VIII Cz 66/19

Sąd Okręgowy w ToruniuToruń2019-03-08
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
zabezpieczeniezażaleniepostępowanie zabezpieczająceinteres prawnylegitymacja procesowanieruchomościwodawspółwłasność

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie o zabezpieczeniu dostępu do wody i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, wskazując na nierozpoznanie istoty sprawy i brak ustaleń faktycznych.

Sąd Okręgowy rozpoznał zażalenie pozwanego na postanowienie Sądu Rejonowego o zabezpieczeniu powództwa poprzez zakaz zamykania dopływu wody do pomieszczeń powodów. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, nie poczynił wystarczających ustaleń faktycznych, w tym dotyczących legitymacji procesowej pozwanego, ani nie ocenił prawidłowo wniosku o zabezpieczenie w kontekście żądań pozwu. W związku z tym uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy w Toruniu rozpoznał sprawę z powództwa M. C. i O. C. przeciwko Stowarzyszeniu (...) o ustalenie, w przedmiocie wniosku o udzielenie zabezpieczenia. Sąd Rejonowy w Brodnicy postanowieniem z dnia 19 października 2018 r. zabezpieczył powództwo przez zakaz zamykania dopływu wody do pomieszczeń mieszkalnych powodów. Pozwany złożył zażalenie, podnosząc brak legitymacji procesowej Stowarzyszenia, które nie jest zarządcą ani administratorem ośrodka wypoczynkowego, a decyzje dotyczące wody podejmują współwłaściciele. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za zasadne i uchylił zaskarżone postanowienie, przekazując wniosek o zabezpieczenie do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy stwierdził, że Sąd I instancji nie rozpoznał istoty sprawy, nie poczynił ustaleń faktycznych, w tym dotyczących prawidłowego oznaczenia pozwanego i jego legitymacji biernej, ani nie ocenił wniosku o zabezpieczenie pod kątem przesłanek z art. 730 i nast. k.p.c. Sąd Rejonowy ma ponownie ustalić, którego z żądań dotyczy wniosek o zabezpieczenie, poczynić ustalenia faktyczne i ocenić zasadność wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy, nie poczynił ustaleń faktycznych dotyczących m.in. legitymacji procesowej pozwanego, ani nie ocenił prawidłowo wniosku o zabezpieczenie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wskazał, że Sąd Rejonowy ograniczył się do wskazania treści żądania pozwu i uzasadnienia wniosku, nie poczynił ustaleń faktycznych, w tym dotyczących prawidłowego oznaczenia pozwanego i jego legitymacji biernej, a także nie ocenił wniosku o zabezpieczenie pod kątem przesłanek z art. 730 i nast. k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
M. C.osoba_fizycznapowód
O. C.osoba_fizycznapowód
Stowarzyszenie (...)instytucjapozwany

Przepisy (12)

Główne

k.p.c. art. 730

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 730¹

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy żądania ustalenia istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.

Pomocnicze

k.p.c. art. 730¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Strona może żądać udzielenia zabezpieczenia, jeżeli uprawdopodobni roszczenie oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia.

k.p.c. art. 730¹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie.

k.p.c. art. 738

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 321

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 731

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 243

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 755

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

W razie uchylenia postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia, sąd drugiej instancji może przekazać sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy. Sąd pierwszej instancji nie poczynił wystarczających ustaleń faktycznych. Pozwany Stowarzyszenie podnosi brak legitymacji procesowej. Sposób zabezpieczenia nie został oceniony w kontekście żądania pozwu.

Godne uwagi sformułowania

Sąd I instancji nie rozpoznał istoty sprawy. Sąd I instancji nie poczynił bowiem żadnych ustaleń ograniczając się jedynie do wskazania treści żądania pozwu oraz uzasadnienia wniosku o zabezpieczenie. Sąd Rejonowy powinien w pierwszej kolejności ustalić, którego żądania dotyczy wniosek o zabezpieczenie, poczynić ustalenia faktyczne, w tym dotyczące zarówno samego prawidłowego określenia pozwanego (...) jak i legitymacji biernej pozwanego.

Skład orzekający

Małgorzata Kończal

przewodnicząca-sprawozdawca

Jadwiga Siedlaczek

sędzia

Rafał Krawczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty zabezpieczenia powództwa, konieczność badania legitymacji procesowej i istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z zarządzaniem ośrodkiem wypoczynkowym i dostawą wody.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe błędy proceduralne popełniane przez sądy niższej instancji w zakresie zabezpieczenia powództwa, co jest istotne dla praktyków prawa.

Sąd Okręgowy uchyla zabezpieczenie dostępu do wody: kluczowe błędy Sądu Rejonowego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII Cz 66/19 POSTANOWIENIE Dnia 8 marca 2019 r. Sąd Okręgowy w Toruniu VIII Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia SO Małgorzata Kończal (spr.) Sędziowie: SSO Jadwiga Siedlaczek, SSO Rafał Krawczyk po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa : M. C. i O. C. przeciwko : Stowarzyszeniu (...) z siedzibą w W. o ustalenie w przedmiocie wniosku o udzielenie zabezpieczenia na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Rejonowego w Brodnicy z dnia 19 października 2018 r. sygn. akt I C 1211/18 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i wniosek o zabezpieczenie przekazać Sądowi Rejonowemu w Brodnicy do ponownego rozpoznania. /SSO Jadwiga Siedlaczek/ /SSO Małgorzata Kończal/ /SSO Rafał Krawczyk/ UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 19 października 2018 r. Sąd Rejonowy w Brodnicy zabezpieczył powództwo przez zakaz zamykania dopływu wody do pomieszczeń mieszkalnych powodów. W uzasadnieniu Sąd Rejonowy, po przywołaniu przepisów art. 738 k.p.c. , 321k.p.c., 731k.p.c., 243 k.p.c. , 755k.p.c., 189 k.p.c. i zacytowaniu do tych przepisów komentarzy oraz orzecznictwa, wskazał, że „powodowie uprawdopodobnili interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia, co z kolei skutkowało uwzględnieniem wniosku”. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył pozwany, a z jego treści wynika, że zaskarża je w całości domagając się jego uchylenia. Skarżący wskazał, że Stowarzyszenie (...) nie ma legitymacji procesowej w sprawie, gdyż sprawa dotyczy ośrodka wypoczynkowego, którego powód jest jednym ze współwłaścicieli i to współwłaściciele decydują, kiedy zamyka się wodę dla zabezpieczenia instalacji wodociągowej przed zimą. Wskazał nadto, że Stowarzyszenie (...) nie jest zarządcą ani administratorem Ośrodka (...) i zgodnie ze swoim statutem nie posiada żadnych uprawnień do decydowania w sprawach Ośrodka (...) . Stowarzyszenie nie ma żadnego wpływu na wykonanie postanowienia. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie było zasadne prowadząc do uchylenia zaskarżonego postanowienia jako, że Sąd I instancji nie rozpoznał istoty sprawy. W myśl art. 730 1 § 1 k.p.c. strona może żądać udzielenia zabezpieczenia, jeżeli uprawdopodobni roszczenie oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. Roszczenie jest uprawdopodobnione, jeżeli jest ono wiarygodne, istnieje słuszna podstawa do przyjęcia, że istnieje (postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 1997r., I ACz 735/97, Lex nr 32272). Zgodnie z art. 730 1 § 2 k.p.c. interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie. Jak wynika z treści pozwu, powodowie domagają się: 1. ustalenia, że zarówno regulaminy ustanowione dla właścicieli lokali mieszkalnych znajdujących się w pawilonach Ośrodka (...) w W. jak i uchwały Współwłaścicieli tego obiektu, w szczególności uchwała nr 3 z 4 sierpnia 2018r., nie mogą rodzić skutków prawnych prowadzących do ograniczenia prawa własności powodów, w tym także do korzystania ze stanowiących ich własność lokali mieszkalnych oraz zapewnienia sobie ciągłego dostępu do wody przez cały rok, 2. ustalenia, że powodowie mają nieograniczone prawo własności stanowiących ich własność lokali położonych w W. (...) i mogą z nich korzystać przez cały rok, 3. ustalenia, że powodowie mają prawo, w ramach swoich uprawnień, do takiego zmodyfikowania instalacji wodociągowej, aby bez narażania innych właścicieli lokali mieszkalnych położonych w W. (...) na jakiekolwiek ograniczenia, mogli czerpać wodę na swoje potrzeby przez cały rok. Z treści pozwu wynika zatem, że przedmiotem żądania powodów są trzy różne roszczenia. Zabezpieczając powództwo, Sąd I instancji winien zatem w pierwszej kolejności ocenić, którego z żądań dotyczy wniosek o zabezpieczenie. Dopiero w następnej kolejności konieczne jest odniesienie wnioskowanego sposobu zabezpieczenia do żądania i ocena pod względem spełnienia przesłanek z art. 730k .p.c. i 730 1 k.p.c. Mimo obszerności uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, postanowienie w zasadzie nie poddaje się kontroli instancyjnej. Sąd I instancji nie poczynił bowiem żadnych ustaleń ograniczając się jedynie do wskazania treści żądania pozwu oraz uzasadnienia wniosku o zabezpieczenie, z którego wynika, że powodowie są właścicielami lokali mieszkalnych na terenie Ośrodka (...) , a pozwane Stowarzyszenie podjęło uchwałę o zamknięciu dopływu wody do mieszkań powodów. Trudno uznać, że są to ustalenia poczynione przez Sąd I instancji. Również argumentacja prawna jest dalece niezrozumiała. Sąd I instancji czyni bowiem obszerne wywody dotyczące granic zabezpieczenia, związania wnioskiem, uprawdopodobnienia roszczenia, sposobów zabezpieczenia, czy interesu prawnego jako podstawowej przesłanki uwzględnienia powództwa w trybie art. 189 k.p.c. , aby podkreślić, że „ do udzielenia zabezpieczenia nie jest konieczne udowodnienie obawy zbycia nieruchomości, a wystarczy jej uprawdopodobnienie”. Stwierdzenie to całkowicie niezrozumiałe w świetle żądania pozwu oraz treści udzielonego przez Sąd I instancji zabezpieczenia. Biorąc powyższe pod uwagę, należało uznać, że zażalenie jest zasadne prowadząc do uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania wniosku o zabezpieczenie do ponownego rozpoznania. Ponownie rozpoznając wniosek Sąd Rejonowy powinien w pierwszej kolejności ustalić, którego żądania dotyczy wniosek o zabezpieczenie, poczynić ustalenia faktyczne, w tym dotyczące zarówno samego prawidłowego określenia pozwanego (z załączonego do pozwu odpisu KRS wynika, że pozwane Stowarzyszenie posługuje się inną firmą niż wskazana w pozwie) jak i legitymacji biernej pozwanego, bowiem pozwany podnosi, że nie posiada legitymacji do występowania w sprawie w charakterze pozwanego. Dopiero po poczynieniu ustaleń w powyższym zakresie konieczne będzie poczynienie rozważań dotyczących interesu prawnego powodów w żądaniu ustalenia w trybie art. 189 k.p.c. oraz oceny zasadności wniosku o zabezpieczenie pod kątem spełnienia przesłanek zabezpieczenia określonych w przepisach art. 730 i następnych k.p.c. . Uznając, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, na mocy art. 386 § 4 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. /SSO Jadwiga Siedlaczek/ /SSO Małgorzata Kończal/ /SSO Rafał Krawczyk/

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI