VIII GC 181/11

Sąd Okręgowy w SzczecinieSzczecin2013-01-03
SAOSGospodarczeodpowiedzialność spółekŚredniaokręgowy
art. 299 k.s.h.wyrok zaocznyodpowiedzialność odszkodowawczaodsetkikoszty procesuterminy procesowesąd gospodarczy

Sąd Okręgowy zasądził od członka zarządu spółki na rzecz wierzyciela kwotę ponad 4,7 mln zł z odsetkami, oddalając powództwo w pozostałej części.

Powódka spółka akcyjna domagała się od członka zarządu spółki z o.o. zapłaty ponad 146 tys. zł wraz z odsetkami, powołując się na odpowiedzialność z art. 299 k.s.h. Pozwany nie odpowiedział na pozew, co skutkowało wydaniem wyroku zaocznego. Sąd przyjął twierdzenia powoda za prawdziwe, ale dokonał własnej kwalifikacji prawnej roszczenia. Zasądził ponad 4,7 mln zł z odsetkami, uznając, że odsetki za opóźnienie mogą być naliczane od daty posiedzenia pojednawczego, a nie od wcześniejszej daty wskazanej przez powoda.

Powódka, spółka akcyjna z siedzibą w W., wniosła o zasądzenie od pozwanych K. Ć., W. S. i J. J. solidarnie kwoty 146.517,82 zł z ustawowymi odsetkami, powołując się na odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o. na podstawie art. 299 § 1 k.s.h. Pozwany J. J. nie złożył odpowiedzi na pozew, w związku z czym sąd wydał wyrok zaoczny. Sąd przyjął twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych za prawdziwe, zgodnie z art. 339 § 2 k.p.c., jednak dokonał własnej kwalifikacji prawnej roszczenia. Analizując odpowiedzialność członków zarządu jako odszkodowawczą, sąd uznał, że szkoda może obejmować odsetki wynikające z tytułów egzekucyjnych przeciwko spółce, ale nie roszczenie o odsetki jako świadczenie uboczne za opóźnienie. Sąd ustalił, że odsetki za opóźnienie w spełnieniu świadczenia odszkodowawczego mogą być naliczane najwcześniej od dnia posiedzenia pojednawczego (5 sierpnia 2008 r.), a nie od wcześniejszej daty wskazanej przez powoda. W związku z tym, sąd zasądził od pozwanego J. J. na rzecz powódki kwotę 4.711.696,97 zł z ustawowymi odsetkami od kwoty 4.565.869,87 zł od dnia 5 sierpnia 2008 roku, oddalając powództwo w pozostałej części dotyczącej odsetek naliczonych od wcześniejszej daty. Sąd zasądził również od pozwanego na rzecz powódki koszty procesu w kwocie 107.217,00 zł i nadał wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, odsetki za opóźnienie w spełnieniu świadczenia odszkodowawczego mogą być naliczane najwcześniej od dnia posiedzenia pojednawczego, zgodnie z art. 481 k.c. w zw. z art. 455 k.c., jeśli pozwany nie był wcześniej w opóźnieniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że odpowiedzialność członka zarządu na podstawie art. 299 k.s.h. ma charakter odszkodowawczy. Odsetki za opóźnienie w spełnieniu tego świadczenia należą się od upływu terminu ustalonego zgodnie z art. 455 k.c. Ponieważ w pozwie wskazano na wniosek o wszczęcie postępowania pojednawczego z określonym terminem, odsetki mogą być naliczane najwcześniej od tej daty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie częściowe

Strona wygrywająca

powódka

Strony

NazwaTypRola
(...) spółki akcyjnejspółkapowódka
J. J.osoba_fizycznapozwany
K. Ć.osoba_fizycznapozwany
W. S.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 479¹⁹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może wydać wyrok zaoczny, również na posiedzeniu niejawnym, gdy pozwany nie złożył odpowiedzi na pozew.

k.p.c. art. 339 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przy wydawaniu wyroku zaocznego przyjmuje się za prawdziwe twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie lub w pismach procesowych doręczonych pozwanemu przed rozprawą, chyba że budzą one uzasadnione wątpliwości lub zostały przytoczone w celu obejścia prawa.

k.s.h. art. 299 § § 1

Kodeks spółek handlowych

Odpowiedzialność członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest odpowiedzialnością odszkodowawczą.

Pomocnicze

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

Określa wymagalność odsetek w przypadku opóźnienia.

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Określa zasady naliczania odsetek za opóźnienie.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik sprawy i zwrot kosztów procesu.

k.p.c. art. 321

Kodeks postępowania cywilnego

Zakaz wyrokowania ponad żądanie pozwu.

k.p.c. art. 333 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odpowiedzialność członka zarządu na podstawie art. 299 k.s.h. jest odpowiedzialnością odszkodowawczą. Odsetki za opóźnienie w spełnieniu świadczenia odszkodowawczego mogą być naliczane od daty posiedzenia pojednawczego, jeśli pozwany nie był wcześniej w opóźnieniu.

Odrzucone argumenty

Żądanie odsetek od daty wcześniejszej niż data posiedzenia pojednawczego, gdy pozwany nie był w opóźnieniu.

Godne uwagi sformułowania

Sąd ten ma więc obowiązek dokonać kwalifikacji prawnej roszczenia i wskazać podstawę prawną rozstrzygnięcia. To nie oznacza, że sąd wydający wyrok zaoczny jest związany oceną prawną powoda w sprawie podstawy prawnej roszczenia dochodzonego w pozwie i jego wysokości.

Skład orzekający

Leon Miroszewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 299 k.s.h. w kontekście wyroku zaocznego oraz zasad naliczania odsetek za opóźnienie w świadczeniach odszkodowawczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wydania wyroku zaocznego i sposobu określenia początku biegu odsetek.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności członków zarządu, co jest częstym zagadnieniem w prawie gospodarczym. Kluczowe jest rozstrzygnięcie dotyczące momentu naliczania odsetek w wyroku zaocznym.

Ponad 4,7 mln zł zasądzone od członka zarządu w wyroku zaocznym – kluczowa interpretacja odsetek.

Dane finansowe

WPS: 146 517,82 PLN

zapłata: 4 711 696,97 PLN

koszty procesu: 107 217 PLN

Sektor

gospodarcze

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII GC 181/11 WYROK ZAOCZNY W I M I E N I U R Z E C Z Y P O S P O L I T E J P O L S K I E J Dnia 3 stycznia 2013 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie VIII Wydział Gospodarczy w składzie: Przewodniczący: SSO Leon Miroszewski Protokolant: starszy sekretarz sądowy Monika Mackiewicz po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2013 r. w Szczecinie sprawy z powództwa (...) spółki akcyjnej z siedzibą w W. przeciwko J. J. o zapłatę I. zasądza od pozwanego J. J. na rzecz powódki kwotę 4.711.696,97 (cztery miliony siedemset jedenaście tysięcy sześćset dziewięćdziesiąt sześć 97/100) złotych z ustawowymi odsetkami od kwoty 4.565.869,87 złotych od dnia 5 sierpnia 2008 roku; II. oddala powództwo w pozostałej części; III. zasądza od pozwanego J. J. na rzecz powódki kwotę 107.217,00 (sto siedem tysięcy dwieście siedemnaście) złotych tytułem kosztów procesu; IV. wyrokowi w punktach I i III nadaje rygor natychmiastowej wykonalności. VIII GC 181/11 UZASADNIENIE wyroku zaocznego z dnia 3 stycznia 2013 roku (...) spółka akcyjna z siedzibą w W. wniósł o zasądzenie od pozwanych K. Ć. , W. S. i J. J. , solidarnie, kwoty 146.517,82 złotych z ustawowymi odsetkami od kwoty 132.811,72 złotych od dnia 8 lutego 2002 roku oraz ustawowymi odsetkami od kwoty 13.706,10 złotych od dnia wniesienia pozwu oraz o zasądzenie od pozwanych, solidarnie, zwrotu kosztów procesu. Powołał się na tytuły egzekucyjne przeciwko (...) Company spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. , w której pozwany byli bądź są członkami zarządu. Powołał się też na wezwania do zapłaty kierowane do pozwanych. Pozwany J. J. nie odpowiedział na pozew doręczony mu w dniu 18 października 2012 roku. Termin udzielenia odpowiedzi na pozew upłynął w dniu 2 listopada 2012 roku. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z art. 479 19 § 2 k.p.c. , w brzmieniu sprzed dnia 3 maja 2012 roku, a obowiązującym dla niniejszego postępowania z mocy art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 16 września 2011 roku o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, sąd może wydać wyrok zaoczny, również na posiedzeniu niejawnym, gdy pozwany nie złożył odpowiedzi na pozew. Z kolei na podstawie art. 339 § 2 k.p.c. przy wydawaniu wyroku zaocznego przyjmuje się za prawdziwe twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie lub w pismach procesowych doręczonych pozwanemu przed rozprawą, chyba że budzą one uzasadnione wątpliwości lub zostały przytoczone w celu obejścia prawa. W świetle powołanej regulacji zaistniały w niniejszym postępowaniu przesłanki do wydania wyroku zaocznego wobec pozwanego J. J. przy przyjęciu za prawdziwe twierdzeń o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie. Nie było podstaw do uznania, że okoliczności te budzą wątpliwości lub zostały przytoczone w celu obejścia prawa. Wskazana procedura rozstrzygania sprawy wyrokiem zaocznym zakłada, że sąd nie prowadzi postępowania dowodowego. To nie oznacza, że sąd wydający wyrok zaoczny jest związany oceną prawną powoda w sprawie podstawy prawnej roszczenia dochodzonego w pozwie i jego wysokości. Sąd ten ma więc obowiązek dokonać kwalifikacji prawnej roszczenia i wskazać podstawę prawną rozstrzygnięcia. W tym względzie należy stwierdzić, że w świetle przeważającego obecnie stanowiska odpowiedzialność członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na podstawie art. 299 § 1 k.s.h. jest odpowiedzialnością odszkodowawczą (zob. zwłaszcza uchwałę składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2008 roku, III CZP 72/08). Jedną z konsekwencji tej kwalifikacji jest to, że rozstrzygając o odpowiedzialności członka zarządu w procesie sądowym należy brać pod uwagę wysokość szkody polegającej na obniżeniu potencjału majątkowego dłużnej spółki na skutek niezgłoszenia w odpowiednim czasie przez pozwanego członka zarządu wniosku o ogłoszenie jej upadłości, w granicach wskazanych przez wierzyciela spółki w pozwie przeciwko jej członkom zarządu. Szkoda może obejmować odsetki określone tytułem egzekucyjnym wydanym przeciwko spółce, natomiast nie będzie żądaniem naprawienia szkody roszczenie o odsetki wskazane nie jako składnik długu lecz jako świadczenie uboczne za opóźnienie, obok długu. W takiej sytuacji wymagalność odsetek należy ustalić zgodnie z art. 455 k.c. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 2002 roku, IV CKN 793/00). Powód wskazał w pozwie szkodę (dług pozwanych) obejmującą należność główną i koszty procesu zasądzone tytułami egzekucyjnymi w postaci wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dni 8 lutego 2007 roku w sprawie XX GC 1511/03 oraz nakazu zapłaty tego Sądu z dnia 10 czerwca 2005 roku w sprawie XX GNc 451/05 i od kwot należności głównych z tych tytułów egzekucyjnych zażądał odsetek . W ten sposób powód sam zakwalifikował żądanie odsetek od sumy kwot należności głównych zasądzonych od spółki (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. jako dochodzonych za opóźnienie pozwanych w spełnieniu zobowiązania do naprawienia szkody. Odsetki za to opóźnienie należą się od upływu terminu ustalonego zgodnie z art. 455 k.c. Ponieważ w pozwie wskazano na wniosek o wszczęcie postępowania pojednawczego złożony przeciwko J. J. o zapłatę kwoty w wysokości odpowiadającej żądaniu pozwu, a Sąd Rejonowy w Szczecinie wyznaczył na dzień 5 sierpnia 2008 roku termin posiedzenia pojednawczego, to w świetle art. 481 k.c. w zw. z art. 455 k.c. początek biegu odsetek od kwoty dochodzonej w niniejszym procesie może być liczony najwcześniej od dnia tego dnia. Tym samym nie można było ich żądać w niniejszej sprawie od daty wcześniejszej, albowiem pozwany nie był jeszcze w opóźnieniu ze spełnieniem świadczenia dochodzonego w pozwie tytułem odszkodowania, wyraźnie oznaczonego kwotą roszczenia przedstawionego jako należność w postępowaniu pojednawczym. Obecnie doliczenie do dochodzonego odszkodowania kwoty odsetek za okres wcześniejszy byłoby wyrokowaniem co do przedmiotu, który nie został objęty powództwem, to zaś jest zabronione na podstawie art. 321 k.p.c. Mając na uwadze powyższe, należało orzec jak w punkcie I i II. Pomimo oddalenia powództwa co do części dochodzonych odsetek należało uznać, że powód wygrał proces w całości określonej wartością przedmiotu sporu. W związku z tym należało zasądzić od pozwanego na jego rzecz, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy i uwzględnienia kosztów celowych ( art. 98 § 1 k.p.c. ), zwrot kosztów procesu, co obejmuje wynagrodzenie radcy prawnego i opłatę skarbową od udzielonego mu pełnomocnictwa. Zgodnie z art. 333 § 1 pkt 3 k.p.c. , w zakresie zasądzenia na rzecz powoda, należało nadać wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI