VIII GC 645/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód J. W. wniósł pozew o ustalenie nieistnienia umowy o świadczenie usług prawnych zawartej z Grupą (...) S.A. (poprzednikiem prawnym pozwanego), twierdząc, że zawarł ją pod wpływem błędu co do treści czynności prawnej. Powód był przekonany, że umowa zapewnia kompleksową obsługę prawną, a nie tylko porady telefoniczne lub mailowe. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oddalił powództwo, uznając, że powód nie wykazał istnienia interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c. Sąd wskazał, że sprawa dotycząca należności wynikających z tej umowy została już prawomocnie rozstrzygnięta nakazem zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym, co wywołuje skutek prejudycjalny. Ponadto, sąd uznał, że powód, jako przedsiębiorca, nie udowodnił, aby błąd został wywołany przez pozwanego lub aby pozwany o nim wiedział, a sam powód nie zachował należytej staranności przy zawieraniu umowy. O kosztach procesu orzeczono na zasadzie odpowiedzialności strony przegrywającej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaWykazanie braku interesu prawnego w ustaleniu stosunku prawnego w sytuacji, gdy sprawa została już rozstrzygnięta prawomocnym nakazem zapłaty w EPU. Interpretacja przesłanek uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli pod wpływem błędu przez przedsiębiorcę.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z EPU i brakiem interesu prawnego w ustaleniu. Interpretacja błędu przez pryzmat staranności przedsiębiorcy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy powód posiada interes prawny w ustaleniu nieistnienia umowy o świadczenie usług prawnych, gdy sprawa dotycząca zapłaty została już rozstrzygnięta prawomocnym nakazem zapłaty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, powód nie posiada interesu prawnego w ustaleniu nieistnienia umowy, ponieważ sprawa została już rozstrzygnięta prawomocnym nakazem zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym, który ma skutek prejudycjalny.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powództwo o ustalenie na podstawie art. 189 k.p.c. jest zasadne tylko wtedy, gdy powód ma interes prawny w takim ustaleniu i nie może uzyskać ochrony prawnej w inny sposób, np. poprzez powództwo o zapłatę. W niniejszej sprawie, prawomocny nakaz zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym rozstrzygnął kwestię należności wynikających z umowy, co wyklucza potrzebę dalszego ustalania jej istnienia lub nieistnienia.
Czy oświadczenie powoda o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu jest skuteczne, jeśli błąd nie został wywołany przez drugą stronę, a powód nie zachował należytej staranności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, oświadczenie powoda nie jest skuteczne, ponieważ nie udowodnił on, że błąd został wywołany przez pozwanego lub że pozwany o nim wiedział lub mógł z łatwością błąd zauważyć. Powód jako przedsiębiorca nie zachował należytej staranności przy zawieraniu umowy.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 84 k.c., uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia woli pod wpływem błędu jest dopuszczalne, gdy błąd został wywołany przez drugą stronę, albo gdy wiedziała ona o błędzie lub mogła z łatwością błąd zauważyć. Powód nie wykazał tych przesłanek, a jego błąd wynikał z niedokładnego zapoznania się z warunkami umowy, co jest jego zaniedbaniem jako przedsiębiorcy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. W. | osoba_fizyczna | powód |
| Kancelarii (...) i wspólnicy spółce komandytowo- akcyjnej | spółka | pozwana |
Przepisy (5)
Główne
k.c. art. 84 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Błąd co do treści czynności prawnej może być podstawą do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli, jeśli został wywołany przez drugą stronę, albo gdy wiedziała ona o błędzie lub mogła z łatwością błąd zauważyć. Powód nie wykazał tych przesłanek.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Powód nie wykazał interesu prawnego w ustaleniu nieistnienia umowy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 365 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Prawomocny nakaz zapłaty ma skutki prawomocnego wyroku i wiąże sąd w innym postępowaniu między tymi samymi stronami, jeśli kwestia rozstrzygnięta w nakazie jest kwestią prejudycjalną.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z danego faktu wywodzi skutki prawne. Powód nie udowodnił przesłanek do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak interesu prawnego powoda w ustaleniu nieistnienia umowy z uwagi na prawomocne rozstrzygnięcie sprawy w EPU. • Powód jako przedsiębiorca nie wykazał, aby błąd został wywołany przez pozwanego lub aby pozwany o nim wiedział/mógł zauważyć. • Powód nie zachował należytej staranności przy zawieraniu umowy.
Odrzucone argumenty
Umowa nie istnieje z powodu złożenia oświadczenia woli pod wpływem błędu. • Brak akceptacji OWU przez powoda. • Umowa zawiera postanowienia niekorzystne dla klientów i narusza zasadę równości stron.
Godne uwagi sformułowania
ciężar wykazania obu przesłanek spoczywa na powodzie • interes prawny jest przy tym kategorią obiektywną • nie może być to interes hipotetyczny, subiektywnie pojmowany przez powoda • nie wykazał, że to strona pozwana wywołała błąd u powoda albo że wiedziała ona o błędzie lub mogła z łatwością błąd zauważyć • w pośpiechu podpisał umowę przy kurierze i ją odesłał. Nie było to zatem wywołane przez stronę pozwaną, a przez niedbalstwo powoda, który przecież jest przedsiębiorcą.
Skład orzekający
Tadeusz Górka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wykazanie braku interesu prawnego w ustaleniu stosunku prawnego w sytuacji, gdy sprawa została już rozstrzygnięta prawomocnym nakazem zapłaty w EPU. Interpretacja przesłanek uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli pod wpływem błędu przez przedsiębiorcę."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z EPU i brakiem interesu prawnego w ustaleniu. Interpretacja błędu przez pryzmat staranności przedsiębiorcy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie art. 189 kpc i znaczenie prawomocnych orzeczeń w EPU. Jest to interesujące dla prawników zajmujących się prawem umów i postępowań cywilnych.
“Czy prawomocny nakaz zapłaty z EPU zamyka drogę do ustalenia nieważności umowy?”
Dane finansowe
zwrot kosztów procesu: 1117 PLN
Sektor
usługi prawne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.