VIII GZ 104/14

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2014-12-11
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
wznowienie postępowaniapodrobiony dokumentpozbawienie możności działaniadoręczeniesąd okręgowysąd rejonowyzażalenienakaz zapłaty

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie Sądu Rejonowego odrzucające skargę o wznowienie postępowania, uznając, że nie spełniono ustawowych przesłanek do wznowienia ani nie doszło do pozbawienia strony możności działania.

Sąd Okręgowy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego, które odrzuciło skargę o wznowienie postępowania. Skarżący domagał się wznowienia z powodu rzekomego oparcia wyroku na podrobionym dokumencie oraz pozbawienia go możności działania. Sąd Okręgowy uznał, że podstawa wznowienia z art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c. wymaga prawomocnego wyroku skazującego, którego brak. Ponadto, sąd stwierdził, że doręczenie nakazu zapłaty było skuteczne (podwójna awiza) i skarżący mógł skorzystać z przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu, co oznacza, że nie został pozbawiony możności działania.

Sąd Okręgowy w Bydgoszczy rozpoznał zażalenie W. U. na postanowienie Sądu Rejonowego, które odrzuciło jego skargę o wznowienie postępowania w sprawie sygn. akt VIII GNc 7903/12. Skarżący domagał się wznowienia, powołując się na dwie podstawy: oparcie rozstrzygnięcia o podrobiony dokument (faktura VAT) oraz pozbawienie go możności działania. Sąd Rejonowy odrzucił skargę, wskazując, że czyn nie został ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym, a pozbawienie możności działania nie miało miejsca, gdyż doręczenie nakazu zapłaty nastąpiło na prawidłowy adres, a skarżący mógł złożyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu. Sąd Okręgowy podzielił to stanowisko. Analizując podstawę wznowienia z art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c., sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, zgodnie z którym ustalenie podrobienia dokumentu wymaga prawomocnego wyroku skazującego, czego w sprawie brak. Sąd zauważył również, że roszczenie powoda było uprawdopodobnione innymi dokumentami (wezwaniami do zapłaty) i istniała obiektywna możliwość podniesienia zarzutu podrobienia podpisu w pierwotnym postępowaniu. Odnosząc się do zarzutu pozbawienia możności działania, sąd stwierdził, że nakaz zapłaty został wysłany na prawidłowy adres, dwukrotnie awizowany, co skutkowało fikcją doręczenia. Skarżący nie złożył sprzeciwu ani wniosku o przywrócenie terminu, mimo że mógł to zrobić, np. z powodu choroby. Sąd uznał, że nie doszło do naruszenia przepisów prawa skutkującego pozbawieniem możności działania. Dodatkowo, skarżący nie uprawdopodobnił groźby niepowetowanej szkody, co jest warunkiem wstrzymania wykonania wyroku. W konsekwencji, Sąd Okręgowy uznał zażalenie za bezzasadne i oddalił je na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, można żądać wznowienia na tej podstawie jedynie wówczas, gdy zostało to ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, które jednoznacznie wskazuje, że podstawą wznowienia z art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c. jest dokument ustalony jako podrobiony prawomocnym wyrokiem skazującym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy

Strony

NazwaTypRola
W. U.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 403 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Można żądać wznowienia na tej podstawie, że wyrok został oparty na dokumencie podrobionym lub przerobionym, albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym, ale tylko jeśli podrobienie zostało ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym.

k.p.c. art. 401 § pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pozbawienie strony możności działania jako podstawa wznowienia postępowania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 404

Kodeks postępowania cywilnego

Wspomniany w kontekście wymogu prawomocnego wyroku skazującego dla ustalenia podrobienia dokumentu.

k.p.c. art. 168

Kodeks postępowania cywilnego

Instytucja przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu, jako środek ochrony strony, która nie mogła działać.

k.p.c. art. 414

Kodeks postępowania cywilnego

Wstrzymanie wykonania wyroku w razie uprawdopodobnienia niepowetowanej szkody.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia w razie oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o apelacji do postępowania zażaleniowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak prawomocnego wyroku skazującego ustalającego podrobienie dokumentu. Skuteczne doręczenie nakazu zapłaty poprzez dwukrotne awizowanie. Możliwość skorzystania z instytucji przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu. Brak uprawdopodobnienia niepowetowanej szkody.

Odrzucone argumenty

Oparcie wyroku o podrobiony dokument. Pozbawienie możności działania z powodu choroby i nieodebrania korespondencji.

Godne uwagi sformułowania

czyn nie został bowiem ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym pozbawienie możności działania musi wiązać się z naruszeniem przepisów prawa doręczenie odpisu nakazu zapłaty odpisem pozwu miało miejsce na prawidłowy adres miejsca zamieszkania pozwanego, w którym ten tylko czasowo nie przebywał Pozwany miał zaś ewentualną możliwość złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu okoliczność podrobienia podpisu pozwanego pod fakturą VAT nie została ustalona prawomocnym wyrokiem skazującym Dwukrotne awizowanie przesyłki sądowej wywarło zatem skutek prawnej fikcji doręczenia nakazu zapłaty.

Skład orzekający

Marek Tauer

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania z powodu podrobionego dokumentu oraz kwestii skuteczności doręczeń w procedurze cywilnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przesłanek wznowienia postępowania i zasad doręczania pism sądowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady proceduralne dotyczące wznowienia postępowania i skuteczności doręczeń, co jest istotne dla praktyków prawa, ale może być mniej angażujące dla szerokiej publiczności.

Podrobiony dokument i fikcja doręczenia – kiedy można wznowić postępowanie?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII Gz 104/14 POSTANOWIENIE Dnia 11 grudnia 2014 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy Wydział VIII Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Marek Tauer po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2014 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy w przedmiocie skargi W. U. o wznowienie postępowania w sprawie, sygn. akt VIII GNc 7903/12 na skutek zażalenia skarżącego na postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 23 kwietnia 2014r., sygn. akt VIII GNc 1227/14 postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Bydgoszczy odrzucił skargę pozwanego W. U. o wznowienie postępowania (sygn. akt VIII GNc 7903/12) ze względu na powoływaną przez pozwanego okoliczność oparcia rozstrzygnięcia o dokument podrobiony oraz brak możliwości działania. W uzasadnieniu wskazano, iż skarga jest nieoparta na ustawowej podstawie, co skutkuje jej odrzuceniem. Sąd Rejonowy podkreślił, iż czyn nie został bowiem ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym ani nie zachodził w sprawie brak możliwości wszczęcia postępowania karnego (i nie zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów). Z kolei pozbawienie możności działania musi wiązać się z naruszeniem przepisów prawa, co zdaniem Sądu Rejonowego nie miało miejsca w sprawie – doręczenie odpisu nakazu zapłaty odpisem pozwu miało miejsce na prawidłowy adres miejsca zamieszkania pozwanego, w którym ten tylko czasowo nie przebywał. Pozwany miał zaś ewentualną możliwość złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu. W tym stanie rzecz Sąd Rejonowy na podstawie art. 410§1 k.p.c. w zw. z art. 407§1 k.p.c. a contrario w zw. z art. 403 §1 pkt 1 i 2 k.p.c. a contrario w zw. z art. 404 k.p.c. orzekł jak w pkt I sentencji. W punkcie II sentencji Sąd Rejonowy orzekł natomiast na podstawie art. 414 k.p.c. wobec braku uprawdopodobnienia o jakim mowa w tym artykule. Rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego w całości zaskarżył pozwany, który podnosił, iż odrzucenie skargi jest niezasadne ze względu na toczące się postępowanie w Prokuraturze Rejonowej w Bydgoszczy o podejrzenie podrobienia podpisu na fakturze. Podawał, iż został pozbawiony możności obrony swych praw i działania, gdyż ze względu na chorobę przebywał poza miejsce zamieszkania i nie odebrał listu poleconego [zawierającego nakaz zapłaty]. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Zażalenie jest niezasadne. Zgodnie z art. 403 § 1 k.p.c. można żądać wznowienia na tej podstawie, że wyrok został oparty na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym (pkt 1) oraz gdy wyrok został uzyskany za pomocą przestępstwa (pkt 2). Jak stwierdził Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 12 grudnia 2002 r. wznowienia postępowania cywilnego na podstawie podrobienia lub przerobienia dokumentu, na którym został oparty wyrok (nakaz zapłaty) ( art. 403 § 1 pkt 1 KPC ) można żądać jedynie wówczas, gdy zostało to ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym ( art. 404 KPC ) (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2002 r., OSNP-wkł. 2003/18/11, III AO 23/02, por. także postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 września 2011 r., PZ 18/11). W sprawie nie budzi wątpliwości, iż okoliczność podrobienia podpisu pozwanego pod fakturą VAT nie została ustalona prawomocnym wyrokiem skazującym (i postępowanie nie zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów), co w świetle powyższego poglądu uniemożliwia wznowienie postępowania w oparciu o art. 403 § 1 k.p.c. Jednocześnie jednak należy zaznaczyć na marginesie, iż z akt sprawy VIII GNc 7903/12 wynika, że roszczenie powoda w postępowaniu upominawczym zostało uprawdopodobnione również za pomocą przedłożonych w sprawie wezwań do zapłaty z dnia 28.08.2012 r. oraz 11.10.2012 r. kierowanych do pozwanego wraz z potwierdzeniami ich nadania na adres pozwanego w N. i P. (adres tożsamy z podanym przez pozwanego w skardze o wznowienie postępowania – k. 11 akt VIII GNC 7903/12), których autentyczności skarżący nie kwestionuje. Nadto w postępowaniu VIII GNc 7903/12 istniała obiektywna możliwość pozwanego powołania się na okoliczność ewentualnego podrobienia podpisu pod fakturą VAT. W ocenie Sądu Okręgowego w sprawie nie doszło bowiem do pozbawienia strony pozwanej możności działania wskutek naruszenia przepisów prawa, o czym mowa w art. 401 pkt 2 k.p.c. Należy zaznaczyć, iż przesyłkę zawierającą nakaz zapłaty z dnia 11 stycznia 2013 r. wysłano na adres pozwanego, przy ul. (...) w P. , a zatem adres identyczny z podanym przez skarżącego w postępowaniu w przedmiocie skargi o wznowienie postępowania. Przesyłkę sądową awizowano dwukrotnie dnia 18 stycznia 2013 r. r. oraz 28 stycznia 2013 r. Dwukrotne awizowanie przesyłki sądowej wywarło zatem skutek prawnej fikcji doręczenia nakazu zapłaty. Pozwany zaś w przepisanym terminie 2 tygodni nie złożył sprzeciwu od przedmiotowego nakazu zapłaty. Należy zaznaczyć, iż w sytuacji gdy, jak twierdzi pozwany, nie przebywał on wówczas pod wskazanym adresem ze względu na chorobę, mógł on skorzystać z instytucji przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu, o której mowa w art. 168 k.p.c. , czego jednak nie uczynił. W świetle powyższego stwierdzić należy, iż pozwany nie został w sprawie pozbawiony możności działania, co skutkowało prawidłowym rozstrzygnięciem Sądu Rejonowego. Nadto pozwany nie uprawdopodobnił także okoliczności, w postaci zagrożenia niepowetowaną szkodą, o których mowa w art. 414 k.p.c. – „ wniesienie skargi o wznowienie nie tamuje wykonania zaskarżonego wyroku. W razie uprawdopodobnienia, że skarżącemu grozi niepowetowana szkoda, sąd może na wniosek strony wstrzymać wykonanie wyroku, chyba że strona przeciwna złoży odpowiednie zabezpieczenie.” W niniejszej sprawie na wystąpienie takich okoliczności skarżący w ogóle nie powoływał się. Mając zatem na uwadze powyższe, rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego uznać należało za prawidłowe, a tym samym zażalenie jako bezzasadne podlegało oddaleniu w oparciu o art. art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI