VIII Ga 105/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego, uznając umowę najmu za wygasłą po upływie 10 lat, mimo pierwotnego brzmienia art. 661 k.c.
Sąd Okręgowy w Szczecinie rozpoznał apelację pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego nakazującego opróżnienie lokalu użytkowego. Pozwany argumentował, że umowa najmu zawarta na czas dłuższy niż 10 lat przekształciła się w umowę na czas nieoznaczony zgodnie z pierwotnym brzmieniem art. 661 k.c. Sąd odwoławczy uznał apelację za bezzasadną, stwierdzając, że nowelizacja art. 661 k.c. z 2009 r. ma zastosowanie również do umów zawartych przed jej wejściem w życie, a pisma powoda należy traktować jako skuteczne wypowiedzenie umowy.
Sąd Okręgowy w Szczecinie, rozpoznając sprawę z powództwa Towarzystwa Budownictwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. przeciwko A. S. o opróżnienie lokalu użytkowego, oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego. Sprawa dotyczyła interpretacji umowy najmu lokalu użytkowego zawartej w 2002 roku. Pozwany twierdził, że umowa, zawarta na okres dłuższy niż 10 lat, przekształciła się w umowę na czas nieoznaczony zgodnie z art. 661 § 1 k.c. w brzmieniu obowiązującym w dacie jej zawarcia. Podnosił również, że nowelizacja tego przepisu, wprowadzająca § 2 dotyczący umów między przedsiębiorcami, nie powinna mieć zastosowania wstecz. Sąd Okręgowy uznał te argumenty za niezasadne. Wskazał, że zgodnie z przepisami wprowadzającymi Kodeks cywilny, zmiany prawa materialnego dotyczące stosunków ciągłych odnoszą skutek do umów zawartych przed ich dokonaniem. Dlatego też, mimo że umowa została zawarta przed nowelizacją, można było zastosować § 2 art. 661 k.c. Sąd uznał, że umowa wygasła z końcem okresu, na jaki została zawarta (31 marca 2014 roku). Ponadto, nawet gdyby uznać umowę za przekształconą w umowę na czas nieoznaczony, pisma powoda kierowane do pozwanego, zawierające żądanie wydania lokalu i odmowę podpisania nowej umowy, zostały uznane za skuteczne wypowiedzenie umowy najmu, które pozwany bezspornie odbierał. W konsekwencji apelacja została oddalona, a pozwanemu zasądzono koszty postępowania apelacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, nowelizacja art. 661 § 2 k.c. ma zastosowanie do umów zawartych przed jej wejściem w życie, zgodnie z przepisami wprowadzającymi Kodeks cywilny.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy wprowadzające Kodeks cywilny przewidują, iż zmiany prawa materialnego dotyczące stosunków ciągłych odnoszą skutek do umów zawartych przed ich dokonaniem, co oznacza, że do umowy z 2002 r. można zastosować § 2 art. 661 k.c.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powód
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Towarzystwo Budownictwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. | spółka | powód |
| A. S. | inne | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.c. art. 661 § § 2
Kodeks cywilny
Najem zawarty między przedsiębiorcami na czas dłuższy niż lat trzydzieści poczytuje się po upływie tego terminu za zawarty na czas nieoznaczony. (w brzmieniu po nowelizacji z 2009 r.)
k.c. art. 60
Kodeks cywilny
Wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji jako niezasadnej.
Ustawa z dnia 23 października 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny
Przepisy wprowadzające kodeks cywilny art. L
Do istniejących już zobowiązań z umów kontraktacji, najmu, dzierżawy, rachunku bankowego, ubezpieczenia, renty lub dożywocia stosuje się z dniem wejścia w życie kodeksu cywilnego przepisy tego kodeksu.
Pomocnicze
k.c. art. 661 § § 1
Kodeks cywilny
Najem zawarty na czas dłuższy niż lat dziesięć poczytuje się po upływie tego terminu za zawarty na czas nieoznaczony.
k.c. art. 3
Kodeks cywilny
Ustawa nie ma mocy wstecznej.
k.p.c. art. 505¹³ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie orzeczenia w postępowaniu uproszczonym powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa.
k.p.c. art. 505⁹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Katalog zarzutów w postępowaniu uproszczonym ograniczony do naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada obciążenia strony przegrywającej kosztami postępowania.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 6 § pkt 4
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 12 § ust 1 pkt 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nowelizacja art. 661 § 2 k.c. ma zastosowanie do umów zawartych przed jej wejściem w życie. Pisma powoda należy traktować jako skuteczne wypowiedzenie umowy najmu. Umowa najmu wygasła z końcem okresu, na jaki została zawarta.
Odrzucone argumenty
Umowa najmu przekształciła się w umowę na czas nieoznaczony na podstawie art. 661 § 1 k.c. w brzmieniu obowiązującym w dacie jej zawarcia. Nowe brzmienie art. 661 § 2 k.c. nie ma zastosowania wstecz. Pozwany nie otrzymał od powódki pism zawierających oświadczenie o wypowiedzeniu umowy.
Godne uwagi sformułowania
Apelacja pozwanego okazała się bezzasadna i podlegała oddaleniu. w postępowaniu uproszczonym ten środek odwoławczy ma charter ograniczony rozstrzygnięcia kwestii intertemporalnych należy poszukiwać w przepisach ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające kodeks cywilny zmiana prawa materialnego, dotyczącego stosunków o charakterze ciągłym, odnosi skutek do umów zawartych przed jej dokonaniem wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny.
Skład orzekający
Agnieszka Woźniak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów prawa międzyczasowego w kontekście umów najmu oraz skuteczne formy wypowiedzenia umowy najmu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umowy najmu lokalu użytkowego zawartej przed nowelizacją art. 661 k.c. i specyfiki postępowania uproszczonego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów prawa międzyczasowego, co jest częstym problemem w praktyce prawniczej, a także kwestii skuteczności wypowiedzenia umowy najmu.
“Czy umowa najmu zawarta 13 lat temu nadal obowiązuje? Sąd rozstrzyga o prawie międzyczasowym.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt VIII Ga 105/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 kwietnia 2015 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie, VIII Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Agnieszka Woźniak po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2015 r. w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym sprawy z powództwa Towarzystwo Budownictwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. przeciwko A. S. o opróżnienie lokalu użytkowego na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z dnia 2 października 2014r. sygnatura akt XI GC 597/14. I. oddala apelację, II. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 600 zł (sześćset złotych) tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. VIII Ga 105/15 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja pozwanego okazała się bezzasadna i podlegała oddaleniu. Zaznaczyć należy, że sprawa była rozpoznawana w postępowaniu uproszczonym, zaś Sąd odwoławczy nie przeprowadzał postępowania dowodowego, zatem zgodnie z art. 505 13 § 2 k.p.c. uzasadnienie niniejszego orzeczenia powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa Katalog zarzutów, które skarżący może uczynić podstawą apelacji jest w postępowaniu uproszczonym ograniczony do zarzutu naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy ( art. 505 9 § 1 k.p.c. ). Enumeratywne wyliczenie zarzutów mogących stanowić podstawę apelacji oznacza, że w postępowaniu uproszczonym ten środek odwoławczy ma charter ograniczony, a sąd odwoławczy rozpoznaje sprawę w granicach wyznaczonych przez treść podniesionych zarzutów apelacyjnych. Przed przystąpieniem do rozważania podniesionych w apelacji zarzutów należy w pierwszej kolejności wskazać, że w niniejszej sprawie Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił wszystkie zebrane w sprawie dowody, rozważania prawne nie budzą wątpliwości. W wywiedzionej apelacji skarżący wskazywał, że Sąd Rejonowy nieprawidłowo zastosowania normę art. 675 § 1 k.c gdyż nie ma on w sprawie zastosowania. Przywołano normę art. 661 k.c w brzmieniu obowiązującym w dniu 25 listopada 2002 roku to jest w d. zawarcia przedmiotowej umowy najmu. Skarżący wskazywał także, że na mocy art. 3 k.c ustawa nie ma mocy wstecznej zatem znowelizowane przepisy nie mogą mieć w sprawie zastosowania. W niniejszej sprawie zawarcie przez strony umowy najmu i jej literalna treść nie były sporne. Pozwany podnosił w toku sprawy, że umowa stron nadal obowiązuje, gdyż przekształciła się w umowę na czas nieoznaczony, skoro zawarta została na okres ponad 1 lat i nie została skutecznie wypowiedziana. Pozwany powoływał się przy tym na treść art. 661 k.c. w brzmieniu obowiązującym w czasie zawierania umowy, zgodnie z którym najem zawarty na czas dłuższy niż lat dziesięć poczytuje się po upływie tego terminu za zawarty na czas nie oznaczony. Trafnie Sąd Rejonowy wskazał, iż od 1 stycznia 2009 r. przepis ten ma brzmienie następujące: § 1 Najem zawarty na czas dłuższy niż lat dziesięć poczytuje się po upływie tego terminu za zawarty na czas nieoznaczony. § 2. Najem zawarty między przedsiębiorcami na czas dłuższy niż lat trzydzieści poczytuje się po upływie tego terminu za zawarty na czas nieoznaczony. Pozwany wskazywał, iż z uwagi na zasadę niedziałania prawa wstecz nowe brzmienie przepisu (§2) nie obejmuje jego sytuacji, skoro umowa została zawarta przed jego wejściem w życie, ponadto w momencie zawierania umowy nie był przedsiębiorcą. Argumentacja dot. czasowego zakresu działania art. 661 § 2 k.c. nie jest trafna. Ustawa z dnia 23 października 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny , która dodała do art. 661 k.c. § 2 nie przewidywała żadnych unormowań międzyczasowych. W takim wypadku prawidłowo Sąd Rejonowy wskazał, że rozstrzygnięcia kwestii intertemporalnych należy poszukiwać w przepisach ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające kodeks cywilny . Art. L. tej ustawy przewidywał, że do istniejących już zobowiązań z umów kontraktacji, najmu, dzierżawy, rachunku bankowego, ubezpieczenia, renty lub dożywocia stosuje się z dniem wejścia w życie kodeksu cywilnego przepisy tego kodeksu. Z przepisu tego płynie wniosek, że zmiana prawa materialnego, dotycząca stosunków o charakterze ciągłym, odnosi skutek do umów zawartych przed jej dokonaniem, co z kolei oznacza, że do umowy stron, zawartej w 2002 r., można zastosować § 2 art. 661 k.c. Powyższe prowadzi do wniosku, że umowa wygasła z końcem okresu, na jaki została zawarta, tj. z dniem 31 marca 2014 roku. Treść prowadzonej przez strony korespondencji wskazuje jednoznacznie, że faktu wygaśnięcia umowy świadome były obie strony, stąd wnioski pozwanego o przedłużenie umowy, a następnie zawarcia nowej. Pozwany twierdził, że nie otrzymał od powódki pism zawierających oświadczenie o wypowiedzeniu umowy, jednakże zgodnie z art. 60 k.c. z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny. Pisma kierowane do pozwanego, które pozwany bezspornie odebrał, podpisane były przez prezesa powódki i zawierały jednoznaczne żądanie wydania lokalu oraz odmowę podpisania nowej umowy. Z pism tych wynika nie budząca wątpliwości wola zakończenia udostępniania pozwanemu lokalu do korzystania, toteż nawet przy przyjęciu, że najem przekształcił się w umowę na czas nieoznaczony, pisma te powinny być potraktowane jako wypowiedzenie pozwanemu umowy. Pierwsze takie pismo (k. 41) pozwany otrzymał już 4 kwietnia 2014 r. potem otrzymywał kolejne, zatem w dniu orzekania okres wypowiedzenia z pewnością upłynął i przedmiot najmu winien być zwrócony wynajmującemu. Pisma jak wynika ze zgromadzonych w aktach sprawy dowodów zostały doręczone pozwanemu za pośrednictwem poczty polskiej i ich odbiór został każdorazowo pokwitowany przez pozwanego. Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 385 k.p.c. oddalono apelację jako niezasadną. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. Pozwany przegrał w całości postępowanie apelacyjne, jest zatem zobowiązany zwrócić powodowi poniesione przez nią koszty tego postępowania, na które składa się wynagrodzenie reprezentującego pozwaną radcy prawnego w kwocie 600 zł ustalone w oparciu o § 6 pkt 4 w zw. z § 12 ust 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jednolity Dz. U. z 2013 poz. 490 ze zm.). (...) ZARZĄDZENIE 1. (...) 2. (...) 3. (...)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI