VIII Ga 170/13

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2014-03-26
SAOSGospodarczerejestry przedsiębiorców i dłużnikówŚredniaokręgowy
rejestr dłużników niewypłacalnychustawa o KRStytuł wykonawczyapelacjapostępowanie rejestroweubezpieczenia społecznedowodyciężar dowodu

Sąd Okręgowy oddalił apelację dłużniczki M.S. od postanowienia o wpisie do rejestru dłużników niewypłacalnych, uznając, że wierzyciel prawidłowo wykazał przesłanki wpisu.

Sprawa dotyczyła wniosku o wpisanie M.S. do rejestru dłużników niewypłacalnych z powodu nieuiszczenia należności stwierdzonej tytułem wykonawczym. Sąd pierwszej instancji dokonał wpisu, uznając spełnienie przesłanek z ustawy o KRS. Dłużniczka wniosła apelację, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie art. 6 k.c. Sąd Okręgowy oddalił apelację, podtrzymując stanowisko sądu pierwszej instancji.

Wnioskodawca (...) Oddział w B. domagał się wpisania M.S. do rejestru dłużników niewypłacalnych na podstawie tytułu wykonawczego. Sąd pierwszej instancji, po rozpoznaniu skargi dłużniczki na postanowienie referendarza, ponownie wpisał dłużniczkę do rejestru, uznając, że wierzyciel przedłożył wymagane dokumenty (tytuł wykonawczy i wezwanie do zapłaty) zgodnie z art. 56 ustawy o KRS. Sąd rejestrowy powołał się na art. 250 § 1 k.p.c. i art. 66 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, wskazując, że dokumenty pochodzące z akt organów państwowych mogą być poświadczone przez pracownika tego organu. Sąd uznał, że prawdziwość danych bada się tylko w razie uzasadnionych wątpliwości, a dłużniczka, reprezentowana przez pełnomocnika, nie wykazała, że spłaciła zadłużenie. Apelacja dłużniczki, zarzucająca błąd w ustaleniach faktycznych i naruszenie art. 6 k.c. poprzez brak wykazania przez wierzyciela braku spłaty, została oddalona. Sąd Okręgowy podtrzymał stanowisko sądu pierwszej instancji, wskazując, że w przypadku obowiązku uiszczenia składek, to dłużnik powinien wykazać ich spłatę, jeśli twierdzi, że nastąpiła. Sąd odwoławczy podkreślił, że nie można wymagać dowodu na okoliczność, która nie nastąpiła, a dłużniczka nie wykazała spłaty.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli dokument znajduje się w aktach organu, o którym mowa w art. 244 § 1 k.p.c., wystarczy przedstawić urzędowo poświadczony przez ten organ odpis lub wyciąg z dokumentu, zgodnie z art. 250 § 1 k.p.c. W przypadku organów z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, stosuje się art. 244 § 1 k.p.c. w zw. z art. 250 § 1 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do art. 250 § 1 k.p.c. i art. 66 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, wskazując, że dokumenty pochodzące z akt organów państwowych mogą być poświadczone przez pracownika tego organu, co wyłącza potrzebę poświadczenia przez pełnomocnika wnioskodawcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić apelację

Strona wygrywająca

wnioskodawca

Strony

NazwaTypRola
(...) Oddział w B. Inspektorat w B.organ_państwowywnioskodawca
M. S.osoba_fizycznauczestniczka postępowania / dłużniczka

Przepisy (13)

Główne

u.KRS art. 56

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

k.p.c. art. 250 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

u.s.u.s. art. 66 § ust. 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 244 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

u.KRS art. 23 § ust. 1

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

u.KRS art. 23 § ust. 2

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

Pomocnicze

k.p.c. art. 129 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Nie ma zastosowania w sytuacji, gdy dokumenty pochodzą z akt organów państwowych i są poświadczane przez pracownika tego organu.

k.p.c. art. 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowe poświadczenie dokumentów przez pracownika organu państwowego na podstawie art. 250 § 1 k.p.c. Ciężar dowodu spłaty zadłużenia spoczywa na dłużniku, który twierdzi, że dokonał zapłaty. Brak obowiązku sądu badania prawdziwości danych w braku uzasadnionych wątpliwości.

Odrzucone argumenty

Dokumenty nie miały mocy dowodowej z powodu nieprawidłowego poświadczenia za zgodność z oryginałem. Wierzyciel nie wykazał braku spłaty zadłużenia, naruszając art. 6 k.c. Osoba poświadczająca dokumenty nie była pełnomocnikiem wnioskodawcy.

Godne uwagi sformułowania

nie można wymagać przedstawienia dowodu celem wykazania okoliczności, które nie nastąpiły prawdziwość zgłoszonych danych Sąd rejestrowy powinien badać jedynie wówczas, jeżeli zachodziłyby w tym względzie uzasadnione wątpliwości w przypadku wynikającego z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych obowiązku uiszczenia należnych składek to obowiązany - jeżeli twierdzi, że zapłata nastąpiła - powinien wykazać powyższą okoliczność

Skład orzekający

Elżbieta Kala

przewodniczący

Wojciech Wołoszyk

sprawozdawca

Tomasz Mrugowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności dowodów w postępowaniu rejestrowym oraz rozkładu ciężaru dowodu w sprawach dotyczących wpisu do rejestru dłużników niewypłacalnych, zwłaszcza w kontekście składek na ubezpieczenie społeczne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wpisu do rejestru dłużników niewypłacalnych na podstawie przepisów o ubezpieczeniach społecznych i ustawy o KRS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania rejestrowego i dowodowego, szczególnie istotnego dla profesjonalistów zajmujących się sprawami gospodarczymi i ubezpieczeniowymi. Wyjaśnia praktyczne kwestie związane z ciężarem dowodu.

Kto musi udowodnić brak spłaty długu? Kluczowe orzeczenie w sprawie wpisu do rejestru dłużników.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII Ga 170/13 POSTANOWIENIE Dnia 26 marca 2014r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VIII Wydział Gospodarczy w składzie: Przewodniczący Sędzia Sędzia SSO Elżbieta Kala SO Wojciech Wołoszyk (spr.) SR del. Tomasz Mrugowski Protokolant Karolina Glazik po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2014r. w Bydgoszczy na rozprawie sprawy z wniosku (...) Oddziału w B. Inspektoratu w B. przy udziale M. S. o wpis do rejestru dłużników niewypłacalnych na skutek apelacji uczestniczki M. S. od postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 28 czerwca 2013r. sygn. akt BY XIII Ns Rej. KRS 5629/13/222 postanawia: oddalić apelację. Sygn. akt VIII Ga 170/13 UZASADNIENIE Wnioskodawca (...) Oddział w B. Inspektorat w B. domagał się wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego - Rejestru Dłużników Niewypłacalnych dłużniczki M. S. , co do wierzytelności stwierdzonej tytułem wykonawczym z dnia 23 października 2012 r. Pismem z dnia 27 grudnia 2012 r. działający w imieniu dłużniczki pełnomocnik wniósł o oddalenie wniosku. Postanowieniem z dnia 22 lutego 2013 r. referendarz sądowy orzekł o dokonaniu wpisu dłużniczki w Krajowym Rejestrze Sądowym - Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych, zgodnie z wnioskiem wierzyciela, w uzasadnieniu podnosząc, że w jego ocenie spełnione zostały wszystkie przesłanki określone w art. 56 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym niezbędne do dokonania żądanego wpisu. Skargę na powyższe postanowienie wniosła dłużniczka M. S. , domagając się zmiany zaskarżonego postanowienia poprzez oddalenie wniosku o wpis, ewentualnie uchylenie go i rozpoznanie sprawy na nowo, zarzucając rozstrzygnięciu błąd w ocenie faktycznej polegający na przyjęciu, iż dłużniczka nie uiściła należności na rzecz wierzyciela oraz naruszenie art. 6 k.c. poprzez stwierdzenie, iż na wierzycielu nie ciążył obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających dokonanie wpisu. W związku z wniesieniem skargi orzeczenie referendarza sądowego straciło moc, a Sąd rejestrowy wydał postanowienie z dnia 28 czerwca 2013 r. , w którym ponownie wpisał dłużniczkę do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Sąd rejestrowy ustalił w szczególności , iż stosownie do art. 56 ustawy o KRS na wniosek wierzyciela posiadającego tytuł wykonawczy wystawiony przeciwko osobie fizycznej wpisuje się do rejestru dłużników niewypłacalnych dłużnika, który w terminie 30 dni od daty wezwania do spełnienia świadczenia nie zapłacił należności stwierdzonej tytułem wykonawczym. Wnioskodawca przedłożył odpis tytułu wykonawczy (...) z dnia 23 października 2012 r. wystawionego przeciwko dłużniczce M. S. . Przedłożono również odpis pisma z dnia 24 października 2012 r. zawierającego wezwanie dłużniczki do zapłaty należności z tytułu składek stwierdzonych między innymi w/w tytułem wykonawczym. Wezwanie to zostało odebrane przez (...) w dniu 29 października 2012 r. W ocenie Sądu rejestrowego opisane wyżej dokumenty przedłożone przez wnioskodawcę zgodne są pod względem formy i treści z przepisami prawa (art. 23 ust. 1 ustawy o KRS). Według bowiem art. 250 § 1 k.p.c. jeżeli dokument znajduje się w aktach organu, o którym mowa w art. 244 § 1 k.p.c. , wystarczy przedstawić urzędowo poświadczony przez ten organ odpis lub wyciąg z dokumentu. Organami o których mowa w art. 244 § 1 k.p.c. są organy władzy publicznej i inne organy państwowe, stosownie zaś do art. 66 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2005 r., Nr 205, poz. 1585, ze zm.) (...) przysługują środki prawne właściwe organom administracji państwowej. Wskazana wyżej regulacja - jako mająca charakter szczególny - wyłącza niewątpliwie sposób poświadczania dokumentów o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.c. i znajduje zastosowanie także w postępowaniu rejestrowym ( art. 13 § 2 k.p.c. w zw. z art. 7 ustawy o KRS). Wobec powyższego prawdziwość zgłoszonych danych Sąd rejestrowy powinien badać jedynie wówczas, jeżeli zachodziłyby w tym względzie uzasadnione wątpliwości (art. 23 ust. 2 ustawy o KRS). Tymczasem reprezentowana przez fachowego pełnomocnika dłużniczka, pomimo wynikającego z art. 3 k.p.c. i art. 6 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. obowiązku przytoczenia bez zbędnej zwłoki wszystkich okoliczności faktycznych i dowodów, nie twierdziła nawet w sposób jednoznaczny, że spłaciła przedmiotowe zadłużenie (kiedy konkretnie i w jakich okolicznościach), ograniczając się do zakwestionowania mocy dowodowej dokumentów przedłożonych przez wnioskodawcę. W orzecznictwie nie ma zaś sporów co do tego , iż w przypadku wynikającego z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych obowiązku uiszczenia należnych składek to obowiązany - jeżeli twierdzi, że zapłata nastąpiła - powinien wykazać powyższą okoliczność (art. 232 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c.; zob. uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 9 kwietnia 2013 r.; III AUa 1371/12, LEX nr 1313292). Sąd rejestrowy podzielił ów pogląd , stwierdzając ponadto , iż nie można wymagać przedstawienia dowodu celem wykazania okoliczności, które nie nastąpiły. W związku z powyższym , na podstawie art. 56 ustawy o KRS , sąd ten orzekł o wpisie dłużniczki do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Apelację od powyższego postanowienia , nazwaną „zażaleniem” , wniosła dłużniczka , zarzucając postanowieniu z 28 czerwca 2013 r. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż dłużniczka nie uiściła należności na rzecz wierzyciela oraz naruszenie art. 6 kc poprzez stwierdzenie, iż na wierzycielu nie ciążył obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających dokonanie wpisu dłużniczki do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. W związku z owymi zarzutami dłużniczka wniosła o zmianę postanowienia w zaskarżonym zakresie przez Sąd drugiej instancji poprzez oddalenie wniosku wierzyciela o wpisanie dłużniczki do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych i zasądzenie od wierzyciela na rzecz dłużnika kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm prawnie przepisanych za postępowanie w obydwu instancjach, ewentualnie, o uchylenie na podstawie art. 395 § 2 kpc postanowienia w zaskarżonym zakresie na posiedzeniu niejawnym przez Sąd pierwszej instancji i rozpoznanie sprawy na nowo. W uzasadnieniu apelacji dłużniczka powtórzyła argumenty zawarte w skardze na orzeczenie referendarza wskazując , iż we wniosku o dokonanie wpisu w rejestrze dłużników niewypłacalnych nie wykazano okoliczności niezbędnych do wpisania dłużniczki do rejestru dłużników niewypłacalnych. Dokumentom załączonym do wniosku nie można było przypisać mocy dowodowej, gdyż były one kopiami nie będącymi poprawnie potwierdzonymi za zgodność z oryginałem. Osobą, której podpis widniał przy poświadczeniu za zgodność był Starszy Referent mgr inż. G. L. . Przepis art. 129 § 2 kpc wymienia w sposób enumeratywny podmioty uprawnione do potwierdzania zgodności dokumentów z oryginałem. Osoba pełniąca obowiązki starszego referenta nie jest upoważniona przez ustawodawcę do wykonywania tego rodzaju czynności. Nie tylko nie wykazała ona, iż posiada ona stosowne uprawnienia w tym zakresie, a co więcej, osoba poświadczająca dokumenty nie jest w ogóle pełnomocnikiem umocowanym do działania w niniejszej sprawie. Zgodnie z dokumentami załączonymi do wniosku, wierzyciel udzielił pełnomocnictwa Zastępcy Kierownika Inspektoratu G. L. . Nawet więc, gdyby któraś z wymienionych powyżej osób posiadała stosowne uprawnienia zawodowe, dokumenty załączone do wniosku nie posiadają mocy dowodowej, gdyż nie zostały podpisane przez pełnomocnika. Ponadto dłużniczka stwierdziła , iż kopie dokumentów załączone do wniosku nie wskazują na spełnienie przesłanek niezbędnych do dokonania wpisu. Zgodnie z dyspozycją art. 56 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym niezbędne jest, by dłużnik nie dokonał spłaty zadłużenia w terminie 30 dni od doręczenia mu wezwania. Wierzyciel, wbrew obowiązkowi ciążącemu na nim z mocy art. 6 kodeksu cywilnego , nie załączył bowiem żadnych dokumentów wskazujących na brak takowej wpłaty. Pomimo dołączenia do wniosku kopii pisma wzywającego bank do potrącania kwot z rachunku dłużniczki wierzyciel nie przedstawił też pochodzących od owego banku oświadczeń, z których wynikałoby, jakie kwoty zostały przelane na konto wierzyciela na poczet spłaty zadłużenia. Nawet, gdyby uznać dokumenty załączone do wniosku wierzyciela za dopuszczalne dowody, z ich treści nie wynika spełnienie przesłanek niezbędnych do wydania postanowienia zgodnie z wnioskiem wierzyciela. Z dowodów tych nie wynika w żaden sposób brak dokonania spłaty przez dłużniczkę. To wierzyciel powinien wykazać, zgodnie z treścią art. 6 kc , fakt braku zapłaty żądanej kwoty. Niezasadnym było stanowisko Sądu, zgodnie z którym to dłużniczka powinna była wykazać dokonanie spłaty, gdyż art. 6 kc nakłada na wierzyciela obowiązek wykazania spłaty. Sąd Okręgowy zważył co następuje : Apelacja okazała się bezzasadna. Odnośnie pierwszego z zarzutów, dotyczącego błędu w ustaleniach faktycznych , należy w całej rozciągłości podtrzymać stanowisko sądu rejestrowego. Niezasadne jest stanowisko dłużniczki , iż dokumentom załączonym do wniosku nie można było przypisać mocy dowodowej, gdyż miały one być kopiami nie będącymi poprawnie potwierdzonymi za zgodność z oryginałem. Jak słusznie przyjął Sąd Rejonowy , w niniejszej sprawie nie można się wyłącznie opierać na treści art. 129 § 2 kpc . Dokumenty dołączone do wniosku pochodzą bowiem z akt wnioskodawcy. Tak więc niewątpliwie zastosowanie ma art. 250 § 1 k.p.c. , zgodnie z którym jeżeli dokument znajduje się w aktach organu, o którym mowa w art. 244 § 1 k.p.c. , wystarczy przedstawić urzędowo poświadczony przez ten organ odpis lub wyciąg z dokumentu. Organami o których mowa w art. 244 § 1 k.p.c. są organy władzy publicznej i inne organy państwowe. W myśl zaś art. 66 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych , (...) przysługują środki prawne właściwe organom administracji państwowej i ma do niego zastosowanie wskazany wyżej art. 244 § 1 kpc w zw. z art. 250 § 1 kpc . Nie ma z związku z tym znaczenia , iż osoba poświadczająca za zgodność odpisy dokumentów z oryginałem nie jest pełnomocnikiem wnioskodawcy , skoro poświadczyła owe dokumenty jako pracownik organu , o którym mowa w art. 244 § 1 kpc . Niezasadny był również drugi argument podniesiony w apelacji dotyczący naruszenia art. 6 kc. Jak słusznie stwierdził Sąd Rejonowy , nie można wymagać przedstawienia dowodu celem wykazania okoliczności, które nie nastąpiły a prawdziwość zgłoszonych danych Sąd rejestrowy powinien badać jedynie wówczas, jeżeli zachodziłyby w tym względzie uzasadnione wątpliwości (art. 23 ust. 2 ustawy o KRS). Jak zasadnie wskazał w związku z tym Sąd Rejonowy dłużniczka reprezentowana przez fachowego pełnomocnika nie wskazała nawet , że spłaciła zadłużenie objęte wnioskiem , ograniczając się wyłącznie do zakwestionowania mocy dowodowej dokumentów przedłożonych przez wnioskodawcę. Panuje zaś w judykaturze jednolity pogląd , który sąd odwoławczy podziela , iż w przypadku wynikającego z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych obowiązku uiszczenia należnych składek to obowiązany - jeżeli twierdzi, że zapłata nastąpiła - powinien wykazać powyższą okoliczność ( por. powołane przez sąd rejestrowy uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 9 kwietnia 2013 r.; III AUa 1371/12, LEX nr 1313292). Dłużniczka zaś tego nie uczyniła. Wobec powyższego apelacja podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 kpc , jako pozbawiona uzasadnionych podstaw.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI