VIII GC 3586/13

Sygn.akt VIII GC 3586/13 POSTANOWIENIE Dnia 23 stycznia 2014r. Sąd Rejonowy w Białymstoku, VIII Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący – SSR Paweł Hempel po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2014r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Ligi (...) w W. przeciwko I. K. o zapłatę na skutek wniosku powódki o rozstrzygnięcie o poniesionych kosztach postępowania zabezpieczającego postanawia: oddalić wniosek. Sędzia Paweł Hempel UZASADNIENIE Powódka Liga (...) w W. w pozwie skierowanym przeciwko I. K. domagała się zasądzenia kwoty 3.541,12 PLN wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 16 marca 2012r. do dnia zapłaty. Sąd Rejonowy w Białymstoku nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu nakazowym z dnia 26 września 2013r. nakazał pozwanemu aby zapłacił na rzecz powódki kwotę 3.541,12 PLN wraz z odsetkami, a ponadto kwotę 647 PLN tytułem zwrotu kosztów procesu (sygn.akt VIII GNc 3586/13). Przedmiotowe orzeczenie z chwilą jego wydania, zgodnie z art.492 § 1 kpc uzyskało przymiot tytułu zabezpieczenia, wykonalny bez nadawania mu klauzuli wykonalności. Strona powodowa postanowiła skorzystać ze służącego jej uprawnienia i wszcząć postępowanie zabezpieczające, prowadzone przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Białymstoku P. K. (sygn.akt PK KM 1281/13). Organ egzekucyjny postanowieniem z dnia 12 listopada 2013r., które uprawomocniło się z dniem 26 listopada 2013r. ustalił wysokość kosztów postępowania zabezpieczającego na kwotę 339,89 PLN, z czego kwota 98,17 PLN stanowiła opłatę egzekucyjną, zaś kwota 241,72 PLN wydatki związane z kosztami doręczeń korespondencji i środków pieniężnych, kosztami zapytań oraz kosztami poszukiwania majątku dłużnika. Komornik Sądowy przyznał ponadto uprawnionej powódce kwotę 300 PLN tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu zabezpieczającym (k 62, 66). Uprawniona wystąpiła w dniu 23 grudnia 2013r., za pośrednictwem Poczty Polskiej, do Sądu z wnioskiem o zasądzenie na jej rzecz zwrotu poniesionych kosztów postępowania zabezpieczającego (k 63), wskazując, iż domaga się zasądzenia z tego tytułu kwoty 639,89 PLN (k 58). Sąd zważył, co następuje: Stosownie do art.745 § 1 kpc o kosztach postępowania zabezpieczającego sąd rozstrzyga w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie, a o kosztach postępowania zabezpieczającego później powstałych rozstrzyga na wniosek strony sąd, który udzielił zabezpieczenia. Zgodnie z postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2012r. II PZ 16/12 (zbiór komputerowy LEX nr 1235835) na podstawie art.745 § 1 kpc w związku z art.770 kpc , komornik ustala wyłącznie wysokość kosztów wykonania zabezpieczenia, natomiast o poniesionych kosztach postępowania zabezpieczającego rozstrzyga sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. Na zasadzie art.745 § 2 kpc jeżeli postanowienie, w którym udzielono zabezpieczenia, zostało wydane przed wszczęciem postępowania w sprawie, a uprawniony nie zachował wyznaczonego mu terminu do jej wszczęcia, obowiązany może w terminie dwóch tygodni od upływu tego terminu złożyć wniosek o przyznanie mu kosztów. W tym terminie wniosek taki może zgłosić uprawniony, jeżeli nie wytoczył sprawy dlatego, że obowiązany zaspokoił jego roszczenie. W niniejszej sprawie koszty postępowania zabezpieczającego powstały po wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie (nakazu zapłaty z dnia 26 września 2013r.) oczywistym jest więc, iż Sąd Rejonowy w Białymstoku nie mógł o tych kosztach orzec w nakazie zapłaty. Wierzyciel chcąc odzyskać wyłożone środki finansowe niezbędne do wszczęcia i prowadzenia postępowania zabezpieczającego był zmuszony wystąpić, stosownie do art.745 § 1 kpc , ze stosownym wnioskiem. W tym miejscu należy zadać pytanie czy roszczenie uprawnionego o zwrot poniesionych kosztów postępowania zabezpieczającego może być dochodzone w dowolnym okresie np. po upływie 7 lat od zakończenia postępowania zabezpieczającego, czy też jego skuteczne domaganie się pozostaje ograniczone jakimś terminem. Sąd orzekający stoi na stanowisku, iż wniosek uprawnionego o zasądzenie na jego rzecz poniesionych kosztów postępowania zabezpieczającego, wszczętego na podstawie tytułu zabezpieczenia w postaci nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu nakazowym, powinien być złożony, w myśl art.745 § 2 zd.2 kpc stosowanego odpowiednio, w terminie dwóch tygodni od chwili uprawomocnienia się postanowienia Komornika Sądowego w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów wykonania zabezpieczenia – pod rygorem utraty prawa do żądania refundacji przedmiotowych kosztów. Nie budzi wątpliwości fakt, iż termin, o jakim mowa w art.745 § 2 zd.2 kpc stanowi termin prawa materialnego, nie podlegający przywróceniu, którego bezskuteczny upływ powoduje utratę uprawnienia. Podobny pogląd wyraził Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 14 listopada 2012r. III CZP 70/12 (OSNC z 2013r. z.4, poz.46), zgodnie z którą wniosek wierzyciela o przyznanie kosztów postępowania zabezpieczającego, powstałych w związku z wykonaniem zabezpieczenia uzyskanego na podstawie art.479 19a kpc , obowiązującego do dnia 2 maja 2012r., powinien być złożony w terminie dwóch tygodni od dnia uprawomocnienia się postanowienia komornika o ustaleniu tych kosztów ( art.745 § 2 per analogiam kpc ). Wprawdzie przedmiotowa uchwała dotyczy tytułów zabezpieczenia w postaci wyroków, wydawanych pod rządem obowiązującego do dnia 2 maja 2012r. postępowania odrębnego w sprawach gospodarczych, niemniej jednak charakter wydawanych wówczas wyroków pierwszoinstancyjnych, które posiadały przymiot tytułów zabezpieczenia, wykonalnych bez nadawania im klauzul wykonalności ( art.479 19a kpc w brzmieniu obowiązującym do dnia 2 maja 2012r.) był identyczny, jak charakter wydawanych wówczas i obecnie nakazów zapłaty w postępowaniu nakazowym, które stanowią tytuły zabezpieczenia, wykonalne bez nadawania im klauzuli wykonalności ( art.492 § 1 kpc ). Sąd Najwyższy wcześniej, a mianowicie w uchwale z dnia 22 września 1995r. III CZP 117/95 (OSNC z 1995r. nr.12, poz.179) stwierdził, iż w sprawie, w której nakaz zapłaty jest orzeczeniem kończącym postępowanie, a zabezpieczenie powództwa na podstawie tego nakazu nastąpiło w drodze czynności komornika, o kosztach postępowania zabezpieczającego rozstrzyga sąd na wniosek powoda ( art.745 kpc ). Roszczenie uprawnionego o zapłatę zwrotu poniesionych kosztów postępowania zabezpieczającego nie jest i nie może być dochodzone bezterminowo. Prowadziłoby to bowiem po stronie dłużnika do trwałego stanu niepewności. Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 22 września 1995r. podkreślił, iż „… brak uregulowania sposobu rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zabezpieczającego w sytuacji, gdy nakaz zapłaty jest orzeczeniem kończącym postępowanie, a postępowanie zabezpieczające zostało przeprowadzone należy wypełnić w drodze analogii, stosując przepisy zawierające hipotezy, które mogłyby zostać odniesione do stanów faktycznych wykazujących dostateczne podobieństwo do unormowanych. Te przepisy (…) zawiera art.745 § 1 i 2 zd. 2 kpc . Analogicznie do nich trzeba przyjąć, że o obowiązku poniesienia kosztów postępowania zabezpieczającego (…) rozstrzyga sąd, a nie komornik, na wniosek powoda zgłoszony w ciągu dwóch tygodni. Pozostaje do rozważenia kwestia, jak liczyć ten termin, skoro nie można tu postępować w sposób wskazany w art.745 § 2 kpc . Według tego przepisu, okres dwutygodniowy należy liczyć od upływu terminu wyznaczonego wierzycielowi przez sąd do wytoczenia powództwa. Pozostaje do przyjęcia rozstrzygnięcie zakładające, że wniosek wierzyciela powinien być złożony w ciągu dwóch tygodni, liczonych od dnia uprawomocnienia się postanowienia komornika ustalającego wysokość kosztów zabezpieczenia, poniesionych przez wierzyciela…”. Skoro wierzyciel (uprawniona) złożył wniosek, o jakim mowa w art.745 § 1 kpc dopiero w dniu 23 grudnia 2013r., a więc 27 dni po uprawomocnieniu się postanowienia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Białymstoku P. K. z dnia 12 listopada 2013r. w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania zabezpieczającego, to uprawnienie sprowadzające się do żądania zwrotu przedmiotowych kosztów wygasło z upływem 10 grudnia 2013r. Mając powyższe na względzie orzeczono jak w sentencji postanowienia. Sędzia Paweł Hempel Zarządzenie Dnia 23 stycznia 2014r. odpis postanowienia doręczyć pełnomocnikowi wierzyciela. Sędzia Paweł Hempel