadanie klauzuli wykonalności pozostają kwestie związane z merytoryczną oceną zasadności tytułu egzekucyjnego. Postępowanie klauzulowe charakteryzuje ograniczony zakres kognicji sądu, jest postępowaniem o charakterze uproszczonym i sformalizowanym. Sąd bada jedynie, czy przedłożony dokument spełnia przewidziane w przepisach ustawowych formalne kryteria stawiane tytułom egzekucyjnym i dokonuje oceny tzw. materialnych kryteriów treści tytułu egzekucyjnego. Sąd nie może natomiast dokonywać oceny istnienia i zasadności roszczenia wierzyciela i obowiązku dłużnika stwierdzonych w tytule egzekucyjnym czy też ich wymagalności. Istnienie i zakres roszczenia oraz zasięg obowiązku prawnego dłużnika są dla sądu wiążące, stwierdzone urzędowym dokumentem w postaci tytułu egzekucyjnego. Wykluczone jest również badanie materialnoprawnych zdarzeń powstałych po wydaniu tytułu egzekucyjnego, które mogły mieć wpływ na istnienie roszczenia lub jego zakres. Z tego względu niedopuszczalna jest analiza przedstawionych w zażaleniu twierdzeń, dotyczących zaspokojenia wierzyciela przez dłużnika. Powyższe potwierdza orzecznictwo, gdzie ugruntowany jest pogląd iż dłużnik w zażaleniu na postanowienie nadające klauzulę wykonalności może podnosić tylko zarzuty przeciwko formalnym warunkom nadania klauzuli wykonalności, a sam tytuł wykonawczy może zwalczać tylko w drodze powództwa przeciwegzekucyjnego - art. 840 i nast. k.p.c. (tak też postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 11 października 2012 r., sygn. I ACz 1603/12, Lex nr 1220596). Z uwagi na powyższe Sąd odwoławczy, podobnie jak Sąd pierwszej instancji, zaniechał badania przesłanek dotyczących zasadności roszczeń wierzyciela objętych tytułem egzekucyjnym i spełnienia świadczenia. Okoliczność zapłaty należności stwierdzonej prawomocnym nakazem zapłaty pozostawała zatem bez wpływu na rozstrzygnięcie wniosku. Wobec zaś faktu, że nakaz zapłaty uprawomocnił się przed wydaniem zaskarżonego postanowienia, zasadne było uwzględnienie wniosku wierzyciela. Reasumując, na podstawie art.385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie dłużnika w całości.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI