VIII Ga 365/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację pozwanych od wyroku zasądzającego prowizję od umowy o świadczenie usług, uznając umowę za ważną i prawidłowo zakwalifikowaną.
Powódka dochodziła zapłaty prowizji od umowy o świadczenie usług, którą Sąd Rejonowy uznał za zasadną. Pozwani w apelacji zarzucili m.in. naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. oraz błędną kwalifikację umowy jako umowy o świadczenie usług, a nie umowy rezultatu. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając umowę za prawidłowo zakwalifikowaną jako umowę starannego działania (świadczenie usług), a podnoszone przez pozwanych okoliczności faktyczne nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia.
Sprawa dotyczyła zapłaty prowizji od umowy o świadczenie usług, zawartej między powódką a pozwanymi. Sąd Rejonowy zasądził od pozwanych na rzecz powódki kwotę 5946,94 zł wraz z odsetkami, uznając umowę za umowę o świadczenie usług, a nie umowę rezultatu. Pozwani w apelacji zarzucili m.in. naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dowolną ocenę dowodów oraz błędne zastosowanie przepisów kodeksu cywilnego dotyczących umów. Twierdzili, że umowa była umową rezultatu, a powódka nie wykonała należycie swoich obowiązków. Sąd Okręgowy, rozpoznając sprawę w postępowaniu uproszczonym, oddalił apelację. Sąd uznał, że okoliczności faktyczne podnoszone przez pozwanych nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia, a umowa została prawidłowo zakwalifikowana jako umowa o świadczenie usług (umowa starannego działania) na podstawie jej treści, w tym postanowień dotyczących przedmiotu umowy, obowiązku przekazywania raportów, traktowania wpłat dłużnika jako rezultatu działania zleceniobiorcy oraz bezterminowego charakteru umowy. Sąd podkreślił, że prowizja zależała od rezultatu, ale obowiązek świadczenia powódki polegał na starannym działaniu. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego nastąpiło na zasadach odpowiedzialności za wynik procesu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Umowa została prawidłowo zakwalifikowana jako umowa o świadczenie usług (umowa starannego działania).
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że treść umowy, w tym postanowienia dotyczące przedmiotu umowy, obowiązku przekazywania raportów, traktowania wpłat dłużnika jako rezultatu działania zleceniobiorcy oraz bezterminowy charakter umowy, wskazują na charakter umowy jako umowy starannego działania, a nie umowy rezultatu. Prowizja, choć zależna od rezultatu, nie zmieniała charakteru obowiązku świadczenia powódki, który polegał na starannym działaniu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powódka
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) -Finanse spółki z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | powódka |
| B. Ż. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
| B. Ż. (2) | osoba_fizyczna | pozwany |
| K. Ż. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (14)
Główne
k.c. art. 750
Kodeks cywilny
Umowa o świadczenie usług, do której stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie miał znaczenia dla rozstrzygnięcia, gdyż podnoszone przez pozwanych okoliczności faktyczne nie miały wpływu na kwalifikację prawną umowy.
k.c. art. 744
Kodeks cywilny
k.c. art. 746
Kodeks cywilny
k.c. art. 627
Kodeks cywilny
k.c. art. 632
Kodeks cywilny
k.c. art. 638
Kodeks cywilny
k.c. art. 642
Kodeks cywilny
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 505 § 13
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie wyroku w postępowaniu uproszczonym ogranicza się do wyjaśnienia podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa.
k.p.c. art. 505 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Apelację można oprzeć także na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do oddalenia apelacji jako bezzasadnej.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zasądzenia kosztów procesu od strony przegrywającej.
k.p.c. art. 505 § 10
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość rozpoznania sprawy przez Sąd Okręgowy na posiedzeniu niejawnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawidłowa kwalifikacja umowy jako umowy o świadczenie usług (starannego działania). Okoliczności faktyczne podnoszone przez pozwanych nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia. Wynagrodzenie powódki było prowizją, ale obowiązek świadczenia polegał na starannym działaniu.
Odrzucone argumenty
Umowa była umową rezultatu. Powódka nie wykonała należycie umowy. Zapłata nastąpiła po zaprzestaniu czynności przez powódkę lub była wynikiem egzekucji komorniczej. Żądana kwota była karą umowną.
Godne uwagi sformułowania
Okoliczności faktyczne podnoszone przez pozwanych, jako według nich nieustalone przez Sąd pierwszej instancji, nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Kwalifikacja umowy stron powinna się przede wszystkim odnosić do jej pisemnej treści. To raczej z dowodzonej przez pozwanych kwalifikacji umowy, jako umowy rezultatu, pozwani wyciągają wnioski co do skutków zdarzeń widzianych przez nich w sposób prezentowany w apelacji. Świadczą o tym następujące postanowienia umowy: §1 – przedmiotem umowy była pomoc w dochodzeniu roszczeń finansowych od dłużników – a więc nie osiągnięcie skutku wyegzekwowania należności...
Skład orzekający
Leon Miroszewski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja umowy o świadczenie usług w kontekście prowizji i kwalifikacji jako umowy starannego działania."
Ograniczenia: Sprawa rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, co ogranicza zakres uzasadnienia. Dotyczy specyficznego rodzaju umowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem umów gospodarczych, szczególnie w kontekście rozróżnienia między umową o świadczenie usług a umową rezultatu oraz interpretacji klauzul prowizyjnych.
“Czy prowizja od "pomocy" w odzyskaniu długu to gwarancja sukcesu? Sąd rozstrzyga o charakterze umowy.”
Dane finansowe
WPS: 5946,94 PLN
prowizja: 5946,94 PLN
Sektor
usługi finansowe
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt VIII Ga 365/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 marca 2017 roku Sąd Okręgowy w Szczecinie VIII Wydział Gospodarczy Przewodniczący - SSO Leon Miroszewski po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2017 roku w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) -Finanse spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. przeciwko B. Ż. (1) , B. Ż. (2) i K. Ż. o zapłatę na skutek apelacji pozwanych od wyroku Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z dnia 31 maja 2016 roku, X GC 992/15 I. oddala apelację; II . zasądza od pozwanych na rzecz powódki kwotę 1.200,00 (tysiąc dwieście) złotych z tytułu kosztów procesu. (...) Sygnatura akt: VIII Ga 365/16 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 31 maja 2016 roku Sąd Rejonowy Szczecin–Centrum w Szczecinie zasądził od pozwanych B. Ż. (1) , B. Ż. (2) oraz K. Ż. na rzecz powódki (...) -Finanse spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. kwotę 5946,94 złotych wraz z ustawowymi odsetkami (określonymi od dnia 1 stycznia 2016 r. jako odsetki ustawowe za opóźnienie) od dnia 9 sierpnia 2014 roku. Nadto zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz powódki kwotę 1467 złotych tytułem kosztów procesu. Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym. Sąd Rejonowy ustalił, że pozwani posiadali tytułu egzekucyjny w postaci nakazu zapłaty z dnia 18 lipca 2011 roku, w postępowaniu nakazowym z weksla, wydanego przez Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie pod sygnaturą XI GNc 1676/11, w którym zasądzona została od K. H. kwota 57.403,38 zł oraz 4.335 zł tytułem kosztów postępowania. Zasądzenia Sąd Rejonowy dokonał na podstawie umowy pomiędzy stronami z dnia 2 września 2011 roku, zakwalifikowanej jako umowa o świadczenie usług, co do prowizji na rzecz powódki od pozwanych na podstawie tej umowy, uznając przy tym, że brak jest podstaw do przyjęcia, że pozwani, składając oświadczenie woli w powołanej umowie w zakresie współpracy w dochodzeniu roszczeń, pozostawali pod wpływem błędu. Uznał, że pozwani nie sprecyzowali, na czym miał ich błąd polegać, stwierdził też, że pozwani nie uchylili się od skutków prawnych ich oświadczenia woli. W apelacji od tego wyroku pozwani zaskarżyli go w całości i zarzucili naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dowolną ocenę dowodów polegającą na pominięciu faktów: niezaksięgowania spornej faktury, wpłata należności od dłużnika nastąpiła po terminie, powódka wcześniej zaprzestała wykonywania umowy, a więc zapłata nastąpiła na skutek egzekucji komorniczej, nadto powódka poprzez świadka i prokurenta przyznała, że żądana kwota była karą umowną; art. 750 k.c. w zw. z art. 744 k.c. i 746 k.c. w zw. z art. 627 k.c. , 632 k.c. , 638 i 642 k.c. oraz art. 353 1 k.c. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i uznanie, że umowa łącząca strony nie jest umową rezultatu, a więc wynagrodzenie przysługuje powódce za usługę niewykonaną, także po dacie faktycznego zaprzestania usług i niezależnie od faktu rzeczywistego otrzymania przez pozwanych środków od dłużnika. W odpowiedzi na apelację powódka wniosła o jej oddalenie i zasądzenie od pozwanych kosztów w postępowaniu apelacyjnym. Strony nie przedstawiły wniosków dowodowych. Sąd Okręgowy nie stwierdził potrzeby uzupełnienia dowodów. Sąd Okręgowy zważył, co następuje Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym w związku z czym uzasadnienie wyroku, na podstawie art. 505 13 § 2 k.p.c. , ograniczać się ma jedynie do wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. Mając nadto na uwadze treść art. 505 9 § 1 1 k.p.c. , zgodnie z którym apelację można oprzeć także na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy, należy, odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. stwierdzić, że okoliczności faktyczne podnoszone przez pozwanych, jako według nich nieustalone przez Sąd pierwszej instancji, nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Innymi słowy, ich istnienie bądź brak nie ma wpływu na kwalifikację prawną umowy stron, a tym samym subsumpcję przyjętych norm prawa materialnego. To raczej z dowodzonej przez pozwanych kwalifikacji umowy, jako umowy rezultatu, pozwani wyciągają wnioski co do skutków zdarzeń widzianych przez nich w sposób prezentowany w apelacji. Kwalifikacja umowy stron powinna się przede wszystkim odnosić do jej pisemnej treści. Treść ta natomiast pozwala zgodzić się z Sądem Rejonowym co do jej kwalifikacji jako umowy starannego działania, określanej w kodeksie cywilnym jako umowa o świadczenie usług ( art. 750 k.c. ), do której stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu ( art. 734-749 k.c. ). Świadczą o tym następujące postanowienia umowy: §1 – przedmiotem umowy była pomoc w dochodzeniu roszczeń finansowych od dłużników – a więc nie osiągnięcie skutku wyegzekwowania należności, §1 ust. 4 – zleceniobiorca (powódka) zobowiązał się do przekazywana raportów miesięcznych raz na 2 miesiące – a więc wykazania, że prowadzi działanie z należytą starannością, §4 ust. 7 – ustalenie, że każda wpłata dłużnika tytułem zapłaty wierzytelności przekazanej do windykacji, po dacie zlecenia będzie traktowana jako rezultat działania zleceniobiorcy, a tym samym będzie uprawniała do otrzymania przez powódkę prowizji – a więc przyjęcie, że działanie powódki ma zmierzać do uzyskania zapłaty przez dłużnika, jednak zapłata nie musi bezpośrednio doprowadzić do tej zapłaty. Na kwalifikację umowy stron jako umowy o świadczenie usług wskazuje też określenie jej w § 6 jako umowy bezterminowej, rozwiązywanej za wypowiedzeniem. Faktem jest, że wynagrodzenie powódki, którego dochodziła w niniejszej sprawie, było prowizją, nie oznacza, że jej obowiązek świadczenia polegał na uzyskaniu rezultatu, choć od rezultatu prowizja zależała. Wskazuje na to powołany już wyżej § 4 ust. 7 umowy, a nadto § 4 ust. 1 umowy, zgodnie z którym od zrealizowanego zlecenia zleceniodawca zobowiązuje się zapłacić honorarium niezależnie od formy rozliczenia z dłużnikiem. Pozostając przy wzmiankowanym wyżej § 4 ust. 7 umowy trzeba zauważyć, że nie tylko wpłaty dłużników dokonane w trakcie trwania czynności powódki były traktowane jako rezultat, ale też wpłaty późniejsze, tym samym nie zasługuje na aprobatę pogląd pozwanych, że prowizja ta nie należała się gdy zapłata nastąpiła po zaprzestaniu czynności przez powódkę, czy też nie była bezpośrednio zależna od jej czynności. Owe czynności miały mieć jedynie postać starannego działania, a co do zachowania wymaganej staranności pozwani nie przedstawili w apelacji zarzutów. Trzeba też zauważyć, że zapłata, od której powódka dochodziła prowizji, miała miejsce w czasie trwania umowy pomiędzy stronami (§ 6 umowy). Biorąc pod uwagę powyższe należało uznać, że Sąd Rejonowy dokonał prawidłowej kwalifikacji umowy pomiędzy stronami i należycie wskazał podstawę prawną zasądzenia. Odnosząc się natomiast do samej treści apelacji i uzupełniając dotychczasowe oceny trzeba nadto stwierdzić, że pozwani przedstawili w apelacji nieco odmienne stanowisko w zakresie prowadzonej obrony, co daje podstawę do przyjęcia, że pozwani ostatecznie uznali zawartą z powódkę umowę jako niewadliwą i mogącą stanowić podstawę roszczeń wynikających z jej treści. W związku z powyższym, na podstawie art. 385 k.p.c. , należało oddalić apelację jako bezzasadną. Rozstrzygnięcie o kosztach zostało oparte o treść art. 98 § 1 k.p.c. Ponieważ powódka wygrała w całości proces w postępowaniu apelacyjnym, należało zasądzić na jej rzecz od pozwanych rzecz koszty procesu za tą instancję na podstawie § 10 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, która weszła w życie w dniu 27 października 2016 roku, zgodnie z § 2 rozporządzenia zmieniającego. Sprawa została rozpoznana przez Sąd Okręgowy na posiedzeniu niejawnym (stosownie do art. 505 10 § 2 k.p.c. ), albowiem żadna ze stron nie domagała się przeprowadzenia rozprawy. (...)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI